ឧបជាតិច្ឆន្ទ

ឆន្ទឬកាព្យមានលំនាំសូរសព្ទបទលាយគ្នាដោយឥន្ទវជីរនិងឧបេន្ទវជីរ គឺត្រង់បាទទី១និងទី ៤ដូចឧបេន្ទវជិរច្ឆន្ទត្រង់បាទទី ២និងទី ៣ដូចឥន្ទវជិរច្ឆន្ទ។ ជាឈ្មោះឆន្ទឬគាថាមួយយ៉ាង សម្រាប់ប្រើខាងភាសាសំស្ក្រឹតនិងបាលីដោយងាយស្រួល ឬប្រើជាភាសាខ្មែរក៏បាន ប៉ុន្តែពិបាកតែងណាស់; បួនបាទ គឺបួនឃ្លាកាព្យជាមួយគាថា, ក្នុងបាទមួយៗ មាន ១១អក្សរ; ត្រង់បាទទី ១និងទី ៤: អក្សរទី ១, ២, ៣, ជា ជ គណៈ គឺគណៈដែលមានអក្សរទី ១និងទី ៣ជាលហុ ទី ២ជាគរុ, អក្សរ ទី ៧, ៨, ៩ក៏ជា ជ គណៈ ដែរ (អក្សរទី ១, ៣, ៧, ៩ជាលហុ ទី ២, ៨ជាគរុ) ; អក្សរទី ៤, ៥, ៦ជា ត គណៈ គឺគណៈដែលមានអក្សរទី ១និងទី ២ជាគរុ ទី ៣ជាលហុ (គរុដើម គរុកណ្ដាល លហុចុង); ត្រង់បាទទី ២និងទី ៣: អក្សរទី ១, ២, ៣, ជា ត គណៈ, អក្សរទី ៤, ៥, ៦, ក៏ជា ត គណៈ ដែរ; អក្សរទី ៧, ៨, ៩ជា ជ គណៈ; អក្សរទី ១០, ១១ជា គរុ; បាទទី ១និងទី ៤ដូចគ្នា, បាទទី ២និងទី ៣ដូចគ្នា (ពាក្យប្រាប់មេឧបជាតិច្ឆន្ទនេះថា អនន្តរោទី រិតលក្ខណាចេ, បាទា វិមិស្សា ឧបជាតិយោ តា, ឯវំ កិលញ្ញាសុបិ មិស្សតាសុ, វទន្តិ ជាតី ស្វិទមេវ នាមំ)។