Khmer Dictionary

ឧទ្ទោសិត នាម

[អ៊ុត-ទោ-សិត] uttouset

ឃ្លាំងដាក់របស់, រោងដាក់អីវ៉ាន់; ឃ្លាំងក្នុងវត្តសម្រាប់ដាក់ភណ្ឌៈផ្សេងៗជារបស់សង្ឃ, ឃ្លាំងសង្ឃ។

ឧទ្ទោសិត នាម

[អ៊ុត-ទោ-សិ-តៈ-បាល] uttouset

អ្នករក្សាឃ្លាំងដាក់របស់, ឆ្មាំឃ្លាំងដាក់អីវ៉ាន់ :

ឧទ្ទោសិត នាម

[អ៊ុត-ទោ-សិ-ត-ប៉ា-ឡិ-កា] uttouset

(ម.ព. ឧទ្ទោសិតបាល)។

ឧទ្ធកាយ

ផ្នែកខាងលើនៃដងខ្លួន រូបសំណាកត្រឹមមួយកំណាត់ខ្លួនខាងលើ។

ឧទ្ធកាយ នាម

[អ៊ុត-ធៈ-កាយ] auttheakkay≈

ផ្នែកខាងលើនៃដងខ្លួន រូបសំណាកត្រឹមមួយកំណាត់ខ្លួនខាងលើ។

ឧទ្ធគម

ដែលធ្លាយចេញ ដែលផុសឬខ្ពុរចេញ ដែលមានពិសសើស្បែក។

ឧទ្ធគម គុណនាម

[អ៊ុត-ធៈ-គំ] auttheakkum≈

ដែលធ្លាយចេញ ដែលផុសឬខ្ពុរចេញ ដែលមានពិសសើស្បែក។

ឧទ្ធង្គត

កំពូល។

ឧទ្ធង្គត គុណនាម

[អ៊ុត-ធ័ង-គត់] autthngokta≈

ដែលខ្ពស់បំផុត។

ឧទ្ធង្គត នាម

[អ៊ុត-ធ័ង-គត់] autthngokta≈

កំពូល។

ឧទ្ធច្ច

ចិត្តដែលប្រកបដោយឧទ្ធច្ចៈ។

ឧទ្ធច្ច នាម

[អ៊ុត-ធ័ច-ចៈ] utthochch

សេចក្ដីរាយមាយ :

ឧទ្ធច្ច នាម

[អ៊ុត-ធ័ច-ចៈ-ចិត] utthochch

ចិត្តរាយមាយ។

ឧទ្ធច្ច នាម

[អ៊ុត-ធ័ច-ច័ប-ប៉ៈ-ហាន] utthochch

ការលះឧទ្ធច្ចៈ។

ឧទ្ធច្ច នាម

[អ៊ុត-ធ័ច-ចៈ-សន់-និច-ចៃ] utthochch

ការអប់រំសន្សំឧទ្ធច្ចៈឱ្យចម្រើនក្នុងសន្តាន។

ឧទ្ធច្ច នាម

[អ៊ុត-ធ័ច-ចៈ-សន់-និ-ធិ] utthochch

(ម.ព. ឧទ្ធច្ចសន្និច្ច័យ)។

ឧទ្ធច្ច នាម

[អ៊ុត-ធ័ច-ចៈ-ស័ម-ប៉ៈ-យុត] utthochch

ចិត្តដែលប្រកបដោយឧទ្ធច្ចៈ។

ឧទ្ធច្ច—

(ម.ព. ឧទ្ធច្ច) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧទ្ធច្ច— នាម

[អ៊ុត-ធ័ច-ចៈ—] autthchachak—≈

(ម.ព. ឧទ្ធច្ច) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧទ្ធច្ទៈ

(ម.ព. ឧទ្ធច្ច)។

ឧទ្ធច្ទៈ នាម

[អ៊ុត-ធ័ច-ចៈ] autthchachak≈

(ម.ព. ឧទ្ធច្ច)។

ឧទ្ធទេហិក នាម

[អ៊ុត-ធៈ-ទេ-ហិក] utthotehek

ទានដែលធ្វើចំពោះមតកបុគ្គល ត្រង់ថ្ងៃដែលបុគ្គលនោះទទួលមរណភាព :

ឧទ្ធទេហិកៈ

(ម.ព. ឧទ្ធទេហិក)។

ឧទ្ធទេហិកៈ នាម

[អ៊ុត-ធៈ-ទេ-ហិ-កៈ] auttheaktehekak≈

(ម.ព. ឧទ្ធទេហិក)។

ឧទ្ធម្ភាគចក្រ

យន្តហោះមួយប្រភេទដែលគ្មានស្លាប តែមានកង្ហារមួយឬពីរវិលនៅពីលើ។ វាអាចហោះឡើងត្រង់ ឬសំកាំងនៅលើអាកាសបាន :

ឧទ្ធម្ភាគចក្រ នាម

[អ៊ុត-ធ័ម-ភា-គៈ-ច័ក] autthmopheakeakchka≈

យន្តហោះមួយប្រភេទដែលគ្មានស្លាប តែមានកង្ហារមួយឬពីរវិលនៅពីលើ។ វាអាចហោះឡើងត្រង់ ឬសំកាំងនៅលើអាកាសបាន :

ឧទ្ធរណ៍

សើរើ, រើប្ដឹងជាថ្មីទៀត :

ឧទ្ធរណ៍ នាម

[អ៊ុត-ធ] utthoron

ការរើឡើង; ការរើសើ, ការរើធ្វើជាថ្មីទៀត។

ឧទ្ធរណ៍ នាម a

[អ៊ុត-ធ] utthoron

ឈ្មោះសាលាឬសាលតុលាការទី ២សម្រាប់រើជំនុំជម្រះអធិករណ៍ដែលគូក្ដីម្ខាងពុំសុខចិត្តនឹងសេចក្ដីវិនិច្ឆ័យនៃចៅក្រមសាលាដំបូង ហើយប្ដឹងសុំឱ្យរើជំនុំកាត់សេចក្ដីម្ដងទៀត :

ឧទ្ធរណ៍ កិរិយាសព្ទ b

[អ៊ុត-ធ] utthoron

សើរើ, រើប្ដឹងជាថ្មីទៀត :

ឧទ្យាន

ឈើក្នុងឧទ្យាន។

ឧទ្យាន នាម

[អ៊ុត-ទ្យាន] utyean

សួនដែលមានឈើខ្ពស់ៗ មានផ្កាផ្លែនិងលម្អគួរឱ្យចង់ដើរមើលកម្សាន្តចិត្ត, សួនមានឈើជាម្លប់សម្រាប់ដើរលេងកែអផ្សុក (ខ្មែរច្រើនប្រើក្លាយជា ឱទ្យាន)។

ឧទ្យាន នាម

[អ៊ុត-ទ្យា-នៈ-ទ្រុំ] utyean

(ម.ព. ឧទ្យានព្រឹក្ស)។

ឧទ្យាន នាម

[អ៊ុត-ទ្យា-នៈ-បាល] utyean

អ្នករក្សាឬអ្នកថែឧទ្យាន។

ឧទ្យាន នាម

[អ៊ុត-ទ្យា-នៈ-ព្រឹក] utyean

ឈើក្នុងឧទ្យាន។

ឧទ្យានជាតិ

តំបន់ធម្មជាតិនៅក្នុងដែនដីគោកនិង/ឬដែនទឹកដែលត្រូវបានកំណត់ដើម្បីការពារធនធានជីវៈចម្រុះ ធនធានវប្បធម៌ទុកជាមូលដ្ឋានកម្សាន្តនិងការស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រ។

ឧទ្យានជាតិ នាម

[អ៊ុត-ទ្យាន-ជាត] auttyeancheat≈

តំបន់ធម្មជាតិនៅក្នុងដែនដីគោកនិង/ឬដែនទឹកដែលត្រូវបានកំណត់ដើម្បីការពារធនធានជីវៈចម្រុះ ធនធានវប្បធម៌ទុកជាមូលដ្ឋានកម្សាន្តនិងការស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រ។

ឧទ្យានបាលិកា

(ម.ព. ឧទ្យានបាល)។

ឧទ្យានបាលិកា នាម

[អ៊ុត-ទ្យា-នៈ-ប៉ា-ឡិ-កា] auttyeaneakbaleka≈

(ម.ព. ឧទ្យានបាល)។

ឧទ្យានបាលី

(ម.ព. ឧទ្យានបាល)។

ឧទ្យានបាលី នាម

[អ៊ុត-ទ្យា-នៈ-ប៉ា-ឡី] auttyeaneakbalei≈

(ម.ព. ឧទ្យានបាល)។

ឧទ្យានុរក្ស

អ្នកល្បាតឧទ្យាន, អ្នករក្សាឧទ្យាន :

ឧទ្យានុរក្ស នាម

[អ៊ុត-ទ្យា-នុ-រ័ក] auttyeanurka≈

អ្នកល្បាតឧទ្យាន, អ្នករក្សាឧទ្យាន :

ឧទ្យោគ

ភាពនៃឧទ្យោគ។

ឧទ្យោគ នាម

[អ៊ុត-ទ្យោក] utyouk

ឧត្សាហៈ, ព្យាយាម, សេចក្ដីខំប្រឹង, សេចក្ដីខ្មីឃ្មាត :

ឧទ្យោគ នាម

[អ៊ុត-ទ្យោ-គៈ-ភាប] utyouk

ភាពនៃឧទ្យោគ។

ឪទឹន

(ព.ប្រ.) សុរាបំផ្លាញ គឺផឹកស្រា ស៊ីចាយ ត្រាតែហិនហោចទ្រព្យសម្បត្តិ :

ឪទឹន នាម

[អូវ-ទឹន] autuen

ក្រឡមាត់តូចល្មមតែក្ដោបដៃម្ខាងលូកបាន បាតតូច រាងរីកកំប៉េងត្រង់កណ្ដាល សម្រាប់ដាក់ទឹកត្រីជាដើម :

ឪទឹន នាម

[មៈ-នុស-អោប-អូវ-ទឹន] autuen

មនុស្សជាប់សុរា ខានពុំបាន លែងពុំរួច។

ឪទឹន នាម

[មៈ-នុស-អោប-អូវ-ទឹន] autuen

(ព.ប្រ.) សុរាបំផ្លាញ គឺផឹកស្រា ស៊ីចាយ ត្រាតែហិនហោចទ្រព្យសម្បត្តិ :

ឫទ្ធ

កម្លាំងរឹងប៉ឹងឬដែលមានកម្លាំងរឹងប៉ឹង។

ឫទ្ធ គុណនាម

[រឹត] ឬ [រឹត-ធៈ] rytthor

ដែលរឹងប៉ឹង, ខ្លាំង, ក្លាខ្លាំង, ក្លាហាន; មាំទាំ, មាំមួន; ដែលលូតលាស់, ដុះដាល, ចម្រើន; ដែលសម្រេច, កើតការ; ដែលសម្បើម; រុងរឿង; ...។

ឫទ្ធ គុណនាម

[ព-លៈ-រឹត] rytthor

(ម.ព. ឫទ្ធពល)។

ឫទ្ធ គុណនាម

[រឹត-ធៈ-តេ-ជះ] rytthor

តេជះក្លាខ្លាំង។

ឫទ្ធ គុណនាម

[រឹត-ធៈ-ពល់] rytthor

កម្លាំងរឹងប៉ឹងឬដែលមានកម្លាំងរឹងប៉ឹង។

ឫទ្ធា

ឫទ្ធិច្រើន :

ឫទ្ធា នាម

[រឹត-ធា] rytthea

ឫទ្ធិច្រើន :

ឫទ្ធានុភាព

អានុភាពនៃឫទ្ធិ (ប្រើជា ឥទ្ធានុភាព ក៏បាន, < ឥទ្ធិ + អានុភាវ)។

ឫទ្ធានុភាព នាម

[រឹត-ធា-នុ-ភាប] ryttheanupheap

អានុភាពនៃឫទ្ធិ (ប្រើជា ឥទ្ធានុភាព ក៏បាន, < ឥទ្ធិ + អានុភាវ)។

ឫទ្ធិ

ការបានឫទ្ធិ, ការសម្រេចឫទ្ធិ។

ឫទ្ធិ នាម

[រឹត] rytthi

សេចក្ដីសម្រេច, ដំណើរកើតការ; អំណាច; សេចក្ដីអស្ចារ្យ, សម្បើម; សេចក្ដីក្លៀវក្លា, រុងរឿង; សេចក្ដីចម្រើន, លូតលាស់, ដុះដាល; សេចក្ដីរឹងប៉ឹង, មាំមួន :

ឫទ្ធិ នាម

[បុន-យ៉ៈ-រឹត] rytthi

ឫទ្ធិរបស់បុណ្យ។

ឫទ្ធិ នាម

[រឹត-ធិ-ក្រៃ] rytthi

ឫទ្ធិដ៏ក្រៃលែង។

ឫទ្ធិ នាម

[រឹត-ធិ-ពល់] rytthi

កម្លាំងរបស់ឫទ្ធិ។

ឫទ្ធិ គុណនាម

[រឹត-ធិ-មុ័ត] rytthi

ដែលមានឫទ្ធិ ឬអ្នកមានឫទ្ធិ។

ឫទ្ធិ នាម

[រឹត-ធិ-រង់] rytthi

ចម្បាំងមានឫទ្ធិ, ចម្បាំងយ៉ាងសម្បើម។

ឫទ្ធិ គុណនាម

[រឹត-ធិ-រុត] rytthi

ដែលសម្បើម, រឹងប៉ឹង ដោយឫទ្ធិ ឬអ្នកមានឫទ្ធិខ្លាំងពូកែ។

ឫទ្ធិ នាម

[រឹត-ធិ-លាប] rytthi

ការបានឫទ្ធិ, ការសម្រេចឫទ្ធិ។

ឫទ្ធិបាទ

(ម.ព. ឥទ្ធិបាទ)។

ឫទ្ធិបាទ នាម

[រឹត-ធិ-បាត] roetthibat≈

(ម.ព. ឥទ្ធិបាទ)។

ឫទ្ធិ—

(ម.ព. ឫទ្ធិ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឫទ្ធិ— នាម

[រឹត-ធិ—] roetthi—≈

(ម.ព. ឫទ្ធិ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឫទ្ធ–

(ម.ព. ឫទ្ធ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងចុងសព្ទដទៃ។

ឫទ្ធ– នាម

[—រឹត] —roet≈

(ម.ព. ឫទ្ធ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងចុងសព្ទដទៃ។

ឫទ្ធ—

(ម.ព. ឫទ្ធ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឫទ្ធ— នាម

[រឹត-ធៈ—] roettheak—≈

(ម.ព. ឫទ្ធ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឯទៀត

ក្រៅអំពី, ដទៃ, ផ្សេងទៀត, មួយទៀត :

ឯទៀត គុណនាម

[អែ-ទៀត] etiet

ក្រៅអំពី, ដទៃ, ផ្សេងទៀត, មួយទៀត :

ឱទក

ជាតិអ្វីៗដែលកើតឯងក្នុងទឹក។

ឱទក គុណនាម

[អោ-ទៈ-កៈ] ឬ [អោ-ទក់] aotok

ដែលរស់នៅក្នុងទឹក :

ឱទក នាម

[អោ-ទៈ-កៈ-ជាត] aotok

ជាតិដំណាំជាដើម ដែលរស់នៅក្នុងទឹក។

ឱទក នាម

[អោ-ទៈ-កៈ-និ-វ៉ាប] aotok

បន្លែទឹក។

ឱទក នាម

[អោ-ទៈ-កៈ-ស័ញ-ជាត] aotok

ជាតិអ្វីៗដែលកើតឯងក្នុងទឹក។

ឱទកសត្ត

សត្វដែលកើតក្នុងទឹកហើយរស់នៅក្នុងទឹក។

ឱទកសត្ត នាម

[អោ-ទៈ-កៈ-ស័ត] aaoteakkaksta≈

សត្វដែលកើតក្នុងទឹកហើយរស់នៅក្នុងទឹក។

ឱទកសត្វ

(ម.ព. ឱទកសត្ត)។

ឱទកសត្វ នាម

[អោ-ទៈ-កៈ-ស័ត] aaoteakkaksta≈

(ម.ព. ឱទកសត្ត)។

ឱទក—

(ម.ព. ឱទក) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឱទក— នាម

[អោ-ទៈ-កៈ—] aaoteakkak—≈

(ម.ព. ឱទក) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឱទ្យាន

ពាក្យប្រើក្លាយមកពី ឧទ្យាន។

ឱទ្យាន នាម

[អោត-ទ្យាន] aotyean

ពាក្យប្រើក្លាយមកពី ឧទ្យាន។

ឳទក

(ម.ព. ឱទក)។

ឳទក គុណនាម

[អៅ-ទៈ-កៈ] ឬ [អៅ-ទក់] autok

(ម.ព. ឱទក)។