Khmer Dictionary

ប៉ាត កិ., គុ.កិ. ១)

[ប៉ាត] bat

សំលៀងពង្រាបឱ្យស្ដើងផ្ទៃមុខ; ច្រាសពង្រាបឱ្យស្ដើងសាច់; វាយពាត។

ប៉ាត កិរិយាសព្ទ ២)

[ប៉ាត] bat

(ព.ប្រ.) ស្ដីថាឱ្យឥតញញើតដាលរាលពីមួយទៅមួយ។

ប៉ាត កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាត-ណា-ប៉ាត-ណាំង] bat

(ម.ព. ប៉ាតណាប៉ាតណី)។

ប៉ាតណាប៉ាតណី

ឥតបើគិត, ឱ្យរួចតែពីមាត់, គ្មានមូលដ្ឋាន; គ្មានសណ្ដាប់ធ្នាប់ :

ប៉ាតណាប៉ាតណី គុណកិរិយា

[ប៉ាត-ណា-ប៉ាត-ណី] batnabatnei≈

ឥតបើគិត, ឱ្យរួចតែពីមាត់, គ្មានមូលដ្ឋាន; គ្មានសណ្ដាប់ធ្នាប់ :

ប៉ាតឡាត

ដែលរាបសំប៉ាត :

ប៉ាតឡាត គុណនាម

[ប៉ាត-ឡាត] batalat

ដែលរាបសំប៉ាត :

ប៉ាតូវិទ្យា

(ម.ព. ជំងឺវិទ្យា)។

ប៉ាតូវិទ្យា នាម

[ប៉ា-តូ-វិត-ទ្យា] batouvittyea≈

(ម.ព. ជំងឺវិទ្យា)។

ប៉ាតេ

ឈ្មោះចំណីមួយប្រភេទផ្សំពីសាច់ជ្រូក សាច់គោ សាច់មាន់ ឬត្រី ចិញ្ច្រាំឬកិនឱ្យម៉ដ្ឋលាយជាមួយគ្រឿងផ្សំមួយចំនួនទៀត :

ប៉ាតេ នាម

[ប៉ា-តេ] bate≈

ឈ្មោះចំណីមួយប្រភេទផ្សំពីសាច់ជ្រូក សាច់គោ សាច់មាន់ ឬត្រី ចិញ្ច្រាំឬកិនឱ្យម៉ដ្ឋលាយជាមួយគ្រឿងផ្សំមួយចំនួនទៀត :

ប៉ាត់

សូរឮដោយរលាស់ចុងរំពាត់ទន់ជាដើម។

ប៉ាត់ ឧទានសព្ទ

[ប៉ាត់] bat

សូរឮដោយរលាស់ចុងរំពាត់ទន់ជាដើម។

ប៉ាត់រញ៉ាត់

រលះរលាំងគ្រវាត់គ្រវែង :

ប៉ាត់រញ៉ាត់ គុ.កិ., គុ.

[ប៉ាត់-រ-ញ៉ាត់] batrnheat

រលះរលាំងគ្រវាត់គ្រវែង :

ប៉ាន កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាន] ban

ពាសពីលើ, ស្រោបថែម, ដាក់ឬពាក់ប្រដាប់ដែលហៅថា ប៉ាន :

ប៉ាន នាម

[ប៉ាន] ban

ប្រដាប់សម្រាប់គ្រប, សម្រាប់ប៉ះភ្ជាប់ :

ប៉ានសក្ដិ

សញ្ញាឋានន្តរសក្ដិដែលដាក់នៅលើដៃឬស្មាអាវឯកសណ្ឋាន ដើម្បីសម្គាល់ឋានន្តររបស់អ្នកពាក់។

ប៉ានសក្ដិ នាម

[ប៉ាន-សាក់] bansak≈

សញ្ញាឋានន្តរសក្ដិដែលដាក់នៅលើដៃឬស្មាអាវឯកសណ្ឋាន ដើម្បីសម្គាល់ឋានន្តររបស់អ្នកពាក់។

ប៉ាន់

វៀច, ទ្រេត, ផត :

ប៉ាន់ កិរិយាសព្ទ ១)

[ប៉ាន់] ban

សូនធាតុដីជ្រាយឱ្យកើតបានជារូបអ្វីៗ :

ប៉ាន់ កិរិយាសព្ទ ២)

[ប៉ាន់] ban

បែងចែក, បូកបោះ, លៃមើល :

ប៉ាន់ កិរិយាសព្ទ ៣)

[ប៉ាន់] ban

ងាកបែរ :

ប៉ាន់ នាម

[ប៉ាន់] ban

ភាជនៈធ្វើដោយដីវិសេស មានដៃ មានចំពួយ សម្រាប់ឆុងតែ :

ប៉ាន់ គុណនាម

[ប៉ាន់] ban

វៀច, ទ្រេត, ផត :

ប៉ាន់ស្មាន

ប៉ាន់ប្រមាណ គិតស្មានដោយប្រហាក់ប្រហែល :

ប៉ាន់ស្មាន កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាន់-ស្មាន] bansmean≈

ប៉ាន់ប្រមាណ គិតស្មានដោយប្រហាក់ប្រហែល :

ប៉ាប់

សូរឮដោយវាយវាត់នឹងរំពាត់ជាដើម។

ប៉ាប់ ឧទានសព្ទ

[ប៉ាប់] bab

សូរឮដោយវាយវាត់នឹងរំពាត់ជាដើម។

ប៉ាយ

សំពះ, ថ្វាយបង្គំ, គំនាប់។

ប៉ាយ កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាយ] bay

សំពះ, ថ្វាយបង្គំ, គំនាប់។

ប៉ាយហួយ

ពួកសមាគមសម្ងាត់ គឺពួកជនអ្នកផឹកទឹកសំបថសម្ងាត់រួមគំនិតគ្នាក្នុងការសម្រេចកិច្ចការអ្វីៗទៅខាងមុខ :

ប៉ាយហួយ កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាយ-ហួយ] bayohuoy

តាំងសមាគមសម្ងាត់។

ប៉ាយហួយ នាម

[ប៉ាយ-ហួយ] bayohuoy

ពួកសមាគមសម្ងាត់ គឺពួកជនអ្នកផឹកទឹកសំបថសម្ងាត់រួមគំនិតគ្នាក្នុងការសម្រេចកិច្ចការអ្វីៗទៅខាងមុខ :

ប៉ារីប៉ាសស៊ុយ

(សេ.ហិ.) វិធីសាស្ត្រសងបំណុលក្នុងពេលតែមួយទៅឱ្យម្ចាស់បំណុលទាំងអស់តាមចំណែកស្មើៗគ្នា ដោយមិនគិតពីទំហំនៃបំណុលរបស់ម្ចាស់បំណុលនីមួយៗ។

ប៉ារីប៉ាសស៊ុយ នាម

[ប៉ា-រី-ប៉ាស-ស៊ុយ] baribassuy≈

(សេ.ហិ.) វិធីសាស្ត្រសងបំណុលក្នុងពេលតែមួយទៅឱ្យម្ចាស់បំណុលទាំងអស់តាមចំណែកស្មើៗគ្នា ដោយមិនគិតពីទំហំនៃបំណុលរបស់ម្ចាស់បំណុលនីមួយៗ។

ប៉ារ៉ា

ដែលមានក្រឡានិងពណ៌ (តាមធម្មតា បៃតង ខ្មៅ ត្នោត) មានសណ្ឋានដូចស្លឹកឈើចម្រុះគ្នា (ជាឯកសណ្ឋានយោធានៅពេលបេសកកម្ម) :

ប៉ារ៉ា គុណនាម

[ប៉ារ៉ា] bara≈

ដែលមានក្រឡានិងពណ៌ (តាមធម្មតា បៃតង ខ្មៅ ត្នោត) មានសណ្ឋានដូចស្លឹកឈើចម្រុះគ្នា (ជាឯកសណ្ឋានយោធានៅពេលបេសកកម្ម) :

ប៉ារ៉ាតង់

ផ្ទាំងក្រណាត់កៅស៊ូប្រើសម្រាប់បាំងពន្លឺថ្ងៃ ភ្លៀង ឬក៏ក្រាល :

ប៉ារ៉ាតង់ នាម

[ប៉ា-រ៉ា-តង់] baratngo≈

ផ្ទាំងក្រណាត់កៅស៊ូប្រើសម្រាប់បាំងពន្លឺថ្ងៃ ភ្លៀង ឬក៏ក្រាល :

ប៉ារ៉េ

មួកម្យ៉ាងរាងមូលសំប៉ែតដែលធ្វើពីសាច់ក្រណាត់ទន់ និងមានខ្សែរុំតឹងព័ទ្ធជុំវិញក្បាលមួក :

ប៉ារ៉េ នាម

[ប៉ា-រ៉េ] bare≈

មួកម្យ៉ាងរាងមូលសំប៉ែតដែលធ្វើពីសាច់ក្រណាត់ទន់ និងមានខ្សែរុំតឹងព័ទ្ធជុំវិញក្បាលមួក :

ប៉ាវ

អំពាវនាវប្រាប់ឱ្យដឹងរាល់គ្នា ដោយដើរវាយគងឱ្យលាន់ឮ; បើមានវាយស្គរផង ហៅថា ប៉ាវគងទួងភេរី (មានប្រើតែពីក្នុងសម័យបុរាណយូរអង្វែងហើយ)។

ប៉ាវ កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាវ] bav

ចេញលុយជំនួស :

ប៉ាវ កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាវ] bav

ភ្នាល់រកអ្នកឈ្នះដោយប្រើដៃក្ដាប់ (ញញួរ) ម្រាមដៃពីរ (កន្ត្រៃ) និងលាបាតដៃ (ក្រដាស) :

ប៉ាវ កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាវ] bav

ចេញមុខការពារ :

ប៉ាវ កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាវ] bav

អំពាវនាវប្រាប់ឱ្យដឹងទូទៅ (ម.ប្រ.)។

ប៉ាវ កិរិយាសព្ទ

[ប៉ាវ-គង] bav

អំពាវនាវប្រាប់ឱ្យដឹងរាល់គ្នា ដោយដើរវាយគងឱ្យលាន់ឮ; បើមានវាយស្គរផង ហៅថា ប៉ាវគងទួងភេរី (មានប្រើតែពីក្នុងសម័យបុរាណយូរអង្វែងហើយ)។

ប៉ាស៊ីអ៊ី

ឈ្មោះត្រីស្រកាកម្រមួយប្រភេទរស់នៅក្នុងទន្លេមេគង្គនៃខេត្តស្ទឹងត្រែង :

ប៉ាស៊ីអ៊ី នាម

[ប៉ា-ស៊ី-អ៊ី] basiai≈

ឈ្មោះត្រីស្រកាកម្រមួយប្រភេទរស់នៅក្នុងទន្លេមេគង្គនៃខេត្តស្ទឹងត្រែង :

ប៉ាហាំង

ឈ្មោះសំណមួយប្រភេទ :

ប៉ាហាំង នាម

[ប៉ា-ហាំង] bahang

ឈ្មោះសំណមួយប្រភេទ :

ប៉ាហ៊ី

ក្រុមសិល្បៈចល័តដែលដើរសម្ដែងរហស្សកម្ម ថ្ពឹនភ្នែក ឬជាមួយនឹងសត្វ ដើម្បីទាក់ទាញអតិថិជនឱ្យទិញឱសថរបស់ខ្លួន :

ប៉ាហ៊ី នាម

[ប៉ា-ហ៊ី] bahi≈

ក្រុមសិល្បៈចល័តដែលដើរសម្ដែងរហស្សកម្ម ថ្ពឹនភ្នែក ឬជាមួយនឹងសត្វ ដើម្បីទាក់ទាញអតិថិជនឱ្យទិញឱសថរបស់ខ្លួន :

ប៉ិ

អ៊ំប្រុសជាបងរបស់ឪពុក, ពាក្យសម្រាប់ហៅសាច់ថ្លៃឋានៈស្មើគ្នាសន្មតដូចកូនត្រូវហៅ។

ប៉ិ សព្វនាម

[ប៉ិ] be≈

អ៊ំប្រុសជាបងរបស់ឪពុក, ពាក្យសម្រាប់ហៅសាច់ថ្លៃឋានៈស្មើគ្នាសន្មតដូចកូនត្រូវហៅ។

ប៉ិក

សូរឮដោយគោះបន្ទះឫស្សីជាដើម។

ប៉ិក ឧទានសព្ទ

[ប៉ិក] bek

សូរឮដោយគោះបន្ទះឫស្សីជាដើម។

ប៉ិកួៈ

(ម.ព. រលួស{¥¥}២{££})។

ប៉ិកួៈ នាម

[ប៉ិ-កួក] bekuoak

(ម.ព. រលួស២)។

ប៉ិកៗ

(ម.ព. ប៉ិក)។

ប៉ិកៗ ឧទានសព្ទ

[ប៉ិក-ប៉ិក] bekbek≈

(ម.ព. ប៉ិក)។

ប៉ិច

លេចពន្លកឬលេចត្រួយបន្តិចឡើង :

ប៉ិច កិរិយាសព្ទ

[ប៉ិច] bech

លេចពន្លកឬលេចត្រួយបន្តិចឡើង :

ប៉ិត

ឈ្មោះផ្ទះមួយបែប ទីទៃពីផ្ទះកន្តាំង, ទីទៃពីផ្ទះរោងដោល គឺមានសណ្ឋានដូចគេប៉ិតត្រង់ចុងមេដំបូលទាំងពីរខាង :

ប៉ិត កិរិយាសព្ទ a

[ប៉ិត] bet

កាត់, ច្រាសឬចិតបញ្ឆិតជម្រាលឱ្យជ្រេទាបចុះជាងផ្នែកម្ខាង :

ប៉ិត គុណកិរិយា b

[ប៉ិត] bet

បញ្ឆិតជម្រាលឱ្យជ្រេទាបចុះជាងផ្នែកម្ខាង :

ប៉ិត នាម

[ប៉ិត] bet

ឈ្មោះផ្ទះមួយបែប ទីទៃពីផ្ទះកន្តាំង, ទីទៃពីផ្ទះរោងដោល គឺមានសណ្ឋានដូចគេប៉ិតត្រង់ចុងមេដំបូលទាំងពីរខាង :

ប៉ិតប៉ុត

ដែលមានដំណើរត្បៀតគូទ :

ប៉ិតប៉ុត គុ.កិ., គុ.

[ប៉ិត-ប៉ុត] betbot

ដែលមានដំណើរត្បៀតគូទ :

ប៉ិន

ស្ទាត់ប្រាកដ។

ប៉ិន គុណនាម

[ប៉ិន] ben

ប្រសប់, ស្ទាត់, ពូកែ, ជំនាញ :

ប៉ិន គុណនាម

[ប៉ិន] ben

គ្រាមភាសាប្រើក្លាយមកពីពាក្យ ប៉ុន :

ប៉ិន គុណនាម

[ប៉ិន-ប៉ៅ] ben

ស្ទាត់ប្រាកដ។

ប៉ិនប៉ាន់

ប៉ាន់ចុះប៉ាន់ឡើង វៀចវ៉ច :

ប៉ិនប៉ាន់ គុ., គុ.កិ.

[ប៉ិន-ប៉ាន់] benban

ប៉ាន់ចុះប៉ាន់ឡើង វៀចវ៉ច :

ប៉ិល

រ៉ិល, ភ្លែត :

ប៉ិល គុ., គុ.កិ.

[ប៉ិល] bel

រ៉ិល, ភ្លែត :

ប៉ី

ឈ្មោះគ្រឿងភ្លេងផ្លុំពួកមួយ មានបែបផ្សេងៗ :

ប៉ី គុណកិរិយា

[ប៉ី] bei

វ៉េវ :

ប៉ី នាម

[ប៉ី] bei

ឈ្មោះគ្រឿងភ្លេងផ្លុំពួកមួយ មានបែបផ្សេងៗ :

ប៉ីកែវ

ឈ្មោះភ្លេងខ្មែរមួយមេ :

ប៉ីកែវ នាម

[ប៉ី-កែវ] beikaev≈

ឈ្មោះភ្លេងខ្មែរមួយមេ :

ប៉ីពក

ប៉ីធ្វើដោយដើមពក មានសូរសព្ទធំក្រអួន សម្រាប់ផ្លុំប្រគំ។

ប៉ីពក នាម

[ប៉ី-ពក] beipka≈

ប៉ីធ្វើដោយដើមពក មានសូរសព្ទធំក្រអួន សម្រាប់ផ្លុំប្រគំ។

ប៉ឹក!

សូរបន្លឺចេញពីការវាយកុំព្យូទ័រ ចុចប៊ូតុងនៃឧបករណ៍ណាមួយ ឬសូរកេះកៃកាំភ្លើង ជាដើម។

ប៉ឹក! នាម

[ប៉ឹក] boek≈

សូរបន្លឺចេញពីការវាយកុំព្យូទ័រ ចុចប៊ូតុងនៃឧបករណ៍ណាមួយ ឬសូរកេះកៃកាំភ្លើង ជាដើម។

ប៉ឹង

ស្លៀកវ័ណ្ឌបាំងកេរ្តិ៍ខ្មាស ដោយសំពត់មួយផ្ទាំងតូច (សម្លៀកព្នងប្រុស)។

ប៉ឹង កិរិយាសព្ទ

[ប៉ឹង] boeng

ស្លៀកវ័ណ្ឌបាំងកេរ្តិ៍ខ្មាស ដោយសំពត់មួយផ្ទាំងតូច (សម្លៀកព្នងប្រុស)។

ប៉ឹម

ឋិតនៅស្ប៉ឹមត្រង់ប្របេះមាត់រន្ធ។

ប៉ឹម កិ., គុ.កិ.

[ប៉ឹម] boem

ឋិតនៅស្ប៉ឹមត្រង់ប្របេះមាត់រន្ធ។

ប៉ឺង

សូរឮដោយស្នាថ្លោះជាដើម។

ប៉ឺង ឧទានសព្ទ

[ប៉ឺង] beung

សូរឮដោយស្នាថ្លោះជាដើម។

ប៉ឺតប៉ោង

(ម.ព. ប៉េតប៉ាង)។

ប៉ឺតប៉ោង គុណនាម

[ប៉ឺត-ប៉ោង] beutbaong

កែងកោងក្រអឺតក្រទម, ដែលដំឡើងឫកក្រអឺតក្រឱង។ ដែលប៉ោងឡើងដោយខ្យល់ខាងក្នុងហើយផតទៅវិញញាប់ចុះឡើងៗ :

ប៉ឺតប៉ោង នាម

[ប៉ឺត-ប៉ោង] beutbaong

(ម.ព. ប៉េតប៉ាង)។

ប៉ឺន

ដែលក្រាស់ជិត :

ប៉ឺន គុ., គុ.កិ.

[ប៉ឺន] beun

ដែលក្រាស់ជិត :

ប៉ឺប

សូរសម្រែកសត្វម្រឹគចំពួកខ្លះមានឈ្លូសជាដើម។

ប៉ឺប ឧទានសព្ទ

[ប៉ឺប] beub

សូរសម្រែកសត្វម្រឹគចំពួកខ្លះមានឈ្លូសជាដើម។