ស្លឹករឹត

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

ក្រួច

ឈ្មោះសត្វបក្សីមួយពួករូបតូចៗ រាងខ្លី មានលំនៅឬធ្វើសំបុកភ្ញាស់កូននៅដី, បើវារងាវ គេថាវា អ៊‍ឺត។

ក្រួច នាម

[ក្រួច] kruoch

ឈ្មោះសត្វបក្សីមួយពួករូបតូចៗ រាងខ្លី មានលំនៅឬធ្វើសំបុកភ្ញាស់កូននៅដី, បើវារងាវ គេថាវា អ៊‍ឺត។

ក្រួប

សូរឮដោយទំពារបស់ស្រួយ :

ក្រួប ឧទានសព្ទ

[ក្រួប] kruob

សូរឮដោយទំពារបស់ស្រួយ :

ក្រួស

ក្រួសក្នុងតម្រងនោម, ដុំកំណកសារធាតុកំបោរកកើតក្នុងតម្រងនោម ដែលអាចបង្កឱ្យស្ទះប្រព័ន្ធទឹកមូត្រនិងអាចបង្កឱ្យមានអាការៈឈឺចុកចាប់។

ក្រួស នាម ១)

[ក្រួស] kruos

ជាតិថ្មម្យ៉ាង មានសាច់រឹង មានសណ្ឋានជាដុំតូចៗ មូលខ្លះ សំប៉ែតខ្លះ ច្រើនដុះកើតក្នុងទឹក ប្រើការលាយជាមួយខ្សាច់ និង ស៊ីម៉ងត៍ ធ្វើគ្រឹះស្ថានផ្សេងៗ។

ក្រួស នាម ២)

[ក្រួស] kruos

(វេជ្ជ.) ដុំកំណកសារធាតុកំបោរកកើតក្នុងសរីរាង្គមនុស្សសត្វ :

ក្រួស នាម

[ក្រួស-វ័ក-ក័ង] kruos

ក្រួសក្នុងតម្រងនោម, ដុំកំណកសារធាតុកំបោរកកើតក្នុងតម្រងនោម ដែលអាចបង្កឱ្យស្ទះប្រព័ន្ធទឹកមូត្រនិងអាចបង្កឱ្យមានអាការៈឈឺចុកចាប់។

ក្រើន

ប្រកាសកណ្ដាលជំនុំសង្ឃរកភិក្ខុដែលមានចីវរទុព្វលភាព ហើយអាចចេះចាំនូវអានិសង្ឃ ៥, មាតិកា ៨, បលិពោធ ២និងកឋិនត្ថារកិច្ច ហើយអាចញ៉ាំងសង្ឃឱ្យត្រេកអរបាន, ដើម្បីឱ្យគ្រងកឋិន ក៏ហៅ ក្រើន ដែរ :

ក្រើន កិរិយាសព្ទ ១)

[ក្រើន] kraeun

រំឭករឿយៗ :

ក្រើន កិរិយាសព្ទ ២)

[ក្រើន] kraeun

ប្រកាសកណ្ដាលជំនុំសង្ឃរកភិក្ខុដែលមានចីវរទុព្វលភាព ហើយអាចចេះចាំនូវអានិសង្ឃ ៥, មាតិកា ៨, បលិពោធ ២និងកឋិនត្ថារកិច្ច ហើយអាចញ៉ាំងសង្ឃឱ្យត្រេកអរបាន, ដើម្បីឱ្យគ្រងកឋិន ក៏ហៅ ក្រើន ដែរ :

ក្រៀក កិរិយាសព្ទ

[ក្រៀក] kriek

ចងត្របែងអ្វីភ្ជាប់នឹងបង្គោលឬសសរ, ដើមឈើ។

ក្រៀក កិរិយាសព្ទ

[ចង-ក្រៀក] kriek

ចងដោយក្រៀកឱ្យមាំ។

ក្រៀប នាម

[ក្រៀប] krieb

ឈ្មោះនំធ្វើពីម្សៅដំណើប មានសណ្ឋានមូលសំប៉ាត ចម្អិនដោយបំពងនឹងរងើកភ្លើង មានភាពស្រួយ :

ក្រៀប នាម

[នំ-ក្រៀប-ទ-ទឹក] krieb

នំក្រៀបសើម, ទន់។

ក្រៀបៗ

សូរសង្កៀតគ្នាឬសូរជាន់, សូរសង្កត់លើរបស់អ្វីៗដែលស្រួយៗ :

ក្រៀបៗ ឧទានសព្ទ

[ក្រៀប-ក្រៀប] krieb

សូរសង្កៀតគ្នាឬសូរជាន់, សូរសង្កត់លើរបស់អ្វីៗដែលស្រួយៗ :

ក្រៀម

ស្ងួតស្រាំង, ស្វិតក្រញង់ :

ក្រៀម គុណនាម

[ក្រៀម] kriem

ស្ងួតស្រាំង, ស្វិតក្រញង់ :

ក្រៀមក្រោះ គុណនាម

[ក្រៀម-ក្រោះ] kriemkraoh

(ម.ព. ក្រៀម និង ក្រោះ)។

ក្រៀមក្រំ

ដែលស្រពាប់ស្រពោន មិនរីករាយ មិនសប្បាយចិត្ត :

ក្រៀមក្រំ គុណនាម

[ក្រៀម-ក្រំ] kriemkrum

ដែលស្រពាប់ស្រពោន មិនរីករាយ មិនសប្បាយចិត្ត :

ក្រៀល

ឈ្មោះសត្វស្លាបមួយប្រភេទ សម្បុរប្រផេះចំពុះវែង, កវែង, ជើងវែង, ខ្ពស់ជង្គ្រោង, មានសម្រែកឮខ្លាំង។

ក្រៀល នាម

[ក្រៀល] kriel

ឈ្មោះសត្វស្លាបមួយប្រភេទ សម្បុរប្រផេះចំពុះវែង, កវែង, ជើងវែង, ខ្ពស់ជង្គ្រោង, មានសម្រែកឮខ្លាំង។

ក្រៀវ កិរិយាសព្ទ

[ក្រៀវ] kriev

(ម.ព. គ្រៀវ)។

ក្រេជែន

ឈ្មោះលទ្ធិសាសនាដែលសព្វថ្ងៃហៅថា សាសនាយេស៊ូគ្រិស្ត។

ក្រេជែន នាម

[ក្រេ-ជែន] krechen

ឈ្មោះលទ្ធិសាសនាដែលសព្វថ្ងៃហៅថា សាសនាយេស៊ូគ្រិស្ត។

ក្រេឌីត

ឯកតាឬតម្លៃដែលយកជាខ្នាតសម្រាប់វាស់វែងអំពីលទ្ធផលនៃការសិក្សាសម្រេចបាននៅក្នុងចំនួនម៉ោងនៃគុណវុឌ្ឍិដែលបានផ្ដល់។

ក្រេឌីត នាម

[ក្រេ-ឌីត] kredit

ឯកតាឬតម្លៃដែលយកជាខ្នាតសម្រាប់វាស់វែងអំពីលទ្ធផលនៃការសិក្សាសម្រេចបាននៅក្នុងចំនួនម៉ោងនៃគុណវុឌ្ឍិដែលបានផ្ដល់។

ក្រេប

ចំនួនទឹកល្មមតែក្រេបបាន :

ក្រេប កិរិយាសព្ទ ១)

[ក្រេប] kreb

ជញ្ជក់ឬផឹកតិចៗ :

ក្រេប នាម ២)

[ក្រេប] kreb

ចំនួនទឹកល្មមតែក្រេបបាន :

ក្រេវ

សូរស្រែក, សូរហ៊ោឮស្រួច :

ក្រេវ ឧទានសព្ទ

[ក្រេវ] krev

សូរស្រែក, សូរហ៊ោឮស្រួច :

ក្រេវក្រោធ កិ., ន.

[ក្រេវ-ក្រោត] krevkraoth

ខឹងខ្លាំង, កំហឹងខ្លាំង។

ក្រេស

ដែលរហ័សរហួនក្នុងកិរិយាក្រោក :

ក្រេស គុណកិរិយា

[ក្រេស] kres

ដែលរហ័សរហួនក្នុងកិរិយាក្រោក :

ក្រេះ គុណនាម

[ក្រេះ] kreh

(ម.ព. ក្រិស)។

ក្រែក

ឈ្មោះផ្ដៅមួយប្រភេទ ដើមធំជាងផ្ដៅទឹក តែតូចជាងផ្ដៅដំបង, ជាងព្រះផ្ដៅ :

ក្រែក នាម

[ក្រែក] kraek

ឈ្មោះផ្ដៅមួយប្រភេទ ដើមធំជាងផ្ដៅទឹក តែតូចជាងផ្ដៅដំបង, ជាងព្រះផ្ដៅ :

ក្រែកៗ

សូរសម្រែកសត្វឬសូរលាន់អ្វីៗ :

ក្រែកៗ ឧទានសព្ទ

[ក្រែក-ក្រែក] kraek

សូរសម្រែកសត្វឬសូរលាន់អ្វីៗ :

ក្រែង កិរិយាសព្ទ

[ក្រែង] kraeng

ញញើត, ខ្លាច, កោត។

ក្រែងតែ ឈ.

[ក្រែង-តែ] kraengotae

ថប់តែ, ខ្លាចតែ; លុះតែ :

ក្រែងលោ ឈ.

[ក្រែង-លោ] kraengolou

ក្រែងតែ, ជួនជា :

ក្រែប

បន្ទះជ័រកៅស៊ូជាដើម។

ក្រែប នាម

[ក្រែប] kraeb

បន្ទះជ័រកៅស៊ូជាដើម។

ក្រែម

សារធាតុទន់ រាវឬខាប់ ប្រើសម្រាប់ជាគ្រឿងសម្អិតសម្អាងកាយឬថែរក្សាស្បែកជាដើម :

ក្រែម នាម ១)

[ក្រែម] krem

ខ្លាញ់ទឹកដោះ (សម្រាប់ធ្វើប៊័រជាដើម) ; បង្អែមធ្វើដោយទឹកដោះគោ, ស៊ុត, និង ស្ករ :

ក្រែម នាម ២)

[ក្រែម] krem

សារធាតុទន់ រាវឬខាប់ ប្រើសម្រាប់ជាគ្រឿងសម្អិតសម្អាងកាយឬថែរក្សាស្បែកជាដើម :

ក្រែល

ច្រើនល្មម គឺមិនច្រើនពេក :

ក្រែល គុណនាម

[ក្រែល] krael

ច្រើនល្មម គឺមិនច្រើនពេក :

ក្រែះ

គួរឈប់លែងប្រើតទៅទៀត ព្រោះជាពាក្យក្លាយឃ្លាតមកពី ក្រេះ គួរប្រើ ក្រិស នេះវិញ។

ក្រែះ គុណនាម

[ក្រែស] kraeah

គួរឈប់លែងប្រើតទៅទៀត ព្រោះជាពាក្យក្លាយឃ្លាតមកពី ក្រេះ គួរប្រើ ក្រិស នេះវិញ។

ក្រៃ

ច្រើនពេក ច្រើនលើសលន់ ច្រើនណាស់ ច្រើនមែនទែន ច្រើនឥតគណនា ច្រើនពន់ពេក ច្រើនហួស :

ក្រៃ គុណកិរិយា

[ក្រៃ] krai

ណាស់, លើស :

ក្រៃ គុ., គុ.កិ.

[ក្រៃ-ក្រាស់] krai

ច្រើនពេក ច្រើនលើសលន់ ច្រើនណាស់ ច្រើនមែនទែន ច្រើនឥតគណនា ច្រើនពន់ពេក ច្រើនហួស :

ក្រៃពេក គុ.កិ., គុ.

[ក្រៃ-ពេក] kraipek

លើសលន់, កន្លង :

ក្រៃលែង គុណកិរិយា

[ក្រៃ-លែង] kreyleng

ក្រៃពេក លើសលុប ធំធេង :

ក្រៃសរ

ងារក្នុងតំណែងស្មៀនក្នុងសម័យដើម :

ក្រៃសរ នាម

[ក្រៃ-ស] kraisor

ងារក្នុងតំណែងស្មៀនក្នុងសម័យដើម :

ក្រោក

ឡើងចាកដំណេក, ចាកបង្គុយ :

ក្រោក កិរិយាសព្ទ

[ក្រោក] kraok

ឡើងចាកដំណេក, ចាកបង្គុយ :

ក្រោកឈរ

(សំនួន.) ពង្រឹងស្មារតីធ្វើកិច្ចការអ្វីមួយសាជាថ្មីឡើងវិញឬតស៊ូប្រឆាំងនឹងទង្វើមិនសមស្របណាមួយ :

ក្រោកឈរ កិរិយាសព្ទ ១)

[ក្រោក-ឈ] krokchho

ងើបពីអង្គុយមានឥរិយាបថពេញជំហរ។

ក្រោកឈរ កិរិយាសព្ទ ២)

[ក្រោក-ឈ] krokchho

(សំនួន.) ពង្រឹងស្មារតីធ្វើកិច្ចការអ្វីមួយសាជាថ្មីឡើងវិញឬតស៊ូប្រឆាំងនឹងទង្វើមិនសមស្របណាមួយ :

ក្រោធ កិរិយាសព្ទ

[ក្រោត] kraoth

ខឹង :

ក្រោម ធ., គុ.កិ.

[ក្រោម] krorm

ទីទៃពីខាងលើ :

ក្រោយ

ទីទៃពីខាងមុខ, ដែលនៅពេលវេលាអនាគត ពេលខាងមុខ ឬពេលបន្ទាប់ :

ក្រោយ ធ., គុ.កិ.

[ក្រោយ] kroy

ទីទៃពីខាងមុខ, ដែលនៅពេលវេលាអនាគត ពេលខាងមុខ ឬពេលបន្ទាប់ :

ក្រោយខ្នង គុណកិរិយា

[ក្រោយ-ខ្នង] kroykhanng

មិនចំពោះមុខ, កំបាំងមុខ :

ក្រោយពី ឈ.

[ក្រោយ-ពី] kroypi

បន្ទាប់ពី បន្ទាប់មក :

ក្រោល

កន្លែងមានបង្គោល មានរបង សម្រាប់បង្ខាំងសត្វពាហនៈ :

ក្រោល នាម

[ក្រោល] kraol

កន្លែងមានបង្គោល មានរបង សម្រាប់បង្ខាំងសត្វពាហនៈ :

ក្រោះ

ស្ងួតរឹង, ក្រៀមក្រទាំង :

ក្រោះ នាម

[ក្រោះ] kraoh

អាវចម្បាំងធ្វើពីដែកឬពាសដែក :

ក្រោះ គុណនាម

[ក្រោះ] kraoh

ស្ងួតរឹង, ក្រៀមក្រទាំង :

ក្រោះរមាស នាម

[ក្រោះ-រ-មាស] kraohmeas

ឈ្មោះអុតធំមួយយ៉ាង :

ក្រៅ ធ., គុ.កិ.

[ក្រៅ] krav

ទីទៃពីខាងក្នុង :

ក្រៅពីនេះ ឈ.

[ក្រៅ-ពី-នេះ] krovpineeah

លើសពីនេះ, បន្ថែមលើនេះ; ម្យ៉ាងវិញទៀត :