វចនានុក្រមខ្មែរ

ងោង នាម

[ងោង] ngoung

សាច់ឆ្អើរដែលនៅទំពុលៗ កំពុងក្ដៅហើយទម្លាក់ចុះក្នុងផេះដើម្បីយកជាតិប្រៃ, ខាងក្នុងនៅស្រស់សម្រាប់ទុកបរិភោគយូរថ្ងៃយូរខែបាន; ជួនកាលគេយកត្រីមកធ្វើដែរ តែច្រើនយកត្រីប្រា; ច្រើននិយាយថា ងៀតងោង គឺនិយាយភ្ជាប់ទាំងងៀតទាំងងោង។

ងោង កិ., គុ.

[ងោង] ngoung

ដែលកំបាំងគំនិតគិតមិនទាន់ :

ងោង គុណកិរិយា

[ងោង] ngoung

ដែលស្ទើរបាត់ស្មារតី, ដែលងឿងយ៉ាងខ្លាំង :

ងោចៗ

ដែលទទូចដដែលៗរឿយៗ :

ងោចៗ គុណកិរិយា

[ងោច-ងោច] ngouch

ដែលទទូចដដែលៗរឿយៗ :

ងោះ

ឈ្មោះរូបមួយក្នុងរឿងខ្យងស័ង្ខ ជារូបអាក្រក់ក្រងុះ :

ងោះ នាម

[ងោះ] nguoh

ឈ្មោះរូបមួយក្នុងរឿងខ្យងស័ង្ខ ជារូបអាក្រក់ក្រងុះ :

ងៅ គុណកិរិយា

[ងៅ] ngov

ពាក្យសម្រាប់ប្រើជាជំនួយពាក្យ ក្រហម ឱ្យឃើញប្លែកជាងប្រក្រតី :

ងំ

ខឹងជាប់ជានិច្ច មិនរំងាប់។

ងំ គុណនាម

[ងំ] ngum

ក្ដៅសព្វ, ឆ្អិន :

ងំ គុណនាម

[ក្ដៅ-ងំ] ngum

ក្ដៅសព្វសព៌ាង្គកាយហាក់ដូចជាបាយងំ។

ងំ កិរិយាសព្ទ

[ខឹង-ងំ] ngum

ខឹងជាប់ជានិច្ច មិនរំងាប់។

ង៉ក់

ពាក្យសម្រាប់ចម្រើនពាក្យ ឈប់ ទច់ ឱ្យវិសេសឡើង :

ង៉ក់ គុណកិរិយា

[ង៉ក់] ngok

ពាក្យសម្រាប់ចម្រើនពាក្យ ឈប់ ទច់ ឱ្យវិសេសឡើង :

ង៉ាង គុណកិរិយា

[ង៉ាង] ngeang

ពាក្យសម្រាប់ប្រើជាជំនួយពាក្យ តឹង ឱ្យប្លែកឡើងជាងប្រក្រតី :

ង៉ាងៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ាង-ង៉ាង] ngeang

សូរឮដោយវាយ, ដោយគោះគ្រឿងវាយដំមានរគាំង ឬ ឃ្មោះជាដើម។

ង៉ាញ់ៗ

សូរឮដោយឆ្កែគ្រហឹមញេញធ្មេញ ដើម្បីការខ្លួន ឬ ការមិនឱ្យឆ្កែឯទៀតដណ្ដើមអាហារចំណីដែលខ្លួនវាបានមក។

ង៉ាញ់ៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ាញ់-ង៉ាញ់] ngeanh

សូរឮដោយឆ្កែគ្រហឹមញេញធ្មេញ ដើម្បីការខ្លួន ឬ ការមិនឱ្យឆ្កែឯទៀតដណ្ដើមអាហារចំណីដែលខ្លួនវាបានមក។

ង៉ាវ

អែកធ្វើដោយសំណកស្លឹករឹត, មានតែស្លាបឥតសាយ :

ង៉ាវ នាម

[ង៉ាវ] ngeav

ដាវដងវែង; រាជសព្ទហៅថា ព្រះសែងង៉ាវ។

ង៉ាវ នាម

[ង៉ាវ] ngeav

អែកធ្វើដោយសំណកស្លឹករឹត, មានតែស្លាបឥតសាយ :

ង៉ាវៗ

សូរសម្រែកឆ្មា :

ង៉ាវៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ាវ-ង៉ាវ] ngeav

សូរសម្រែកឆ្មា :

ង៉ាំ

គន្លាក់ ឬ ងៀងក្បឿងបន្ទះធំសម្រាប់ដាក់ឱ្យកិបជាប់ :

ង៉ាំ នាម

[ង៉ាំ] ngoam

គន្លាក់ ឬ ងៀងក្បឿងបន្ទះធំសម្រាប់ដាក់ឱ្យកិបជាប់ :

ង៉ាំង

សូរឮដោយឆ្កែកោះ ឬ ដោយកូនក្មេងតូចយំខ្លាំង :

ង៉ាំង ឧទានសព្ទ

[ង៉ាំង] ngeang

សូរឮដោយឆ្កែកោះ ឬ ដោយកូនក្មេងតូចយំខ្លាំង :

ង៉ាំង៉ូវ

ឈ្មោះម្ហូបឬភេសជ្ជៈដែលប្រើង៉ាំង៉ូវជាគ្រឿងផ្សំ :

ង៉ាំង៉ូវ នាម ១)

[ង៉ាំ-ង៉ូវ] ngaamngouv≈

ក្រូចឆ្មារត្រាំទឹកអំបិលទាំងមូល ប្រើជាគ្រឿងសម្ល ឬជាភេសជ្ជៈផ្អែមក៏បាន :

ង៉ាំង៉ូវ នាម ២)

[ង៉ាំ-ង៉ូវ] ngaamngouv≈

ឈ្មោះម្ហូបឬភេសជ្ជៈដែលប្រើង៉ាំង៉ូវជាគ្រឿងផ្សំ :

ង៉ាំងៗ

(ម.ព. ង៉ាំង)។

ង៉ាំងៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ាំង-ង៉ាំង] ngaamngngaamng≈

(ម.ព. ង៉ាំង)។

ង៉ាំៗ

សូរឆ្កែប្រខាំគ្នា ឮសូរស្រដៀងនឹង ង៉ាញ់ៗ ដែរ។

ង៉ាំៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ាំ-ង៉ាំ] ngaamngaam≈

សូរឆ្កែប្រខាំគ្នា ឮសូរស្រដៀងនឹង ង៉ាញ់ៗ ដែរ។

ង៉ិកង៉ក់

ដែលមានដំណើរញ៉ិកញ៉ក់ :

ង៉ិកង៉ក់ កិរិយាសព្ទ

[ង៉ិក-ង៉ក់] ngikngok

ងេកងោក, ធ្វើមាយាញ៉ិកញ៉ក់ (ម្ញ៉ិកម្ញ៉ក់)។

ង៉ិកង៉ក់ គុណកិរិយា

[ង៉ិក-ង៉ក់] ngikngok

ដែលមានដំណើរញ៉ិកញ៉ក់ :

ង៉ឹក

សូរទង្គិច, សូរអួល ហើយត្អើក ឬ សូរត្អើកតាមធម្មតា :

ង៉ឹក ឧទានសព្ទ

[ង៉ឹក] nguek

សូរទង្គិច, សូរអួល ហើយត្អើក ឬ សូរត្អើកតាមធម្មតា :

ង៉ឺតៗ

សូរឮដោយវត្ថុពីរសង្កៀតគ្នា។

ង៉ឺតៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ឺត-ង៉ឺត] ngueut

សូរឮដោយវត្ថុពីរសង្កៀតគ្នា។

ង៉ឺសៗ

សូរសម្រែកថ្ងូរនៃមនុស្ស ឬសត្វដែលឈឺធ្ងន់ជិតផុតខ្យល់ដង្ហើម :

ង៉ឺសៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ឺស-ង៉ឺស] ngueus

សូរសម្រែកថ្ងូរនៃមនុស្ស ឬសត្វដែលឈឺធ្ងន់ជិតផុតខ្យល់ដង្ហើម :

ង៉ុម

សូរឮដោយឆ្កែត្របាក់ :

ង៉ុម ឧទានសព្ទ

[ង៉ុម] ngum

សូរឮដោយឆ្កែត្របាក់ :

ង៉ុមៗ

សូរសំឡេងខ្លាគ្រហឹមការរំពា :

ង៉ុមៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ុម-ង៉ុម] ngum

សូរសំឡេងខ្លាគ្រហឹមការរំពា :

ង៉ុលៗ

សូរសំឡេងស្រមុក ឬ និយាយចុងច្រមុះ :

ង៉ុលៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ុល-ង៉ុល] ngul

សូរសំឡេងស្រមុក ឬ និយាយចុងច្រមុះ :

ង៉ូង

សូរឮគ្រលួចស្រួចឡើង :

ង៉ូង ឧទានសព្ទ

[ង៉ូង] ngung

សូរឮគ្រលួចស្រួចឡើង :

ង៉ូតៗ

សូរឮដោយថ្ងូរ, ដោយត្អូញមានសំឡេងតូចស្រួច ឮញយៗ។

ង៉ូតៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ូត-ង៉ូត] ngut

សូរឮដោយថ្ងូរ, ដោយត្អូញមានសំឡេងតូចស្រួច ឮញយៗ។

ង៉ូវៗ

សូរសំឡេងនិយាយអង្វរ ឬ ត្អូញរង៉ូវរឿយៗ :

ង៉ូវៗ ឧ., គុ.កិ.

[ង៉ូវ-ង៉ូវ] nguv

សូរសំឡេងនិយាយអង្វរ ឬ ត្អូញរង៉ូវរឿយៗ :

ង៉េកៗ

សូរសម្រែកជ្រូក។

ង៉េកៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉េក-ង៉េក] ngek

សូរសម្រែកជ្រូក។

ង៉េតៗ

សូរឮដោយអ្វីៗសង្កៀតគ្នា :

ង៉េតៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉េត-ង៉េត] nget

សូរឮដោយអ្វីៗសង្កៀតគ្នា :

ង៉េវៗ

សូរឮដោយនិយាយង៉េវផ្ទួនៗ :

ង៉េវៗ គុណនាម

[ង៉េវ-ង៉េវ] ngev

ដែលមានសូរខ្សេវស្ដួចតូចឆ្មារ :

ង៉េវៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉េវ-ង៉េវ] ngev

សូរឮដោយនិយាយង៉េវផ្ទួនៗ :

ង៉េសៗ

សូរសម្ដីនិយាយចុងច្រមុះ ដោយមានកម្លាំងខ្សោយហើយមានហត់ផង :

ង៉េសៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉េស-ង៉េស] nges

សូរសម្ដីនិយាយចុងច្រមុះ ដោយមានកម្លាំងខ្សោយហើយមានហត់ផង :

ង៉េះៗ

សូរសំឡេងឆ្កែកោះថ្ងេះ :

ង៉េះៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉េះ-ង៉េះ] ngeh

សូរសំឡេងឆ្កែកោះថ្ងេះ :

ង៉ែង៉

សូរសំឡេងទ្រខ្មែរ។

ង៉ែង៉ ឧទានសព្ទ

[ង៉ែ-ង៉] ngeaeng

សូរសំឡេងទ្រខ្មែរ។

ង៉ែង៉រ

វិលវល់ស្ទាក់ស្ទើរ, កកែកករមិនដាច់ស្រេច :

ង៉ែង៉រ គុណកិរិយា

[ង៉ែ-ង៉] ngeaengor

វិលវល់ស្ទាក់ស្ទើរ, កកែកករមិនដាច់ស្រេច :

ង៉ែត

ពាក្យហៅក្មេងតូច (ប្រើតាមទម្លាប់ស្រុក) :

ង៉ែត នាម

[ង៉ែត] ngeaet

ពាក្យហៅក្មេងតូច (ប្រើតាមទម្លាប់ស្រុក) :

ង៉ៃ

ថ្ងៃ។ ពាក្យសាមញ្ញ ជាគ្រាមភាសា :

ង៉ៃ នាម

[ង៉ៃ] ngey

ថ្ងៃ។ ពាក្យសាមញ្ញ ជាគ្រាមភាសា :

ង៉ោកង៉ាក

សូរស្វាព្រាហ្មណ៍សង្ឃក :

ង៉ោកង៉ាក ឧទានសព្ទ

[ង៉ោក-ង៉ាក] ngoukngeak

សូរស្វាព្រាហ្មណ៍សង្ឃក :

ង៉ោង

ដែលស្អុយខ្លាំង, ស្អុយឡប់ :

ង៉ោង ឧ., គុ.កិ.

[ង៉ោង] ngoung

ដែលឮដោយយំខ្លាំង :

ង៉ោង គុណកិរិយា

[ង៉ោង] ngoung

ដែលស្អុយខ្លាំង, ស្អុយឡប់ :

ង៉ោះៗ

សូរសំឡេងស្ងួតខ្សោះ ចេញពីច្រមុះ :

ង៉ោះៗ ឧទានសព្ទ

[ង៉ោះ-ង៉ោះ] nguoh

សូរសំឡេងស្ងួតខ្សោះ ចេញពីច្រមុះ :

ង៉ៅ

ដែលរលោងឆ្លុះស្រមោលបាន :

ង៉ៅ គុណនាម

[ង៉ៅ] ngov

ដែលរលោងឆ្លុះស្រមោលបាន :

ច នាម

[ច] cha≈

តួព្យញ្ជនៈទី៦នៃអក្ខរក្រមព្យញ្ជនៈខ្មែរ និងជាតួព្យញ្ជនៈទី១ក្នុងវគ្គទី២។ តួព្យញ្ជនៈនេះមានអក្ខរសូរអន្តរជាតិ [c] ជាព្យញ្ជនៈក្រអូម ខ្យល់មាត់ សូរស្ទះ សិថិល អឃោសៈ។