ស្លឹករឹត
ខ្មែរ Log in Create account

Khmer Dictionary

Khmer words, how to say them, and what they mean — open to read, and improved by the people who use it.

68,369 entries

ចង្វាយ នាម ១)

[ចង់-វ៉ាយ] chongveay

អ្វីៗដែលឆ្វាយ :

ចង្វាយ នាម ២)

[ចង់-វ៉ាយ] chongveay

នំបញ្ចុកដែលឆ្វាយដាក់ជាដុំៗ ក៏ហៅថា ចង្វាយ ដែរ :

ចង្វែក នាម

[ចង់-វ៉ែក] chongveaek

ចន្លោះដែលឆែកៗ :

ចង្ហាន់

(ស.ស.) អាហារសម្រាប់បព្វជិតក្នុងពុទ្ធសាសនា :

ចង្ហាន់ នាម

[ចង់-ហាន់] changhan

(ស.ស.) អាហារសម្រាប់បព្វជិតក្នុងពុទ្ធសាសនា :

ចង្ហាយ

ប្រដាប់ធ្វើដោយឈើ ឬ ឫស្សីមានតម្ពក់សម្រាប់ឆាយចំបើង, ឆាយស្មៅ។

ចង្ហាយ នាម

[ចង់-ហាយ] changheay

ប្រដាប់ធ្វើដោយឈើ ឬ ឫស្សីមានតម្ពក់សម្រាប់ឆាយចំបើង, ឆាយស្មៅ។

ចង្ហូរ នាម

[ចង់-ហូ] changhur

ជ្រលងទឹកតូច :

ចង្អល់

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំជាមួយនឹងពាក្យ ចង្អៀត :

ចង្អល់ បុព្វបទ

[ចង់-អល់] changaol

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំជាមួយនឹងពាក្យ ចង្អៀត :

ចង្អុល

ពន្យល់ឱ្យឃើញច្បាស់ដូចគេចង្អុលបង្ហាញ :

ចង្អុល កិរិយាសព្ទ ១)

[ចង់-អុល] chongaul

តម្រង់, សំដៅចំអ្វីនីមួយៗ ដោយចង្អុលដៃ :

ចង្អុល កិរិយាសព្ទ ២)

[ចង់-អុល] chongaul

ពន្យល់ឱ្យឃើញច្បាស់ដូចគេចង្អុលបង្ហាញ :

ចង្អុលខ្មោច

ឈ្មោះម្រាមនៅត្រង់ចន្លោះចង្អុលដៃនិងនាងដៃ។ ស្រុកខ្លះហៅ ម្រាមទោល។

ចង្អុលខ្មោច នាម

[ចង់-អុល-ខ្មោច] chongaulkhmaoch

ឈ្មោះម្រាមនៅត្រង់ចន្លោះចង្អុលដៃនិងនាងដៃ។ ស្រុកខ្លះហៅ ម្រាមទោល។

ចង្អុលដៃ

អវយវៈត្រង់ម្រាមបន្ទាប់មេដៃ សម្រាប់ចង្អុល។

ចង្អុលដៃ នាម

[ចង់-អុល-ដៃ] chongauldai

អវយវៈត្រង់ម្រាមបន្ទាប់មេដៃ សម្រាប់ចង្អុល។

ចង្អូរ នាម

[ចង់-អូ] chongaur

(ម.ព. ចង្ហូរ)។

ចង្អួរ

ភាគដីក្នុងចន្លោះជ្រលងដែលគេបែងនោះក៏ហៅ ចង្អួរ ដែរ :

ចង្អួរ នាម ១)

[ចង់-អួ] changauor

គន្លងនង្គ័លក្នុងនាទីថ្នាលសំណាបដែលគេបែងជាជ្រលង :

ចង្អួរ នាម ២)

[ចង់-អួ] changauor

ភាគដីក្នុងចន្លោះជ្រលងដែលគេបែងនោះក៏ហៅ ចង្អួរ ដែរ :

ចង្អួរត្មាត

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ មានសាច់រឹងប្រើធ្វើសសរផ្ទះជាប់ណាស់ ប៉ុន្តែពិបាកអារ ពិបាកឈូសណាស់។

ចង្អួរត្មាត នាម

[ចង់-អួ-ត្មាត] chongauortmat

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ មានសាច់រឹងប្រើធ្វើសសរផ្ទះជាប់ណាស់ ប៉ុន្តែពិបាកអារ ពិបាកឈូសណាស់។

ចង្អើរ

ឧបករណ៍ភ្ជាប់នឹងផ្នែកខាងមុខឬខាងក្រោយនៃកង់ឬម៉ូតូ សម្រាប់បញ្ជិះមនុស្សឬផ្ទុកអីវ៉ាន់ផ្សេងៗ :

ចង្អើរ នាម

[ចង់-អើ] chongaaur

រានសម្រាប់ឆ្អើរត្រី, ឆ្អើរសាច់, ឆ្អើរនំ, ឆ្អើរម្ទេស ជាដើម។

ចង្អើរ នាម

[ចង់-អើ] chongaaur

ឧបករណ៍ភ្ជាប់នឹងផ្នែកខាងមុខឬខាងក្រោយនៃកង់ឬម៉ូតូ សម្រាប់បញ្ជិះមនុស្សឬផ្ទុកអីវ៉ាន់ផ្សេងៗ :

ចង្អៀត គុណនាម

[ចង់-អៀត] changaiet

ទីទៃពីទូលាយ :

ចង្អេរ

ប្រដាប់ត្បាញដោយបន្ទោះឫស្សី សម្រាប់អុំស្រូវ, អុំអង្ករជាដើម; ឬ សម្រាប់ហាលអ្វីៗ; ចង្អេរមានបីយ៉ាងគឺ ចង្អេរអុំ សម្រាប់ប្រើអុំ; ចង្អេរគ្រាង សម្រាប់ប្រើហាលអ្វីៗ; ចង្អេរកឡោបិ៍ គឺចង្អេរជំទើរតូចស្ទើរជាងច្រែងរាក់ជាងចង្អេរអុំសម្រាប់ហាលឬសំដិលអ្វីៗ :

ចង្អេរ នាម

[ចង់-អេ] changaer

ប្រដាប់ត្បាញដោយបន្ទោះឫស្សី សម្រាប់អុំស្រូវ, អុំអង្ករជាដើម; ឬ សម្រាប់ហាលអ្វីៗ; ចង្អេរមានបីយ៉ាងគឺ ចង្អេរអុំ សម្រាប់ប្រើអុំ; ចង្អេរគ្រាង សម្រាប់ប្រើហាលអ្វីៗ; ចង្អេរកឡោបិ៍ គឺចង្អេរជំទើរតូចស្ទើរជាងច្រែងរាក់ជាងចង្អេរអុំសម្រាប់ហាលឬសំដិលអ្វីៗ :

ចង្អោរ

រើខ្យល់ដោយទឹកមាត់ (កើតអំពីរមូលក្នុងក្រពះ) :

ចង្អោរ កិរិយាសព្ទ

[ចង់-អោ] chongaour

រើខ្យល់ដោយទឹកមាត់ (កើតអំពីរមូលក្នុងក្រពះ) :

ចចក នាម

[ច-ចក] chachak

ឈ្មោះសត្វជើង ៤សន្តានឆ្កែព្រៃ។

ចចក់

សត្វមួយប្រភេទ សន្តានតុកកែ តែតូចជាង យំឮសូរចក់ៗ។

ចចក់ នាម

[ច-ចក់] chochok

សត្វមួយប្រភេទ សន្តានតុកកែ តែតូចជាង យំឮសូរចក់ៗ។

ចចាកអារ៉ាក

សម្ដែងអាការៈរាក់ទាក់គួរសមដោយវាចា, បញ្ចេញសម្ដីរួសរាយទៅកាន់ភ្ញៀវ។

ចចាកអារ៉ាក កិរិយាសព្ទ

[ច-ចាក-អា-រ៉ាក] chachakaarak

សម្ដែងអាការៈរាក់ទាក់គួរសមដោយវាចា, បញ្ចេញសម្ដីរួសរាយទៅកាន់ភ្ញៀវ។

ចចាក់ចចុច

និយាយចុចនាយចុចអាយរឿយៗ ដើម្បីឱ្យគេយល់ស្របតាម :

ចចាក់ចចុច កិ., គុ.កិ.

[ច-ចាក់-ច-ចុច] chochakchochoch

និយាយចុចនាយចុចអាយរឿយៗ ដើម្បីឱ្យគេយល់ស្របតាម :

ចចាត

សត្វបក្សីមួយប្រភេទ សម្បុរខៀវខាងខ្នង ខាងក្បាល ឯខាងពោះក្រហម ក្បាលធំចំពុះក្រហម បរិភោគត្រីជាអាហារ ជាសត្វដេញធ្នាក់ :

ចចាត នាម

[ច-ចាត] chochat

សត្វបក្សីមួយប្រភេទ សម្បុរខៀវខាងខ្នង ខាងក្បាល ឯខាងពោះក្រហម ក្បាលធំចំពុះក្រហម បរិភោគត្រីជាអាហារ ជាសត្វដេញធ្នាក់ :

ចចាមអារ៉ាម

ដែលលេចឮដោយនិយាយតៗគ្នា ពីមួយទៅមួយរកចុងរកដើមមិនឃើញ, ដែលមិនទាន់ប្រាកដ :

ចចាមអារ៉ាម គុណនាម

[ច-ចាម-អា-រ៉ាម] chochamaaram

ដែលលេចឮដោយនិយាយតៗគ្នា ពីមួយទៅមួយរកចុងរកដើមមិនឃើញ, ដែលមិនទាន់ប្រាកដ :

ចចិកចចុក

មនុស្សដែលចេះប្រចុបប្រចែងតម្រូវចិត្តគេ។

ចចិកចចុក កិរិយាសព្ទ

[ច-ចិក-ច-ចុក] chachekchachok

ប្រចុបប្រចែង, អែបអបបញ្ចូលចិត្ត។

ចចិកចចុក គុណនាម

[មៈ-នុស-ច-ចិក-ច-ចុក] chachekchachok

មនុស្សដែលចេះប្រចុបប្រចែងតម្រូវចិត្តគេ។

ចចឹក កិរិយាសព្ទ

[ច-ចឹក] chachoek

ចឹកប្របេះរឿយៗ :

ចចូត

ឈ្មោះស្មៅមួយប្រភេទពួកកក់ សម្រាប់ត្បាញកន្ទេល ឬការុងជាដើម; កន្ទេល ឬ ការុងដែលត្បាញដោយស្មៅនោះ :

ចចូត នាម

[ច-ចូត] chachout

ឈ្មោះស្មៅមួយប្រភេទពួកកក់ សម្រាប់ត្បាញកន្ទេល ឬការុងជាដើម; កន្ទេល ឬ ការុងដែលត្បាញដោយស្មៅនោះ :

ចចើង

សម្ដែងអាការៈនរនាទ, រនះរនាត, ចើងម៉ើងដោយថ្កើងចិត្ត :

ចចើង កិរិយាសព្ទ

[ច-ចើង] chochaeung

សម្ដែងអាការៈនរនាទ, រនះរនាត, ចើងម៉ើងដោយថ្កើងចិត្ត :

ចចេស

រឹងរូស, ម្នះ, មុខរឹង :

ចចេស កិរិយាសព្ទ

[ច-ចេស] choches

ទទូចធ្វើបំពានលើបម្រាម :

ចចេស គុណនាម

[ច-ចេស] choches

រឹងរូស, ម្នះ, មុខរឹង :

ចច្រេសចច្រាស គុណកិរិយា

[ច-ច្រេស-ច-ច្រាស] chachreschachras

ស្ទុះស្ទាទៅមក, រត់ច្រាសចុះច្រាសឡើង, ឆ្លេឆ្លា :

ចច្រែត ឧទានសព្ទ

[ច-ច្រែត] chachret≈

(ម.ព. ច្រែតៗ)។

ចណ្ឌ គុណនាម

[ច័ន-ឌៈ] chandar

កាច; ក្ដៅ; ហឹរ ...។

ចណ្ឌ នាម

[ច័ន-ឌៈ] chandar

កំណាច, សេចក្ដីក្រោធ, កំហឹង ...។

ចណ្ឌ នាម

[ទឹក-ចាន់] chandar

(រ.ស.) សុរា (ពាក្យហៅដោយសន្មតបញ្ចៀសឈ្មោះស្រា)។

ចណ្ឌ នាម

[ទឹក-ច័ន] chandar

(ម.ព.ទឹកចណ្ឌ)។

ចណ្ឌរាជ

ស្ដេចឬមេដឹកនាំដែលមានចិត្តឃោរឃៅ ប្រើអំណាចបង្ក្រាបអ្នកដទៃ :

ចណ្ឌរាជ នាម

[ច័ន-ឌៈ-រាច] chnodeakreach≈

ស្ដេចឬមេដឹកនាំដែលមានចិត្តឃោរឃៅ ប្រើអំណាចបង្ក្រាបអ្នកដទៃ :

ចណ្ឌាល

ស្រែកជេរ ឬ ស្រែកយំខ្លាំងពេញសំឡេងឥតក្រែងឥតខ្មាសអ្នកណា។

ចណ្ឌាល នាម

[ច័ន-ឌាល] chandal

មនុស្សពូជសូទ្រៈពួកមួយ គឺពួកមនុស្សត្រកូលទាបដែលមានពូជដើម កើតអំពីបិតាពូជសូទ្រៈ មាតាពូជព្រាហ្មណ៍ (ក្នុងសម័យបុរាណពីព្រេងនាយ)។ ក្នុងសម័យសព្វថ្ងៃនេះ សំដៅចំពោះមនុស្សដែលដុនដាបថោកទាប ហើយកាចព្រហើនមិនក្រែងច្បាប់ ជាមនុស្សឥតអៀនខ្មាស ដើរសាត់អណ្ដែតទៅជ្រកអាស្រ័យនៅដោយសារអ្នកដទៃ

ចណ្ឌាល គុណកិរិយា

[ស្រែក-ច័ន-ឌាល] chandal

ស្រែកជេរ ឬ ស្រែកយំខ្លាំងពេញសំឡេងឥតក្រែងឥតខ្មាសអ្នកណា។

ចណ្ឌាលី នាម

[ច័ន-ឌា-លី] chandali

ស្រីចណ្ឌាល, ស្រីពូជចណ្ឌាល។

ចត កិរិយាសព្ទ

[ចត] chat

បញ្ឈប់យានជំនិះផ្សេងៗនៅទីកន្លែងណាមួយឬនៅចំណត ដែលអ្នកបើកបរអាចចុះចេញពីយានជំនិះរបស់ខ្លួនបាន :

ចត កិរិយាសព្ទ

[ចត] chat

ដាក់ថ្នាំបំពោករុំដោយសំពត់ត្រង់ដៃឬជើង ដែលបាក់ឬគ្រេច :

ចតុ

បួន (៤) ; បើរួមចូលនឹងនាមនាមជាបទសមាស ត្រូវតម្រួតតួអក្សរបន្ទាប់ជា ២តួ តាមទំនងដែលគួរតម្រួតបាន :

ចតុ គុណនាម

[ចៈ-តុ] choto

បួន (៤) ; បើរួមចូលនឹងនាមនាមជាបទសមាស ត្រូវតម្រួតតួអក្សរបន្ទាប់ជា ២តួ តាមទំនងដែលគួរតម្រួតបាន :

ចតុកោណ នាម

[ចៈ-តុ-កោន] chotokaon

ពហុកោណដែលមានជ្រុងបួន។

ចតុកោណកែង

ចតុកោណដែលមានមុំក្នុងទាំងអស់ជាមុំកែង :

ចតុកោណកែង នាម

[ចៈ-តុ-កោន-កែង] chaktokaonkaeng≈

ចតុកោណដែលមានមុំក្នុងទាំងអស់ជាមុំកែង :

ចតុកោណព្នាយ នាម

[ចៈ-តុ-កោន-ព្នាយ] chaktokaonpneay≈

ចតុកោណដែលមានជ្រុងពីរស្របគ្នា :

ចតុកោណស្មើ នាម

[ចៈ-តុ-កោន-ស្មើ] chaktokaonsmeu≈

ចតុកោណដែលមានជ្រុងទាំងអស់ស្មើគ្នា។

ចតុក្កុលវគ្គ

ពួកត្រកូលទាំង ៤(វណ្ណៈទាំង ៤ពួក) គឺ ក្សត្រិយៈ, ព្រាហ្មណៈ, វៃស្យៈ, សូទ្រៈ។

ចតុក្កុលវគ្គ នាម

[ចៈ-តុក-កុ-ឡៈ-វ័ក] chotokkolvokk

ពួកត្រកូលទាំង ៤(វណ្ណៈទាំង ៤ពួក) គឺ ក្សត្រិយៈ, ព្រាហ្មណៈ, វៃស្យៈ, សូទ្រៈ។

ចតុក្កោណ

សណ្ឋានទ្រង់ទ្រាយដែលមានជ្រុង ៤មុំ ៤, ធរណីមាត្រដែលមានបណ្ដោយ ២ទទឹង ២។

ចតុក្កោណ នាម

[ចៈ-តុក-កោន] chaktokkaon≈

សណ្ឋានទ្រង់ទ្រាយដែលមានជ្រុង ៤មុំ ៤, ធរណីមាត្រដែលមានបណ្ដោយ ២ទទឹង ២។

ចតុទ្វីប

មហាទ្វីប ៤គឺ បុព្វវិទេហទ្វីប, ជម្ពូទ្វីប, អបរគោយានទ្វីប, ឧត្តរកុរុទ្វីប (តាមលទ្ធិពុទ្ធនិយម)។

ចតុទ្វីប នាម

[ចៈ-តុ-ទ្វីប] chototvib

មហាទ្វីប ៤គឺ បុព្វវិទេហទ្វីប, ជម្ពូទ្វីប, អបរគោយានទ្វីប, ឧត្តរកុរុទ្វីប (តាមលទ្ធិពុទ្ធនិយម)។

ចតុប្បច្ច័យ

គ្រឿងសម្រាប់អាស្រ័យ ៤យ៉ាង គឺ ចីវរ គ្រឿងស្លៀកដណ្ដប់, បិណ្ឌបាត អាហារ, សេនាសនៈ លំនៅ, គិលានភេសជ្ជៈ ថ្នាំរំងាប់ជំងឺ, រំងាប់រោគ (ពាក្យសម្រាប់ប្រើក្នុងវិន័យខាងព្រះពុទ្ធសាសនា)។

ចតុប្បច្ច័យ នាម

[ចៈ-តុប-ប៉័ច-ច័យ] chatobbachai

គ្រឿងសម្រាប់អាស្រ័យ ៤យ៉ាង គឺ ចីវរ គ្រឿងស្លៀកដណ្ដប់, បិណ្ឌបាត អាហារ, សេនាសនៈ លំនៅ, គិលានភេសជ្ជៈ ថ្នាំរំងាប់ជំងឺ, រំងាប់រោគ (ពាក្យសម្រាប់ប្រើក្នុងវិន័យខាងព្រះពុទ្ធសាសនា)។

ចតុប្បាទ គុ., ន.

[ចៈ-តុប-បាត] chatobbat

ដែលមានជើង ៤; សត្វជើង ៤:

ចតុប្បារិសុទ្ធិសីល

សីលគឺសេចក្ដីបរិសុទ្ធិ ៤យ៉ាង (សម្រាប់ភិក្ខុក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា) គឺ ១បាតិមោក្ខសំវរៈ សង្រួមតាមសិក្ខាបទក្នុងបាតិមោក្ខ គឺមិនប្រព្រឹត្តល្មើសកន្លងពុទ្ធប្បញ្ញត្តិ, ប្រព្រឹត្តត្រឹមត្រង់តាមពុទ្ធានុញ្ញាត; ២ឥន្ទ្រិយសំវរៈ សង្រួមឥន្ទ្រិយទាំង ៦គឺភ្នែក, ត្រចៀក, ច្រមុះ, អណ្ដាត