វចនានុក្រមខ្មែរ

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ច័ក-ខុ] aek

ភ្នែកតែម្ខាង; អ្នកដែលមានភ្នែកតែម្ខាង (ខ្វាក់ម្ខាង)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ច័ក-ក្សុ] aek

(ម.ព. ឯកចក្ខុ)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ច] aek

ការត្រាច់ឬដើរម្នាក់ឯង។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ចា-រិ-ណី] aek

(ម.ព. ឯកចារិន)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ចា-រិន] aek

អ្នកដែលត្រាច់ឬដើរតែម្នាក់ឯង។

ឯក នាម ១)

[អែ-កៈ-ចិត] aek

ចិត្តមួយ; គំនិតតែមួយ; គំនិតត្រូវគ្នាតែមួយ; អ្នកដែលមានគំនិតត្រូវគ្នាតែមួយ :

ឯក នាម ២)

[អែ-កៈ-ចិត] aek

ស្រេចនឹងចិត្ត, សេរី, សេរីភាព :

ឯក នាម

[អែ-ក័ច-ឆ័ត] aek

ដែលមានស្វេតច្ឆត្រតែមួយ គឺមានក្សត្រិយ៍ទ្រង់រាជ្យតែមួយព្រះអង្គ មានរាជានុភាពពេញទី :

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ជាត] aek

ជាតិមួយ, មួយជាតិ (កំណើតមួយ)។

ឯក នាម

[អែ-ក័ច-ឈា-សៃ] aek

(ម.ព. ឯកធ្យាស្រ័យ)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ទ័ត] aek

អ្វីៗដែលគេត្រូវឱ្យចំពោះតែបុគ្គលម្នាក់ :

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ទិត-ឋិ] aek

ដែលមានទិដ្ឋិត្រូវគ្នា; អ្នកដែលមានសេចក្ដីយល់ឃើញត្រូវគ្នា។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ទិន] aek

ថ្ងៃមួយ, មួយថ្ងៃ; ពាក្យសន្មតហៅសន្លឹកក្រដាសដែលមានចុះថ្ងៃខែ សម្រាប់មើលបានតែមួយថ្ងៃៗ ហើយត្រូវបើកបកសន្លឹកថ្ងៃដែលកន្លងផុតទៅនោះចោលចេញ ក្នុងមួយថ្ងៃមួយសន្លឹករៀងរាល់ថ្ងៃ ដើម្បីនឹងមើលថ្ងៃខែតៗគ្នាជាលំដាប់ទៅ :

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ទុក] aek

ទុក្ខត្រូវគ្នា; អ្នកដែលមានទុក្ខត្រូវគ្នា។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ធី-ដា] aek

កូនស្រីតែមួយ។

ឯក នាម

[អែ-ក័ត-ធ្យា-ស្រៃ] aek

អធ្យាស្រ័យត្រូវគ្នា; អ្នកដែលមានអធ្យាស្រ័យត្រូវគ្នា។

ឯក នាម ១)

[អែ-កៈ-នាម] aek

ឈ្មោះត្រូវគ្នា; អ្នកដែលមាននាមត្រូវគ្នា។

ឯក គុណនាម ២)

[អែ-កៈ-នាម] aek

ដែលរស់ដោយសារអាហារដូចគ្នា :

ឯក គុណនាម

[អែ-កៈ-និន-នាត] aek

ដែលមានដំណើរគឹកកងឬកងរំពងតែមួយ, ដែលមានសូរសព្ទកងរំពងរួមគ្នាតែមួយ :

ឯក នាម

[អែ-កៈ-នេត] aek

ដូចគ្នានឹង ឯកចក្ខុ។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-នេត] aek

(ម.ព. ឯកនេត្ត)។

ឯក ន., គុ.

[អែ-កៈ-នៃ] aek

ន័យមួយ; ដែលមានន័យតែមួយ, មានន័យត្រូវគ្នា :

ឯក ន., គុ.

[អែ-ក័ន-តៈ-ប-រ៉ុម-ម៉ៈ-សុក] aek

ដែលសុទ្ធតែសុខយ៉ាងក្រៃលែង។

ឯក ន., គុ.

[អែ-ក័ន-តៈ-សុក] aek

ដែលសុទ្ធតែសុខ។

ឯក ន., គុ.

[អែ-កៈ-បត់] aek

ផ្លូវឬគន្លងតែមួយ, ដែលមានផ្លូវឬគន្លងតែមួយ; ដែលមានផ្លូវឬលំអានត្រូវគ្នា។

ឯក ន., គុ.

[អែ-កៈ-បត់] aek

បទមួយ; ដែលមានបទតែមួយ។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ប៉ៈ-ទិក] aek

ផ្លូវជើង។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ប៉ៈ-ទី] aek

(ម.ព. ឯកបទិក)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-បុក-គល់] aek

បុគ្គលស្រួចឆ្នើម។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-បុត] aek

កូនប្រុសតែមួយ។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-បុត] aek

(ម.ព. ឯកបុត្ត)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-បុ-រ៉ស់] aek

បុរសប្រសើរផុត។

ឯក នាម

[អែ-ក័ប-ប៉ៈ-ហា] aek

ប្រហារតែម្ដង។ ដំណើរព្រមគ្នា, ស្មើគ្នា :

ឯក នាម

[អែ-ក័ប-ប្រ-ហា] aek

(ម.ព. ឯកប្បហារ)។

ឯក ន., គុ.

[អែ-កៈ-ព័រ] aek

(ម.ព. ឯកវណ្ណ)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ភ័ក] aek

(ម.ព. ឯកភក្ដី)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ភ័ក-ក្ដី] aek

សេចក្ដីស្រឡាញ់ស្មោះរួមចិត្តគំនិតគ្នាចំពោះទៅលើបុគ្គលម្នាក់; ដែលមានភក្ដីចំពោះទៅលើបុគ្គលម្នាក់ :

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ភ័ត-តិ-កៈ] aek

អ្នកដែលបរិភោគភោជនាហារក្នុងមួយថ្ងៃ (មួយថ្ងៃមួយយប់) តែម្ដង; (ព.ពុ.) ចំពោះអ្នកដែលបរិភោគមួយថ្ងៃម្ដង ក្នុងវេលាពីព្រឹកទល់នឹងថ្ងៃត្រង់)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ភ័ត-តិ-កា] aek

(ម.ព. ឯកភត្តិក)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ភៈ-រិ-យា] aek

ភរិយាទីមួយ, ភរិយាធំ, ប្រពន្ធដើម (ហៅ ឯកបត្នី ក៏បាន)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ភាគ] aek

ចំណែកមួយ, មួយចំណែក។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ភោ-ជន់] aek

ភោជនតែមួយមុខ។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ម័ក] aek

ផ្លូវមួយ។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-មៈ-តិ] aek

គំនិតតែមួយ; អ្នកដែលមានគំនិតត្រូវគ្នា។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-មា-គា] aek

(ម.ព. ឯកមគ្គ)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-មាស] aek

មួយខែ។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ម៉័ត] aek

(ម.ព. ឯកមតិ)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-រ័ត] aek

(ម.ព. ឯករាត្រី)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-រស់] aek

រសតែមួយ; ដែលមានរសត្រូវគ្នា :

ឯក នាម

[អែ-កៈ-រាច] aek

ស្តេចឯក; ដែលមានស្តេចសោយរាជ្យឬអ្នកគ្រប់គ្រងប្រទេសមួយមិនជាចំណុះប្រទេសណា។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-រា-ត្រី] aek

មួយយប់។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-រូប] aek

ដែលមានរូបដូចគ្នា។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-លាប] aek

លាភឯក; លាភចំពោះតែបុគ្គលម្នាក់ ឬលាភដែលត្រូវបានតែម្ដងប៉ុណ្ណោះ។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-វ័ន-ណៈ] aek

ព័ណ៌ឯក; ព័ណ៌តែមួយ; ដែលមានព័ណ៌ឬសម្បុរដូចគ្នា។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-សែស] aek

សព្ទដែលលុបទុកឱ្យនៅសល់តែមួយ; ហៅ ឯកសេសន័យ ក៏បាន (ព.វ. សំ.បា.)។

ឯក នាម

[អែ-កៈ-ស័ក] aek

ស័ក្ដិស្មើគ្នា; ដែលមានស័ក្ដិស្មើគ្នា :

ឯក នាម

[អែក-អ័ក-គា-រ៉ៈ-ហន់] aek

ព្រះអរហន្តប្រសើរឯក ឬព្រះអរហន្តប្រសើរបំផុត :

ឯក នាម

[អែក-អ័ក-គា-រៈ-ហា] aek

(ម.ព. ឯកអគ្គារហន្ត)។

ឯក នាម

[អែក-អៈ-គ្រៈ] aek

(ម.ព. ឯកអគ្គ)។

ឯក នាម

[អែក-អង់] aek

អង្គប្រសើរផុត; អ្នកដែលមានខ្លួនប្រសើរផុត :

ឯក នាម

[អែក-អុក] aek

ឧកញ៉ាទីមួយឬខ្ពង់ខ្ពស់កន្លង។

ឯក នាម

[អែក-អុក] aek

(ម.ព. ឯកឧក)។

ឯក នាម

[អែ-កា-ធិ-ប៉ៈ-ដី] aek

អធិបតីក្នុងប្រទេសមួយៗ; មន្ត្រីស័ក្ដិធំដែលជាអធិបតីត្រួតត្រារាជការអាណាព្យាបាលក្នុងប្រទេសមួយៗ។

ឯក នាម

[អែ-កា-ធិ-ប៉ៈ-ដី-សៈ-ភា] aek

ទីធ្វើការនៃឯកាធិបតី។

ឯក នាម

[អែ-កា-ធិ-ប៉ៈ-តៃ] aek

(ម.ព. ឯកាធិបតេយ្យ)។

ឯក នាម

[អែ-កា-យ៉ៈ-ណៈ-ម័ក] aek

ផ្លូវឯក, ផ្លូវសម្រាប់បុគ្គលឯក, ផ្លូវទៅកាន់ព្រះនិញ្វន; ផ្លូវដែលទៅមកបានតែម្នាក់ៗ (ឥតមានអ្នកណាជូនឬកំដរអ្នកណាបានឡើយ) :

ឯក នាម

[អែ-កា-យ៉ៈ-ណៈ-មា-គា] aek

(ម.ព. ឯកាយនមគ្គ)។

ឯក នាម

[អែ-កា-រ៉ម់] aek

អារម្មណ៍តែមួយ អារម្មណ៍ដែលមូលស្លុងតែមួយ។

ឯក នាម

[អែ-កា-សៈ-ណិ-ក័ង-គៈ] aek

ឈ្មោះធុតង្គមួយប្រភេទ, ក្នុងពួកធុតង្គ ១៣, មានលក្ខណៈឱ្យបរិភោគភោជនក្នុងមួយថ្ងៃបានតែក្នុងមួយបង្គុយ (ព.ពុ.)។

ឯក នាម

[អែ-កោ-ទិ-ភាប] aek

ភាពជាចិត្តខ្ពស់ឯក គឺសមាធិចិត្តក្នុងទុតិយជ្ឈាន (ព.ពុ.)។

ឯក នាម

[ចំ-ណេះ-អែក] aek

ចំណេះខ្ពស់។

ឯកកោសិកា

ដែលមានកោសិកាតែមួយ។

ឯកកោសិកា គុណនាម

[អែ-កៈ-កោ-សិ-កា] aaekakkaoseka≈

ដែលមានកោសិកាតែមួយ។

ឯកក្ខរា

លេខចំនួនដែលប្រតិស្ឋឡើងដោយយកតែអក្សរដើមមកផ្សំ (ម.ព. អក្សរកាត់)។

ឯកក្ខរា នាម

[អេ-ក័ក-ខៈ-រ៉ា] aekkakhakra≈

លេខចំនួនដែលប្រតិស្ឋឡើងដោយយកតែអក្សរដើមមកផ្សំ (ម.ព. អក្សរកាត់)។

ឯកច្ឆន្ទ

ខ្មែរប្រើក្លាយជា ឯកច្ឆាន្ទ សំដៅសេចក្ដីថា "ស្រេចលើខ្លួន, សេរី, អត្តាធីន" :

ឯកច្ឆន្ទ ន., គុ. ១)

[អែ-ក័ច-ឆ័ន] aaekchachhno≈

ចំណង់តែមួយ; បំណងតែមួយ; បំណងត្រូវគ្នាតែមួយ; ដែលមានបំណងត្រូវគ្នាតែមួយ, ដែលព្រមចិត្តគ្នា :

ឯកច្ឆន្ទ ន., គុ. ២)

[អែ-ក័ច-ឆ័ន] aaekchachhno≈

ខ្មែរប្រើក្លាយជា ឯកច្ឆាន្ទ សំដៅសេចក្ដីថា "ស្រេចលើខ្លួន, សេរី, អត្តាធីន" :

ឯកជន

ជនម្នាក់, មនុស្សម្នាក់។ ចំពោះតែខ្លួនមួយ :

ឯកជន គុណនាម

[អែ-កៈ-ជន់] ekachon

ជនម្នាក់, មនុស្សម្នាក់។ ចំពោះតែខ្លួនមួយ :

ឯកជនភាព

(ប.ព.) លក្ខខណ្ឌដែលបុគ្គលឬស្ថាប័នមានសម្រាប់ត្រួតពិនិត្យដំណើរការផ្សេងៗទៅកាន់ទិន្នន័យរបស់ខ្លួននៅក្នុងកុំព្យូទ័រឬបណ្ដាញកុំព្យូទ័រ។

ឯកជនភាព នាម

[អែ-កៈ-ជន់-នៈ-ភាប] aaekakchnoneakpheab≈

(ប.ព.) លក្ខខណ្ឌដែលបុគ្គលឬស្ថាប័នមានសម្រាប់ត្រួតពិនិត្យដំណើរការផ្សេងៗទៅកាន់ទិន្នន័យរបស់ខ្លួននៅក្នុងកុំព្យូទ័រឬបណ្ដាញកុំព្យូទ័រ។

ឯកតា

(ភាសា.) ភាគនៃខ្សែសម្ដីក្នុងភាសាដែលគេអាចវិភាគចេញពីគ្នា ដូចជាសទ្ទតា ពាក្យទោល ឬល្បះទោល។ សទ្ទតា ពាក្យទោល ឬល្បះទោល ជាឯកតារបស់ភាសា។

ឯកតា នាម a

[អែ-កៈ-តា] aaekakta≈

ខ្នាតសម្រាប់រាប់ វាស់ វាល់ ឬថ្លឹង ជាដើម :

ឯកតា នាម b

[អែ-កៈ-តា] aaekakta≈

(ភាសា.) ភាគនៃខ្សែសម្ដីក្នុងភាសាដែលគេអាចវិភាគចេញពីគ្នា ដូចជាសទ្ទតា ពាក្យទោល ឬល្បះទោល។ សទ្ទតា ពាក្យទោល ឬល្បះទោល ជាឯកតារបស់ភាសា។

ឯកតោ

បរិសុទ្ធិតែខាងម្ខាង, បរិសុទ្ធិតែអ្នកម្ខាង :

ឯកតោ គុណនាម

[អែ-កៈ-តោ] ekatao

ខាងម្ខាង, តែម្ខាង, ខាងម្នាក់; ជាមួយ, ជាមួយគ្នា, ដំណាលគ្នា។

ឯកតោ នាម

[អែ-កៈ-តោ-គៈ-មៈ-នា-គំ] ekatao

ដំណើរទៅមកជាមួយគ្នាឬដំណាលគ្នា។

ឯកតោ នាម

[អែ-កៈ-តោ-គំ] ekatao

ដំណើរទៅជាមួយគ្នា។

ឯកតោ នាម

[អែ-កៈ-តោ-ធា] ekatao

ដែលមានមុខតែម្ខាង :

ឯកតោ នាម

[អែ-កៈ-តោ-សុត-ធិ] ekatao

បរិសុទ្ធិតែខាងម្ខាង, បរិសុទ្ធិតែអ្នកម្ខាង :

ឯកតោភាគី

ដែលធ្វើឡើង ឬដែលមានផលប៉ះពាល់ទៅលើក្រុមតែម្ខាង (ក្នុងចំណោមក្រុមដទៃទៀតដែលមានការពាក់ព័ន្ធគ្នា) :

ឯកតោភាគី គុណនាម

[អេ-កៈ-តោ-ភា-គី] aekaktaopheaki≈

ដែលធ្វើឡើង ឬដែលមានផលប៉ះពាល់ទៅលើក្រុមតែម្ខាង (ក្នុងចំណោមក្រុមដទៃទៀតដែលមានការពាក់ព័ន្ធគ្នា) :

ឯកត្តជន

ជនឬបុគ្គលម្នាក់ៗ។

ឯកត្តជន នាម

[អែ-ក័ត-តៈ-ជន់] aaektatakchno≈

ជនឬបុគ្គលម្នាក់ៗ។

ឯកត្តភាព

(សេ.ហិ.) ការគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈជាប្រព័ន្ធតែមួយ មានឯកភាពនិងសង្គត្តិភាពដោយអនុវត្តតាមយន្តការដែលមានក្របខ័ណ្ឌតែមួយច្បាស់លាស់។

ឯកត្តភាព នាម

[អែ-ក័ត-តៈ-ភាប] aaektatakpheab≈

(សេ.ហិ.) ការគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុសាធារណៈជាប្រព័ន្ធតែមួយ មានឯកភាពនិងសង្គត្តិភាពដោយអនុវត្តតាមយន្តការដែលមានក្របខ័ណ្ឌតែមួយច្បាស់លាស់។

ឯកត្តរដ្ឋ

(វិ.ន.) រដ្ឋគ្រប់គ្រងដោយអំណាចកណ្ដាលមួយដែលមានរបបនយោបាយនិងគតិយុត្តតែមួយ។

ឯកត្តរដ្ឋ នាម

[អែ-ក័ត-តៈ-រ័ត] aaektatakrta≈

(វិ.ន.) រដ្ឋគ្រប់គ្រងដោយអំណាចកណ្ដាលមួយដែលមានរបបនយោបាយនិងគតិយុត្តតែមួយ។

ឯកទិស

(ប.ព.) ការបញ្ជូនទិន្នន័យ (គមនាគមន៍) តាមទិសដៅតែមួយគត់ពីឧបករណ៍បញ្ជូនទៅឧបករណ៍ទទួល ដូចជា ការផ្សាយតាមប្រព័ន្ធទូរទស្សន៍ឬវិទ្យុ; នៃឯកទិស។