ស្លឹករឹត
English ចូល បង្កើតគណនី

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

កញ្ញាកិត្តិយស នាម

[ក័ញ-ញ៉ា-កិត-តិ-យស់] konhaketteyos

កញ្ញាដែលត្រូវជ្រើសរើសអមបវរកញ្ញាក្នុងការប្រឡងរូប។

កដប

ឈ្មោះបក្សីមួយប្រភេទ រូបតូចប៉ុនលលក ចំពុះវែងសម្បុរស ច្រើនធ្វើសំបុកពងតែក្នុងដីតាមច្រាំងទន្លេ, ស្ទឹង, ព្រែក។

កដប នាម

[ក-ដប] kodob

ឈ្មោះបក្សីមួយប្រភេទ រូបតូចប៉ុនលលក ចំពុះវែងសម្បុរស ច្រើនធ្វើសំបុកពងតែក្នុងដីតាមច្រាំងទន្លេ, ស្ទឹង, ព្រែក។

កដ្ឋគ្គិ នាម

[កាត់-ថាក់-គិ] kodthokki

ភ្លើងដែលឆេះឧសឬឆេះឈើ។

កឋិន នាម

[កៈ-ថិន] kathen

(ម.ព. កថិន)។

កណសិលា នាម

[កៈ-ណៈ-សិ-ឡា] kaknaksela≈

(ម.ព. ថ្មក្រានីត)។

កណា

ពាក្យបំព្រួញនៃពាក្យ «ករុណា» ទទួលចំពោះព្រះសង្ឃ :

កណា នាម

[កៈ-ណា] kakna≈

ពាក្យបំព្រួញនៃពាក្យ «ករុណា» ទទួលចំពោះព្រះសង្ឃ :

កណិការ

ឈ្មោះឈើផ្កាមួយប្រភេទមានផ្កាស សណ្ឋានប្រហែលនឹងផ្កាម្លិះ ក្លិនក្រអូប។

កណិការ នាម

[កៈ-ណិ-កា] kanekar

ឈ្មោះឈើផ្កាមួយប្រភេទមានផ្កាស សណ្ឋានប្រហែលនឹងផ្កាម្លិះ ក្លិនក្រអូប។

កណ្ដកសញ្ញា

ឈ្មោះវណ្ណយុត្តមួយយ៉ាងមានសណ្ឋានដូចបន្លា (,) តាមរបៀបអឺរ៉ុប, សម្រាប់ប្រើក្នុងការដកឃ្លាជាដើម។ ហៅថា សញ្ញាក្បៀស ក៏បាន។

កណ្ដកសញ្ញា នាម

[ក័ន-ដៈ-កៈ-ស័ញ-ញ៉ា] ឬ [កន់-ដក-ស័ញ-ញ៉ា] kondokosonhnha

ឈ្មោះវណ្ណយុត្តមួយយ៉ាងមានសណ្ឋានដូចបន្លា (,) តាមរបៀបអឺរ៉ុប, សម្រាប់ប្រើក្នុងការដកឃ្លាជាដើម។ ហៅថា សញ្ញាក្បៀស ក៏បាន។

កណ្ដក់

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ ច្រើនដុះនៅព្រៃភ្នំ ឬព្រៃរនាម, ស្លឹកប្រើជាអន្លក់ ឬជាបន្លែស្លក៏បាន។

កណ្ដក់ គុណនាម

[កន់-ដក់] kandak

ដែលមានក្រហូងដក់ទឹក, ដក់ធូលីបាន។

កណ្ដក់ គុណនាម

[កន់-ដក់] kandak

(ព.ប្រ.) អន់ចិត្ត :

កណ្ដក់ គុណនាម

[កន់-ដក់] kandak

ដែលមានពកជាដុំដូចគេដក់អ្វីៗ :

កណ្ដក់ នាម

[កន់-ដក់] kandak

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ ច្រើនដុះនៅព្រៃភ្នំ ឬព្រៃរនាម, ស្លឹកប្រើជាអន្លក់ ឬជាបន្លែស្លក៏បាន។

កណ្ដប

ស្បូវ ឬស្លឹកដែលក្រង ដែលដេរហើយក៏ហៅ កណ្ដប ដែរ :

កណ្ដប នាម a

[កន់-ដប] kondob

ប្រដាប់សម្រាប់អប, ស្នូលសម្រាប់ធ្វើជាមេក្រងស្បូវ, សម្រាប់ដេរស្លឹកប្រក់ :

កណ្ដប នាម b

[កន់-ដប] kondob

ស្បូវ ឬស្លឹកដែលក្រង ដែលដេរហើយក៏ហៅ កណ្ដប ដែរ :

កណ្ដាច គុណនាម a

[កន់-ដាច] kandach

ដែលដាច, ដែលរហែកធ្លុះធ្លាយច្រើនកន្លែង :

កណ្ដាច នាម b

[កន់-ដាច] kandach

អ្វីៗដែលដាច, សំពត់ដែលដាច :

កណ្ដាច់ នាម

[កន់-ដាច់] kandach

ឈ្មោះសត្វល្អិតមួយប្រភេទ ក្នុងពួកកណ្ដៀរ តែមានរូបធំជាងកណ្ដៀរ ហើយមានសម្បុរក្រមៅជាង។

កណ្ដាច់លែះ គុណនាម

[កន់-ដាច់-លេះ] knodachleeah≈

ដែលទ័លក្ររហាមរកនេះបាត់រកនោះគ្មាន :

កណ្ដាញ់ នាម

[កន់-ដាញ់] kondanh

ដុំសក់ក្រញាញ់ដែលមនុស្ស ១ពួកកាន់ខាងក្បួនអាគម រាប់អានទុកជាគ្រឿងរក្សាខ្លួន។

កណ្ដាញ់ គុណនាម

[កន់-ដាញ់] kondanh

ក្រញាញ់ចាក់ស្រែះ :

កណ្ដាប់ នាម ២)

[កន់-ដាប់] kandab

វ័ណ្ឌ, រង្វង់។

កណ្ដាប់ នាម

[កន់-ដាប់-ចាក់-ក្រ-វ៉ាល] kandab

រង្វង់ជុំវិញចង្កេះនៃឱកាសលោក។

កណ្ដាប់ នាម

[កន់-ដាប់-ស្រែង] kandab

ស្រែងដែលឡើងជារង្វង់ៗ :

កណ្ដាប់ចង្អេរ

អវយវៈដែលជាកណ្ដាប់របស់ក្រពះសត្វស៊ីស្មៅ មានគោក្របីជាដើម។

កណ្ដាប់ចង្អេរ នាម

[កន់-ដាប់-ចង់-អេ] kandabchngaer

ឫស្សីមួយបន្ទះ ដែលគេពត់ធ្វើជារង្វង់ ដើម្បីក្ដាប់មាត់ចង្អេរឱ្យរឹង។

កណ្ដាប់ចង្អេរ នាម

[កន់-ដាប់-ចង់-អេ] kandabchngaer

ឈ្មោះឈើវល្លិមួយប្រភេទ ដើមធំ ច្រើនប្រើជាឧស, ជាថ្នាំ :

កណ្ដាប់ចង្អេរ នាម

[កន់-ដាប់-ចង់-អេ] kandabchngaer

អវយវៈដែលជាកណ្ដាប់របស់ក្រពះសត្វស៊ីស្មៅ មានគោក្របីជាដើម។

កណ្ដាប់ដៃ

(សំនួន.) ការប្រើអំណាច វិធានការក្ដៅ ឬការនិយមប្រើកម្លាំងដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាណាមួយ :

កណ្ដាប់ដៃ គុ., ន.

[កន់-ដាប់-ដៃ] kondabdai

ការនៅក្នុងដៃគេ; ដែលនៅក្នុងអំណាចក្នុងឱវាទគេ, បានដៃគេ :

កណ្ដាប់ដៃ នាម

[កន់-ដាប់-ដៃ-ដែក] kondabdai

(សំនួន.) ការប្រើអំណាច វិធានការក្ដៅ ឬការនិយមប្រើកម្លាំងដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាណាមួយ :

កណ្ដារ

ដែកសម្រាប់ក្ដារ (គ្រឿងជាងឈើ) :

កណ្ដារ នាម

[កន់-ដា] kondar

ដែកសម្រាប់ក្ដារ (គ្រឿងជាងឈើ) :

កណ្ដាល

ឈ្មោះខេត្តមួយរបស់កម្ពុជា មានទីរាជការតាំងនៅតាខ្មៅ :

កណ្ដាល នាម

[កន់-ដាល] kandal

ទីទីទៃពីខាង គឺទីជាចន្លោះស្មើភាគទៅខាងដើម, ចុង ឬមុខក្រោយ, ឆ្វេងស្ដាំ :

កណ្ដាល នាម

[ឋាន-កន់-ដាល] kandal

ជាន់មនុស្សលោកយើង ព្រោះជាចន្លោះសួគ៌និងនរក។

កណ្ដាល គុណនាម

[កន់-ដាល] kandal

យ៉ាងល្មម, មិនល្អមិនអាក្រក់, មិនធំមិនតូច :

កណ្ដាល នាម

[កន់-ដាល] kandal

ឈ្មោះខេត្តមួយរបស់កម្ពុជា មានទីរាជការតាំងនៅតាខ្មៅ :

កណ្ដាលស្ទឹង នាម

[កន់-ដាល-ស្ទឹង] kondalstoeng

ឈ្មោះស្រុកមួយ ក្នុងខេត្តកណ្ដាល :

កណ្ដាស់ កិរិយាសព្ទ

[កន់-ដាស់] kandas

ឈ្លក់ខ្យល់ដោយឆួល។

កណ្ដឹង

ប្រដាប់ធ្វើដោយលង្ហិនឬសំរឹទ្ធ មានសណ្ឋានជាបំពង់ មានទងជាវង់ សម្រាប់កាន់ឬចង មានគ្រាប់យោលដោយអង្រង់ទង្គិចឮសូរ។

កណ្ដឹង នាម

[កន់-ដឹង] kandoeng

ប្រដាប់ធ្វើដោយលង្ហិនឬសំរឹទ្ធ មានសណ្ឋានជាបំពង់ មានទងជាវង់ សម្រាប់កាន់ឬចង មានគ្រាប់យោលដោយអង្រង់ទង្គិចឮសូរ។

កណ្ដឹងគោ

ឈ្មោះលតាជាតិមួយប្រភេទ ស្លឹកស្រដៀងនឹងស្លឹកទំពាំងបាយជូរ ផ្កាជាចង្កោម ប្រើជាបន្លែស្លកកូរបាន។

កណ្ដឹងគោ នាម

[កន់-ដឹង-គោ] kondoengkou

ឈ្មោះលតាជាតិមួយប្រភេទ ស្លឹកស្រដៀងនឹងស្លឹកទំពាំងបាយជូរ ផ្កាជាចង្កោម ប្រើជាបន្លែស្លកកូរបាន។

កណ្ដឹមឆែប!

សូរដែលបន្លឺឡើង ដោយការភ្ញាក់ឬដោយការជ្រលួសមាត់ ព្រោះជំពប់ប៉ះអ្វីៗ :

កណ្ដឹមឆែប! ឧទានសព្ទ

[កន់-ដឹម-ឆែប] knodoemchhaeb≈

សូរដែលបន្លឺឡើង ដោយការភ្ញាក់ឬដោយការជ្រលួសមាត់ ព្រោះជំពប់ប៉ះអ្វីៗ :

កណ្ដុក គុណនាម

[កន់-ដុក] kandok

ពាក្យសម្រាប់ចម្រើនពាក្យធ្ងន់ឱ្យប្លែកឡើង :

កណ្ដុក កិរិយាសព្ទ

[ធ្ងន់-ចិត-កន់-ដុក] kandok

មានសេចក្ដីព្រួយ។

កណ្ដុរ

(ប.ព.) ឧបករណ៍តូចមួយដែលចល័តលើផ្ទៃរាបដើម្បីត្រួតពិនិត្យទីតាំងនៃសញ្ញាចង្អុលនៅលើអេក្រង់។

កណ្ដុរ នាម ១)

[កន់-ដុល] kondol

ថនិកសត្វកកេរមាឌមធ្យម មានកន្ទុយវែង ជាសត្វឱ្យទុក្ខដល់មនុស្សដោយហេតុបំផ្លាញ មានកាត់សំពត់អាវ ស៊ីស្រូវជាដើម :

កណ្ដុរ នាម ២)

[កន់-ដុល] kondol

(ប.ព.) ឧបករណ៍តូចមួយដែលចល័តលើផ្ទៃរាបដើម្បីត្រួតពិនិត្យទីតាំងនៃសញ្ញាចង្អុលនៅលើអេក្រង់។

កណ្ដុរប្រែង

ពួកកណ្ដុរដែលមានមាឌធំៗ ប៉ុនកំភួនជើង ហើយមានប្រែងដុះជុំជិតខ្លួន វាច្រើនរស់នៅតាមវាលស្រែដោយស៊ីគ្រាប់ស្រូវជាអាហារ។

កណ្ដុរប្រែង នាម

[កន់-ដុល-ប្រែង] knodolbreng≈

ពួកកណ្ដុរដែលមានមាឌធំៗ ប៉ុនកំភួនជើង ហើយមានប្រែងដុះជុំជិតខ្លួន វាច្រើនរស់នៅតាមវាលស្រែដោយស៊ីគ្រាប់ស្រូវជាអាហារ។

កណ្ដុំឆែប! ឧទានសព្ទ

[កន់-ដុំ-ឆែប] knodoamchhaeb≈

(ម.ព. កណ្ដឹមឆែប!)។

កណ្ដូង គុណនាម

[កន់-ដូង] kondoung

ដែលឥតកន្ទុយ :

កណ្ដូង នាម

[សក់-កន់-ដូង] kondoung

សក់ដែលកាត់ត្រងិលក្រោយ។

កណ្ដូប

កណ្ដូបម្យ៉ាងច្រើនមានពណ៌បៃតង មានដៃមួយគូរាងជាបន្លាស្រួចៗនៅជាយដែលអាចបត់បាន សម្រាប់ចាប់សត្វល្អិតឯទៀតធ្វើជាចំណី។ ជួនកាលគេហៅវាថា កណ្ដូបបុកស្រូវ។

កណ្ដូប នាម

[កន់-ដូប] kandoub

ឈ្មោះសត្វល្អិតច្រើនប្រភេទ មានស្លាប កើតនិងអាស្រ័យនៅនឹងស្មៅ, នឹងស្លឹកឈើ។

កណ្ដូប នាម

[កន់-ដូប-សេះ] kandoub

កណ្ដូបម្យ៉ាងច្រើនមានពណ៌បៃតង មានដៃមួយគូរាងជាបន្លាស្រួចៗនៅជាយដែលអាចបត់បាន សម្រាប់ចាប់សត្វល្អិតឯទៀតធ្វើជាចំណី។ ជួនកាលគេហៅវាថា កណ្ដូបបុកស្រូវ។

កណ្ដួយ

អវយវៈកំបាំងរបស់ស្ត្រី, គុយ្ហប្រទេសនៃស្ត្រី, យោនី (ព.អា.)។ ពាក្យរាបសាថា គុយ្ហប្រទេសស្ត្រី។

កណ្ដួយ នាម

[កន់-ដួយ] kanduoy

អវយវៈកំបាំងរបស់ស្ត្រី, គុយ្ហប្រទេសនៃស្ត្រី, យោនី (ព.អា.)។ ពាក្យរាបសាថា គុយ្ហប្រទេសស្ត្រី។

កណ្ដៀខ្មូត

ឈ្មោះវល្លិមួយប្រភេទ ដើមថ្លោសៗ មានបន្លា ស្លឹកធំៗ មានដៃដូចត្រឡាច, ល្ពៅ, ស្លឹកខ្ចីប្រើជាអន្លក់ឬរបោយបាន; ច្រើនដុះលើដំបូកឬមាត់បឹង។ អ្នកស្រុកខ្លះហៅ បង្ហៀរខ្មូត។

កណ្ដៀខ្មូត នាម

[កន់-ដៀ-ខ្មូត] kondiekhmout

ឈ្មោះវល្លិមួយប្រភេទ ដើមថ្លោសៗ មានបន្លា ស្លឹកធំៗ មានដៃដូចត្រឡាច, ល្ពៅ, ស្លឹកខ្ចីប្រើជាអន្លក់ឬរបោយបាន; ច្រើនដុះលើដំបូកឬមាត់បឹង។ អ្នកស្រុកខ្លះហៅ បង្ហៀរខ្មូត។

កណ្ដៀង

ឈ្មោះត្បូងមួយយ៉ាង មានពណ៌ដូចផ្កាកណ្ដៀង :

កណ្ដៀង នាម

[កន់-ដៀង] kondieng

ឈ្មោះវារិជតិណជាតិមួយប្រភេទក្នុងពួកកន្ទាំងហែ មានផ្កាពណ៌ខៀវស្រស់ គេប្រើដើមនិងស្លឹកធ្វើជាបន្លែបាន។

កណ្ដៀង នាម

[កន់-ដៀង] kondieng

ឈ្មោះត្បូងមួយយ៉ាង មានពណ៌ដូចផ្កាកណ្ដៀង :

កណ្ដៀត កិរិយាសព្ទ

[កន់-ដៀត] kandiet

កៀកដាក់លើចង្កេះ :

កណ្ដៀតក្អម

អវយវៈមនុស្សប៉ែកត្រង់ចង្កេះគឺត្រង់ប៉ែកដែលកណ្ដៀតអ្វីៗ មានក្អមជាដើម :

កណ្ដៀតក្អម នាម

[កន់-ដៀត-ក្អម] kondietkaom

អវយវៈមនុស្សប៉ែកត្រង់ចង្កេះគឺត្រង់ប៉ែកដែលកណ្ដៀតអ្វីៗ មានក្អមជាដើម :

កណ្ដៀទៀ

ឈ្មោះសត្វពួកមានដោះមួយប្រភេទមានរូប, សម្បុរ ប្រហែលនឹងកំប្រុក តែធំជាងកំប្រុកបន្តិច ហើយចេះហើរបានដូចឆ្មាបា :

កណ្ដៀទៀ នាម

[កន់-ដៀ-ទៀ] kondiettea

ឈ្មោះសត្វពួកមានដោះមួយប្រភេទមានរូប, សម្បុរ ប្រហែលនឹងកំប្រុក តែធំជាងកំប្រុកបន្តិច ហើយចេះហើរបានដូចឆ្មាបា :

កណ្ដៀន គុណនាម

[កន់-ដៀន] kandien

ណែនក្ដន់, តឹងពេញសាច់ :

កណ្ដៀរ

ឈ្មោះសត្វល្អិតមួយពួកក្នុងពួកកណ្ដាច់ ចេះពូនដីឱ្យកើតជាដំបូកជាត្រោកបាន។