ស្លឹករឹត

Khmer Dictionary

Khmer words, how to say them, and what they mean — open to read, and improved by the people who use it.

68,369 entries

ខ នាម

[ខ] kha≈

តួព្យញ្ជនៈទី២នៃអក្ខរក្រមព្យញ្ជនៈខ្មែរ និងជាតួព្យញ្ជនៈទី២ក្នុងវគ្គទី១។ តួព្យញ្ជនៈនេះមានអក្ខរសូរអន្តរជាតិ [kʰ] ជាព្យញ្ជនៈរនាំងក្រអូម ខ្យល់មាត់ សូរស្ទះ ធនិត អឃោសៈ។

ខ កិរិយាសព្ទ

[ខ] kha≈

ចម្អិនម្ហូបដែលហៅ ខ :

ខ នាម

[ខ] kha≈

ត្រីឬសាច់ដែលចម្អិនដោយមានគ្រឿងផ្សេងៗលាយផ្សំផង, ជាម្ហូបមានទឹកទីទៃពីសម្លនិងត្រីស្ងោរ :

ខ នាម

[ខ] kha≈

ឈ្មោះដាវដងវែង មានងៀងនៅខ្នង :

ខ នាម

[ខ] kha≈

ប្រការ, ចំពូក, មាត្រា, បទ, ន័យ, សេចក្ដីស្រង់ រួមចំនួនខ្លីៗ :

ខក កិ., គុ. ១)

[ខក] khork

ខានចេញទៅ, ខានចូលមកដោយមានហេតុអ្វីមួយមកឃាត់ខាំងរាំងរា :

ខក កិរិយាសព្ទ ២)

[ខក] khork

ជ្រុល, ហួស, ស៊ុន :

ខក កិរិយាសព្ទ

[ខក-ចិត] khork

ខកបំណង អន់ចិត្តដោយមិនបានសម្រេចតាមបំណងឬដូចការរំពឹងទុក :

ខក កិរិយាសព្ទ

[ខក-បំ-ណង] khork

(ម.ព. ខកចិត្ត)។

ខកខាន

មិនបានធ្វើតាមការគ្រោងទុក ព្រោះមានបញ្ហាអ្វីមួយមករារាំង :

ខកខាន កិរិយាសព្ទ

[ខក-ខាន] khkakhan≈

មិនបានធ្វើតាមការគ្រោងទុក ព្រោះមានបញ្ហាអ្វីមួយមករារាំង :

ខក់

ស្ទះក្នុងបំពង់កដោយវត្ថុអ្វីៗដែលភ្លាត់ចូលទៅ ដោយមិនប្រុងនឹងលេប :

ខក់ កិ., គុ.

[ខក់] khak

ស្ទះក្នុងបំពង់កដោយវត្ថុអ្វីៗដែលភ្លាត់ចូលទៅ ដោយមិនប្រុងនឹងលេប :

ខខិត

ប្រកាន់ទុក, ចំណាំទុកនូវរបស់អ្វីមួយថាជារបស់ខ្លួន ដោយដាក់សញ្ញាជាសម្គាល់ :

ខខិត កិរិយាសព្ទ

[ខ-ខិត] khakhet

ប្រកាន់ទុក, ចំណាំទុកនូវរបស់អ្វីមួយថាជារបស់ខ្លួន ដោយដាក់សញ្ញាជាសម្គាល់ :

ខងខិត កិរិយាសព្ទ

[ខង-ខិត] khngokhet≈

(ម.ព. ខខិត)។

ខណៈ

ស្របក់, រំពេច :

ខណៈ នាម

[ខៈ-ណៈ] knak

ស្របក់, រំពេច :

ខណ្ឌ នាម

[ខ័ន] khan

កម្រិត, បម្រាមផ្ដាច់មិនឱ្យធ្វើ :

ខណ្ឌ នាម

[ខ័ន] khan

សង្កាត់, ប៉ែក, កំណត់, ប៉ែកអាណាខេត្ត, តំបន់រដ្ឋបាលថ្នាក់បន្ទាប់ពីរាជធានីឬក្រុង :

ខណ្ឌ នាម

[ខ័ន] khan

(ម.ព. ខណ្ឌសញ្ញា)។

ខណ្ឌករណ៍ នាម

[ខាន់-ឌៈ-ក] khandeakka≈

បំណែងចែកជាផ្នែក ជាភាគ :

ខណ្ឌខាប់ គុ.កិ., គុ.

[ខាន់-ខាប់] khondkhab

(ម.ព. ខាប់ខណ្ឌ)។

ខណ្ឌភាគ

ចំណែក, ផ្នែកឬភាគណាមួយ, អង្កត់។

ខណ្ឌភាគ នាម

[ខាន់-ឌៈ-ភាក] khandeakpheak≈

ចំណែក, ផ្នែកឬភាគណាមួយ, អង្កត់។

ខណ្ឌសញ្ញា

សញ្ញាមានរូបយ៉ាងនេះ (។) សម្រាប់ប្រើរាំងឃ្លា ឬសង្កាត់នៃសេចក្ដីមួយៗ ឱ្យដាច់ស្រឡះដោយឡែកពីគ្នា។

ខណ្ឌសញ្ញា នាម

[ខាន់-ឌៈ-សាញ់-ញ៉ា] ឬ [ខាន់-សាញ់-ញ៉ា] khandasanhnha

សញ្ញាមានរូបយ៉ាងនេះ (។) សម្រាប់ប្រើរាំងឃ្លា ឬសង្កាត់នៃសេចក្ដីមួយៗ ឱ្យដាច់ស្រឡះដោយឡែកពីគ្នា។

ខណ្ឌសីមា

សីមាតូច។ ឈ្មោះពទ្ធសីមាតូច ដែលព្រះភិក្ខុសង្ឃសន្មត ដោយញត្តិទុតិយកម្មវាចា ផ្ដាច់ចេញចាកមហាសីមា ដើម្បីធ្វើសង្ឃកម្មដោយងាយ (ព.វិ.)។

ខណ្ឌសីមា នាម

[ខាន់-ឌៈ-សី-ម៉ា] ឬ [ខាន់-សី-ម៉ា] khanseima

សីមាតូច។ ឈ្មោះពទ្ធសីមាតូច ដែលព្រះភិក្ខុសង្ឃសន្មត ដោយញត្តិទុតិយកម្មវាចា ផ្ដាច់ចេញចាកមហាសីមា ដើម្បីធ្វើសង្ឃកម្មដោយងាយ (ព.វិ.)។

ខណ្ឌស្ករ

ឈ្មោះស្វាយមួយប្រភេទ ផ្លែរាងតូចខ្លី សំបកទុំហើយក៏នៅតែបៃតង ជ័រច្រើន :

ខណ្ឌស្ករ នាម

[ខាន់-ស្ក] khanskar

ឈ្មោះថ្នាំកែរោគម្យ៉ាងស្រដៀងនឹងស្ករក្រាម (មាននិយាយតែក្នុងក្បួនផ្សំថ្នាំពីបុរាណ)។

ខណ្ឌស្ករ នាម

[ខាន់-ស្ក] khanskar

ឈ្មោះស្វាយមួយប្រភេទ ផ្លែរាងតូចខ្លី សំបកទុំហើយក៏នៅតែបៃតង ជ័រច្រើន :

ខត្តិយៈ នាម

[ខាត់-តិ-យៈ] khotteyeak

(ម.ព. ក្សត្រ និង ក្សត្រិយ៍)។

ខន គុណនាម

[ខន] khon

ស្ទើរដំណើរមិនបានទៅតាមពេលកំណត់ :

ខនិជ

រ៉ែ, សារធាតុរឹងអសរីរាង្គ ដែលមានសមាសភាពគីមីជាក់លាក់ :

ខនិជ នាម

[ខៈ-និច] khaknich≈

រ៉ែ, សារធាតុរឹងអសរីរាង្គ ដែលមានសមាសភាពគីមីជាក់លាក់ :

ខនិជវិទូ នាម

[ខៈ-និច-វិ-ទូ] khaknichvitu≈

អ្នកប្រាជ្ញខនិជសាស្ត្រ។

ខនិជសាស្ត្រ នាម

[ខៈ-និ-ជៈ-សាស] khaknicheaksas≈

វិទ្យាសាស្ត្រដែលសិក្សាអំពីខនិជ។

ខន់ គុណនាម

[ខន់] khan

កកតែនៅទន់ :

ខន្តី

អំណត់អត់ឱន, សេចក្ដីអត់ធន់, អត់ទ្រាំនូវកំហឹងនិងសេចក្ដីទុក្ខកង្វល់ជាដើម។

ខន្តី នាម

[ខ័ន-តី] khonti

អំណត់អត់ឱន, សេចក្ដីអត់ធន់, អត់ទ្រាំនូវកំហឹងនិងសេចក្ដីទុក្ខកង្វល់ជាដើម។

ខន្ទរា

ឈ្មោះរោគកើតក្នុងបំពង់ក ហើមចេញមកក្រៅ :

ខន្ទរា នាម

[ខ័ន-ទៈ-រា] khontorea

ឈ្មោះរោគកើតក្នុងបំពង់ក ហើមចេញមកក្រៅ :

ខន្ធ នាម

[ខ័ន] khonthor

ក; ដើម; គំនរ, ពួក, កង, ប្រជុំ; កំណត់ :

ខន្ធ កិរិយាសព្ទ

[ទំ-លាយ-ខ័ន] khonthor

ស្លាប់។

ខន្ធ កិរិយាសព្ទ

[រំ-លត់-ខ័ន] khonthor

ចូលនិព្វាន។

ខម

ឈ្មោះអក្សរខ្មែរបែបមួយ គឺអក្សរធំកាច់ជ្រុង (ច្រើនប្រើចារនឹងស្លឹករឹត) :

ខម កិរិយាសព្ទ

[ខម] khom

បើកមាត់លៀនអណ្ដាត បើកភ្នែកសម្ដែងអាការៈឱ្យគេខ្លាច :

ខម នាម ១)

[ខម] khom

ខ្មែរក្នុងបុរាណសម័យព្រេងនាយ។

ខម នាម ២)

[ខម] khom

ឈ្មោះអក្សរខ្មែរបែបមួយ គឺអក្សរធំកាច់ជ្រុង (ច្រើនប្រើចារនឹងស្លឹករឹត) :

ខមាទោស

ការសុំឱ្យអត់ទោស, ពាក្យសុំឱ្យអត់ទោសឬលើកទោសចោល :

ខមាទោស នាម

[ខៈ-ម៉ា-ទោស] khomatous

ការសុំឱ្យអត់ទោស, ពាក្យសុំឱ្យអត់ទោសឬលើកទោសចោល :

ខរ

ឈ្មោះយក្សមួយក្នុងរឿងរាមកេរ្តិ៍។

ខរ នាម

[ខ] khar

ឈ្មោះយក្សមួយក្នុងរឿងរាមកេរ្តិ៍។

ខរាពាធ

រោគដែលកើតឡើង មានអាការៈរបឹងរឹងរូស បណ្ដាលឱ្យឈឺចាប់ធ្ងន់ដាបចុះជាលំដាប់។

ខរាពាធ នាម

[ខៈ-រ៉ា-ពាត] khoreapeath

រោគដែលកើតឡើង មានអាការៈរបឹងរឹងរូស បណ្ដាលឱ្យឈឺចាប់ធ្ងន់ដាបចុះជាលំដាប់។

ខលុបច្ឆាភត្តិកង្គ

ឈ្មោះធុតង្គទី ៧ក្នុងពួកធុតង្គទាំង ១៣។ ភិក្ខុអ្នកកាន់ធុតង្គនេះ កាលបើខ្លួនឆាន់ជិតនឹងលែង ឬឆាន់រួចហើយភ្លាមៗនោះ កាលបើមានគេយកចង្ហាន់មកប្រគេនទៀត បានឃាត់គេថា ខ្លួនលែងឆាន់ទៀតហើយ ក៏ត្រូវតែលែងឆាន់ក្នុងពេលបន្ទាប់នោះទៀត ដោយដាច់ខាត (ដូចជាសត្វមៀម ដែលក្នុងយប់ណា បើវាចាប់ចំណីអ្

ខលុបច្ឆាភត្តិកង្គ នាម

[ខៈ-ឡុ-ប៉ាច់-ឆា-ភាត់-តិ-ក័ង] ឬ [ខៈ-ឡុ-ប៉ាច់-ឆា-ភាត់-តិ-ក័ង-គៈ] kholubchchhaphttekongkor

ឈ្មោះធុតង្គទី ៧ក្នុងពួកធុតង្គទាំង ១៣។ ភិក្ខុអ្នកកាន់ធុតង្គនេះ កាលបើខ្លួនឆាន់ជិតនឹងលែង ឬឆាន់រួចហើយភ្លាមៗនោះ កាលបើមានគេយកចង្ហាន់មកប្រគេនទៀត បានឃាត់គេថា ខ្លួនលែងឆាន់ទៀតហើយ ក៏ត្រូវតែលែងឆាន់ក្នុងពេលបន្ទាប់នោះទៀត ដោយដាច់ខាត (ដូចជាសត្វមៀម ដែលក្នុងយប់ណា បើវាចាប់ចំណីអ្

ខាក

ប្រឹងខ្ជាក់អ្វីៗដែលនៅបំពង់កឱ្យរបូតចេញ :

ខាក កិរិយាសព្ទ

[ខាក] khak

ប្រឹងខ្ជាក់អ្វីៗដែលនៅបំពង់កឱ្យរបូតចេញ :

ខាង នាម

[ខាង] khang

ប៉ែក, ចំណែក; ប្រប, ជិត :

ខាត កិ., គុ.កិ.

[ខាត] khat

ថយពីចំនួនដើម, មិនពេញ, មិនចំណេញ :

ខាតដើម កិរិយាសព្ទ

[ខាត-ដើម] khatdaeum≈

(ម.ព. ខាត)។

ខាតបង់ កិរិយាសព្ទ

[ខាត-បង់] khatbong

ខូចខាត បាត់បង់ :

ខាត់

ឈ្មោះផ្តិលមួយប្រភេទ ធ្វើដោយលោហធាតុ កាលបើខាត់ ឡើងសម្បុរភ្លឺ :

ខាត់ កិរិយាសព្ទ

[ខាត់] khat

ដុសរំលីងឱ្យស្អាត ដោយគ្រឿងខាត់ :

ខាត់ នាម

[ខាត់] khat

ឈ្មោះផ្តិលមួយប្រភេទ ធ្វើដោយលោហធាតុ កាលបើខាត់ ឡើងសម្បុរភ្លឺ :

ខាត់ណា

ខាត់ណាមួយប្រភេទមានផ្កាធំៗដែលគេយកមកប្រើជាបន្លែ។

ខាត់ណា នាម

[ខាត់-ណា] khatna

បន្លែប្រភេទស្ពៃ មានធាងនិងស្លឹកពណ៌បៃតងក្រមៅ រសហាងតិចៗ :

ខាត់ណា នាម

[ខាត់-ណា-ក្ដោប] khatna

(ម.ព. ស្ពៃក្ដោប)។

ខាត់ណា នាម

[ខាត់-ណា-ផ្កា] khatna

ខាត់ណាមួយប្រភេទមានផ្កាធំៗដែលគេយកមកប្រើជាបន្លែ។

ខាទនីយាហារ នាម

[ខា-ទៈ-នី-យា-ហា] khatniyeahar

អាហារសម្រាប់ទំពា (ពួកបង្អែមឬចំណី) :

ខាន កិរិយាសព្ទ

[ខាន] khan

បង់បំណងឬខុសបំណង គឺគិតនឹងធ្វើអ្វីៗឬគិតនឹងទៅណា ហើយប្រែជាឈប់មិនធ្វើ, មិនទៅវិញ :

ខានស្អែក

មួយថ្ងៃកន្លងពីថ្ងៃស្អែក គឺថ្ងៃជាតំណបន្ទាប់ពីស្អែក :

ខានស្អែក គុ.កិ., ន.

[ខាន-ស្អែក] khansaek

មួយថ្ងៃកន្លងពីថ្ងៃស្អែក គឺថ្ងៃជាតំណបន្ទាប់ពីស្អែក :

ខានស្អែកមួយ គុ.កិ., ន.

[ខាន-ស្អែក-មួយ] khansaekmuoy

មួយថ្ងៃតបន្ទាប់ពីខានស្អែកទៅ។

ខានស្អែកមួយនាយ គុ.កិ., ន.

[ខាន-ស្អែក-មួយ-នាយ] khansaekmuoyneay

មួយថ្ងៃតបន្ទាប់ពីថ្ងៃខានស្អែកមួយទៅ :

ខាន់ នាម

[ខាន់] khan

(ម.ព. ខ័ឌ្គ)។

ខាន់ខៅ

កំណល់, រង្វាន់សម្រាប់ជូន ពេទ្យរក្សារោគឬគ្រូបង្ហាញ, គ្រូបង្រៀនសិល្បសាស្ត្រផ្សេងៗ :

ខាន់ខៅ នាម

[ខាន់-ខៅ] khankhau

កំណល់, រង្វាន់សម្រាប់ជូន ពេទ្យរក្សារោគឬគ្រូបង្ហាញ, គ្រូបង្រៀនសិល្បសាស្ត្រផ្សេងៗ :

ខាន់ជីប

រំយោលគ្រឿងសេះ ចុងសំយុងក្រោមចង្កា :

ខាន់ជីប នាម

[ខាន់-ជីប] khanjib

រំយោលគ្រឿងសេះ ចុងសំយុងក្រោមចង្កា :

ខាន់បៀត

ឈ្មោះរោគម្យ៉ាង កើតបៀតបំពង់ក ធ្វើឱ្យលំបាកលេបបាយ លេបទឹក :

ខាន់បៀត នាម

[ខាន់-បៀត] khanbiet

ឈ្មោះរោគម្យ៉ាង កើតបៀតបំពង់ក ធ្វើឱ្យលំបាកលេបបាយ លេបទឹក :

About this dictionary

This dictionary is built on វចនានុក្រមខ្មែរ, the Khmer dictionary compiled under Samdech Chuon Nath — the reference work Cambodians have relied on for more than half a century.

Every word here carries its Khmer spelling, how it is pronounced, and what it means in Khmer. Many carry an example sentence as well, and each is also written in Latin letters so that someone who cannot yet read the script can still say it aloud.

One thing worth saying plainly: the original is a Khmer-to-Khmer dictionary, so it contains no English. We have not invented any. A wrong translation is worse than a missing one, because a reader has no way to tell it is wrong. Those fields are empty and waiting for people who actually know.

If you find a mistake, or know the English for a word that has none, please tell us. Every suggestion is read before anything changes. When one is accepted, your name goes on the word — unless you would rather it did not.

Sign in to help improve the dictionary.

What the abbreviations mean

These appear on nearly every word. The printed dictionary never explains them — it assumes you read its opening pages.

ន. នាមnoun
កិ. កិរិយាសព្ទverb
គុ. គុណនាមadjective
គុ.កិ. គុណកិរិយាadverb
ស. សព្វនាមpronoun
ប. បុព្វបទpreposition
ឈ. ឈ្នាប់conjunction
និ. និបាតសព្ទparticle
ឧ. ឧទានសព្ទinterjection
សំ. សំស្ក្រឹតfrom Sanskrit
បា. បាលីfrom Pali
ម.ព. មើលពាក្យsee this other word
ព. ពាក្យword, expression
ស្រ. ស្រៈvowel
ព្យ. ព្យញ្ជនៈconsonant

Subject labels

គណិត. គណិតវិទ្យាmathematics
វេជ្ជ. វេជ្ជសាស្ត្រmedicine
ច្បាប់. ច្បាប់law
ពុទ្ធ. ពុទ្ធសាសនាBuddhism
តន្ត្រី. តន្ត្រីmusic
កសិ. កសិកម្មfarming
សំនួន. សំនួនវោហារfigure of speech
បុ. បុរាណarchaic

The Khmer alphabet

The 33 consonants

Every consonant belongs to one of two series. That is not decoration — the series decides how the vowel after it is read. ក and គ are the same sound; the vowel that follows them is not.

a-series    o-series

Dependent vowels

Two readings each — after an a-series consonant, then after an o-series one.

◌ាa / ea
◌ិe / i
◌ីei / i
◌ឹoe / oe
◌ឺeu / eu
◌ុo / u
◌ូou / u
◌ួuo / uo
◌ើaeu / eu
◌ឿoeu / eu
◌ៀie / ie
◌េe / e
◌ែae / e
◌ៃai / ey
◌ោao / o
◌ៅav / ov
◌ំam / um
◌ះah / eah
◌ៈak / eak

Independent vowels

ឥe
ឦei
ឧo
ឩou
ឪov
ឫrue
ឬrue
ឭlue
ឮlue
ឯae
ឰai
ឱao
ឲao
ឳau

Numerals

០0
១1
២2
៣3
៤4
៥5
៦6
៧7
៨8
៩9

Marks and signs

Not letters, but they change how letters are read. Hard to look up, since most have no name a reader would know.

◌្ coeng stacks the next consonant beneath this one
◌៉ muusikatoan moves an o-series consonant to the a-series
◌៊ triisap moves an a-series consonant to the o-series
◌់ bantoc shortens the vowel before it
◌៍ toandakhiat silences the letter it sits on
◌៎ kakabat marks a calling or exclaiming tone
◌៏ ahsda keeps a short inherent vowel
◌ៗ lekto repeat the word before it
◌។ khan ends a sentence, like a full stop
◌៚ koomuut ends a whole text
␣ zero-width space invisible: marks where a line may break between words

Where this comes from

វចនានុក្រមខ្មែរ
Compiled under Samdech Chuon Nath for the Buddhist Institute. The words, the pronunciations and the Khmer meanings all come from it.
khmer-text-transliteration
By Chrea Chanchhunneng, MIT licence. The Latin spellings, where a person has checked them.

A Latin spelling marked ≈ was worked out by rule and has not been checked by a person.