ស្លឹករឹត

Khmer Dictionary

Khmer words, how to say them, and what they mean — open to read, and improved by the people who use it.

68,369 entries

ថ

តួព្យញ្ជនៈទី១៧នៃអក្ខរក្រមព្យញ្ជនៈខ្មែរ និងជាតួព្យញ្ជនៈទី២ក្នុងវគ្គទី៤។ តួព្យញ្ជនៈនេះមានអក្ខរសូរអន្តរជាតិ [tʰ] ជាព្យញ្ជនៈធ្មេញ ខ្យល់មាត់ សូរស្ទះ ធនិត អឃោសៈ។

ថ នាម

[ថ] tha≈

តួព្យញ្ជនៈទី១៧នៃអក្ខរក្រមព្យញ្ជនៈខ្មែរ និងជាតួព្យញ្ជនៈទី២ក្នុងវគ្គទី៤។ តួព្យញ្ជនៈនេះមានអក្ខរសូរអន្តរជាតិ [tʰ] ជាព្យញ្ជនៈធ្មេញ ខ្យល់មាត់ សូរស្ទះ ធនិត អឃោសៈ។

ថង កិរិយាសព្ទ

[ថង] thong

បុះឬគប់នឹងដុំដៃ :

ថងនួន នាម

[ថង-នួន] thngonuon≈

(ម.ព. ថងមួន) :

ថងមួន

ឈ្មោះនំក្រៀមមួយប្រភេទ មានប្រភពឯប្រទេសសៀម តកំណើតមកក្នុងប្រទេសកម្ពុជា :

ថងមួន នាម

[ថង-មួន] thongmuon

ឈ្មោះនំក្រៀមមួយប្រភេទ មានប្រភពឯប្រទេសសៀម តកំណើតមកក្នុងប្រទេសកម្ពុជា :

ថងយន់

ក្រដាសព័ណ៌មាសភ្លឺរួញៗ សម្រាប់ប្រើរំលេចក្បាច់រចនាផ្សេងៗ មានប្រភពឯប្រទេសចិន :

ថងយន់ នាម

[ថង-យន់] thangyon

ក្រដាសព័ណ៌មាសភ្លឺរួញៗ សម្រាប់ប្រើរំលេចក្បាច់រចនាផ្សេងៗ មានប្រភពឯប្រទេសចិន :

ថងយិប

ឈ្មោះនំស្រស់មួយប្រភេទ មានប្រភពដូចនំថងមួនដែរ :

ថងយិប នាម

[ថង-យិប] thangyib

ឈ្មោះនំស្រស់មួយប្រភេទ មានប្រភពដូចនំថងមួនដែរ :

ថងយ៉ត

ឈ្មោះនំស្រស់មួយប្រភេទ មានប្រភពដូចនំថងមួនដែរ :

ថងយ៉ត នាម

[ថង-យ៉ត] thangyat

ឈ្មោះនំស្រស់មួយប្រភេទ មានប្រភពដូចនំថងមួនដែរ :

ថង់

(វេជ្ជ.) បរិក្ខារវេជ្ជសាស្ត្រជាស្បោងម្យ៉ាងសម្រាប់ត្រងលំហូរសារធាតុរាវ ខ្ទុះ ឬលាមក ដែលហូរចេញពីសព៌ាង្គកាយ។

ថង់ នាម ១)

[ថង់] thong

យាមធ្វើដោយសំពត់ឬខ្សែស្រែះ មានមាត់រូតបាន សម្រាប់ដាក់របស់តូច, របស់ស្រាលល្មមយួរបាន។

ថង់ នាម ២)

[ថង់] thong

(វេជ្ជ.) បរិក្ខារវេជ្ជសាស្ត្រជាស្បោងម្យ៉ាងសម្រាប់ត្រងលំហូរសារធាតុរាវ ខ្ទុះ ឬលាមក ដែលហូរចេញពីសព៌ាង្គកាយ។

ថង់ទឹកប្រមាត់

សរីរាង្គតូចមួយក្នុងខ្លួនមានរាងជាថង់ស្ថិតនៅផ្នែកខាងលើពោះខាងស្តាំ ពីក្រោមថ្លើមបន្តិច សម្រាប់ផ្ទុកអង្គធាតុរាវម្យ៉ាងមានរសល្វីង (ទឹកប្រមាត់) អាចជួយរំលាយអាហារ :

ថង់ទឹកប្រមាត់ នាម

[ថង់-ទឹក-ប្រ-ម៉ាត់] thngotoekbromat≈

សរីរាង្គតូចមួយក្នុងខ្លួនមានរាងជាថង់ស្ថិតនៅផ្នែកខាងលើពោះខាងស្តាំ ពីក្រោមថ្លើមបន្តិច សម្រាប់ផ្ទុកអង្គធាតុរាវម្យ៉ាងមានរសល្វីង (ទឹកប្រមាត់) អាចជួយរំលាយអាហារ :

ថង់រង

ប្រដាប់មានសណ្ឋានស្រដៀងនឹងហិបស្លា តែខ្ពស់ជាង, មានរាង៤ជ្រុង សម្រាប់រងទ្រស្លាម្លូក្នុងពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍ :

ថង់រង នាម

[ថង់-រង] thangrong

ប្រដាប់មានសណ្ឋានស្រដៀងនឹងហិបស្លា តែខ្ពស់ជាង, មានរាង៤ជ្រុង សម្រាប់រងទ្រស្លាម្លូក្នុងពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍ :

ថត

(ប.ព.) កន្លែងផ្ទុកឯកសារក្នុងកុំព្យូទ័រ។

ថត កិរិយាសព្ទ

[ថត] thort

ដោះចេញ, យកចេញ, ដកចេញ :

ថត កិរិយាសព្ទ

[ថត] thort

ផ្ដិត ចម្លង រក្សាទុក។ ពាក្យនេះប្រើជាមួយការរក្សាទុកផ្សេងៗដូចជា រូប សំឡេង ទិន្នន័យ ជាដើម :

ថត នាម ១)

[ថត] thort

ប្រអប់ភ្ជាប់ក្នុងតុ ឬទូ សម្រាប់ផ្ទុករបស់របរផ្សេងៗ។

ថត នាម ២)

[ថត] thort

(ប.ព.) កន្លែងផ្ទុកឯកសារក្នុងកុំព្យូទ័រ។

ថតកឋិន

វេរសំពត់កឋិនចំពោះជំនុំសង្ឃ។

ថតកឋិន កិរិយាសព្ទ

[ថត-ក-ឋិន] thtakathen≈

វេរសំពត់កឋិនចំពោះជំនុំសង្ឃ។

ថតចម្លង

ផ្ដិតចម្លងបោះពុម្ពជាឯកសារដោយម៉ាស៊ីនថតចម្លង :

ថតចម្លង កិ., គុ.

[ថត-ចំ-ឡង] thtachamlngo≈

ផ្ដិតចម្លងបោះពុម្ពជាឯកសារដោយម៉ាស៊ីនថតចម្លង :

ថតរូប

ភ្ជាប់ស្រមោលរូបឱ្យដិតនឹងកែវដោយគ្រឿងប្រដាប់ម៉្យាងផ្សេងដែលហៅថា គ្រឿងថត។

ថតរូប កិរិយាសព្ទ

[ថត-រូប] thtarub≈

ភ្ជាប់ស្រមោលរូបឱ្យដិតនឹងកែវដោយគ្រឿងប្រដាប់ម៉្យាងផ្សេងដែលហៅថា គ្រឿងថត។

ថតសំឡេង

បញ្ចូលសំឡេងទៅក្នុងអង្គចងចាំនៃគ្រឿងអេឡិចត្រូនិកដើម្បីរក្សាទុកនិងប្រើប្រាស់ :

ថតសំឡេង កិរិយាសព្ទ

[ថត-សំ-ឡេង] thtasamleng≈

បញ្ចូលសំឡេងទៅក្នុងអង្គចងចាំនៃគ្រឿងអេឡិចត្រូនិកដើម្បីរក្សាទុកនិងប្រើប្រាស់ :

ថនយុគល នាម

[ថៈ-ណៈ-យុ-គល់] thaknakyuklo≈

(ម.ព. ស្តនយុគល)។

ថនា នាម

[ថៈ-ណា] thakna≈

(ម.ព. ថនៈ)។

ថនិកមច្ឆា

ពពួកត្រីដែលចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះ ដូចជា ត្រីបាឡែន ត្រីផ្សោតជាដើម :

ថនិកមច្ឆា នាម

[ថៈ-និ-កៈ-ម័ច-ឆា] thaknikakmchachha≈

ពពួកត្រីដែលចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះ ដូចជា ត្រីបាឡែន ត្រីផ្សោតជាដើម :

ថនិកវិទ្យា

វិទ្យាសាស្ត្រដែលសិក្សាអំពីថនិកសត្វ (សត្វចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះ)។

ថនិកវិទ្យា នាម

[ថៈ-និ-កៈ-វិត-ទ្យា] thaknikakvittyea≈

វិទ្យាសាស្ត្រដែលសិក្សាអំពីថនិកសត្វ (សត្វចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះ)។

ថនិកសត្វ

ពួកសត្វដែលភេទញីមានដោះបំបៅកូនដូចជា ស្វា, ឆ្មា ជាដើម។

ថនិកសត្វ នាម

[ថៈ-និ-កៈ-ស័ត] thaniksat

ពួកសត្វដែលភេទញីមានដោះបំបៅកូនដូចជា ស្វា, ឆ្មា ជាដើម។

ថនៈ

ដោះ, កន្សោមដោះ។ ច្រើនប្រើក្នុងពាក្យកាព្យ :

ថនៈ នាម

[ថៈ-ណៈ] thoneak

ដោះ, កន្សោមដោះ។ ច្រើនប្រើក្នុងពាក្យកាព្យ :

ថប់

នឹកក្រែង, នឹកបារម្ភ :

ថប់ កិរិយាសព្ទ ១)

[ថប់] thab

ទាល់ដង្ហើម, ខ្ទប់ផ្លូវដង្ហើម :

ថប់ កិរិយាសព្ទ ២)

[ថប់] thab

នឹកក្រែង, នឹកបារម្ភ :

ថប់អារម្មណ៍

អាការៈតប់ប្រមល់ផ្លូវចិត្តរហូតដល់បេះដូងដើរញាប់និងបែកញើស។

ថប់អារម្មណ៍ នាម

[ថប់-អា-រ៉ម់] thbaaarmo≈

អាការៈតប់ប្រមល់ផ្លូវចិត្តរហូតដល់បេះដូងដើរញាប់និងបែកញើស។

ថមថយ

ធ្វើឱ្យទាប, ឱ្យថយចុះ, ដុនដាប, ទន់ទាប :

ថមថយ កិរិយាសព្ទ

[ថម-ថយ] thamthay

ធ្វើឱ្យទាប, ឱ្យថយចុះ, ដុនដាប, ទន់ទាប :

ថយ

ចុះពីធំមកជាតូច, ចុះពីច្រើនមកជាតិច, ពីខ្លាំងមកជាខ្សោយជាដើម :

ថយ កិរិយាសព្ទ ១)

[ថយ] thoy

រំកិលរំកៀកខ្លួនឯងមកខាងក្រោយ :

ថយ កិរិយាសព្ទ ២)

[ថយ] thoy

ចុះពីធំមកជាតូច, ចុះពីច្រើនមកជាតិច, ពីខ្លាំងមកជាខ្សោយជាដើម :

ថយហ្ល័ង កិរិយាសព្ទ

[ថយ-ឡាំង] thoyhlang

ដេរថយក្រោយ។

ថយហ្ល័ង គុណនាម

[ថយ-ឡាំង] thoyhlang

ដែលគេដេរថយក្រោយ :

ថលជលិក

ឈ្មោះគ្រឿងរថយន្តចម្បាំងមួយប្រភេទ អាចបើកបរលើគោកក៏បាន ក្នុងទឹកក៏បាន។

ថលជលិក នាម ១)

[ថៈ-លៈ-ជៈ-លិក] thalcholik

សត្វដែលអាចរស់នៅលើគោកក៏បាន ក្នុងទឹកក៏បាន ដូចជាកង្កែប, ក្រពើជាដើម។

ថលជលិក នាម ២)

[ថៈ-លៈ-ជៈ-លិក] thalcholik

ឈ្មោះគ្រឿងរថយន្តចម្បាំងមួយប្រភេទ អាចបើកបរលើគោកក៏បាន ក្នុងទឹកក៏បាន។

ថលបថ

ផ្លូវគោក, ជើងគោក។

ថលបថ នាម

[ថៈ-ឡៈ-បត់] tholboth

ផ្លូវគោក, ជើងគោក។

ថលមគ្គ នាម

[ថៈ-ឡៈ-ម័ក] thalmokk

ដូចគ្នានឹង ថលបថ។

ថលយាត្រា

ការដើរផ្លូវគោក, ដំណើរផ្លូវគោក, ដំណើរជើងគោក; ការចិញ្ចឹមជីវិតដោយរបរផ្លូវគោក។

ថលយាត្រា នាម

[ថៈ-ឡៈ-យា-ត្រា] tholyeatra

ការដើរផ្លូវគោក, ដំណើរផ្លូវគោក, ដំណើរជើងគោក; ការចិញ្ចឹមជីវិតដោយរបរផ្លូវគោក។

ថលយាន

យានសម្រាប់ផ្លូវគោក (មានរទេះជាដើម)។

ថលយាន នាម

[ថៈ-ឡៈ-យាន] thalyean

យានសម្រាប់ផ្លូវគោក (មានរទេះជាដើម)។

ថវិកា

សេចក្ដីសុំរួមគ្នាដែលក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុធ្វើជូនទៅរដ្ឋសភា ដើម្បីសុំនូវឥណទានបន្ថែម សម្រាប់ចាយវាយទប់ទល់ទម្រាំបានថវិកាដើម។

ថវិកា នាម ១)

[ថៈ-វិ-កា] thavika

ថង់; យាម; ទៃ។

ថវិកា នាម ២)

[ថៈ-វិ-កា] thavika

សព្វថ្ងៃពាក្យនេះ ប្រើសំដៅយកបញ្ជីដែលគ្រោង ឬកត់ត្រាទុកនូវប្រាក់ចំណូលនិងចំណាយរៀងរាល់ឆ្នាំ ប្រៀបដូចជាថង់សម្រាប់ដាក់ប្រាក់ :

ថវិកា នាម ៣)

[ថៈ-វិ-កា] thavika

ចំនួនទឹកប្រាក់ដែលមានសម្រាប់ចំណាយលើអ្វីមួយ។

ថវិកា នាម

[ថៈ-វិ-កា-ខែត] thavika

ថវិកាសម្រាប់ប្រើប្រាស់ក្នុងខេត្ត។

ថវិកា នាម

[ថៈ-វិ-កា-ជាតិ] thavika

ថវិការបស់ជាតិ គឺថវិកាសម្រាប់ប្រើប្រាស់ជាប្រយោជន៍ដល់ប្រទេសជាតិទាំងមូល។

ថវិកា នាម

[ថៈ-វិ-កា-ប្រ-ធួន] thavika

សេចក្ដីសុំរួមគ្នាដែលក្រសួងហិរញ្ញវត្ថុធ្វើជូនទៅរដ្ឋសភា ដើម្បីសុំនូវឥណទានបន្ថែម សម្រាប់ចាយវាយទប់ទល់ទម្រាំបានថវិកាដើម។

ថា កិរិយាសព្ទ

[ថា] ta

ស្ដី, និយាយ, ពោល :

ថា ឈ.

[ថា] ta

ពាក្យសម្រាប់ចង្អុលសេចក្ដីដែលមានតទៅ :

ថាថាង

ដែលមានបែបបទ, លំនាំហ៊ឺហា :

ថាថាង គុណនាម

[ថា-ថាង] thathang

ដែលមានបែបបទ, លំនាំហ៊ឺហា :

ថាប់

ផ្ទៃក្រដាសឬសំពត់ជាដើមដែលមានឋានព័ណ៌សម្រាប់ដាក់ពីខាងក្រោមក្បាច់រំលេច មានក្បាច់ស្ពាន់ក្រាបជាដើម :

ថាប់ កិរិយាសព្ទ

[ថាប់] thab

ដាក់ផ្ទាប់, ផ្ដិតផ្ទាប់, បិទពាសភ្ជាប់ពីខាងលើផ្ទៃ ដែលមានឋានព័ណ៌ពីខាងក្រោម :

ថាប់ នាម

[ថាប់] thab

ផ្ទៃក្រដាសឬសំពត់ជាដើមដែលមានឋានព័ណ៌សម្រាប់ដាក់ពីខាងក្រោមក្បាច់រំលេច មានក្បាច់ស្ពាន់ក្រាបជាដើម :

ថាមពល

(រូប.) ការផ្ទេរថាមពលពីប្រភពមួយទៅប្រភពមួយទៀតដោយមិនបម្លែងថាមពលនោះទេឬក៏រក្សាទម្រង់ដដែល។

ថាមពល នាម ១)

[ថា-ម៉ៈ-ពល់] thamopol

កម្លាំងចិត្តនិងកម្លាំងកាយ; កម្លាំងយ៉ាងស្វាហាប់, កម្លាំងដ៏លើសលុបឬដ៏ក្លាខ្លាំង :

ថាមពល នាម ២)

[ថា-ម៉ៈ-ពល់] thamopol

កម្លាំងដែលបានមកពីការប្រើប្រាស់ធនធានរូបនិងគីមី ដើម្បីបង្កើតបានជាពន្លឺ កម្ដៅ ឬសម្រាប់ធ្វើឱ្យម៉ាស៊ីននានាមានដំណើរការ :

ថាមពល នាម

[បន់-ទេ-ថា-ម៉ៈ-ពល់] thamopol

(រូប.) ការផ្ទេរថាមពលពីប្រភពមួយទៅប្រភពមួយទៀតដោយមិនបម្លែងថាមពលនោះទេឬក៏រក្សាទម្រង់ដដែល។

ថាមពលកម្ដៅ នាម

[ថា-ម៉ៈ-ពល់-កំ-ដៅ] thamakplokamdav≈

ថាមពលដែលកើតឡើងដោយសារកម្ដៅ :

ថាមពលគីមី នាម

[ថា-ម៉ៈ-ពល់-គី-មី] thamakplokimi≈

ថាមពលដែលកើតឡើងដោយប្រតិកម្មគីមី :

ថាមពលនុយក្លេអ៊ែ នាម

[ថា-ម៉ៈ-ពល់-នុយ-ក្លេ-អ៊ែ] thamakplonuykleae≈

ថាមពលដែលកើតឡើងដោយសារបន្ទុះនៃសារធាតុវិទ្យុសកម្ម :

About this dictionary

This dictionary is built on វចនានុក្រមខ្មែរ, the Khmer dictionary compiled under Samdech Chuon Nath — the reference work Cambodians have relied on for more than half a century.

Every word here carries its Khmer spelling, how it is pronounced, and what it means in Khmer. Many carry an example sentence as well, and each is also written in Latin letters so that someone who cannot yet read the script can still say it aloud.

One thing worth saying plainly: the original is a Khmer-to-Khmer dictionary, so it contains no English. We have not invented any. A wrong translation is worse than a missing one, because a reader has no way to tell it is wrong. Those fields are empty and waiting for people who actually know.

If you find a mistake, or know the English for a word that has none, please tell us. Every suggestion is read before anything changes. When one is accepted, your name goes on the word — unless you would rather it did not.

Sign in to help improve the dictionary.

What the abbreviations mean

These appear on nearly every word. The printed dictionary never explains them — it assumes you read its opening pages.

ន. នាមnoun
កិ. កិរិយាសព្ទverb
គុ. គុណនាមadjective
គុ.កិ. គុណកិរិយាadverb
ស. សព្វនាមpronoun
ប. បុព្វបទpreposition
ឈ. ឈ្នាប់conjunction
និ. និបាតសព្ទparticle
ឧ. ឧទានសព្ទinterjection
សំ. សំស្ក្រឹតfrom Sanskrit
បា. បាលីfrom Pali
ម.ព. មើលពាក្យsee this other word
ព. ពាក្យword, expression
ស្រ. ស្រៈvowel
ព្យ. ព្យញ្ជនៈconsonant

Subject labels

គណិត. គណិតវិទ្យាmathematics
វេជ្ជ. វេជ្ជសាស្ត្រmedicine
ច្បាប់. ច្បាប់law
ពុទ្ធ. ពុទ្ធសាសនាBuddhism
តន្ត្រី. តន្ត្រីmusic
កសិ. កសិកម្មfarming
សំនួន. សំនួនវោហារfigure of speech
បុ. បុរាណarchaic

The Khmer alphabet

The 33 consonants

Every consonant belongs to one of two series. That is not decoration — the series decides how the vowel after it is read. ក and គ are the same sound; the vowel that follows them is not.

a-series    o-series

Dependent vowels

Two readings each — after an a-series consonant, then after an o-series one.

◌ាa / ea
◌ិe / i
◌ីei / i
◌ឹoe / oe
◌ឺeu / eu
◌ុo / u
◌ូou / u
◌ួuo / uo
◌ើaeu / eu
◌ឿoeu / eu
◌ៀie / ie
◌េe / e
◌ែae / e
◌ៃai / ey
◌ោao / o
◌ៅav / ov
◌ំam / um
◌ះah / eah
◌ៈak / eak

Independent vowels

ឥe
ឦei
ឧo
ឩou
ឪov
ឫrue
ឬrue
ឭlue
ឮlue
ឯae
ឰai
ឱao
ឲao
ឳau

Numerals

០0
១1
២2
៣3
៤4
៥5
៦6
៧7
៨8
៩9

Marks and signs

Not letters, but they change how letters are read. Hard to look up, since most have no name a reader would know.

◌្ coeng stacks the next consonant beneath this one
◌៉ muusikatoan moves an o-series consonant to the a-series
◌៊ triisap moves an a-series consonant to the o-series
◌់ bantoc shortens the vowel before it
◌៍ toandakhiat silences the letter it sits on
◌៎ kakabat marks a calling or exclaiming tone
◌៏ ahsda keeps a short inherent vowel
◌ៗ lekto repeat the word before it
◌។ khan ends a sentence, like a full stop
◌៚ koomuut ends a whole text
␣ zero-width space invisible: marks where a line may break between words

Where this comes from

វចនានុក្រមខ្មែរ
Compiled under Samdech Chuon Nath for the Buddhist Institute. The words, the pronunciations and the Khmer meanings all come from it.
khmer-text-transliteration
By Chrea Chanchhunneng, MIT licence. The Latin spellings, where a person has checked them.

A Latin spelling marked ≈ was worked out by rule and has not been checked by a person.