ប្រឹសៗ គុណនាម
[ប្រឹស-ប្រឹស] breus breus
ដែលឈឺធ្ងន់ហើយត្រឡប់គ្រាន់បើរើបៗឡើងវិញ (ច្រើននិយាយថា ប្រឹសៗ ជាង) :
ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។
[ប្រឹស-ប្រឹស] breus breus
ដែលឈឺធ្ងន់ហើយត្រឡប់គ្រាន់បើរើបៗឡើងវិញ (ច្រើននិយាយថា ប្រឹសៗ ជាង) :
សូរឮដោយភ្លៀងតិចៗ ឬរលឹមធ្លាក់មកលើដំបូលប្រក់ស្លឹកឬស្បូវជាដើម :
[ប្រឹះ-ប្រឹះ] breuh
សូរឮដោយភ្លៀងតិចៗ ឬរលឹមធ្លាក់មកលើដំបូលប្រក់ស្លឹកឬស្បូវជាដើម :
ប្រុងប្រយ័ត្នទុកជាមុន។
[ប្រុង] prung
បម្រុងទុក, ប្រយ័ត្នទុកមុន :
[ប្រុង] prung
ផ្គងបំណងទុកមុន :
[ប្រុង] prung
ផ្គូផ្គង, ផ្សំ :
[គ្រឿង-ប្រុង] prung
(ម.ព. ទព្វសម្ភារៈ)។
[ប្រុង-ប្រៀប] prung
រៀបប្រុងទុកជាមុនឬប្រុងទុកតាមរបៀបកិច្ចការ។
[ប្រុង-ប្រែង] prung
ប្រុងប្រយ័ត្នទុកជាមុន។
បម្រុងចាំ, រៀបចំរង់ចាំ, ត្រៀមចាំ។
[ប្រុង-ចាំ-តែ] brungchaamtae≈
បម្រុងចាំ, រៀបចំរង់ចាំ, ត្រៀមចាំ។
ដែលប្រួញខ្លួនត្រុនៗ ដោយខ្លាច ឬគោរពរណេបរណឺប។
[ប្រុន-ប្រុន] brunbrun≈
ដែលប្រួញខ្លួនត្រុនៗ ដោយខ្លាច ឬគោរពរណេបរណឺប។
(ម.ព. ប្រី)។
[ប្រុយ] bruy
ដែលស្ដើងប៉ើងរ៉ើង, រ៉ុយ, រ៉ុយៗ :
[ប្រុយ] bruy
(ម.ព. ប្រី)។
(ម.ព. ប្រុយ{¥¥}១{££})។
[ប្រុយ-ប្រុយ] bruybruy≈
(ម.ព. ប្រុយ១)។
មនុស្សជាតិមានភេទផ្សេងទីទៃពីស្រី មានអត្ថន័យថា មនុស្សអ្នកបំពេញបំណងរបស់ម្ដាយឪពុក។ តាមទម្លាប់ខ្មែរ, ត្រូវប្រើពាក្យជាគូស្របគ្នាថា ប្រុសស្រី ឬ ស្រីប្រុស; បុរសស្ត្រី ឬ ស្ត្រីបុរស; កុំប្រើថា បុរសស្រី ឬ ស្រីបុរស ឡើយ។
[ប្រុស] pozz
មនុស្សជាតិមានភេទផ្សេងទីទៃពីស្រី មានអត្ថន័យថា មនុស្សអ្នកបំពេញបំណងរបស់ម្ដាយឪពុក។ តាមទម្លាប់ខ្មែរ, ត្រូវប្រើពាក្យជាគូស្របគ្នាថា ប្រុសស្រី ឬ ស្រីប្រុស; បុរសស្ត្រី ឬ ស្ត្រីបុរស; កុំប្រើថា បុរសស្រី ឬ ស្រីបុរស ឡើយ។
ព្រោងព្រាយ, ដែលភ្លឺចម្រុះគ្នា :
[ប្រុះ] broh
ព្រោងព្រាយ, ដែលភ្លឺចម្រុះគ្នា :
ឈ្មោះសម្លមួយប្រភេទបែបជនជាតិភាគតិច ដែលស្លដោយដុតក្នុងបំពង់ឫស្សី :
[ប្រូង] broung
សូរឮដោយធ្លាក់ឬបោះ, ចោលអ្វីៗ ក្នុងទឹក :
[ប្រូង] broung
ឈ្មោះបបរគ្រឿងមួយប្រភេទ មានបង់បន្លែលាយផង :
[ប្រូង] broung
ឈ្មោះសម្លមួយប្រភេទបែបជនជាតិភាគតិច ដែលស្លដោយដុតក្នុងបំពង់ឫស្សី :
ដែលចេញពីក្នុងទីតូច, ទីចង្អៀតយ៉ាងរហ័សភ្លែតឥតមានទើសទាក់ :
[ប្រូច] brouch
ដែលចេញពីក្នុងទីតូច, ទីចង្អៀតយ៉ាងរហ័សភ្លែតឥតមានទើសទាក់ :
ភាគល្អិតនៅក្នុងណ្វៃយ៉ូរបស់អាតូមដែលមានបន្ទុកអគ្គីសនីវិជ្ជមាន :
[ប្រូ-តុង] brutong≈
ភាគល្អិតនៅក្នុងណ្វៃយ៉ូរបស់អាតូមដែលមានបន្ទុកអគ្គីសនីវិជ្ជមាន :
ស៊ីតូប្លាសនិងនុយក្លេអូលរបស់កោសិកាមួយ។
[ប្រូ-តូ-ប្លាស] brutoubleas≈
ស៊ីតូប្លាសនិងនុយក្លេអូលរបស់កោសិកាមួយ។
លទ្ធិមួយក្នុងចំណោមលទ្ធិសំខាន់ៗទាំង៣នៃគ្រិស្តសាសនា។ លទ្ធិនេះបានចាប់ផ្ដើមឡើងនៅសតវត្សរ៍ទី១៦ជាមួយចលនាកែទម្រង់សហគមន៍គ្រិស្តសាសនានៅបស្ចិមប្រទេសឱ្យល្អដូចដើមឡើងវិញ។
[ប្រូ-តេ-ស្តង់-និ-យំ ] (ជើង ត)] brutesatngniyum](cheungt)a≈
លទ្ធិមួយក្នុងចំណោមលទ្ធិសំខាន់ៗទាំង៣នៃគ្រិស្តសាសនា។ លទ្ធិនេះបានចាប់ផ្ដើមឡើងនៅសតវត្សរ៍ទី១៦ជាមួយចលនាកែទម្រង់សហគមន៍គ្រិស្តសាសនានៅបស្ចិមប្រទេសឱ្យល្អដូចដើមឡើងវិញ។
សារធាតុធម្មជាតិដែលគេឃើញមាននៅក្នុងអាហារ ដូចជាសាច់ ស៊ុត ត្រី និងបន្លែមួយចំនួន សម្រាប់ទ្រទ្រង់ការលូតលាស់និងភាពរឹងមាំនៃរាងកាយ។
[ប្រូ-តេ-អ៊ីន] bruteain≈
សារធាតុធម្មជាតិដែលគេឃើញមាននៅក្នុងអាហារ ដូចជាសាច់ ស៊ុត ត្រី និងបន្លែមួយចំនួន សម្រាប់ទ្រទ្រង់ការលូតលាស់និងភាពរឹងមាំនៃរាងកាយ។
សារធាតុផ្សំឡើងដោយកាបូន (C), អ៊ីដ្រូសែន (H), អុកស៊ីសែន (O) និង អាសូត (N) ដែលឯកតាដំបូង គឺជាអាស៊ីដអាមីណេជាច្រើនតភ្ជាប់គ្នា :
[ប្រូ-ទីដ] brutid≈
សារធាតុផ្សំឡើងដោយកាបូន (C), អ៊ីដ្រូសែន (H), អុកស៊ីសែន (O) និង អាសូត (N) ដែលឯកតាដំបូង គឺជាអាស៊ីដអាមីណេជាច្រើនតភ្ជាប់គ្នា :
ភវនីយវិទ្យា, ផ្នែកមួយនៃគណិតវិទ្យាដែលសិក្សាអំពីភាពចៃដន្យនៃព្រឹត្តិការណ៍។
[ប្រូ-បា-ប៊ី-លី-តេ] brubabilite≈
ភវនីយវិទ្យា, ផ្នែកមួយនៃគណិតវិទ្យាដែលសិក្សាអំពីភាពចៃដន្យនៃព្រឹត្តិការណ៍។
(ម.ព. អាសេតូន)។
[ប្រូ-ប៉ា-ណូន] brubanoun≈
(ម.ព. អាសេតូន)។
(ម.ព. ឈីស)។
[ប្រូ-ម៉ាស] brumas≈
(ម.ព. ឈីស)។
សូរឮដោយធ្លាក់, ដួល, បោក, បោះ, ស្រាលៗរហ័សៗ ជាដើម (ស្រូស) :
[ប្រូស] brous
សូរឮដោយធ្លាក់, ដួល, បោក, បោះ, ស្រាលៗរហ័សៗ ជាដើម (ស្រូស) :
ដែលពុកផុយជ្រោកជ្រាកណាស់ប្រើការពុំកើត :
[ប្រួក] bruok
សូរឮដោយជាន់, បុក, បាក់អ្វីៗដែលស្រួយ, ពុក, ផុយ។
[ប្រួក] bruok
ដែលពុកផុយជ្រោកជ្រាកណាស់ប្រើការពុំកើត :
រួញ, ថយប្រវែងនៅខ្លី :
[ប្រួញ] brounh
រួញ, ថយប្រវែងនៅខ្លី :
ឈ្មោះភមរជាតិមួយប្រភេទរូបថ្លោសជាងមេឃ្មុំផ្លិត តូចជាងមេឃ្មុំធំ សម្បុរសបន្តិច ច្រើនកសំបុកជាផ្លិតស្រទាប់ៗ សម្បុរស នៅអាស្រ័យក្នុងប្រហោងឬរូងឈើ, ពាង, ក្អមជាដើម មានទឹកផ្អែមឡមៗ។
[ប្រួត] brout
ផ្គួបគ្នាឱ្យមាំ, បន្ថែមរួបគ្នា, ចោមជួយគ្នា :
[ប្រួត] brout
ឈ្មោះភមរជាតិមួយប្រភេទរូបថ្លោសជាងមេឃ្មុំផ្លិត តូចជាងមេឃ្មុំធំ សម្បុរសបន្តិច ច្រើនកសំបុកជាផ្លិតស្រទាប់ៗ សម្បុរស នៅអាស្រ័យក្នុងប្រហោងឬរូងឈើ, ពាង, ក្អមជាដើម មានទឹកផ្អែមឡមៗ។
ធ្វើឱ្យមានរាងរួមជមតូចខាងចុង :
[ប្រួម] broum
ធ្វើឱ្យមានរាងរួមជមតូចខាងចុង :
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ប្រែ ថា ប្រែប្រួល គឺប្រែត្រឡប់, ប្រែចុះប្រែឡើង; ប្រែឃ្លាតចាកប្រក្រតីដើម។
[ប្រួល] broul
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ប្រែ ថា ប្រែប្រួល គឺប្រែត្រឡប់, ប្រែចុះប្រែឡើង; ប្រែឃ្លាតចាកប្រក្រតីដើម។
ប្រើទាំងសព្វទាំងគ្រប់, ប្រើតាមតែប្រទះ។
[ប្រើ] prer
បង្គាប់, បង្គាប់ឱ្យធ្វើតាម; ប្រកបកិច្ចតាមត្រូវការ; ចាយវាយ; ធ្វើឱ្យជួយកម្លាំង :
[ប្រើ-ប្រាស់] prer
ប្រើទាំងសព្វទាំងគ្រប់, ប្រើតាមតែប្រទះ។
រិះរកមធ្យោបាយបញ្ឆោតនរណាម្នាក់ឱ្យទុកចិត្ត ឬរកគន្លឹះដើម្បីពន្យល់ឱ្យនរណាម្នាក់ឆាប់ជឿឬយល់។
[ប្រើ-ល្បិច] breulbech≈
រិះរកមធ្យោបាយបញ្ឆោតនរណាម្នាក់ឱ្យទុកចិត្ត ឬរកគន្លឹះដើម្បីពន្យល់ឱ្យនរណាម្នាក់ឆាប់ជឿឬយល់។
ឈ្មោះសត្វចតុប្បាទព្រៃ ពួកក្ដាន់, មានស្នែងបែកខ្នែងជាចម្ពាម។
[ប្រើស] braeus
ឈ្មោះសត្វចតុប្បាទព្រៃ ពួកក្ដាន់, មានស្នែងបែកខ្នែងជាចម្ពាម។
ដែលមានសម្បុរយ៉ាងខ្ចីស្ទើរ :
[ប្រឿង] breung
ដែលមានសម្បុរយ៉ាងខ្ចីស្ទើរ :
សូរឮដោយជាន់, ច្របាច់, កិនសង្កត់អ្វីៗដែលជ្រាយរអៀច។
[ប្រៀច] breach
សូរឮដោយជាន់, ច្របាច់, កិនសង្កត់អ្វីៗដែលជ្រាយរអៀច។
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំជាមួយនឹងពាក្យ អៀន ថា :
[ប្រៀន] brien
បង្រៀន។
[ប្រៀន-ប្រ-ដៅ] brien
ស្ដីប្រដៅឱ្យហាត់រៀន, ប្រដៅឱ្យបានបទ, ស្ដីប្រដៅញឹកញយឱ្យដឹងកិច្ចការឬវត្តប្រតិបត្តិផ្សេងៗ។
[ប្រៀន] brien
ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំជាមួយនឹងពាក្យ អៀន ថា :
មានតម្លៃលើគេដោយការប្រៀបផ្ទឹម គឺបើប្រៀបផ្ទឹមនឹងគេ ឃើញថាគ្រាន់បើជាងគេ។
[ប្រៀប] prieb
ធៀប, ប្រដូច។
[ចាញ់-ប្រៀប-គេ] prieb
ចាញ់គេដោយការប្រៀបផ្ទឹម គឺបើប្រៀបផ្ទឹមនឹងគេឃើញថាអន់ជាងគេ ដោយកលឧបាយណាមួយ, ចាញ់កលឧបាយគេ។
[ប្រៀប-ធៀប] prieb
ធៀបប្រដូច, ប្រដូចដោយធៀបគ្នា។
[ប្រៀប-ប្រាយ] prieb
ដែលផ្សែផ្សំប្រដូចគ្នា :
[ប្រៀប-ផ្ទឹម] prieb
ផ្ទឹមប្រដូចគ្នា។
[មាន-ប្រៀប-លើ-គេ] prieb
មានតម្លៃលើគេដោយការប្រៀបផ្ទឹម គឺបើប្រៀបផ្ទឹមនឹងគេ ឃើញថាគ្រាន់បើជាងគេ។
(ម.ព. រលកអាកាស)។
[ប្រេ-កង់] brekngo≈
ចំនួនព្រឹត្តិការណ៍ដែលកើតឡើងដដែលៗក្នុងមួយខ្នាតពេល។
[ប្រេ-កង់] brekngo≈
(ម.ព. រលកអាកាស)។
ឈ្មោះវល្លិមួយប្រភេទ ដើមតូចៗ ត្រួយអាចធ្វើជាអន្លក់ឬរបោយនំបាន (ចត់បន្តិចៗ) ឫសអាចប្រើជាឱសថ។
[ប្រេង] preng
វត្ថុរាវរអិល សម្រាប់លាប, សម្រាប់ធ្វើម្ហូប, សម្រាប់អុជ :
[ប្រេង-ឆៅ] preng
រ៉ែប្រេងដែលមិនទាន់ចម្រាញ់ចេញទៅជាឥន្ធនៈណាមួយ :
[ប្រេង-ដូង] preng
ប្រេងដែលចម្រាញ់ចេញពីសាច់ដូងទុំ :
[ប្រេង-ម៉ា-ស៊ីន] preng
ប្រេងសម្រាប់ជួយរំអិលគ្រឿងម៉ាស៊ីនឱ្យដំណើរការបានល្អ :
[ប្រេង-សន់-ដែក] preng
ប្រេងដែលចម្រាញ់ពីសណ្ដែក ប្រើធ្វើម្ហូបអាហារ។
[ប្រេង-ស្រល់] preng
វត្ថុរាវដែលចម្រាញ់ចេញពីដើមស្រល់សម្រាប់លាបលើស្បែក ឬបម្រើបម្រាស់ផ្សេងៗ :
[ប្រេង] preng
ឈ្មោះវល្លិមួយប្រភេទ ដើមតូចៗ ត្រួយអាចធ្វើជាអន្លក់ឬរបោយនំបាន (ចត់បន្តិចៗ) ឫសអាចប្រើជាឱសថ។
រ៉ែជាសារធាតុរាវដែលគេរកឃើញនៅក្រោមដីឬសមុទ្រ, ហើយត្រូវយកមកប្រើដើម្បីផលិតជាប្រេងឥន្ទនៈផ្សេងៗ :
[ប្រេង-កាត] brengkat≈
ប្រេងម្យ៉ាងដែលយកចេញពីក្នុងដីឬក្រោមសមុទ្រ សម្រាប់ដុត ឬអុជបំភ្លឺ។
[ប្រេង-កាត] brengkat≈
រ៉ែជាសារធាតុរាវដែលគេរកឃើញនៅក្រោមដីឬសមុទ្រ, ហើយត្រូវយកមកប្រើដើម្បីផលិតជាប្រេងឥន្ទនៈផ្សេងៗ :
ឱសថម្យ៉ាងមានលក្ខណៈជាក្រមួនប្រើសម្រាប់លាប រឹត បំបាត់ការឈឺចាប់ ថ្លោះគ្រេច សត្វទិចឬខាំ។
[ប្រេង-កូ-ឡា] brengkoula≈
ឱសថម្យ៉ាងមានលក្ខណៈជាក្រមួនប្រើសម្រាប់លាប រឹត បំបាត់ការឈឺចាប់ ថ្លោះគ្រេច សត្វទិចឬខាំ។
ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទមានកំណើតក្នុងប្រទេសអូស្ត្រាលី ដើមវាមានសំបកពណ៌ស រាងស្រឡូនឡើងលើ កម្ពស់ពី៩ម៉ែត្រទៅ៥៥ម៉ែត្រ ច្រើនដុះលើដីទំនាប ស្លឹកវាមានក្លិនហាងៗនិងហឹរៗ ហើយផ្លែវាជាចង្កោមៗមានសណ្ឋានមូលៗរាងរឹងដូចឈើនិងមានផ្កាពណ៌ស។
[ប្រេង-ខ្យល់] brengkhayl≈
ថ្នាំព្យាបាលមួយប្រភេទមានលក្ខណៈរាវនិងមានសារធាតុម៉ង់តុល ប្រើសម្រាប់លាបរឹតលើស្បែកបំបាត់កន្ទួល រមាស់ ហិតឬហឺតបំបាត់អាការៈវិលមុខ ចុកពោះ ជាដើម :
[ប្រេង-ខ្យល់] brengkhayl≈
ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទមានកំណើតក្នុងប្រទេសអូស្ត្រាលី ដើមវាមានសំបកពណ៌ស រាងស្រឡូនឡើងលើ កម្ពស់ពី៩ម៉ែត្រទៅ៥៥ម៉ែត្រ ច្រើនដុះលើដីទំនាប ស្លឹកវាមានក្លិនហាងៗនិងហឹរៗ ហើយផ្លែវាជាចង្កោមៗមានសណ្ឋានមូលៗរាងរឹងដូចឈើនិងមានផ្កាពណ៌ស។