មាំមួន
ដែលមាំណាស់, ដែលរឹងប៉ឹងណាស់, ដែលសំណំសំនួនណាស់ :
Khmer words, how to say them, and what they mean — open to read, and improved by the people who use it.
ដែលមាំណាស់, ដែលរឹងប៉ឹងណាស់, ដែលសំណំសំនួនណាស់ :
[មាំ-មួន] meaummuon≈
ដែលមាំណាស់, ដែលរឹងប៉ឹងណាស់, ដែលសំណំសំនួនណាស់ :
ជាតិម្រឹគ, សត្វដែលរាប់ចូលក្នុងពួកម្រឹគ :
[មិ-គៈ-ជាត] mikcheate
ជាតិម្រឹគ, សត្វដែលរាប់ចូលក្នុងពួកម្រឹគ :
ព្រៃដែលឥស្សរជនមានក្សត្រិយ៍ជាដើមឱ្យអភ័យដល់ពួកម្រឹគ គឺព្រៃដែលព្រះរាជាជាដើមហាមផ្ដាច់មិនឱ្យឈ្មោះណាមួយបៀតបៀនពួកម្រឹគៗដែលនៅអាស្រ័យក្នុងព្រៃនោះ ក៏រមែងបានសេចក្ដីសុខទាំងអស់គ្នា (ហៅថា ម្រឹគទាយពន ឬ ម្រឹគទាយវ័ន ក៏បាន) :
[មិ-គៈ-ទា-យៈ-ពន់] mikteayopon
ព្រៃដែលឥស្សរជនមានក្សត្រិយ៍ជាដើមឱ្យអភ័យដល់ពួកម្រឹគ គឺព្រៃដែលព្រះរាជាជាដើមហាមផ្ដាច់មិនឱ្យឈ្មោះណាមួយបៀតបៀនពួកម្រឹគៗដែលនៅអាស្រ័យក្នុងព្រៃនោះ ក៏រមែងបានសេចក្ដីសុខទាំងអស់គ្នា (ហៅថា ម្រឹគទាយពន ឬ ម្រឹគទាយវ័ន ក៏បាន) :
(ម.ព. មិគទាយពន)។
[មិ-គៈ-ទា-យៈ-វ័ន] mikeakteayeakvno≈
(ម.ព. មិគទាយពន)។
គ្រឿងប្រដាប់ដាក់ឱ្យជាប់ម្រឹគឬឱ្យត្រូវម្រឹគស្លាប់ ដូចយ៉ាងអន្ទាក់, បង្កាត់, ខ្នារ, អង្គប់ជាដើម :
[មិ-គៈ-ព័ន] mikpoanthon
គ្រឿងប្រដាប់ដាក់ឱ្យជាប់ម្រឹគឬឱ្យត្រូវម្រឹគស្លាប់ ដូចយ៉ាងអន្ទាក់, បង្កាត់, ខ្នារ, អង្គប់ជាដើម :
ស្ដេចនៃម្រឹគ, ម្រឹគជាស្ដេច (ស្ដេចម្រឹគ) ; បើញីជា មិគរាជិនី។
[មិ-គៈ-រាច] mikoreach
ស្ដេចនៃម្រឹគ, ម្រឹគជាស្ដេច (ស្ដេចម្រឹគ) ; បើញីជា មិគរាជិនី។
ឈ្មោះខែទី ១តាមចន្ទគតិ មាន ២៩ថ្ងៃ :
[មិ-គៈ-សេ] mikoser
ឈ្មោះខែទី ១តាមចន្ទគតិ មាន ២៩ថ្ងៃ :
ដែលងេងងោងស្រឡាំងកាំងស្ទាក់ស្ទើរអារម្មណ៍មិនជាក់លាក់ :
[មិង-មាំង] mingmeang
ដែលងេងងោងស្រឡាំងកាំងស្ទាក់ស្ទើរអារម្មណ៍មិនជាក់លាក់ :
(ម.ព. មិចមួល)។
[មិច] mix
ប៉ប្រិចភ្នែកខ្លាំងសម្ដែងអាការៈជាសញ្ញាឱ្យអ្នកដទៃដឹងក្នុងដំណើរអ្វីមួយ, ប៉ប្រិចភ្នែកខ្លាំងឱ្យសញ្ញាគ្នា :
[មិច] mix
បិចយ៉ាងធ្ងន់ដៃ :
[មិច-មួល] mix
ចាប់មួលបិចដោយធ្ងន់ដៃ។
[មួល-មិច] mix
(ម.ព. មិចមួល)។
(ម.ព. មិច្ឆាអាជីព)។
[មិច-ឆា] michchha
ខុស, មិនពិត, មិនមែន :
[ចិត-តៈ-ម៉ាច់-ឆេ-រ៉ៈ-មិច-ឆា] michchha
ចិត្តកំណាញ់យល់ខុសជាត្រូវ។
[មិច-ឆា-កាំ-ម៉ន់-តៈ] michchha
ការងារខុស។
[មិច-ឆា-ចា] michchha
ដំណើរប្រព្រឹត្តទាស់ខុសប្រពៃណី; មារយាទអាក្រក់; ច្រើនប្រើសំដៅសេចក្ដីថា "ដំណើរលួចភរិយាគេ" (ប្រើជា មិថ្យាចារ ក៏មាន)។
[មិច-ឆា-ជីប] michchha
ការចិញ្ចឹមជីវិតខុស ដូចយ៉ាងចាប់មនុស្សលក់ជារបរជាដើម។
[មិច-ឆា-ជី-វៈ] michchha
(ម.ព. មិច្ឆាជីព)។
[មិច-ឆា-ទិត-ឋិ] michchha
សេចក្ដីយល់ឃើញខុស គឺដំណើរយល់ខុសអំពីសេចក្ដីពិត ដូចយ៉ាងយល់ឃើញថា មាតាបិតាគ្មានគុណ, សត្វទាំងអស់ស្លាប់ហើយលែងកើតទៀតជាដើម។
[មិច-ឆា-ទិត-ឋិ-កៈ-ជន់] michchha
ជនប្រកបដោយមិច្ឆាទិដ្ឋិ, ជនអ្នកមានការយល់ឃើញខុស។
[មិច-ឆា-ពាក] michchha
សម្ដីខុស គឺការប្រើវាចាខុសគន្លងមានពោលពាក្យកុហក, ពាក្យញុះញង់ជាដើម។
[មិច-ឆា-ព្យា-យាម] michchha
ព្យាយាមខុស គឺព្យាយាមធ្វើអំពើអាក្រក់ណាមួយ។
[មិច-ឆា-ម័ក] michchha
ផ្លូវខុស គឺផ្លូវឬគន្លងដែលមិនពិត :
[មិច-ឆា-វា-ចា] michchha
(ដូចគ្នានឹង មិច្ឆាពាក្យ ដែរ)។
[មិច-ឆា-វា-យា-មៈ] michchha
(ដូចគ្នានឹង មិច្ឆាព្យាយាម ដែរ)។
[មិច-ឆា-សង់-ក័ប-ប៉ៈ] michchha
សេចក្ដីត្រិះរិះខុស។
[មិច-ឆា-សៈ-តិ] michchha
សតិខុស, ការរលឹកខុស។
[មិច-ឆា-សៈ-ម៉ា-ធិ] michchha
សមាធិខុស។
[មិច-ឆា-អា-ជីប] michchha
(ដូចគ្នានឹង មិច្ឆាជីព ដែរ)។
[មិច-ឆា-អា-ជី-វោ] michchha
(ម.ព. មិច្ឆាអាជីវៈ)។
[មិច-ឆា-អា-ជី-វៈ] michchha
(ម.ព. មិច្ឆាអាជីព)។
(ម.ព. មិច្ឆា) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[មិច-ឆា—] michchha—≈
(ម.ព. មិច្ឆា) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
(ម.ព. មិតភាណី)។
[មិត-តៈ-ភា-ណិ-នី] mittakpheaneni≈
(ម.ព. មិតភាណី)។
ដែលចេះនិយាយស្ដីឬអ្នកចេះនិយាយស្ដីគួរដល់ប្រមាណ គឺចេះលៃលកពាក្យសម្ដីឱ្យគួរដល់ការ មិនឱ្យលើសមិនឱ្យខ្វះ មិនឱ្យហួសហេតុហួសដំណើរ :
[មិត-តៈ-ភា-នី] mitpheanei
ដែលចេះនិយាយស្ដីឬអ្នកចេះនិយាយស្ដីគួរដល់ប្រមាណ គឺចេះលៃលកពាក្យសម្ដីឱ្យគួរដល់ការ មិនឱ្យលើសមិនឱ្យខ្វះ មិនឱ្យហួសហេតុហួសដំណើរ :
អ្នកដែលរាប់អានគ្នាជិតដិត, មនុស្សដែលស្រឡាញ់រាប់រកគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ, សំឡាញ់; មិត្តមានពីរយ៉ាងគឺ កល្យាណមិត្ត មិត្តដែលមានអធ្យាស្រ័យល្អ; បាបមិត្ត មិត្តដែលមានអធ្យាស្រ័យអាក្រក់ :
[មិត] mit
អ្នកដែលរាប់អានគ្នាជិតដិត, មនុស្សដែលស្រឡាញ់រាប់រកគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធ, សំឡាញ់; មិត្តមានពីរយ៉ាងគឺ កល្យាណមិត្ត មិត្តដែលមានអធ្យាស្រ័យល្អ; បាបមិត្ត មិត្តដែលមានអធ្យាស្រ័យអាក្រក់ :
ដែលទ្រុស្តមិត្ត; ដំណើរទ្រុស្តមិត្ត :
[មិត-ទ្រុស] (ជើង ត)] mitttrustor
ដែលទ្រុស្តមិត្ត; ដំណើរទ្រុស្តមិត្ត :
(ម.ព. មិត្តទ្រុស្ត)។
[មិត-ទ្រុស] mittrus≈
(ម.ព. មិត្តទ្រុស្ត)។
(ម.ព. មិត្រភក្ដិ)។
[មិត-ភ័ក] mittphokde
(ម.ព. មិត្រភក្ដិ)។
(ម.ព. មិតភាណី)។
[មិត-ភា-ណិ-នី] mitpheaneni≈
(ម.ព. មិតភាណី)។
ភាពឬភាវៈនៃមិត្ត គឺបែបបទសណ្ដាប់ធ្នាប់របស់មិត្ត :
[មិត-តៈ-ភាប] mittopheap
ភាពឬភាវៈនៃមិត្ត គឺបែបបទសណ្ដាប់ធ្នាប់របស់មិត្ត :
ដំណើរផ្សេងឬការបែកចាកមិត្ត គឺដំណើរផ្សេងទីទៃឬការបែកឃ្លាតចាកមិត្តព្រោះព្រាត់ប្រាសនិរាសឬព្រោះឈ្លោះទាស់ទែងគ្នា។
[មិត-តៈ-ភេត] mittaphet
ដំណើរផ្សេងឬការបែកចាកមិត្ត គឺដំណើរផ្សេងទីទៃឬការបែកឃ្លាតចាកមិត្តព្រោះព្រាត់ប្រាសនិរាសឬព្រោះឈ្លោះទាស់ទែងគ្នា។
មិត្តជាទីស្រឡាញ់។
[មិត-ភ្ងា] mittphngea
មិត្តជាទីស្រឡាញ់។
ការបានមិត្ត គឺការបានគ្នាថ្មីមកជាមិត្ត ឬបានអ្នកដែលមិនធ្លាប់ជិតដិតស្និទ្ធស្នាលមកជាគ្នា។
[មិត-តៈ-លាប] mittoleaph
ការបានមិត្ត គឺការបានគ្នាថ្មីមកជាមិត្ត ឬបានអ្នកដែលមិនធ្លាប់ជិតដិតស្និទ្ធស្នាលមកជាគ្នា។
ភាវៈឬភាពនៃការនៅរួបរួមជាមួយនឹងមិត្ត :
[មិត-តៈ-សន់-ថៈ-វ៉ៈ-ភាប] mittsonthovopheap
ភាវៈឬភាពនៃការនៅរួបរួមជាមួយនឹងមិត្ត :
(ម.ព. មិត្ត)។
[មិត] mitrar
(ម.ព. មិត្ត)។
សេចក្ដីស្មោះត្រង់ចំពោះមិត្រឬមិត្រដែលស្លូតត្រង់។
[មិត-ភ័ក] mitphka≈
សេចក្ដីស្មោះត្រង់ចំពោះមិត្រឬមិត្រដែលស្លូតត្រង់។
(ម.ព. មិត្តភាព)។
[មិត-ត្រៈ-ភាប] mitrapheap
(ម.ព. មិត្តភាព)។
(ម.ព. មិត្តភេទ)។
[មិត-ត្រៈ-ភេត] mitraphet
(ម.ព. មិត្តភេទ)។
(ម.ព. មិត្តភ្ងា)។
[មិត-ត្រៈ-ភ្ងា] mitrphngea
(ម.ព. មិត្តភ្ងា)។
(ម.ព. មិត្តលាភ)។
[មិត-ត្រៈ-លាប] mitroleaph
(ម.ព. មិត្តលាភ)។
ការរក្សាមិត្រ គឺការជួយគ្រប់គ្រងរក្សាមិត្រដោយពុំមើលបំណាំ :
[មិត-ត្រា-ភិ-បាល] mitraphibal
ការរក្សាមិត្រ គឺការជួយគ្រប់គ្រងរក្សាមិត្រដោយពុំមើលបំណាំ :
ឈ្មោះក្រុងមួយរបស់ដែនវិទេហៈ (ប្រទេសឥណ្ឌា) ក្នុងសម័យបុរាណព្រេងនាយ, ឋិតនៅខាងទិសឦសាននៃដែនបាំង័្គលឬបេង័្គលសព្វថ្ងៃនេះ; មាននិយាយចេញឈ្មោះជាញឹកញយក្នុងគម្ពីរជាតកផ្នែកខាងពុទ្ធសាសនា :
[មិ-ថិ-ឡា] mithelea
ឈ្មោះក្រុងមួយរបស់ដែនវិទេហៈ (ប្រទេសឥណ្ឌា) ក្នុងសម័យបុរាណព្រេងនាយ, ឋិតនៅខាងទិសឦសាននៃដែនបាំង័្គលឬបេង័្គលសព្វថ្ងៃនេះ; មាននិយាយចេញឈ្មោះជាញឹកញយក្នុងគម្ពីរជាតកផ្នែកខាងពុទ្ធសាសនា :
[មិ-ថុន] mithon
គូ, គូនៃបុរសនិងស្ត្រី; ឈ្មោះខែទី៣នៃសុរិយគតិ, មាន៣០ថ្ងៃ :
(ម.ព. មិថុន និង រាសី{¥¥}២{££})។
[មិ-ថុ-ណៈ-រា-សី] mithonreasey
(ម.ព. មិថុន និង រាសី២)។
ឈ្មោះខែទី ៦តាមសុរិយគតិមាន ៣០ថ្ងៃ និងរាសីរូបគូបុរសស្ត្រី។
[មិ-ថុ-ណា] mithona≈
ឈ្មោះខែទី ៦តាមសុរិយគតិមាន ៣០ថ្ងៃ និងរាសីរូបគូបុរសស្ត្រី។
(ម.ព. មិថុន)។
[មិ-ថុ-ណៈ] mithonak≈
(ម.ព. មិថុន)។
(ម.ព. មិច្ឆា និង មិច្ឆាចារ ក្នុង មិច្ឆា)។
[មិត-ថ្យា-ចា] mithyachar
(ម.ព. មិច្ឆា និង មិច្ឆាចារ ក្នុង មិច្ឆា)។
(រ.ស.) មិនងុយដេក :
[មិត-ធៈ] mittheak
សេចក្ដីងុយដេក។
[មិត-ធៈ] mittheak
(រ.ស.) ងុយដេក :
[នៈ-មិត-ធៈ] mittheak
មិនងុយដេក :
[នៈ-មិត-ធៈ] mittheak
(រ.ស.) មិនងុយដេក :
(សំនួន.) មិនល្មម, មិនអន់, គ្រាន់បើ :
[មិន] men
ជាពាក្យបដិសេធសម្រាប់និយាយនាំមុខ កិ., គុ. ឬ គុ.កិ. មានសេចក្ដីថា "ពុំ, ឥត" :
[មិន-ខ្មេះ-ទេ] men
(សំនួន.) មិនកើតទេ (ពាក្យធម្មតា)។