មោលី នាម ១)
[មោ-លី] mouli
ជុក, កំប៉ោយ; ផ្នួងសក់ :
Khmer words, how to say them, and what they mean — open to read, and improved by the people who use it.
[មោ-លី] mouli
ជុក, កំប៉ោយ; ផ្នួងសក់ :
[មោ-លី] mouli
ខ្មែរហៅកំពូលស្រួចដែលធ្វើរបរស្មីកួចមូលលើព្រះសិរស៍ព្រះពុទ្ធរូបថា មោលី ដែរ :
មោហៈដែលមានអាការៈដូចជាខ្វាក់ឬដូចជាមនុស្សខ្វាក់។ ប្រើជា គុ. ក៏មាន :
[មោ-ហន់] mouhanthor
មោហៈដែលមានអាការៈដូចជាខ្វាក់ឬដូចជាមនុស្សខ្វាក់។ ប្រើជា គុ. ក៏មាន :
មោហៈដែលដូចជាសេចក្ដីងងឹតឬដូចជាយប់, សេចក្ដីងងឹតសូន្យឈឹងពុំយល់ខុសត្រូវ :
[មោ-ហន់-ធៈ-កា] mouhnthokar
មោហៈដែលដូចជាសេចក្ដីងងឹតឬដូចជាយប់, សេចក្ដីងងឹតសូន្យឈឹងពុំយល់ខុសត្រូវ :
ដំណើរលម្អៀងព្រោះមោហៈ គឺសេចក្ដីលម្អៀងបំពាក់បំពានព្រោះការមិនយល់ខុសត្រូវ :
[មោ-ហា-គៈ-តិ] mouhakote
ដំណើរលម្អៀងព្រោះមោហៈ គឺសេចក្ដីលម្អៀងបំពាក់បំពានព្រោះការមិនយល់ខុសត្រូវ :
(ម.ព. មោហៈ)។
[មោ-ហោ] mouhao
(ម.ព. មោហៈ)។
[មោ-ហៈ] mouhak
អវិជ្ជា, សេចក្ដីវង្វេង, សេចក្ដីល្ងង់ ឬភ័ន្តស្មារតីមិនយល់ការណ៍ពិត, មិនស្គាល់ខុសត្រូវ :
[មោ-ហៈ-ចិត] mouhak
ចិត្តដែលលាយឡំដោយមោហៈ, ចិត្តងងឹតល្ងង់។
[មោ-ហ័ប-ប្រ-ព័ន] mouhak
ចំណងមោហៈ, មោហៈដែលចងឆ្វាក់; អ្នកដែលមានមោហៈចងឆ្វាក់។
[មោ-ហៈ-មូល] mouhak
មោហៈដែលជាឫសអកុសល។
(ម.ព. មោហៈ)។
[មោ] mouh
(ម.ព. មោហៈ)។
(ម.ព. មោះពុំគាប់)។
[មោះ] muoh
ថា, ជា, ដែលជា, ដែលត្រូវថាជា។ ពាក្យសម្រាប់ប្រើខៃសព្ទ ឬខៃសេចក្ដី ប្រើជម្រាលឬផ្ទេរសព្ទផ្ទេរសេចក្ដីដែលជាវេវចនៈនឹងគ្នា ឬដែលស្មើគ្នាឱ្យជ្រាលពីមួយទៅលើមួយ, ច្រើនតែដាក់ពាក្យ ថា មកផង, ដូចជា :
[គឺ-មោះ] muoh
គឺថា :
[មោះ] muoh
សេចក្ដីសៅហ្មង, ដំណើរឆ្គាំឆ្គង, មន្ទិល :
[មោះ-ពុំ-គាប់] muoh
សេចក្ដីសៅហ្មងឬដំណើរឆ្គាំឆ្គង ពុំគប្បីឬមិនសមគួរ។
[មោះ-មន់-ទិល] muoh
មន្ទិលសៅហ្មង មោះមៃឬមោះហ្មង ការទាស់ហេតុទាស់ដំណើរ, សេចក្ដីហ្មងឆ្គង, សេចក្ដីខុសឆ្គង។
[មោះ-មិន-គាប់] muoh
(ម.ព. មោះពុំគាប់)។
ដែលក្លាហាន, ដែលអង់អាច :
[មោះ-មុត] muoht
ដែលក្លាហាន, អង់អាច, ដែលមានចិត្តមុត ឥតញញើត :
[មោះ-មុត] muoht
ដែលក្លាហាន, ដែលអង់អាច :
[មៅ] mov
សំបកក្រចៅ :
ដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ។
[ម័ង-សៈ-ភ័ក] mngosakphka≈
ដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ។
ពពួកសត្វស្លាបដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ :
[ម័ង-សៈ-ភ័ក-សៈ-ប័ក-សី] mngosakphkasakbkasei≈
ពពួកសត្វស្លាបដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ :
រុក្ខជាតិដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ។
[ម័ង-សៈ-ភ័ក-សៈ-រុក-ខៈ-ជាត] mngosakphkasakrukkhakcheat≈
រុក្ខជាតិដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ។
ដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ។
[ម័ង-សៈ-ភ័ក] mngosakphka≈
ដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ។
អ្នកលក់សាច់។
[ម័ង-សៈ-វិ-ក្រៃ] mngosakvikrey≈
អ្នកលក់សាច់។
សត្វឬរុក្ខជាតិដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ។
[ម័ង-សា-សី] mngosasei≈
សត្វឬរុក្ខជាតិដែលស៊ីសាច់ជាអាហារ។
(ម.ព. មំសាសី)។
[ម័ង-សា-ហា-រៈ-ស័ត] mngosahareaksta≈
(ម.ព. មំសាសី)។
[ម័ង-ស័ង] ឬ [មាំង-ស៊ាំង] mumsam
សម្រាប់អ្នកបួស, សម្រាប់គ្រហស្ថអ្នកកាន់សីល ឬសម្រាប់និយាយទៅរកឥស្សរជន ច្រើនហៅសាច់សត្វទាំងពួងថា មំសំ :
(ម.ព. មំសំ)។
[ម័ង-សៈ] mumsak
សាច់ :
[ម័ង-សៈ] mumsak
(ម.ព. មំសំ)។
[ម៉ក] mok
សូរឮដោយវាយ, គោះ, ផ្ទាត់អ្វីៗដែលរឹងណែន :
[ម៉ក] mok
ដែលត្រូវត្រង់, ដែលចំឥតល្អៀង :
ពូកតូចៗសម្រាប់ទារក :
[ម៉ក់] mok
ពូកតូចៗសម្រាប់ទារក :
ដែលប៉ប្រិចភ្នែករង្វើលៗ ខ្លាំងៗដោយអាការៈខឹង, អន់ចិត្ត :
[ម៉ក់-ម៉ក់] mok
ដែលប៉ប្រិចភ្នែករង្វើលៗ ខ្លាំងៗដោយអាការៈខឹង, អន់ចិត្ត :
សារធាតុដែលមានក្លិនប្រហើរឆួលចម្រាញ់មកពីជីរអង្កាមឬរុក្ខជាតិដទៃទៀត ឬក៏ផលិតវាដោយវិធីសំយោគគីមី។
[ម៉ង់-តុល] mngotol≈
សារធាតុដែលមានក្លិនប្រហើរឆួលចម្រាញ់មកពីជីរអង្កាមឬរុក្ខជាតិដទៃទៀត ឬក៏ផលិតវាដោយវិធីសំយោគគីមី។
ដែលនៅតែម្នាក់ឯង, ដែលនៅត្រមោចត្រមង់ក្នុងទីស្ងាត់ជ្រងំ គ្មានគ្នាជាគម្រប់ពីរ :
[ម់ង់-ម៉ង់] mong
ដែលនៅតែម្នាក់ឯង, ដែលនៅត្រមោចត្រមង់ក្នុងទីស្ងាត់ជ្រងំ គ្មានគ្នាជាគម្រប់ពីរ :
ថ្នាំផង់ព័ណ៌ខៀវ សម្រាប់ប្រើជាថ្នាំគំនូរ, ថ្នាំលាបលន ឬប្រើជាថ្នាំជ្រលក់; ឬក៏ជាដុំរឹងមានសាច់ម៉ដ្ឋត្រាំទឹករលាយក៏មាន ហៅថា ម៉ឆែដុំ (របស់មកពីប្រទេសក្រៅ)។
[ម៉-ឆែ] mochhae
ថ្នាំផង់ព័ណ៌ខៀវ សម្រាប់ប្រើជាថ្នាំគំនូរ, ថ្នាំលាបលន ឬប្រើជាថ្នាំជ្រលក់; ឬក៏ជាដុំរឹងមានសាច់ម៉ដ្ឋត្រាំទឹករលាយក៏មាន ហៅថា ម៉ឆែដុំ (របស់មកពីប្រទេសក្រៅ)។
ដែលមានសាច់រលីង, ល្អិតខៃ, ស្និទ្ធជិត :
[ម៉ត់] modd
ដែលមានសាច់រលីង, ល្អិតខៃ, ស្និទ្ធជិត :
(ម.ព. ម៉ដ្ដ)។
[ម៉ត់] mta≈
(ម.ព. ម៉ដ្ដ)។
(ម.ព. ហ្មត់)។
[ម៉ត់] mot
(ម.ព. ហ្មត់)។
(ម.ព. ហ្មត់ចត់)។
[ម៉ត់-ចត់] motochot
(ម.ព. ហ្មត់ចត់)។
(ម.ព. ហ្មត់ហ្មង)។
[ម៉ត់-ម៉ង] motamang
(ម.ព. ហ្មត់ហ្មង)។
ដែលអស់សេចក្ដីសៅហ្មង, អស់មន្ទិល; សុទ្ធសូន្យ; ល្អប្រពៃ; ស្អាតប្រពៃ; ស្អាតបាត :
[ម៉ត់-ម៉ង] mtamngo≈
ដែលអស់សេចក្ដីសៅហ្មង, អស់មន្ទិល; សុទ្ធសូន្យ; ល្អប្រពៃ; ស្អាតប្រពៃ; ស្អាតបាត :
ពាក្យសាមញ្ញសម្រាប់ហៅស្ត្រីចាស់ដែលធ្វើឆ្មប :
[ម៉ប] mob
ពាក្យសាមញ្ញសម្រាប់ហៅស្ត្រីចាស់ដែលធ្វើឆ្មប :
[ម៉ា] ma
ខ្មែរហៅសំដៅ ជីដូន ឬ ម្ដាយរបស់ឪពុកឬម្ដាយខ្លួន។
[ម៉ាក] mak≈
សញ្ញាដែលមើលឃើញ ហើយអាចសម្គាល់លក្ខណៈខុសគ្នានៃទំនិញឬសេវានៃសហគ្រាសនីមួយៗ :
ម៉ែ, ម្ដាយ។ ពាក្យទំយើសម្រាប់កូនក្មេងហៅម្ដាយ (ច្រើននិយាយចំពោះតែអ្នកក្រុង)។ ពាក្យ ម៉ាក់ នេះមានប្រភពដើមជា មា ឬ ម៉ា, មាន៑ (សំ.បា. ថា "រាប់, រាប់រក, រាប់អាន") ចេញមកជា មាតា, មាត្ឫ, ម៉ែ, ម្ដាយ, ម៉ាក់, ម៉ាម៉ង់, មែរ ...ចេញទៅទៀតជា មាតុច្ឆា "ម្ដាយមីងខាងម្ដាយ", មាតុលៈ "ឪព
[ម៉ាក់] mak
ម៉ែ, ម្ដាយ។ ពាក្យទំយើសម្រាប់កូនក្មេងហៅម្ដាយ (ច្រើននិយាយចំពោះតែអ្នកក្រុង)។ ពាក្យ ម៉ាក់ នេះមានប្រភពដើមជា មា ឬ ម៉ា, មាន៑ (សំ.បា. ថា "រាប់, រាប់រក, រាប់អាន") ចេញមកជា មាតា, មាត្ឫ, ម៉ែ, ម្ដាយ, ម៉ាក់, ម៉ាម៉ង់, មែរ ...ចេញទៅទៀតជា មាតុច្ឆា "ម្ដាយមីងខាងម្ដាយ", មាតុលៈ "ឪព
សំណុំសកម្មភាពនិងដំណើរការកិច្ចទីផ្សារនៃទំនិញឬសេវាក្នុងកម្រិតប្រទេសឬសង្គមជាតិដោយមានការទទួលខុសត្រូវសង្គម។
[ម៉ា-ក្រូ-ម៉ា-ឃិ-ធីង] makrumakhithing≈
សំណុំសកម្មភាពនិងដំណើរការកិច្ចទីផ្សារនៃទំនិញឬសេវាក្នុងកម្រិតប្រទេសឬសង្គមជាតិដោយមានការទទួលខុសត្រូវសង្គម។
ផ្នែកមួយនៃវិទ្យាសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ចសិក្សាអំពីប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចជាតិទាំងមូល ដែលផ្ដោតទៅលើចំណូលជាតិ កំណើនសេដ្ឋកិច្ច និកម្មភាព អតិផរណាជាដើម។
[ម៉ា-ក្រូ-សេត-ឋៈ-កិច] makrusetthakkech≈
ផ្នែកមួយនៃវិទ្យាសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ចសិក្សាអំពីប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចជាតិទាំងមូល ដែលផ្ដោតទៅលើចំណូលជាតិ កំណើនសេដ្ឋកិច្ច និកម្មភាព អតិផរណាជាដើម។
លទ្ធិទស្សនវិជ្ជា សេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ និងសង្គម ដែលបង្កើតដោយកាល់ម៉ាក្ស (Karl Marx) និង ប្រេដេរិច អង់គែល (Frédéric Engels) ដែលក្នុងនោះ មានសម្ភារនិយមបដិសំយោគ (Dialectical Materialism) សម្ភារនិយមប្រវត្តិសាស្ត្រ (Historical Materialism) និងសេដ្ឋកិច្ចនយោបាយ (Political
[ម៉ាក់-និ-យំ] makniyum≈
លទ្ធិទស្សនវិជ្ជា សេដ្ឋកិច្ច នយោបាយ និងសង្គម ដែលបង្កើតដោយកាល់ម៉ាក្ស (Karl Marx) និង ប្រេដេរិច អង់គែល (Frédéric Engels) ដែលក្នុងនោះ មានសម្ភារនិយមបដិសំយោគ (Dialectical Materialism) សម្ភារនិយមប្រវត្តិសាស្ត្រ (Historical Materialism) និងសេដ្ឋកិច្ចនយោបាយ (Political
សំណុំសកម្មភាពកិច្ចទីផ្សារ ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយអំពីផលិតផលដល់អតិថិជនតាមរយៈឧបករណ៍ចល័តរបស់អ្នកទទួល។
[ម៉ា-ឃិ-ធីង] makhithing≈
(ម.ព. កិច្ចទីផ្សារ)។
[ឌី-ជី-ថល-ម៉ា-ឃិ-ធីង] dichithlomakhithing≈
សំណុំសកម្មភាពកិច្ចទីផ្សារដើម្បីផ្សព្វផ្សាយអំពីផលិតផលដោយប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាឌីជីថល។
[ម៉ា-ឃិ-ធីង-ចំ-រ៉ុះ] makhithingchamroah≈
(ម.ព. កិច្ចទីផ្សារចម្រុះ)។
[ម៉ា-ឃិ-ធីង-ចៈ-ឡាត់] makhithingchaklat≈
សំណុំសកម្មភាពកិច្ចទីផ្សារ ដើម្បីផ្សព្វផ្សាយអំពីផលិតផលដល់អតិថិជនតាមរយៈឧបករណ៍ចល័តរបស់អ្នកទទួល។
[ម៉ាង] meang
សូរឮដោយគោះឬវាយលោហជាតិស្ដើងៗមានឃ្មោះឬថាសជាដើម :
[ម៉ាង] meang
ឈ្មោះកណ្ដឹងធ្វើដោយដែកមានរាងជ្រៅ សូរឮម៉ាងៗសម្រាប់ចងកក្របីឬចងកគោក៏បាន (អ្នកស្រុកខ្លះហៅ ត្រដោកម៉ាង)។
សូរឮដោយដាល់ឬទង្គិចប៉ះត្រូវសាច់និងសាច់ដែលទន់តែណែន។ សូរឮដោយភ្លាត់មាត់ (តាមទម្លាប់)។
[ម៉ាច់] meach
សូរឮដោយដាល់ឬទង្គិចប៉ះត្រូវសាច់និងសាច់ដែលទន់តែណែន។ សូរឮដោយភ្លាត់មាត់ (តាមទម្លាប់)។
ប្រភេទម៉ាស៊ីនច្រៀងម៉្យាង ដែលគេអាចចាក់ចម្រៀងដែលបានថតទុកលើកាស្សែត :
[ម៉ា-ញ៉េ] manhe≈
ប្រភេទម៉ាស៊ីនច្រៀងម៉្យាង ដែលគេអាចចាក់ចម្រៀងដែលបានថតទុកលើកាស្សែត :
(រូប.) ដែលបង្កើតជាថាមពលមេដែក, ដែលមានលក្ខណៈជាមេដែក, ដែលជាមេដែក។
[ម៉ា-ញ៉េ-ទិច] manhetich≈
(រូប.) ដែលបង្កើតជាថាមពលមេដែក, ដែលមានលក្ខណៈជាមេដែក, ដែលជាមេដែក។
ឈ្មោះនេសាទុបករណ៍មួយប្រភេទស្រដៀងនឹងអួន។
[ម៉ាញ់] manh≈
ឈ្មោះនេសាទុបករណ៍មួយប្រភេទស្រដៀងនឹងអួន។
ឈ្មោះបទភ្លេងនិងចង្វាក់រាំមួយបែបមានដើមកំណើតនៅសហរដ្ឋអាម៉េរិក។
[ម៉ា-ឌី-សុន] madison≈
ឈ្មោះបទភ្លេងនិងចង្វាក់រាំមួយបែបមានដើមកំណើតនៅសហរដ្ឋអាម៉េរិក។
ឮសូរដោយក្ដិច, ដោយដាច់ខ្សែតូចជាដើម :
[ម៉ាត់] meat
(ក្លាយមកពីពាក្យ មាត់) ចំនួនដែលល្មមនឹងមាត់, អ្វីៗដែលគួរដល់មាត់ :