ស្លឹករឹត

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

រហោភាព នាម

[រ-ហោ-ភាប] rohaopheap

ភាវៈស្ងាត់ឬកំបាំង; ដំណើរសម្ងាត់, សេចក្ដីកំបាំង, សេចក្ដីវិវេក (ដូចគ្នានឹង រហស្សភាព ដែរ)។

រហោល

ដែលរង្វើល, ល្បោះ, រយាល :

រហោល គុណនាម

[រ-ហោល] rohaol

ដែលរង្វើល, ល្បោះ, រយាល :

រហោស

ដែលធូរៗ ជ្រាកៗ ជ្រោកៗ មិនសូវជិតមិនសូវណែន :

រហោស គុណនាម

[រ-ហោស] rohaos

ដែលធូរៗ ជ្រាកៗ ជ្រោកៗ មិនសូវជិតមិនសូវណែន :

រហោ—

(ម.ព. រហោ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

រហោ— គុណនាម

[រ-ហោ—] rohao—

(ម.ព. រហោ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

រហ៊‌ិះ គុណកិរិយា

[រ-ហ៊ិះ] rohieah

(ម.ព. រហ៊ិះ)។

រហ៊ិះ គុណកិរិយា

[រ-ហ៊ិះ] rohis

សូរឮហ៊ិះៗរឿយៗ :

រហ៊ិះរហ៊ុះ គុណកិរិយា

[រ-ហ៊ិះ-រ-ហ៊ុះ] rohisrohuos

សូរឮហ៊ិះៗ ហ៊ុះៗរឿយៗ :

រហ៊ឹម គុណកិរិយា

[រ-ហ៊ឹម] rohuem

សូរឮហ៊ឹមៗរឿយៗ :

រហ៊‌ឹះ គុណកិរិយា

[រ-ហ៊ឹះ] rohoeeah

(ម.ព. រហ៊ឹះ)។

រហ៊ឹះ គុណកិរិយា

[រ-ហ៊ឹះ] rohueeah

សូរឮហ៊ឹះៗរឿយៗ :

រហ៊ុម

ដែលមានក្លិនស្អុយរងំ; ដែលអាក្រក់ឬស្អុយកេរ្តិ៍ឈ្មោះសាយពេញពាស :

រហ៊ុម គុ.កិ., គុ.

[រ-ហុំ] rohum

ដែលមានក្លិនស្អុយរងំ; ដែលអាក្រក់ឬស្អុយកេរ្តិ៍ឈ្មោះសាយពេញពាស :

រហ៊ុះ គុណកិរិយា

[រ-ហ៊ុះ] rohuh

សូរឮហ៊ុះៗ រឿយៗ :

រហ័ស គុ.កិ., គុ.

[រ-ហាស់] l'has

ដែលឆាប់រួសរាន់ :

រហ័ស គុណនាម

[រ-ហាស់-រ-ហួន] l'has

ដែលមិនយឺត, មិនចំអៀក :

រហ័ស គុណនាម

[រ-ហាស់-រ-ហែង] l'has

ដែលប្រញាប់ញាប់ដៃញាប់ជើង :

រហ័សដៃ

ធ្វើសកម្មភាពលួច ឆក់ ឬបន្លំភ្នែកអ្នកដទៃយ៉ាងរហ័ស :

រហ័សដៃ កិរិយាសព្ទ

[រ-ហាស់-ដៃ] rohasdai

ធ្វើសកម្មភាពលួច ឆក់ ឬបន្លំភ្នែកអ្នកដទៃយ៉ាងរហ័ស :

រហ័សនាម

ឈ្មោះរបស់បុគ្គលណាម្នាក់ឬក្រុមណាមួយប្រើសម្រាប់ហៅក្រៅពីឈ្មោះពិតរបស់ខ្លួន។

រហ័សនាម នាម

[រៈ-ហ័ស-សៈ-នាម] reakhsasakneam

ឈ្មោះរបស់បុគ្គលណាម្នាក់ឬក្រុមណាមួយប្រើសម្រាប់ហៅក្រៅពីឈ្មោះពិតរបស់ខ្លួន។

រឡ

សូរឮឡៗរឿយៗ :

រឡ គុណកិរិយា

[រ-ឡ] rol

សូរឮឡៗរឿយៗ :

រឡប់

ដែលឡប់ៗ ញាប់ៗ ផ្ទួនៗ :

រឡប់ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡប់] rolab

ដែលឡប់ៗ ញាប់ៗ ផ្ទួនៗ :

រឡាក់

ដែលហៀរពភ្លែះចេញមកគួរខ្ពើម :

រឡាក់ គុណកិរិយា

[រ-ឡាក់] rolak

ដែលហៀរពភ្លែះចេញមកគួរខ្ពើម :

រឡាញ

ដែលងាយរហ័សរួសរ៉ាវចេញសូរសព្ទឮៗ ប៉ុន្តែប៉ប្លាញ :

រឡាញ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡាញ] rolanh

ដែលងាយរហ័សរួសរ៉ាវចេញសូរសព្ទឮៗ ប៉ុន្តែប៉ប្លាញ :

រឡាម

ដែល ធ្លោៗ ភ្លែតៗ វែងៗ :

រឡាម គុណនាម ១)

[រ-ឡាម] rolam

ដែលក្រឡេកឆ្វេងស្តាំស្លៅចុះស្លៅឡើងរឿយៗ ប៉ុន្តែមិនសូវរួសរាន់ :

រឡាម គុណនាម ២)

[រ-ឡាម] rolam

ដែល ធ្លោៗ ភ្លែតៗ វែងៗ :

រឡិករឡក់

ដែលឡិកឡក់ៗ (ស្រដៀងនឹងកូនតូចដែលទើបចេះស្ដីកកែកករ) :

រឡិករឡក់ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡិក-រ-ឡក់] rolekrolok

ដែលឡិកឡក់ៗ (ស្រដៀងនឹងកូនតូចដែលទើបចេះស្ដីកកែកករ) :

រឡិករឡាក់

ដែលហៀរឬស្រក់សស្រិកសស្រាក់កខ្វក់គួរខ្ពើម :

រឡិករឡាក់ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡិក-រ-ឡក់] rolekrolak

ដែលហៀរឬស្រក់សស្រិកសស្រាក់កខ្វក់គួរខ្ពើម :

រឡិងរឡង់ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡិង-រ-ឡង់] rolengrolang

ដែលឡិងឡង់ៗរឿយៗ :

រឡិបរឡប់ គុណកិរិយា ១)

[រ-ឡិប-រ-ឡប់] rolebrolob

ដែលបរិភោគប្រញិបប្រញាប់ប៉ផ្លិបប៉ផ្លប់ :

រឡិបរឡប់ គុណនាម ២)

[រ-ឡិប-រ-ឡប់] rolebrolob

ដែលនិយាយឡប់ៗញ័រមាត់ញ័រក :

រឡឺម គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡឺម] roleum

ដែលឡឺមៗញឹកញយ :

រឡូ

សូរឮឡូៗរឿយៗ :

រឡូ គុណកិរិយា

[រ-ឡូ] rolo

សូរឮឡូៗរឿយៗ :

រឡូង គុណកិរិយា

[រ-ឡូង] rolong

សូរឮឡូងៗរឿយៗ :

រឡូងរឡាង គុណកិរិយា

[រ-ឡូង-រ-ឡាង] roloungrolang

សូរឡូងៗក្អេងក្អាង :

រឡូរឡា គុណកិរិយា

[រ-ឡូ-រ-ឡា] rolourola

សូរឡូឡាៗរឿយៗ :

រឡេមរឡាម គុណនាម

[រ-ឡេម-រ-ឡាម] rolemrolam

ដែលក្រឡេកក្រឡៅរួសរាន់រឿយៗ :

រឡេមរឡឺម គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡេម-រ-ឡឺម] rolemroleum

ឡេមឡឺមៗរឿយៗ :

រឡេះរឡោះ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡេះ-រ-ឡោះ] rolehrolaoh

ដែលឡេះឡោះក្រៃពេក :

រឡេះរឡះ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡេះ-រ-ឡះ] rolehrolah

ដែលឡេះឡះក្រៃពេក :

រឡែរឡ គុណកិរិយា

[រ-ឡែ-រ-ឡ] rolaerol

សូរឡែៗ ឡៗ រឿយៗ :

រឡែរឡប់ គុណកិរិយា

[រ-ឡែ-រ-ឡប់] rolaerolab

សូរឡែៗ ឡប់ៗ ឬឡែៗ នាំឱ្យឡប់។

រឡៅ

ដែលឡៅៗ ច្បាស់លាស់ :

រឡៅ គុ.កិ., គុ.

[រ-ឡៅ] rolavv

ដែលឡៅៗ ច្បាស់លាស់ :

រអា គុ.កិ., គុ.

[រ-អា] roaa

ចេញទ្រាន់ខ្លាំង, រាងឬចាលព្រោះទ្រាន់ខ្លាំង :

រអា កិរិយាសព្ទ

[ខ្លាច-រ-អា] roaa

ខ្លាច, រាង ដោយទ្រាន់ខ្លាំង។

រអា កិរិយាសព្ទ

[រ-អា-ដៃ] roaa

ទ្រាន់ដៃ។

រអា កិរិយាសព្ទ

[រ-អា-សាច់] roaa

ទ្រាន់សាច់, ស្រៀវសាច់។

រអាករពាយ គុ.កិ., គុ.

[រ-អាក-រ-ពាយ] roaakropeay

រួសរាយកក្អាកដោយសេចក្ដីរាក់ទាក់ :

រអាករអាយ

រួសរាយកក្អាកកក្អាយដោយសេចក្ដីរាក់ទាក់ស្មោះសរ :

រអាករអាយ គុ.កិ., គុ.

[រ-អាក-រ-អាយ] roaakroaay

រួសរាយកក្អាកកក្អាយដោយសេចក្ដីរាក់ទាក់ស្មោះសរ :

រអាក់រអួល

ដែលអាក់ៗ អួលៗ ទើសៗ ទាក់ៗ, ឃ្លាតៗ បង្អង់ៗ, បាត់យូរៗមានម្ដងៗ :

រអាក់រអួល គុ.កិ., គុ.

[រ-អាក់-រ-អួល] roaakaroauol

ដែលអាក់ៗ អួលៗ ទើសៗ ទាក់ៗ, ឃ្លាតៗ បង្អង់ៗ, បាត់យូរៗមានម្ដងៗ :

រអាក់រអើ កិ., គុ.កិ.

[រ-អាក់-រ-អើ] roaakaroaaeu

រង៉ាប់រងើរកកល់ក្អួតឬចង្អោរ :

រអាក់រអើក កិ., គុ.កិ.

[រ-អាក់-រ-អើក] roaakroaaeuk

(ម.ព. រអាក់រអើ)។

រអាង

អណ្ដូងឬថ្លុកថ្មកើតឯងនៅភ្នំ, មានទំហំនិងជម្រៅល្មមដក់ទឹកភ្លៀងនៅយូរបាន :

រអាង នាម

[រ-អាង] roaang

អណ្ដូងឬថ្លុកថ្មកើតឯងនៅភ្នំ, មានទំហំនិងជម្រៅល្មមដក់ទឹកភ្លៀងនៅយូរបាន :

រអាត

អជ្ឈុបាតកសត្តពួកមួយមាន ២ប្រភេទគឺ រអាតយក្ស ឬ រអាតធំ មាត្រធំជាងអក សម្បុរប្រផេះក្រមៅ រាងទាបក្រទា ក្បាលតូចឆ្លឹម ចុងចំពុះខុបស្រួចមុត ក្រចកមុត, ជាសត្វខ្លាំងរនិងរនាំង, ឆាបឆក់ឬចាប់ចឹកសត្វពួកខ្លះដែលតូចជាងខ្លួនវាជាអាហារ; រអាតទន្សាយ ឬ រអាតតូច មាត្រប៉ុនទីទុយ ក្បាលធំក្រមុប

រអាត នាម

[រ-អាត] roaat

អជ្ឈុបាតកសត្តពួកមួយមាន ២ប្រភេទគឺ រអាតយក្ស ឬ រអាតធំ មាត្រធំជាងអក សម្បុរប្រផេះក្រមៅ រាងទាបក្រទា ក្បាលតូចឆ្លឹម ចុងចំពុះខុបស្រួចមុត ក្រចកមុត, ជាសត្វខ្លាំងរនិងរនាំង, ឆាបឆក់ឬចាប់ចឹកសត្វពួកខ្លះដែលតូចជាងខ្លួនវាជាអាហារ; រអាតទន្សាយ ឬ រអាតតូច មាត្រប៉ុនទីទុយ ក្បាលធំក្រមុប

រអាម

(ព.ប្រ.) សង្កៀរចិត្ត; រអាចិត្ត។

រអាម គុណនាម

[រ-អាម] roaam

ដែលសង្កៀរខ្ទើតជាន់ឬចាប់កាន់មិនស៊ប់, ប៉ះពាល់មិនបាន :

រអាម គុណនាម

[រ-អាម-ចិត] roaam

(ព.ប្រ.) សង្កៀរចិត្ត; រអាចិត្ត។

រអារអូម

ដែលកាច, សាហាវ លេចឮឈ្មោះឮអំណាចឬឮសម្ដីរន្ទឺសាយសុសគួរឱ្យខ្លាចរអា :

រអារអូម គុណនាម

[រ-អា-រ-អូម] roaaroaoum

ដែលកាច, សាហាវ លេចឮឈ្មោះឮអំណាចឬឮសម្ដីរន្ទឺសាយសុសគួរឱ្យខ្លាចរអា :

រអិច

សូរឮនិយាយគ្នាតិចៗស្រាលៗរញ៉ិចៗរឿយៗ :

រអិច ឧទានសព្ទ

[រ-អិច] ro ech

សូរឮនិយាយគ្នាតិចៗស្រាលៗរញ៉ិចៗរឿយៗ :

រអិល កិរិយាសព្ទ

[រ-អិល] roael

ភ្លាត់, របូត, ឃ្លាតដោយកិល, រមៀល, ជ្រុល :

រអិល គុណនាម

[រ-អិល] roael

ដែលងាយឃ្លាត, របូត, ភ្លាត់ពិបាកចាប់ ពិបាកទប់ :

រអិល គុណកិរិយា

[រ-អិល] roael

ដែលថាបានហូរឥតទាក់ :