ស្លឹករឹត
English ចូល បង្កើតគណនី

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

វាល់ កិរិយាសព្ទ

[ស-សេ-វាល់-បន់-ទាត់] veal

សរសេរលៃបន្ទាត់ឱ្យស្មើគ្នានឹងច្បាប់ដើម។

វាល្មីកៈ

ឈ្មោះកវីម្នាក់ជាអ្នកតែងមហាកាព្យ ថ្លែងរឿងរាមាយណៈ ជាភាសាសំស្ក្រឹត (ហៅ វល្មីកិ ក៏បាន; ប្រើក្លាយជា វាលមីកិ តាមលំនាំបាលីភាសាក៏មាន)។

វាល្មីកៈ នាម

[វាល-មី-កៈ] vealmikak

ឈ្មោះកវីម្នាក់ជាអ្នកតែងមហាកាព្យ ថ្លែងរឿងរាមាយណៈ ជាភាសាសំស្ក្រឹត (ហៅ វល្មីកិ ក៏បាន; ប្រើក្លាយជា វាលមីកិ តាមលំនាំបាលីភាសាក៏មាន)។

វាល—

(ម.ព. វាលៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

វាល— កិរិយាសព្ទ

[វា-លៈ—] vealeak—≈

(ម.ព. វាលៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

វាវ

ស្បែកស្តើងខាងក្នុង រងបន្ទាប់ស្បែកក្រៅ :

វាវ នាម

[វាវ] veav

ស្បែកស្តើងខាងក្នុង រងបន្ទាប់ស្បែកក្រៅ :

វាស កិរិយាសព្ទ ១)

[វាស] veas

ធ្វើឱ្យមានលំនាំ, ឱ្យមានរាង, ឱ្យមានទ្រង់, ឱ្យមានបែប; គូសឬគូសព្រាង :

វាស កិរិយាសព្ទ ២)

[វាស] veas

លើកដៃឬជើងផាត់ចេញឬចូល :

វាស កិរិយាសព្ទ

[វាស-គំ-និត] veas

បញ្ចេញគំនិតឱ្យមានទំនងលំអានទុកជាមុន :

វាស កិរិយាសព្ទ

[វាស-សំ-ដី] veas

បញ្ចេញសម្ដីវាសយកផ្លូវយកដំណើរ, និយាយយកកម្ពស់ :

វាស កិរិយាសព្ទ

[វាស-ឡើង] veas

តាំងផ្ដើមនិយាយឡើង :

វាសនដ្ឋាន

ទីនៅ, លំនៅ, ផ្ទះ; ភូមិលំនៅ (ប្រើជា វសនដ្ឋាន ក៏បាន)។

វាសនដ្ឋាន នាម

[វា-សៈ-ណាត់-ឋាន] veasnodthan

ទីនៅ, លំនៅ, ផ្ទះ; ភូមិលំនៅ (ប្រើជា វសនដ្ឋាន ក៏បាន)។

វាសនា

ពាក្យនេះខ្មែរច្រើនប្រើសំដៅសេចក្ដីថា "សំណាង, ព្រេងសំណាង, ភ័ព្វព្រេង; បុណ្យភ័ព្យ" :

វាសនា នាម ១)

[វាស-ស្នា] veasonea

ចរិយា ឬ ចរិតដែលអប់រំសន្សំទុកឬកប់ទុកក្នុងចិត្ត, ចរិយាដែលថ្នឹកស៊ប់ស៊ាំជាប់ជាទម្លាប់កែប្រែឬកម្ចាត់ចោលពុំបាន, បុព្វចរិយានៃកាយប្រយោគនិងវចីប្រយោគ :

វាសនា នាម ២)

[វាស-ស្នា] veasonea

ពាក្យនេះខ្មែរច្រើនប្រើសំដៅសេចក្ដីថា "សំណាង, ព្រេងសំណាង, ភ័ព្វព្រេង; បុណ្យភ័ព្យ" :

វាសនានិយម

លទ្ធិមួយនៃទស្សនវិជ្ជាដែលយល់ថា ព្រឹត្តិការណ៍ទាំងអស់កើតឡើងដោយមានការរៀបចំមុន ឬចំណុះក្រោមវាសនា។

វាសនានិយម នាម

[វាស-ស្នា-និ-យំ] veassneaniyum≈

លទ្ធិមួយនៃទស្សនវិជ្ជាដែលយល់ថា ព្រឹត្តិការណ៍ទាំងអស់កើតឡើងដោយមានការរៀបចំមុន ឬចំណុះក្រោមវាសនា។

វាសរ នាម

[វា-សៈ-រ៉ៈ] veasar

ថ្ងៃ, វេលាថ្ងៃ។

វាសរសង្គាភិវាទ

ការពោលពាក្យគំនាប់គ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងវេលាព្រឹក, ដូចជា សុភស្តេប្រភាត! ឬ សុភស្តេប្រភាតកាល! "វេលាព្រឹកដ៏ល្អ (ចូរមាន) ដល់អ្នក!" ឬថា អរុណសុវត្ថិ! ឬ អរុណសួស្ដី! "សួស្ដីក្នុងវេលាព្រឹក! " ជាដើម។

វាសរសង្គាភិវាទ នាម

[វា-សៈ-រ៉ៈ-សង់-គៈ-ភិ-វាត] veasrosongkeaphiveat

ការពោលពាក្យគំនាប់គ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងវេលាព្រឹក, ដូចជា សុភស្តេប្រភាត! ឬ សុភស្តេប្រភាតកាល! "វេលាព្រឹកដ៏ល្អ (ចូរមាន) ដល់អ្នក!" ឬថា អរុណសុវត្ថិ! ឬ អរុណសួស្ដី! "សួស្ដីក្នុងវេលាព្រឹក! " ជាដើម។

វាសរសង្គៈ នាម

[វា-សៈ-រ៉ៈ-សង់-គៈ] veasrosangkeak

អរុណោទ័យ, វេលាព្រះអាទិត្យរះ។

វាសរៈ នាម

[វា-ស-រៈ] veasareak≈

(ម.ព. វាសរ)។

វាសវាង

និយាយបញ្ឆិតបញ្ឆៀងពង្វាងនាយអាយ :

វាសវាង កិរិយាសព្ទ

[វាស-វាង] veasoveang

និយាយបញ្ឆិតបញ្ឆៀងពង្វាងនាយអាយ :

វាសវៈ នាម

[វា-សៈ-វ៉ៈ] veasoveak

ព្រះឥន្ទ្រ។

វាសាគារ

ល្វែង, បន្ទប់ សម្រាប់នៅ; បន្ទប់ដេក។

វាសាគារ នាម

[វា-សា-គា] veasakear

ល្វែង, បន្ទប់ សម្រាប់នៅ; បន្ទប់ដេក។

វាសិត គុណនាម

[វា-សិត] veaset

ដែលអប់ឱ្យចាប់ក្លិនហើយ។

វាសិត នាម

[វា-សិត] veaset

របស់ដែលអប់ឱ្យជាប់ក្លិនហើយ។

វាសិត នាម

[ទុប-ពា-សិត] veaset

ដែលអប់រំមិនល្អ, ដែលអប់រំឱ្យថ្នឹកជក់ជាប់ទៅក្នុងផ្លូវអាក្រក់ :

វាសិត នាម

[វា-សិ-តៈ-ចិត] veaset

ចិត្តដែលបានអប់រំសន្សំសេចក្ដីល្អឬអាក្រក់ស៊ប់ស៊ាំ។

វាសិត នាម

[វា-សិ-តៈ-ភាន់] veaset

គ្រឿងអប់។

វាសិត នាម

[វា-សិ-តៈ-វាត់-ថុ] veaset

(ម.ព. វាសិតភណ្ឌ)។

វាសិត គុណនាម

[សុ-វា-សិត] veaset

ដែលអប់រំល្អ :

វាសុកី នាម

[វា-សុ-កី] veasokei

ស្តេចនាគ។

វាសុទេព នាម

[វា-សុ-ទេប] veasotep

ព្រះនារាយណ៍។

វាសុរា

រាត្រីកាល, វេលាយប់; ពសុធា; ស្ត្រី។

វាសុរា នាម

[វា-សុ-រ៉ា] veasorea

រាត្រីកាល, វេលាយប់; ពសុធា; ស្ត្រី។

វាស់ កិរិយាសព្ទ

[វាស់] veas

ស្ទង់ប្រមាណ, ស្ទង់ខ្នាត ដោយរង្វាស់ :

វាស់ គុណកិរិយា

[វាស់-ព្រឹក] veas

ទាល់ព្រឹក, វាល់ព្រឹក។

វាស់ គុណកិរិយា

[វាស់-ល្ងាច] veas

ទាល់ល្ងាច, វាល់ល្ងាច។

វាស់ កិរិយាសព្ទ

[វាស់-វែង] veas

វាស់ឱ្យដឹងប្រវែង វាស់ឱ្យដឹងសព្វគ្រប់។

វាហនសត្វ នាម

[វា-ហៈ-ណៈ-ស័ត] veahnosotvor

(ម.ព. ពាហនសត្វ)។

វាហនៈ នាម

[វា-ហ-ណៈ] veahaneak

(ម.ព. ពាហនៈ)។

វាហិនី

កងទ័ពជើងគោក; តាមរបៀបក្នុងបុរាណសម័យថា កងទ័ពជើងគោកដែលមានដំរី ៨១, រថឬរទេះបន្ទុក ៨១, ទាហានសេះព្រមទាំងសេះ ២៤៣, ទាហានថ្មើរជើង ៤០៥នាក់ ហៅថា កងទ័ពមួយវាហិនី; លុះចំណេរកាលតៗមក ទោះបីកងទ័ពជើងគោកបែបណាក៏ដោយដែលរៀបជាក្បួនទ័ពមួយក្រុមល្មមច្បាំងតនឹងបច្ចាមិត្តបាន ក៏ហៅ កងទ័ពមួយវាហិ

វាហិនី នាម

[វា-ហិ-នី] veaheni

កងទ័ពជើងគោក; តាមរបៀបក្នុងបុរាណសម័យថា កងទ័ពជើងគោកដែលមានដំរី ៨១, រថឬរទេះបន្ទុក ៨១, ទាហានសេះព្រមទាំងសេះ ២៤៣, ទាហានថ្មើរជើង ៤០៥នាក់ ហៅថា កងទ័ពមួយវាហិនី; លុះចំណេរកាលតៗមក ទោះបីកងទ័ពជើងគោកបែបណាក៏ដោយដែលរៀបជាក្បួនទ័ពមួយក្រុមល្មមច្បាំងតនឹងបច្ចាមិត្តបាន ក៏ហៅ កងទ័ពមួយវាហិ

វាឡគ្គាហី

អ្នកពូកែចាប់សត្វសាហាវ; ហ្មពស់, អាលម្ពាយ។

វាឡគ្គាហី នាម

[វា-ឡ័ក-គា-ហី] vealkkeahei

អ្នកពូកែចាប់សត្វសាហាវ; ហ្មពស់, អាលម្ពាយ។

វាឡសត្វ នាម

[វា-ឡៈ-ស័ត] vealsotvor

សត្វកាច, សាហាវ :

វាំង កិរិយាសព្ទ

[វាំង] veang

បាំង, បាំងព័ទ្ធ, បិទបាំងមិនឱ្យឃើញ, បិទបាំងព័ទ្ធជុំវិញ :

វាំង នាម

[វាំង] veang

កំពែងព័ទ្ធភូមិលំនៅរបស់ក្សត្រិយ៍ :

វាំង នាម

[វាំង] veang

ឋានន្តររបស់សេនាបតីក្រសួងព្រះរាជវាំង :

វាំងជា

ដែលរឹងប៉ឹង, មាំមួន, រហ័សរហួន (ប្រើចំពោះតែកម្លាំង) :

វាំងជា គុណនាម

[វាំង-ជា] veang

ដែលរឹងប៉ឹង, មាំមួន, រហ័សរហួន (ប្រើចំពោះតែកម្លាំង) :

វាំងនន

សំពត់ផ្ទាំងធំសម្រាប់ចងបិទបាំងកន្លែងដេកជាដើម, រនាំងធំ (ច្រើនប្រើសំពត់ព័ណ៌) :

វាំងនន នាម

[វាំង-នន] veangn

សំពត់ផ្ទាំងធំសម្រាប់ចងបិទបាំងកន្លែងដេកជាដើម, រនាំងធំ (ច្រើនប្រើសំពត់ព័ណ៌) :

វាំងនាំ

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ កម្លាំង ថា កម្លាំងវាំងនាំ កម្លាំងរបស់មនុស្សជាបរិវារ ឬកម្លាំងរបស់មនុស្សច្រើននាក់, ដែលជួយធ្វើកិច្ចការផ្សេងៗ :

វាំងនាំ បុព្វបទ

[វាំង-នាំ] veangam

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ កម្លាំង ថា កម្លាំងវាំងនាំ កម្លាំងរបស់មនុស្សជាបរិវារ ឬកម្លាំងរបស់មនុស្សច្រើននាក់, ដែលជួយធ្វើកិច្ចការផ្សេងៗ :

វិកតិ នាម

[វិ-កៈ-តិ] vikate

ការធ្វើប្លែក; ការធ្វើឱ្យផ្សេងគ្នា; អ្វីៗដែលចម្លែក; បែប, បែបយ៉ាង; គ្រឿង។

វិកតិ នាម

[គិ-ហិ-វិ-ក័ត] vikate

របស់ដែលគ្រហស្ថប្រើប្រាស់ ឬរបស់សម្រាប់គ្រហស្ថប្រើប្រាស់ តាមផ្ទះលំនៅ។

វិកតិ នាម

[ទ័ន-តៈ-វិ-កាត់] vikate

របស់ដែលរំលេចដោយភ្លុក, គ្រឿងប្រកបភ្លុក។

វិកតិ នាម

[វិ-កាត់] vikate

(ម.ព.វិកតិ)។

វិកតិកត្តា

ពាក្យក្នុងវេយ្យាករណ៍មាននាទីឬដំណើរស្មើគ្នានឹងពាក្យដែលសម្រេចអំពើ, ប្រើពាក្យថា "ជា—" ឬ "ដែលជា—" នាំមុខនាមសព្ទ :

វិកតិកត្តា នាម

[វិ-កៈ-តិ-ក័ត-តា] viktektta

ពាក្យក្នុងវេយ្យាករណ៍មាននាទីឬដំណើរស្មើគ្នានឹងពាក្យដែលសម្រេចអំពើ, ប្រើពាក្យថា "ជា—" ឬ "ដែលជា—" នាំមុខនាមសព្ទ :

វិកតិកម្ម

ពាក្យក្នុងវេយ្យាករណ៍មាននាទីឬដំណើរស្មើគ្នានឹងពាក្យដែលជាអំពើ, ប្រើពាក្យថា "ជា—" ឬ "ដែលជា—" ជាគ្រឿងសម្គាល់ :

វិកតិកម្ម នាម

[វិ-កៈ-តិ-កាំ] viktekamm

ពាក្យក្នុងវេយ្យាករណ៍មាននាទីឬដំណើរស្មើគ្នានឹងពាក្យដែលជាអំពើ, ប្រើពាក្យថា "ជា—" ឬ "ដែលជា—" ជាគ្រឿងសម្គាល់ :

វិកតិកា

អាសនៈដែលឆ្លាក់ឬគូរវិចិត្រដោយរូបពាឡម្រឹគមានរូបសីហៈនិងរូបខ្លាធំជាដើម :

វិកតិកា នាម

[វិ-កៈ-តិ-កា] vikteka

អាសនៈដែលឆ្លាក់ឬគូរវិចិត្រដោយរូបពាឡម្រឹគមានរូបសីហៈនិងរូបខ្លាធំជាដើម :

វិកតិកាសនៈ នាម

[វិ-កៈ-តិ-កា-សៈ-ណៈ] viktekasoneak

ដូចគ្នានឹង វិកតិកាដែរ។

វិកត្ថនៈ

ការពោលអួត; អំនួត; សម្ដីអួតអាង; ការនិយាយលើកកម្ពស់; សម្ដីលើកកម្ពស់; ការនិយាយបញ្ជោរ; សម្ដីលើកជើង :

វិកត្ថនៈ នាម

[វិ-ក័ត-ថៈ-ណៈ] viktthoneak

ការពោលអួត; អំនួត; សម្ដីអួតអាង; ការនិយាយលើកកម្ពស់; សម្ដីលើកកម្ពស់; ការនិយាយបញ្ជោរ; សម្ដីលើកជើង :

វិកត្ថា នាម

[វិ-ក័ត-ថា] viktatha≈

(ម.ព.វិកត្ថនៈ)។

វិកប្ប កិរិយាសព្ទ ១)

[វិ-ក័ប-ប៉ៈ] ឬ [វិ-ក័ប] vikabb

ផ្ញើទុក, ផ្ញើអីវ៉ាន់ទុកនឹងគេ :