វចនានុក្រមខ្មែរ

សេរ៉ូម

(វេជ្ជ.) វត្ថុរាវវេជ្ជសាស្ត្រដែលមានលក្ខណៈស្រដៀងទៅនឹងសារធាតុរាវថ្លាៗនៅក្នុងឈាម ផលិតឡើងសម្រាប់ចាក់ចូលទៅក្នុងខ្លួនអ្នកជំងឺតាមសរសៃវ៉ែនពេលសង្គ្រោះបន្ទាន់ :

សេរ៉ូម នាម

[សេ-រ៉ូម] seroum≈

(វេជ្ជ.) វត្ថុរាវវេជ្ជសាស្ត្រដែលមានលក្ខណៈស្រដៀងទៅនឹងសារធាតុរាវថ្លាៗនៅក្នុងឈាម ផលិតឡើងសម្រាប់ចាក់ចូលទៅក្នុងខ្លួនអ្នកជំងឺតាមសរសៃវ៉ែនពេលសង្គ្រោះបន្ទាន់ :

សេល នាម

[សេ-ឡៈ] sel

ភ្នំ (ភ្នំថ្ម)។ (ព.កា.) ប្រើជា សេលា, សេលោ, សេលំ ក៏បាន។

សេល នាម

[សេ-ឡៈ-ប-រ-ពត់] sel

ភ្នំថ្ម។

សេល គុណនាម

[សេ-ឡៈ-ម៉ៃ] sel

ដែលសុទ្ធតែភ្នំ, ដែលដេរដាសដោយភ្នំ :

សេល— នាម

[សេ-ឡៈ—] selak—≈

(ម.ព. សេល) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

សេវ គុណនាម

[សេវ] sev

សៀវចេញឬចូល, សៀវបត់បែន, សៀវចុះសៀវឡើង :

សេវកៈ នាម

[សេ-វ៉ៈ-កៈ] sevokak

អ្នកបម្រើ, អ្នកចាំទទួលការបម្រើ, អ្នកគាល់បម្រើ; បរិវារ :

សេវកៈ នាម

[សេ-វ៉ៈ-កៈ-បុ-រ៉ស់] sevokak

បុរសអ្នកចាំទទួលការបម្រើ (ក្នុងក្រសួងឬក្រុមរាជការនីមួយ)។

សេវកៈ នាម

[សេ-វ៉ៈ-កៈ-យោ-សិត] sevokak

ស្ត្រីអ្នកចាំទទួលការបម្រើ, ស្ត្រីអ្នកបម្រើ។

សេវកៈ នាម

[សេ-វ៉ៈ-កា-ម៉ាត] sevokak

មន្ត្រីអ្នកគាល់បម្រើព្រះរាជា, មន្ត្រីក្នុងព្រះរាជសំណាក់, ខ្ញុំរាជការជិតព្រះអង្គ (ហៅ រាជសេវ័ក ឬ រាជសេវកាមាត្យ ក៏បាន) :

សេវក—

(ម.ព. សេវកៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

សេវក— នាម

[សេ-វ៉ៈ-កៈ—] sevakkak—≈

(ម.ព. សេវកៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

សេវនៈ នាម

[សេ-វ៉ៈ-ណៈ] sevoneak

ការសេពគប់, ការគប់រក, ការរាប់រក, ការរាប់រកយកជាគ្នា; ការជិតដិតស្និទ្ធស្នាល :

សេវនៈ នាម

[សេ-វ៉ៈ-ណៈ-ធ័រ] sevoneak

ធម៌សេពគប់, ដំណើររាប់រកយកជាគ្នា។

សេវនៈ នាម

[សេ-វ៉ៈ-ណៈ-ភាប] sevoneak

ភាវៈឬដំណើរសេពគប់។

សេវភាព

បន្ទុកដែលផ្ទុកលើអចលនវត្ថុមួយ (ដីបម្រើឬដីក្រោម) ដើម្បីជាប្រយោជន៍ដល់អចលនវត្ថុមួយទៀត (ដីប្រើឬដីលើ) ដែលជារបស់កម្មសិទ្ធិករផ្សេងទៀត :

សេវភាព នាម

[សេ-វ៉ៈ-ភាប] sevakpheab≈

បន្ទុកដែលផ្ទុកលើអចលនវត្ថុមួយ (ដីបម្រើឬដីក្រោម) ដើម្បីជាប្រយោជន៍ដល់អចលនវត្ថុមួយទៀត (ដីប្រើឬដីលើ) ដែលជារបស់កម្មសិទ្ធិករផ្សេងទៀត :

សេវា

សកម្មភាពទាំងឡាយដែលគេធ្វើក្នុងពេលបម្រើមុខងារអ្វីមួយ :

សេវា នាម

[សេ-វ៉ា] seva

សកម្មភាពទាំងឡាយដែលគេធ្វើក្នុងពេលបម្រើមុខងារអ្វីមួយ :

សេវាកម្ម នាម

[សេ-វ៉ា-កាំ] seveakamm

ប្រព័ន្ធផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការសាធារណជន :

សេវាពិគ្រោះជំងឺក្រៅ

ការផ្ដល់សេវាព្យាបាលវេជ្ជសាស្ត្រដោយមិនមានការសម្រាក ក្នុងមូលដ្ឋានសុខាភិបាលមិនលើសពី១២ម៉ោង។

សេវាពិគ្រោះជំងឺក្រៅ នាម

[សេ-វ៉ា-ពិ-គ្រោះ-ជំ-ងឺ-ក្រៅ] sevapikroeahchumngeukrov≈

ការផ្ដល់សេវាព្យាបាលវេជ្ជសាស្ត្រដោយមិនមានការសម្រាក ក្នុងមូលដ្ឋានសុខាភិបាលមិនលើសពី១២ម៉ោង។

សេវាល នាម

[សេ-វ៉ា-ឡៈ-ជាត] seveal

វារិជជាតពួកអណ្ដែតទឹកមានសារាយ, ចកជាដើម។

សេវាសញ្ញា នាម

[សេ-វ៉ា-ស័ញ-ញ៉ា] sevasnhonha≈

ម៉ាកដែលប្រើប្រាស់សម្រាប់សេវា។

សេវាសាធារណៈ

សេវាកម្មដែលបានផ្ដល់ដោយដោយរដ្ឋាភិបាលទៅកាន់ប្រជាជនដែលរស់នៅក្នុងដែនដីសមត្ថកិច្ចរបស់ខ្លួនដោយផ្ទាល់ (តាមរយៈវិស័យសាធារណៈ) ឬដោយការផ្ដល់ជាហិរញ្ញវត្ថុដល់ផ្នែកឯកជនក្នុងការផ្គត់ផ្គង់សេវានោះ :

សេវាសាធារណៈ នាម

[សេ-វ៉ា-សា-ធា-រៈ-ណៈ] sevasatheareaknak≈

សេវាកម្មដែលបានផ្ដល់ដោយដោយរដ្ឋាភិបាលទៅកាន់ប្រជាជនដែលរស់នៅក្នុងដែនដីសមត្ថកិច្ចរបស់ខ្លួនដោយផ្ទាល់ (តាមរយៈវិស័យសាធារណៈ) ឬដោយការផ្ដល់ជាហិរញ្ញវត្ថុដល់ផ្នែកឯកជនក្នុងការផ្គត់ផ្គង់សេវានោះ :

សេវូបករណ៍

កុំព្យូទ័រឬឧបករណ៍ដែលផ្គត់ផ្គង់ព័ត៌មានឬសេវាផ្សេងៗដល់កុំព្យូទ័រដទៃទៀតក្នុងបណ្ដាញ។

សេវូបករណ៍ នាម

[សេ-វ៉ូ-ប៉ៈ-ក] sevoubakka≈

កុំព្យូទ័រឬឧបករណ៍ដែលផ្គត់ផ្គង់ព័ត៌មានឬសេវាផ្សេងៗដល់កុំព្យូទ័រដទៃទៀតក្នុងបណ្ដាញ។

សេស កិរិយាសព្ទ

[សែស] ses

សល់ :

សេស គុណនាម

[សែស] ses

ដែលសល់; ដែលឥតគូ :

សេស នាម

[សែស] ses

សំណល់; របស់ជាដែល :

សេស គុណនាម

[សែស-សល់] ses

ដែលសល់ពីគេ :

សេស នាម

[សែស-សូន] ses

សល់សូន្យ (០) នេះ (ព.ហ.)។

សេសវគ្គ

ព្យញ្ជនៈដែលសល់អំពីវគ្គ, មាន ៨តួ គឺ យ រ ល វ ស ហ ឡ º, ឬបើរាប់យក ឝ ឞ ផង មាន ១០តួ; ហៅ អវគ្គ ក៏បាន "ព្យញ្ជនៈឥតពួក"។

សេសវគ្គ នាម

[សេ-សៈ-វ័ក] sesvokk

ព្យញ្ជនៈដែលសល់អំពីវគ្គ, មាន ៨តួ គឺ យ រ ល វ ស ហ ឡ º, ឬបើរាប់យក ឝ ឞ ផង មាន ១០តួ; ហៅ អវគ្គ ក៏បាន "ព្យញ្ជនៈឥតពួក"។

សេសា គុ., ន.

[សេ-សា] sesa

ដែលសល់; សំណល់ :

សេសោ គុ., ន.

[សេ-សោ] sesao≈

(ម.ព. សេសា)។

សេសំ

ដែលសល់, ដែលជាសំណល់, ជាដែល។ ពាក្យសាមញ្ញ សម្រាប់និយាយចំពោះភោជនាហារឬរបស់ដែលសេសសល់ :

សេសំ គុណនាម

[សេ-ស័ង] ឬ [សែស-ស័ង] sesam

ដែលសល់, ដែលជាសំណល់, ជាដែល។ ពាក្យសាមញ្ញ សម្រាប់និយាយចំពោះភោជនាហារឬរបស់ដែលសេសសល់ :

សេះ

ឯកតាថាមពលសម្រាប់វាស់កម្លាំងគ្រឿងម៉ាស៊ីនឬគ្រឿងអេឡិចត្រូនិក :

សេះ នាម ១)

[សេះ] seh

បសុសត្វចតុប្បាទ មាឌខ្ពស់ស្រឡះ មានក្រចកជើងទាំង៤កន្តុបៗឥតឆែក មានសក់កំប៉ោយ, សក់លើ ក, សក់ស្វាយ មានដងកន្ទុយខ្លីស្រោបដោយសក់កន្ទុយវែងៗជាសំណុំ ..., សម្រាប់ប្រើជិះឬទឹមរថ (អ្នកប្រទេសខ្លះគេប្រើការភ្ជួររាស់ផងក៏បាន) :

សេះ នាម ២)

[សេះ] seh

ឈ្មោះកូនចត្រង្គមួយប្រភេទមានរាងជាក្បាលសេះ។

សេះ នាម

[សេះ-ទេស] seh

សេះមកពីប្រទេសក្រៅ គឺសេះមាឌធំខ្ពស់ជាងសេះនៅប្រទេសអាយ មានដើមកំណើតឬពូជមកពីប្រទេសអឺរ៉ុប ដែលជាប់ពូជដើមពីប្រទេសសិន្ធវៈ។

សេះ នាម

[សេះ] seh

ឈ្មោះក្ដាមសមុទ្រមួយប្រភេទ សម្បុរស មានលាយសម្បុរត្នោតអុចៗរទុះៗ :

សេះ នាម

[សេះ] seh

ឯកតាថាមពលសម្រាប់វាស់កម្លាំងគ្រឿងម៉ាស៊ីនឬគ្រឿងអេឡិចត្រូនិក :

សេះពាក់បង្កង់

សត្វចតុប្បាទមួយប្រភេទ រូបស្រដៀងនឹងសេះ តែមាឌតូចជាងសេះ ខ្នងអ៊ែនបន្តិច ដងកន្ទុយស្រុង សម្បុរ លាយឆ្នូតៗ ជាបង្កង់ពេញខ្លួន, មានដើមកំណើតនៅប្រទេសអាហ្វ្រិក, គេច្រើននាំយកមកលេងនាដកីឡាឬលេងល្ខោនសត្វនៅប្រទេសកម្ពុជាមួយដងមួយកាល។ (សព្វថ្ងៃ ច្រើនហៅជា សេះបង្កង់ ជាង)។

សេះពាក់បង្កង់ នាម

[សេះ-ពាក់-បង់-កង់] sehpeakbngkong

សត្វចតុប្បាទមួយប្រភេទ រូបស្រដៀងនឹងសេះ តែមាឌតូចជាងសេះ ខ្នងអ៊ែនបន្តិច ដងកន្ទុយស្រុង សម្បុរ លាយឆ្នូតៗ ជាបង្កង់ពេញខ្លួន, មានដើមកំណើតនៅប្រទេសអាហ្វ្រិក, គេច្រើននាំយកមកលេងនាដកីឡាឬលេងល្ខោនសត្វនៅប្រទេសកម្ពុជាមួយដងមួយកាល។ (សព្វថ្ងៃ ច្រើនហៅជា សេះបង្កង់ ជាង)។

សែ នាម

[សែ] sae

គោត្រ, គោត្រកូល។

សែ នាម

[សែ-ស្រ-ឡាយ] sae

គោត្រកូលជាមួយគ្នា ប៉ុន្តែឃ្លាតពីក្រសែញាតិឆ្ងាយណាស់ទៅហើយ :

សែក

(ម.ព. មូលប្បទានបត្រ)។

សែក នាម

[សែក] saek

(ម.ព. សេក២)។

សែក នាម

[សែក] saek

(ម.ព. មូលប្បទានបត្រ)។

សែង

(រ. ស.) សស្ត្រាវុធ :

សែង កិរិយាសព្ទ

[សែង] saeng

នាំយកអ្វីៗដោយដាក់ឈើស្នែងលើស្មានៃមនុស្សពីរនាក់ឬច្រើននាក់ (តាមទម្ងន់តិចច្រើន) :

សែង នាម

[សែង] saeng

ពន្លឺ :

សែង នាម

[សែង-ត្វាន់] saeng

ពន្លឺថ្ងៃ។

សែង នាម

[សែង-ស្វាង] saeng

ពន្លឺភ្លឺច្បាស់។

សែង នាម

[សែង] saeng

(រ. ស.) សស្ត្រាវុធ :

សែងព្រះអាទិត្យ

ឈ្មោះប្រទាលមួយប្រភេទ សន្តានត្រាវ ប៉ុន្តែធាងនិងស្លឹកតូចជាងត្រាវ, ស្លឹកមានសម្បុរក្រហមត្រង់ផ្ទៃកណ្ដាល (អ្នកខ្លះហៅ ប្រទាលវង់ព្រះអាទិត្យ)។

សែងព្រះអាទិត្យ នាម

[សែង-ព្រះ-អា-ទិត] saengpreahaatityar

ឈ្មោះប្រទាលមួយប្រភេទ សន្តានត្រាវ ប៉ុន្តែធាងនិងស្លឹកតូចជាងត្រាវ, ស្លឹកមានសម្បុរក្រហមត្រង់ផ្ទៃកណ្ដាល (អ្នកខ្លះហៅ ប្រទាលវង់ព្រះអាទិត្យ)។

សែងអាទិត្យ

(ម.ព. សែងព្រះអាទិត្យ)។

សែងអាទិត្យ នាម

[សែង-អា-ទិត] saengaatit≈

(ម.ព. សែងព្រះអាទិត្យ)។

សែដា

(ម.ព. ល្មុត{¥¥}១{££})។

សែដា នាម

[សែ-ដា] saeda

(ម.ព. ល្មុត១)។

សែត

ស :

សែត គុណនាម

[សែត] saet

ស :

សែតអញ្ជង់

ដែលដើរចេញចោលស្រុកទៅតាមតែប្រទះ ឥតកំណត់ទី ឥតមានការរបរអ្វីជាប្រាកដ :

សែតអញ្ជង់ គុ.កិ., គុ.

[សែត-អញ់-ជង់] saetaonhchong

ដែលដើរចេញចោលស្រុកទៅតាមតែប្រទះ ឥតកំណត់ទី ឥតមានការរបរអ្វីជាប្រាកដ :

សែន

ពិធីកម្មតាមជំនឿខ្មែរដែលរៀបចំឡើង ដើម្បីសុំខមាទោសដល់ព្រលឹងដូនតាកុំឱ្យប្រកាន់ខឹងនឹងកូនចៅ :

សែន គុណនាម

[សែន] saen

ចំនួនដប់ហ្មឺន (១០០០០០) :

សែន គុ.កិ., គុ.

[សែន] saen

(ព.ប្រ.) ច្រើន, ក្រៃពេក, ក្រៃលែង; ណាស់ :

សែន កិរិយាសព្ទ ១)

[សែន] saen

ដាក់ភោជនាហារសំបូងសង្រូងចំពោះទៅមតកបុគ្គល ឬដាក់ក្រយាបូជាពោលពាក្យអំពាវនាវចំពោះខ្មោចបិសាច :

សែន កិរិយាសព្ទ ២)

[សែន] saen

(ព.ប្រ.) លបសូក, ឱ្យសំណូក :

សែន នាម

[សែន-ចាស់-ទុំ] saen

ពិធីកម្មតាមជំនឿខ្មែរដែលរៀបចំឡើង ដើម្បីសុំខមាទោសដល់ព្រលឹងដូនតាកុំឱ្យប្រកាន់ខឹងនឹងកូនចៅ :

សែនត្វាន់

(ម.ព. សែនត្វ័ន)។

សែនត្វាន់ នាម

[សែន-ត្វាន់] saentvean≈

(ម.ព. សែនត្វ័ន)។

សេរ៉ូម នាម

សេល នាម

សេល នាម

សេល គុណនាម

សេលា នាម

សេលោ នាម

សេលំ នាម

សេល— នាម

សេវ គុណនាម

សេវកៈ នាម

សេវកៈ នាម

សេវកៈ នាម

សេវកៈ នាម

សេវកៈ នាម

សេវក— នាម

សេវនា នាម

សេវនៈ នាម

សេវនៈ នាម

សេវនៈ នាម

សេវភាព នាម

សេវា នាម

សេវាកម្ម នាម

សេវាពិគ្រោះជំងឺក្រៅ នាម

សេវាល នាម

សេវាល នាម

សេវាសញ្ញា នាម

សេវាសាធារណៈ នាម

សេវិកា នាម

សេវូបករណ៍ នាម

សេវ័ក នាម

សេវ័ន នាម

សេស កិរិយាសព្ទ

សេស គុណនាម

សេស នាម

សេស គុណនាម

សេស នាម

សេសវគ្គ នាម

សេសា គុ., ន.

សេសោ គុ., ន.

សេសំ គុណនាម

សេះ នាម ១)

សេះ នាម ២)

សេះ នាម

សេះ នាម

សេះ នាម

សេះពាក់បង្កង់ នាម

សែ នាម

សែ នាម

សែក នាម

សែក នាម

សែង កិរិយាសព្ទ

សែង នាម

សែង នាម

សែង នាម

សែង នាម

សែងព្រះអាទិត្យ នាម

សែងអាទិត្យ នាម

សែដា នាម

សែត គុណនាម

សែតអញ្ជង់ គុ.កិ., គុ.

សែន គុណនាម

សែន គុ.កិ., គុ.

សែន កិរិយាសព្ទ ១)

សែន កិរិយាសព្ទ ២)

សែន នាម

សែនត្វាន់ នាម