ស្លឹករឹត
English ចូល បង្កើតគណនី

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

សំបោរ នាម

[សំ-បោ] sambaor

(ម.ព. សម្បោរ)។

សំប៉ាត

ស្ដើងមានផ្ទៃរាប, ស្ដើងប៉ាតឡាត, ស្ដើងកំប៉ាត :

សំប៉ាត គុណនាម

[សំ-ប៉ាត] sampat

ស្ដើងមានផ្ទៃរាប, ស្ដើងប៉ាតឡាត, ស្ដើងកំប៉ាត :

សំប៉ាន

ទូកអុំមួយប្រភេទ តដោយក្ដារ ៥សន្លឹកខាងក្បាលនិងកន្សៃរាងង។ ទូកអុំមួយប្រភេទទៀត មាឌជាទូកផ្កាចារ ប៉ុន្តែលើកក្ដារប៉ះថែមឡើងទៀត ក៏ហៅ សំប៉ាន ដែរ។

សំប៉ាន នាម

[សំ-ប៉ាន] sampan

ទូកអុំមួយប្រភេទ តដោយក្ដារ ៥សន្លឹកខាងក្បាលនិងកន្សៃរាងង។ ទូកអុំមួយប្រភេទទៀត មាឌជាទូកផ្កាចារ ប៉ុន្តែលើកក្ដារប៉ះថែមឡើងទៀត ក៏ហៅ សំប៉ាន ដែរ។

សំប៉ែត គុណនាម

[សំ-ប៉ែត] sampaet

ដែលមានទោលស្ដើងសំប៉ាត :

សំផិង

(ព.សា.) ស្ត្រីផ្កាមាស (ព.ខ្ព.) ពេស្យា, វេសិយា, វេសី, នគរសោភិនី, លញ្ជិកា, រូបជីវិនី, រូបាជីវា, រូបូបជីវិនី, វណ្ណទាសី)។

សំផិង នាម

[សំ-ផឹង] sampheng

(ព.សា.) ស្ត្រីផ្កាមាស (ព.ខ្ព.) ពេស្យា, វេសិយា, វេសី, នគរសោភិនី, លញ្ជិកា, រូបជីវិនី, រូបាជីវា, រូបូបជីវិនី, វណ្ណទាសី)។

សំផឹង នាម

[សំ-ផឹង] samphoeng≈

(ម.ព. សំផិង)។

សំផុល គុណនាម

[សំ-ផុល] samphol≈

(ម.ព. សំផុល្ល)។

សំផុល្ល គុណនាម

[សំ-ផុល] sampholl

(ម.ព. សម្ផុល្ល)។

សំពង កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពង] sampong

វាយពេញកម្លាំងដៃដោយដំបងឬកំណាត់ឈើជាដើម :

សំពង់

ឈ្មោះឈើធំមួយប្រភេទ ជាអសារព្រឹក្ស មានពួររយាងធំៗសាច់សជ្រាក។

សំពង់ នាម

[សំ-ពង់] sampong

ឈ្មោះឈើធំមួយប្រភេទ ជាអសារព្រឹក្ស មានពួររយាងធំៗសាច់សជ្រាក។

សំពត់

របស់កើតអំពីការត្បាញដោយអំបោះ, សូត្រ, សរសៃវល្លិ, សំបកឈើ, រោមចៀមជាដើម សម្រាប់ស្លៀក, ដណ្ដប់ជាដើម :

សំពត់ នាម

[សំ-ពត់] sampot

របស់កើតអំពីការត្បាញដោយអំបោះ, សូត្រ, សរសៃវល្លិ, សំបកឈើ, រោមចៀមជាដើម សម្រាប់ស្លៀក, ដណ្ដប់ជាដើម :

សំពាយ នាម

[សំ-ពាយ] sampeay

(ម.ព. សម្ពាយ)។

សំពិន

សំពះផ្ដោមៗឬរឿយៗ អង្វរគេ។

សំពិន បុព្វបទ

[សំ-ពិន] sampin

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ សំពះ។

សំពិន បុព្វបទ

[សំ-ពះ-សំ-ពិន] sampin

សំពះផ្ដោមៗឬរឿយៗ អង្វរគេ។

សំពីង

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ សំពោង។

សំពីង បុព្វបទ

[សំ-ពីង] samping

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ សំពោង។

សំពីងសំពោង គុណកិរិយា

[សំ-ពីង-សំ-ពោង] sampingsampong≈

សំពោងក្រៃពេក, ស៊ោងអំពោង។

សំពឹក ន., គុ.

[សំ-ពឹក] sampuek

(ម.ព. សម្ពឹក)។

សំពុង នាម

[សំ-ពុង] sampung

(ម.ព. សំពង់)។

សំពូ

សំពាយស៊ូទ្រូឬសំពាយតូចខ្លះធំខ្លះរតែងរតោង។

សំពូ បុព្វបទ

[សំ-ពូ] sampu

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ សំពាយ។

សំពូ បុព្វបទ

[សំ-ពាយ-សំ-ពូ] sampu

សំពាយស៊ូទ្រូឬសំពាយតូចខ្លះធំខ្លះរតែងរតោង។

សំពៀត នាម

[សំ-ពៀត] sampiet

(ម.ព. សម្ពៀត)។

សំពេង បុព្វបទ

[សំ-ពេង] sampeng≈

(ម.ព. សំពីង)។

សំពេងសំពោង បុព្វបទ

[សំ-ពេង-សំ-ពោង] sampengsampong≈

(ម.ព. សំពីងសំពោង)។

សំពេះ ន., គុ.

[សំ-ពេះ] sampeh

(ម.ព. សម្ពែះ)។

សំពែះ ន., គុ.

[សំ-ពែស] sampeaeeah

(ម.ព. សម្ពែះ)។

សំពោង

ឈ្មោះបទចម្រៀងឬភ្លេងខ្មែរបុរាណមួយមេ ជាគូគ្នានឹងបទភ្លេង ផាត់ជាយ។

សំពោង គុ.កិ., គុ.

[សំ-ពោង] sampoung

ធំស៊ោងអំពោង; ដែលរីកស្គុសស្គាយ; ដែលបែកព្រោងពេញពាស :

សំពោង គុណនាម

[សំ-ពោង-ព្រោង-ព្រាត] sampoung

សំពោងសព្រាត, សំពោងពេញពាស។

សំពោង នាម

[សំ-ពោង-សក់-ធំ] sampoung

សព្ទមេមត់ ហៅព្រាយឬបិសាចស្រីពួកមួយ ដែលគេយល់ថារំសាយសក់ធំសំពោង។

សំពោង នាម

[សំ-ពោង] sampoung

ឈ្មោះបទចម្រៀងឬភ្លេងខ្មែរបុរាណមួយមេ ជាគូគ្នានឹងបទភ្លេង ផាត់ជាយ។

សំពោច នាម

[សំ-ពោច] sampouch

សត្វចតុប្បាទពួកឈ្មុស, មានក្លិនសាធុំប្រហើរ; មាន ២ប្រភេទគឺ សំពោចដំណើប, សំពោចខ្សាយ ជាសត្វរាត្រីចរ វេលាថ្ងៃពួនសម្ងំនៅក្នុងរូងឈើឬក្នុងព្រៃស៊ុមទ្រុម។

សំពោច នាម

[សំ-ពោច-ខ្សាយ] sampouch

(ម.ព. សំពោច)។

សំពៅ

ឈ្មោះពូជទាដែលគេចិញ្ចឹមក្នុងស្រុក ច្រើនមានសម្បុរស :

សំពៅ នាម

[សំ-ពៅ] sompov

ភេត្រា គឺនាវាធំមានរាងខាងក្បាលនិងកន្សៃស្ងើន, បើកលឿនដោយកម្លាំងស្លាបក្ដោងច្រើន មានតូចមានធំតាមការប្រកប, សម្រាប់ដើរផ្លូវសមុទ្រ :

សំពៅ នាម

[សំ-ពៅ] sompov

ឈ្មោះពូជទាដែលគេចិញ្ចឹមក្នុងស្រុក ច្រើនមានសម្បុរស :

សំពៅថយ

ឈ្មោះបទភ្លេងខ្មែរបុរាណមួយមេ :

សំពៅថយ នាម

[សំ-ពៅ-ថយ] sampovthoy

ឈ្មោះបទភ្លេងខ្មែរបុរាណមួយមេ :

សំពះ

សំពះចំពោះរូបអ្នកតាដែលសន្មតថា ស័ក្ដិសិទ្ធិសុំឱ្យជួយ។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពះ] sampeah

លើកដៃទាំងពីរផ្គុំម្រាមទាំង១០ឆ្ពោះត្រង់ទៅរកបុគ្គល, ទៅរកទីឬវត្ថុដែលគួរគោរព។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[ថ្វាយ-បង្គំ-ងា] sampeah

(ម.ព. សំពះងារ)។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពះ-កា] sampeah

ក្រាបសំពះតាមបែបបទក្នុងវេលាដែលខ្លួនធ្វើអាពាហ៍ពិពាហ៍។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពះ-គ្រូ] sampeah

សំពះគោរពចំពោះគ្រូឬចំពោះគុណគ្រូដែលបានបង្រៀនមន្តវិជ្ជាការឬសិល្បៈផ្សេងៗ។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពះ-ងា] sampeah

ក្រាបថ្វាយបង្គំតាមបែបបទចំពោះព្រះករុណាជាម្ចាស់ជីវិត ទទួលឋានន្តរដែលទ្រង់ព្រះមេត្តាប្រោសព្រះរាជទានតាំង។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពះ-ពេ-លា] sampeah

សំពះព្រះអាទិត្យទទួលពេលាមានឫក្សដែលហោរកំណត់ឱ្យក្នុងពិធីអាពាហ៍ពិពាហ៍។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពះ-លា] sampeah

សំពះពោលពាក្យលាគ្នា។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពះ-សុំ-ទោស] sampeah

សំពះអង្វរសុំឱ្យគេអត់ទោសឱ្យ។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពះ-សួ] sampeah

សំពះបុគ្គលដែលគួរគោរពបញ្ចេញវាចាសួរសុខទុក្ខផង។

សំពះ កិរិយាសព្ទ

[សំ-ពះ-នាក់-តា] sampeah

សំពះចំពោះរូបអ្នកតាដែលសន្មតថា ស័ក្ដិសិទ្ធិសុំឱ្យជួយ។

សំព័រ

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ សំបកក្រាស់ មានរសចត់ មានជ័រស, ផ្លែខ្ចីប្រើជាម្ជូរស្លឬជ្រក់បាន, ផ្លែទុំមានរសជូរអែម បរិភោគបាន :

សំព័រ នាម

[សំ-ព័រ] sampoar

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ សំបកក្រាស់ មានរសចត់ មានជ័រស, ផ្លែខ្ចីប្រើជាម្ជូរស្លឬជ្រក់បាន, ផ្លែទុំមានរសជូរអែម បរិភោគបាន :

សំព្រុស គុណនាម

[សំ-ព្រុស] samprus

សពេញពាស, សព្រាតព្រោង :

សំព្រុះ គុណនាម

[សំ-ព្រុស] samprus≈

(ម.ព. សំព្រុស)។

សំព្រោ គុណនាម ១)

[សំ-ព្រោ] samprou

ដែលឡើងស្ពោរជ្រោកៗ :

សំព្រោ គុណនាម ២)

[សំ-ព្រោ] samprou

ដែលឡើងស្ពោរស្ពោតធូរៗ :

សំភី កិរិយាសព្ទ

[សំ-ភី] samphi

(ម.ព. សម្ភី)។

សំភោរ នាម

[សំ-ភោ] samphour

(ម.ព. សម្ភោរ)។

សំយាក

ធ្លាក់ទោរត្រសាយចុះក្រោម :

សំយាក កិរិយាសព្ទ ១)

[សំ-យ៉ាក] samyeak

ធ្វើឱ្យធ្លាក់សស្រេកសស្រាក :

សំយាក កិរិយាសព្ទ ២)

[សំ-យ៉ាក] samyeak

ធ្លាក់ទោរត្រសាយចុះក្រោម :

សំយាប

(ព.ប្រ.) ចុងបំផុតកំប៉េះអ្វីមួយ :

សំយាប នាម ១)

[សំ-យ៉ាប] samyeab

ចុងញកដំបូលគ្រឹហា, ចុងញកដំបូលទាំងពួង :

សំយាប នាម ២)

[សំ-យ៉ាប] samyeab

(ព.ប្រ.) ចុងបំផុតកំប៉េះអ្វីមួយ :

សំយាយ

ធ្វើឱ្យរីកសាយ, វាតទីឱ្យរីកធំទូលាយ (ម.ប្រ.)។

សំយាយ នាម ១)

[សំ-យ៉ាយ] samyeay

ជាយព្រៃ :

សំយាយ នាម ២)

[សំ-យ៉ាយ] samyeay

ចុងធាងឬចុងមែកដែលមានស្លឹកយុលទោរចុះក្រោម :

សំយាយ កិរិយាសព្ទ ៣)

[សំ-យ៉ាយ] samyeay

ធ្វើឱ្យរីកសាយ, វាតទីឱ្យរីកធំទូលាយ (ម.ប្រ.)។

សំយុង

ទម្លាក់មុខចុះ, យារមុខឬងប់មុខឆ្ពោះទៅរក។

សំយុង កិរិយាសព្ទ

[សំ-យ៉ុង] samyung

ទម្លាក់ឬធ្លាក់ស្តោកចុះក្រោម :

សំយុង កិរិយាសព្ទ

[សំ-យ៉ុង-ចិត] samyung

ជ្រុលចិត្ត ឬចុះចិត្តស៊ប់។

សំយុង កិរិយាសព្ទ

[សំ-យ៉ុង-មុក] samyung

ទម្លាក់មុខចុះ, យារមុខឬងប់មុខឆ្ពោះទៅរក។