ស្លឹករឹត

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

អនុ នាម

[អៈ-នុ-វាត] aonu

ការពោលទោស។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-វិច-ចៈ-កា] aonu

ការពិចារណារួចស្រេចទើបធ្វើ, ការគិតឃើញរួចស្រេចទើបធ្វើអ្វីៗ។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-វិច-ចៈ-កា-រិ-នី] aonu

(ម.ព. អនុវិច្ចការី)។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-វិច-ចៈ-កា-រ៉ី] aonu

អ្នកដែលមានគំនិតពិចារណាមុនរួចស្រេចទើបធ្វើអ្វីៗ, អ្នកមានគំនិតល្អិត។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-ស័ញ-ច] aonu

សញ្ចរតាម, ការដើរស្រួលតាមលំដាប់ឥតរអាក់រអួល; ការត្រាច់ទៅមករឿយៗ។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-ស័ញ-ច] aonu

(ម.ព. អនុសញ្ចរ)។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-សន់-ធិ] aonu

ការផ្ដើមសម្រួលដំណើរសេចក្ដី, ការផ្ដើមសម្រួលជាមុនសិន ហើយទើបរាយដំណើរសេចក្ដីធំឬសេចក្ដីសំខាន់តទៅ; តំណសេចក្ដីតាមលំដាប់។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-សៈ-ភា] aonu

សភាបន្ទាប់, សភារង។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-សា-សៈ-ណី] aonu

(ម.ព. អនុសាសនៈ)។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-សោក] aonu

ការសោកស្ដាយរឿយៗ, ការនឹកស្ដាយមិនចេះភ្លេច។

អនុ នាម

[អៈ-នុស-សៈ-តិ] aonu

ការរឭកតាមឬរឭកដល់, ការនឹករឭក, ការនឹកឃើញរឿយៗ។

អនុ នាម

[អៈ-នុស-សៈ-តិ-ក័ម-ម៉័ត-ឋាន] aonu

កម្មដ្ឋានមានការនឹករំពឹងដល់ពុទ្ធគុណជាដើមជាអារម្មណ៍ (ព.ពុ.)។

អនុ នាម

[អៈ-នុស-ស] aonu

(ម.ព. អនុស្សតិ)។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-ស័ង-វ៉័ច-ឆៈ-រ៉ៈ-មៈ-ហា-សន់-និ-បាត] aonu

មហាសន្និបាតប្រចាំឆ្នាំ គឺក្នុងមួយឆ្នំាមានម្ដង :

អនុ គុណនាម

[អៈ-នុ-ស័ង-វ៉័ច-ឆៈ-រ៉ៈ] aonu

រាល់ឆ្នាំ, រៀងរាល់ឆ្នាំ; ប្រចាំឆ្នាំ; ផ្ដាច់ឆ្នាំ :

អនុ នាម

[អៈ-នុ-ស័ង-វ័ត] aonu

(ម.ព. អនុសំវច្ឆរៈ)។

អនុ នាម

[អៈ-នុ-សៃ] aonu

កិលេសដែលដេកនៅក្នុងសន្តាន ...។

អនុកម្ម

(អ.សិ.) ការត្រាប់តាម ការចម្លងតាមស្នាដៃសិល្បៈ អក្សរសិល្ប៍ដែលមានរួចមកហើយ រួចត្រូវបានលើកមកពិពណ៌នាបង្ហាញបញ្ចាំង គូរ ឆ្លាក់ ឱ្យឃើញឡើងវិញ :

អនុកម្ម នាម

[អៈ-នុ-កំា] aaknukama

(អ.សិ.) ការត្រាប់តាម ការចម្លងតាមស្នាដៃសិល្បៈ អក្សរសិល្ប៍ដែលមានរួចមកហើយ រួចត្រូវបានលើកមកពិពណ៌នាបង្ហាញបញ្ចាំង គូរ ឆ្លាក់ ឱ្យឃើញឡើងវិញ :

អនុករណីយ

ដែលគួរយកជាគំរូឬតម្រាប់ ដែលគួរយកជាមេរៀន។

អនុករណីយ គុណនាម

[អៈ-នុ-កៈ-រ៉ៈ-ណី] aaknukakraknei

ដែលគួរយកជាគំរូឬតម្រាប់ ដែលគួរយកជាមេរៀន។

អនុកលា

ឈ្មោះរយៈមាត្រាវាស់មួយយ៉ាង ប្រមាណកន្លះក្បៀស គឺភាគមួយក្នុង ៨នៃធ្នាប់មួយ :

អនុកលា នាម ១)

[អៈ-នុ-កៈ-ឡា] aaknukakla

ចំណិតឬចម្រៀកបន្ទាប់ឬតូច, ក្បៀសបន្ទាប់, ក្បៀសមួយ (ឥតគូ)។

អនុកលា នាម ២)

[អៈ-នុ-កៈ-ឡា] aaknukakla

ឈ្មោះរយៈមាត្រាវាស់មួយយ៉ាង ប្រមាណកន្លះក្បៀស គឺភាគមួយក្នុង ៨នៃធ្នាប់មួយ :

អនុកូល

អនុគ្រោះ; ករុណា; ទំនុកបម្រុង; បណ្ដោយតាម, ព្រមតាម :

អនុកូល នាម

[អៈ-នុ-កូល] aonukoul

សេចក្ដីទំនុកបម្រុង, សេចក្ដីពេញចិត្ត; ការបណ្ដោយតាម, ការព្រមតាម។

អនុកូល កិរិយាសព្ទ

[អៈ-នុ-កូល] aonukoul

អនុគ្រោះ; ករុណា; ទំនុកបម្រុង; បណ្ដោយតាម, ព្រមតាម :

អនុក្រម–

(ម.ព. អនុក្រម) បើរៀងភ្ជាប់ត្រង់កណ្ដាលឬពីខាងចុងសព្ទដទៃ។

អនុក្រម– កិរិយាសព្ទ

[—អៈ-នុ-ក្រំ] —aaknukrum

(ម.ព. អនុក្រម) បើរៀងភ្ជាប់ត្រង់កណ្ដាលឬពីខាងចុងសព្ទដទៃ។

អនុក្រឹត្យ

(ច្ប.) លិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្តចេញដោយប្រមុខរដ្ឋាភិបាលដែលមានលក្ខណៈជាបទបញ្ជាទូទៅឬទាក់ទងបុគ្គលដោយចំឈ្មោះ។

អនុក្រឹត្យ នាម ១)

[អៈ-នុ-ក្រឹត] aonukroetyor

ក្រឹត្យបន្ទាប់, ក្រឹត្យរង គឺសេចក្ដីសម្រេចរបស់រាជការដែលមានអំណាចថយតិចជាងក្រឹត្យ។

អនុក្រឹត្យ នាម ២)

[អៈ-នុ-ក្រឹត] aonukroetyor

(ច្ប.) លិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្តចេញដោយប្រមុខរដ្ឋាភិបាលដែលមានលក្ខណៈជាបទបញ្ជាទូទៅឬទាក់ទងបុគ្គលដោយចំឈ្មោះ។

អនុគណ នាម ១)

[អៈ-នុ-គន់] aaknukno

គណៈបន្ទាប់, គណៈរង; គណៈតូច។

អនុគណ នាម ២)

[អៈ-នុ-គន់] aaknukno

តំណែង ឬតួនាទីមន្ត្រីសង្ឃដែលជាអ្នកគ្រប់គ្រងត្រួតត្រាមើលខុសត្រូវរបស់សង្ឃក្នុងខណ្ឌឬស្រុកមួយៗក្នុងកម្ពុជរដ្ឋ។ អនុគណ ទុកស្មើនឹងអភិបាលខណ្ឌឬស្រុកខាងអាណាចក្រ។

អនុគណៈ នាម

[អៈ-នុ-គៈ-ណៈ] aanukonak

(ម.ព. អនុគណ)។

អនុគហបតី នាម

[អៈ-នុ-គៈ-ហៈ-ប៉ៈ-ដី] aaknukeakhakbakdei

គហបតីរង, គហបតីបន្ទាប់។

អនុគុម្ពព្រឹក្ស

រុក្ខជាតិផ្ញើប្រាណនឹងគេ ដូចជាពួកសន្តានប៉ប្រក អ័រគីដេ លំពែងព្រះរាម ជាដើម។

អនុគុម្ពព្រឹក្ស នាម

[អៈ-នុ-គំ-ពៈ-ព្រឹក] aaknukumpeakproek

រុក្ខជាតិផ្ញើប្រាណនឹងគេ ដូចជាពួកសន្តានប៉ប្រក អ័រគីដេ លំពែងព្រះរាម ជាដើម។

អនុគ្រោះ

ទំនុកបម្រុង; អាណិត។ ជួនប្រើក្នុងន័យថា អត់ឱន អធ្យាស្រ័យ... ផងដែរ។

អនុគ្រោះ នាម a

[អៈ-នុ-គ្រោះ] aanukruoh

ការជួយទំនុកបម្រុង; ករុណា។

អនុគ្រោះ កិរិយាសព្ទ b

[អៈ-នុ-គ្រោះ] aanukruoh

ទំនុកបម្រុង; អាណិត។ ជួនប្រើក្នុងន័យថា អត់ឱន អធ្យាស្រ័យ... ផងដែរ។

អនុគ្រោះនិយម នាម

[អៈ-នុ-គ្រោះ-និ-យំ] aaknukroeahniyum

ការនិយមលើកលែងទោស អភ័យទោស ករុណា។

អនុជ

(រ.ស.) អ្នកកើតបន្ទាប់ឬអ្នកកើតក្រោយ (ប្អូន) :

អនុជ នាម

[អៈ-ណុច] aanuch

(រ.ស.) អ្នកកើតបន្ទាប់ឬអ្នកកើតក្រោយ (ប្អូន) :

អនុជា នាម

[អៈ-នុ-ជា] aaknuchea

(ម.ព. អនុជ)។

អនុជា នាម

[អៈ-នុ-ជា-តៈ-បុត] aaknucheatakbot

បុត្រដែលមានចរិយាធម៌ល្អតាមបែបបទរបស់មាតាបិតា។

អនុជា នាម

[អៈ-នុ-ជា-តៈ-បុត] aaknucheatakbot

(ម.ព. អនុជាតបុត្ត)។

អនុជិត

ខ្មែរច្រើនប្រើជាឋានន្តរមន្ត្រី ដូចជា អនុជិតសេនា, ភក្ដីអនុជិត, រាជានុជិត, សេនានុជិត ជាដើម។

អនុជិត នាម ១)

[អៈ-នុ-ជិត] aaknuchit

អ្នកឈ្នះតាម; អ្នកឈ្នះរឿយៗ។

អនុជិត នាម ២)

[អៈ-នុ-ជិត] aaknuchit

ខ្មែរច្រើនប្រើជាឋានន្តរមន្ត្រី ដូចជា អនុជិតសេនា, ភក្ដីអនុជិត, រាជានុជិត, សេនានុជិត ជាដើម។

អនុជិតសេនា

សេនាអ្នកឈ្នះរឿយៗ។ ឈ្មោះឋានន្តរស័ក្ដិរបស់មន្ត្រី។

អនុជិតសេនា នាម

[អៈ-នុ-ជិត-សេ-ណា] aanuchitsenea

សេនាអ្នកឈ្នះរឿយៗ។ ឈ្មោះឋានន្តរស័ក្ដិរបស់មន្ត្រី។

អនុញ្ញាត

(ប.ព.) ការផ្ដល់សិទ្ធិដល់បុគ្គលឬស្ថាប័នដើម្បីប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធទិន្នន័យឬធនធាននៅលើបណ្ដាញ។

អនុញ្ញាត កិរិយាសព្ទ a

[អៈ-នុញ-ញ៉ាត] ah nuk nhat

យល់ព្រម, បើកឱកាសឱ្យ; ដែលបានយល់ព្រមហើយ :

អនុញ្ញាត នាម b

[អៈ-នុញ-ញ៉ាត] ah nuk nhat

ការយល់ព្រម, ការបើកឱកាសឱ្យ :

អនុញ្ញាត នាម c

[អៈ-នុញ-ញ៉ាត] ah nuk nhat

(ប.ព.) ការផ្ដល់សិទ្ធិដល់បុគ្គលឬស្ថាប័នដើម្បីប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធទិន្នន័យឬធនធាននៅលើបណ្ដាញ។

អនុត្តរ គុណនាម

[អៈ-នុត-តៈ-រ៉ៈ] aanuttar

ដែលប្រសើរផុត, ឥតមានអ្វីស្មើ។

អនុត្តរ នាម

[អៈ-នុត-តៈ-រ៉ៈ] aanuttar

ព្រះនាមព្រះសព្វញ្ញុពុទ្ធ។

អនុត្តរ នាម

[អៈ-នុត-តៈ-រ៉ៈ-ធ័រ] aanuttar

លោកុត្តរធម៌។

អនុត្តរ នាម

[អៈ-នុត-តៈ-រ៉ៈ-ស័ម-ពោ-ធិញ-ញាន] aanuttar

ញាណឬប្រាជ្ញានៃព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ។

អនុត្តរ នាម

[អៈ-នុត-តៈ-រ៉ៈ-ស័ម-ម៉ា-ស័ម-ពោ] aanuttar

(ម.ព. អនុត្តរសម្ពោធិញ្ញាណ)។

អនុត្តរបុគ្គល

បុគ្គលប្រសើរលើសលប់, បុគ្គលប្រសើរផុតគេ ឥតមានបុគ្គលណាស្មើ។

អនុត្តរបុគ្គល នាម

[អៈ-នុត-តៈ-រ៉ៈ-បុក-គល់] aaknuttakrakbokklo

បុគ្គលប្រសើរលើសលប់, បុគ្គលប្រសើរផុតគេ ឥតមានបុគ្គលណាស្មើ។

អនុត្តរភាព

ឧត្តមានុភាពខាងនយោបាយនិងខាងកម្លាំងទ័ព ដែលប្រទេសមហាអំណាចណាមួយផ្សាយគ្របសង្កត់ទៅលើប្រទេសដទៃ :

អនុត្តរភាព នាម ១)

[អៈ-នុត-តៈ-រ៉ៈ-ភាប] aaknuttakrakpheab

ភាពនៃបុគ្គលដែលគ្មាននរណាមួយផ្ទឹមស្មើបាន, អានុភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់។

អនុត្តរភាព នាម ២)

[អៈ-នុត-តៈ-រ៉ៈ-ភាប] aaknuttakrakpheab

ឧត្តមានុភាពខាងនយោបាយនិងខាងកម្លាំងទ័ព ដែលប្រទេសមហាអំណាចណាមួយផ្សាយគ្របសង្កត់ទៅលើប្រទេសដទៃ :

អនុត្តរភាពនិយម នាម

[អៈ-នុត-តៈ-រ៉ៈ-ភាប-និ-យំ] aaknuttakrakpheabniyum

ការប្រកាន់យកគោលនយោបាយឬការអនុវត្តអនុត្តរភាពលើប្រទេសដទៃ :

អនុត្ថេរ នាម

[អៈ-នុត-ថែ] aanutther

ថេរៈបន្ទាប់, ថេរៈតូច។

អនុទិស នាម

[អៈ-នុ-ទឹស] aonutis

ទិសបន្ទាប់ទិសធំ, ទិសតូច :

អនុទូត

(ព.វិ.) ភិក្ខុដែលសង្ឃសន្មតឱ្យទៅតាមស្ដាប់ពាក្យនៃភិក្ខុអ្នកទៅសូមឱ្យឧបាសកអត់ទោស។

អនុទូត នាម ១)

[អៈ-នុ-ទូត] aanutut

ទូតរង, ទូតតូច; បម្រើដែលចាត់ប្រើឱ្យទៅតាមស្ដាប់ការណ៍។

អនុទូត នាម ២)

[អៈ-នុ-ទូត] aanutut

(ព.វិ.) ភិក្ខុដែលសង្ឃសន្មតឱ្យទៅតាមស្ដាប់ពាក្យនៃភិក្ខុអ្នកទៅសូមឱ្យឧបាសកអត់ទោស។

អនុទ្ទេស

សេចក្ដីបង្គាប់ សេចក្ដីណែនាំ ការពន្យល់ ការឱ្យព័ត៌មានដើម្បីឱ្យធ្វើតាម។

អនុទ្ទេស នាម

[អៈ-នុត-ទេស] aaknuttes

សេចក្ដីបង្គាប់ សេចក្ដីណែនាំ ការពន្យល់ ការឱ្យព័ត៌មានដើម្បីឱ្យធ្វើតាម។

អនុទ្វីប

(ភូមិ.) ចំណែកមួយនៃទ្វីបដែលមានទំហំតូចជាងទ្វីប :

អនុទ្វីប នាម

[អៈ-នុ-ទ្វីប] aaknutvib

(ភូមិ.) ចំណែកមួយនៃទ្វីបដែលមានទំហំតូចជាងទ្វីប :

អនុធម្មចារី នាម

[អៈ-នុ-ធ័ម-មៈ-ចា-រ៉ី] aaknuthmomeakcharei

អ្នកប្រព្រឹត្តតាមធម៌។

អនុនាយក នាម

[អៈ-នុ-នា-យក់] aonuneayok

នាយកបន្ទាប់; នាយករង។

អនុនាវី

ឋានន្តរសក្ដិនាយទាហានជាន់ទាបជើងទឹក តាមលំដាប់ថ្នាក់ចាប់ពីអនុនាវីត្រីដល់អនុនាវីឯក។

អនុនាវី នាម

[អៈ-នុ-នា-វី] aaknuneavi

ឋានន្តរសក្ដិនាយទាហានជាន់ទាបជើងទឹក តាមលំដាប់ថ្នាក់ចាប់ពីអនុនាវីត្រីដល់អនុនាវីឯក។

អនុនាវីត្រី

ឋានន្តរស័ក្ដិនាយទាហានជើងទឹកទាបបន្ទាប់ពីអនុនាវីទោ (សក្ដិ ១)។

អនុនាវីត្រី នាម

[អៈ-នុ-នា-វី-ត្រី] aaknuneavitri

ឋានន្តរស័ក្ដិនាយទាហានជើងទឹកទាបបន្ទាប់ពីអនុនាវីទោ (សក្ដិ ១)។

អនុនាវីទោ

ឋានន្តរសក្ដិនាយទាហានជើងទឹកទាបបន្ទាប់ពីអនុនាវីឯក។

អនុនាវីទោ នាម

[អៈ-នុ-នា-វី-ទោ] aaknuneavito

ឋានន្តរសក្ដិនាយទាហានជើងទឹកទាបបន្ទាប់ពីអនុនាវីឯក។

អនុនាវីឯក

ឋានន្តរសក្ដិនាយទាហានជើងទឹកខ្ពស់ផុតក្នុងថ្នាក់អនុនាវី។

អនុនាវីឯក នាម

[អៈ-នុ-នា-វី-អែក] aaknuneaviaaek

ឋានន្តរសក្ដិនាយទាហានជើងទឹកខ្ពស់ផុតក្នុងថ្នាក់អនុនាវី។