Khmer Dictionary

ចៀម នាម

[ចៀម] chiem

ឈ្មោះសត្វចតុប្បាទពួកមួយ គេចិញ្ចឹមសម្រាប់យករោមធ្វើកម្រាល ឬ ធ្វើសំពត់ផ្សេងៗ។

ចៀមជាំ

ដែលញឹកញាប់សាំដដែលៗ, ជោកជាំ; នាំបណ្ដាលឱ្យធុញទ្រាន់ចិត្ត :

ចៀមជាំ កិ., គុ.

[ចៀម-ជាំ] chiemchoam

ដែលញឹកញាប់សាំដដែលៗ, ជោកជាំ; នាំបណ្ដាលឱ្យធុញទ្រាន់ចិត្ត :

ចៀរ កិរិយាសព្ទ ១)

[ចៀ] chier

ចិត ឬ កាត់ឱ្យជាចំនៀរ :

ចៀរ កិរិយាសព្ទ ២)

[ចៀ] chier

តម្រឹម :

ចៀស

គេចចេញ, ដើរវាង, ថយចេញ, ដើរងាកបែរមិនឱ្យប៉ះទង្គិចគ្នា :

ចៀស កិរិយាសព្ទ

[ចៀស] jeas

គេចចេញ, ដើរវាង, ថយចេញ, ដើរងាកបែរមិនឱ្យប៉ះទង្គិចគ្នា :

ចេក

ឈ្មោះដំណាំមានស្លឹកប្រើការ មានផ្លែជាអាហារ; ចេកមានច្រើនយ៉ាង :

ចេក នាម

[ចេក] chek

ឈ្មោះដំណាំមានស្លឹកប្រើការ មានផ្លែជាអាហារ; ចេកមានច្រើនយ៉ាង :

ចេកខ្ទិះ

ឈ្មោះបង្អែមមួយប្រភេទធ្វើអំពីចេកទុំកាត់ជាចំណិតស្ងោរលាយជាមួយទឹកខ្ទិះដូង គ្រាប់សាគូជាដើម :

ចេកខ្ទិះ នាម

[ចេក-ខ្ទិះ] chekkhtieah≈

ឈ្មោះបង្អែមមួយប្រភេទធ្វើអំពីចេកទុំកាត់ជាចំណិតស្ងោរលាយជាមួយទឹកខ្ទិះដូង គ្រាប់សាគូជាដើម :

ចេកចៀន

ឈ្មោះចំណីមួយប្រភេទធ្វើអំពីចេកទុំជ្រលក់ម្សៅ ហើយចម្អិនដោយបង់ខ្លាញ់ :

ចេកចៀន នាម

[ចេក-ចៀន] chekchien≈

ឈ្មោះចំណីមួយប្រភេទធ្វើអំពីចេកទុំជ្រលក់ម្សៅ ហើយចម្អិនដោយបង់ខ្លាញ់ :

ចេកទុំ នាម

[ចេក-ទុំ] chektom

ឈ្មោះឈើសន្តានវល្លិឡើងទ្រើង មានផ្កាក្រអូបតែក្នុងវេលាល្ងាច។

ចេកទុំ នាម

[ចេក-ទុំ] chektom

ឈ្មោះត្រីឥតស្រកាពួកមួយ សន្តានត្រីកញ្ចុះ។

ចេកទុំ នាម

[ចេក-ទុំ] chektom

សត្វស្លាបពួកមួយ មានចំពុះក្រហម។

ចេកទេស

ឈ្មោះប្រទាលមួយប្រភេទ សន្តានល្មៀត, មានផ្កាល្អ ពណ៌ផ្សេងៗ តែផ្កាឥតក្លិន (មានច្រើនបែប)។

ចេកទេស នាម

[ចេក-ទេស] chektes

ឈ្មោះប្រទាលមួយប្រភេទ សន្តានល្មៀត, មានផ្កាល្អ ពណ៌ផ្សេងៗ តែផ្កាឥតក្លិន (មានច្រើនបែប)។

ចេកបុក

ឈ្មោះនំចំហុយមួយប្រភេទខ្ចប់ដោយស្លឹកចេក ធ្វើអំពីចេកលាយច្របល់ជាមួយម្សៅខ្សាយ សាច់ដូង ខ្ទិះដូងជាដើម :

ចេកបុក នាម

[ចេក-បុក] chekbok≈

ឈ្មោះនំចំហុយមួយប្រភេទខ្ចប់ដោយស្លឹកចេក ធ្វើអំពីចេកលាយច្របល់ជាមួយម្សៅខ្សាយ សាច់ដូង ខ្ទិះដូងជាដើម :

ចេកអាំង

ឈ្មោះចំណីមួយប្រភេទធ្វើពីចេកស្រគាលដោតចង្កាក់ចម្អិនដោយអាំង :

ចេកអាំង នាម

[ចេក-អាំង] chekaaamng≈

ឈ្មោះចំណីមួយប្រភេទធ្វើពីចេកស្រគាលដោតចង្កាក់ចម្អិនដោយអាំង :

ចេចចាច ឧទានសព្ទ

[ចេច-ចាច] chechchach

សូរភាសាបក្សី មានគ្រលេងគ្រលោង ជាដើម។

ចេចចូច

ដែលប៉ិនខាងនិយាយដើមគេ, ដែលប៉ិនខាងពោលពាក្យញុះញង់ នាំពាក្យសម្ដីទៅវិញទៅមក :

ចេចចូច គុណនាម

[ចេច-ចូច] chechchouch≈

ដែលប៉ិនខាងនិយាយដើមគេ, ដែលប៉ិនខាងពោលពាក្យញុះញង់ នាំពាក្យសម្ដីទៅវិញទៅមក :

ចេចៗ

សូរសម្រែកកូនក្មេង, សត្វបក្សី ឬម្រឹគ ចំពូកខ្លះ។

ចេចៗ ឧទានសព្ទ

[ចេច-ចេច] chech

សូរសម្រែកកូនក្មេង, សត្វបក្សី ឬម្រឹគ ចំពូកខ្លះ។

ចេញ

(វេជ្ជ.) ដែលនាំសារធាតុអ្វីមួយចេញពីសរីរាង្គទៅក្រៅ :

ចេញ កិរិយាសព្ទ ១)

[ចេញ] jenh

អនុម័ត ប្រកាស បង្ហាញ :

ចេញ កិរិយាសព្ទ ២)

[ចេញ] jenh

លេចឡើង មានរូបរាងឡើង :

ចេញ កិរិយាសព្ទ ៣)

[ចេញ] jenh

កើនឡើង រីកឡើង លូតលាស់ល្អ :

ចេញ កិរិយាសព្ទ

[ចេញ] jenh

រ៉ាប់រងចំណាយ, បង់ (លុយ) :

ចេញ កិរិយាសព្ទ

[ចេញ] jenh

ឃ្លាតពីទីមួយទៅកាន់ទីមួយ :

ចេញ គុណនាម

[ចេញ] jenh

(វេជ្ជ.) ដែលនាំសារធាតុអ្វីមួយចេញពីសរីរាង្គទៅក្រៅ :

ចេញចូល កិរិយាសព្ទ

[ចេញ-ចូល] chenhchoul≈

ទៅមកៗរវាងក្នុងនិងក្រៅ :

ចេញផ្សាយ

បង្ហាញអ្វីមួយជាសាធារណៈឱ្យគេបានដឹង បានឮ បានប្រើប្រាស់ ដូចជា កាសែត ទស្សនាវដ្ដី សៀវភៅ ភាពយន្ត... :

ចេញផ្សាយ កិរិយាសព្ទ

[ចេញ-ផ្សាយ] chenhphsay≈

បង្ហាញអ្វីមួយជាសាធារណៈឱ្យគេបានដឹង បានឮ បានប្រើប្រាស់ ដូចជា កាសែត ទស្សនាវដ្ដី សៀវភៅ ភាពយន្ត... :

ចេញមុខ

ឱ្យមុខ ដោរមុខឡើង ដួចមុខឡើងបម្រុងនឹងធ្លាយ :

ចេញមុខ កិរិយាសព្ទ ១)

[ចេញ-មុក] chenhmukh

ចេញទែងសម្ដែងមុខឱ្យគេឃើញ, បង្ហាញខ្លួនឬលេចមុខឡើងជាសាធារណៈ :

ចេញមុខ កិរិយាសព្ទ ២)

[ចេញ-មុក] chenhmukh

ឱ្យមុខ ដោរមុខឡើង ដួចមុខឡើងបម្រុងនឹងធ្លាយ :

ចេញលេង

សម្រាកក្នុងម៉ោងរៀនមួយរយៈពេលខ្លី ឬមួយស្របក់ :

ចេញលេង កិរិយាសព្ទ

[ចេញ-លេង] chenhleng≈

សម្រាកក្នុងម៉ោងរៀនមួយរយៈពេលខ្លី ឬមួយស្របក់ :

ចេតនា

អារម្មណ៍របស់ចេតនា, ធម្មជាតិជាទីរីករាយនៃចិត្ត។

ចេតនា នាម

[ចេ-តៈ-ណា] chetana

គំនិតដែលនាំចិត្តឱ្យភ្នក, ឱ្យផ្ដួចគិត។ ចេតនានេះជាតួចេតសិកដែលដឹកនាំចិត្តឱ្យចេះគិត។

ចេតនា នាម

[ចេ-តៈ-ណា-កាំ] chetana

អំពើដែលសម្រេចដោយចេតនាឬដែលកើតឡើងដោយចេតនា។

ចេតនា នាម

[ចេ-តៈ-ណា-រ៉ម់] chetana

អារម្មណ៍របស់ចេតនា, ធម្មជាតិជាទីរីករាយនៃចិត្ត។

(អ.សិ.) ឃ្លាប្រយោគ នៅក្នុងអត្ថបទពាក្យកាព្យ ពាក្យកម្រងកែវ ពាក្យរាយ ធ្វើឱ្យអ្នកអានមានចិត្តរំភើប ជឿស្លុងទៅដោយមនោសញ្ចេតនាទុក្ខព្រួយ សប្បាយ កំហឹង ភ័យ ខ្លាច ត្រេកត្រអាល សង្ឃឹម អស់សង្ឃឹម ស្រឡាញ់ ស្អប់ ឬ ការទទួលយកជំនឿណាមួយដោយពុំចាំបាច់ពិចារណាវែងឆ្ងាយឡើយ :

ចេតនារូបារម្មណ៍ នាម

[ចេ-តៈ-ណា-រូ-ប៉ា-រ៉ម់] chetaknarubarmo≈

(អ.សិ.) ឃ្លាប្រយោគ នៅក្នុងអត្ថបទពាក្យកាព្យ ពាក្យកម្រងកែវ ពាក្យរាយ ធ្វើឱ្យអ្នកអានមានចិត្តរំភើប ជឿស្លុងទៅដោយមនោសញ្ចេតនាទុក្ខព្រួយ សប្បាយ កំហឹង ភ័យ ខ្លាច ត្រេកត្រអាល សង្ឃឹម អស់សង្ឃឹម ស្រឡាញ់ ស្អប់ ឬ ការទទួលយកជំនឿណាមួយដោយពុំចាំបាច់ពិចារណាវែងឆ្ងាយឡើយ :

ចេតបុត្រ

ឈ្មោះព្រានព្រៃម្នាក់មានក្នុងរឿងវេស្សន្តរជាតក :

ចេតបុត្រ នាម

[ចេ-តៈ-បុត] chetbot

ឈ្មោះព្រានព្រៃម្នាក់មានក្នុងរឿងវេស្សន្តរជាតក :

ចេតសិក

សភាវៈដែលប្រកបផ្សំនឹងចិត្ត កើតរលត់ព្រមជាមួយនឹងចិត្ត (ពាក្យនេះមានក្នុងព្រះអភិធម្ម នៅមានសេចក្ដីជ្រាលជ្រៅទៅទៀត)។

ចេតសិក នាម

[ចេ-តៈ-សិក] chetsek

សភាវៈដែលប្រកបផ្សំនឹងចិត្ត កើតរលត់ព្រមជាមួយនឹងចិត្ត (ពាក្យនេះមានក្នុងព្រះអភិធម្ម នៅមានសេចក្ដីជ្រាលជ្រៅទៅទៀត)។

ចេតិយ

ទីដែលគេគោរពបូជា គឺទីណាមួយ ទោះមានដើមឈើធំជាប្រធានជាទីសម្គាល់ក្ដី, មានថ្មធំៗ ជាទីចំណាំក្ដី។ល។ ដែលអ្នកផងគេសន្មត គេជឿថាជាទីស័ក្ដិសិទ្ធិ គេតែងធ្វើសក្ការបូជាគោរព ក៏ហៅ ចេតិយ ទាំងអស់; តែក្នុងប្រទេសយើងសព្វថ្ងៃនេះ ចំពោះតែគារវវត្ថុ ដែលគេកដោយឥដ្ឋជាដើម សម្រាប់តម្កល់សារីរិកធ

ចេតិយ នាម

[ចេ-ដី] ឬ [ចែ-ដី] chetey

ទីដែលគេគោរពបូជា គឺទីណាមួយ ទោះមានដើមឈើធំជាប្រធានជាទីសម្គាល់ក្ដី, មានថ្មធំៗ ជាទីចំណាំក្ដី។ល។ ដែលអ្នកផងគេសន្មត គេជឿថាជាទីស័ក្ដិសិទ្ធិ គេតែងធ្វើសក្ការបូជាគោរព ក៏ហៅ ចេតិយ ទាំងអស់; តែក្នុងប្រទេសយើងសព្វថ្ងៃនេះ ចំពោះតែគារវវត្ថុ ដែលគេកដោយឥដ្ឋជាដើម សម្រាប់តម្កល់សារីរិកធ