Khmer Dictionary

តាវរ៉ាវ នាម

[តាវ-រ៉ាវ] tavreav

សុខុមសត្វពួកស្រមោចមានជើងវែងៗ សម្បុរលឿង រត់លឿនមិនចេះខាំដូចស្រមោចឬអង្ក្រងទេ ពូកែរត់ឡើងលើខ្លួនមនុស្ស កាលណាគេធ្វើឱ្យបែកសំបុកវា។

តាវៅ

ឈ្មោះសត្វស្លាបមួយប្រភេទមានសម្បុរខ្មៅ មាឌតូចជាងក្អែក យំឮសូរ តាវៅៗ។

តាវៅ នាម

[តា-វ៉ៅ] tavov

ឈ្មោះសត្វស្លាបមួយប្រភេទមានសម្បុរខ្មៅ មាឌតូចជាងក្អែក យំឮសូរ តាវៅៗ។

តាសក់ នាម

[តា-សក់] tasak

ឈ្មោះវល្លិដំណាំមានផ្លែជាអាហារ :

តាឱ

ឈ្មោះសត្វល្អិតពួកសត្វក្រេបកេសរផ្កាធ្វើជាសំបុកជាកន្សោមនៅមូលគ្នាដូចឪម៉ាល់ ដូចឃ្មុំដែរ, ជាសត្វមានពិសនៅទ្រនិច។

តាឱ នាម

[តា-អោ] taao

ឈ្មោះសត្វល្អិតពួកសត្វក្រេបកេសរផ្កាធ្វើជាសំបុកជាកន្សោមនៅមូលគ្នាដូចឪម៉ាល់ ដូចឃ្មុំដែរ, ជាសត្វមានពិសនៅទ្រនិច។

តាំង នាម

[តាំង] tg

តុតូចទាប សម្រាប់អង្គុយឬថ្កល់អ្វីៗ :

តាំង នាម

[តាំង] tg

ទួលក្នុងដងព្រៃ; លុះចំណេរកាលតមកគេកាប់ឆ្ការព្រៃ គាស់រាន ធ្វើជាភូមិលំនៅ ឬគេកសាងជាវត្តអារាមលើទួលនោះ គេហៅភូមិឬវត្តនោះថា តាំង តាមឈ្មោះដើម ដូចជា តាំងក្រសាំង, តាំងគោក, តាំងផ្លោច ជាដើមក្នុងប្រទេសកម្ពុជាយើង។

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង] tg

តម្កល់, ដាក់ឱ្យជារបៀប, ចាប់ផ្ដើមធ្វើ, ឋិតនៅ, ផ្គត់ផ្គង់អាត្មា, ផ្ចង់ ...។

តាំង កិរិយាសព្ទ ១)

[តាំង-ជំ-ហ៊] tg

ពង្រឹងជំហរដោយប្រុងប្រយ័ត្ន ប្រុងជំហរ :

តាំង កិរិយាសព្ទ ២)

[តាំង-ជំ-ហ៊] tg

ប្រកាន់ខ្ជាប់ :

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-ងា] tg

ឱ្យងារ។

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-ចិត] tg

ផ្ចង់តម្រង់ចិត្ត, ផ្គងចិត្ត។

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-តុក] tg

ដាក់របស់ផ្សេងៗជារបៀបមានលំអ សម្ងាចឱ្យមហាជនមើល។

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-ទី] tg

តាំងនៅ បោះទីតាំង ឈរជើង ចាប់ទីកន្លែងរស់នៅ :

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-ធ័រ] tg

ចាប់ផ្ដើមសូត្រធម៌ចេញថាមុនគេ។

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-ធ្វើ] tg

ចាប់ធ្វើ។

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-ភ្នាល់] tg

ផ្ដើមការភ្នាល់គ្នាដោយដាក់ក្រយាតំណាំង។

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-រ-បស់] tg

ដាក់របស់សម្ងាចឱ្យមហាជនមើល។

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-រាច-ធា-នី] tg

រៀបចំ កសាងរាជធានី :

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-ស្មា-រ-ដី] tg

ផ្ចង់, ប្រុងស្មារតី។

តាំង កិរិយាសព្ទ

[តាំង-ហាង] tg

បង្កើតហាងដាក់ទំនិញលក់។

តាំងខ្លួន កិរិយាសព្ទ ១)

[តាំង-ខ្លួន] taamngkhluon≈

ផ្គត់ផ្គង់ខ្លួនឱ្យមានផ្ទះលំនៅ ទ្រព្យធន កេរ្តិ៍ឈ្មោះ ...។

តាំងខ្លួន កិរិយាសព្ទ ២)

[តាំង-ខ្លួន] taamngkhluon≈

ចាត់ទុកខ្លួនជាអ្វីមួយ :

តាំងឆាយ

ស្ពៃហាន់ជាចំណិតខ្លីៗ ហាលថ្ងៃឱ្យស្រពាប់ រួចប្រឡាក់អំបិលហើយផ្អាប់ :

តាំងឆាយ នាម

[តាំង-ឆាយ] taamngchhay≈

ស្ពៃហាន់ជាចំណិតខ្លីៗ ហាលថ្ងៃឱ្យស្រពាប់ រួចប្រឡាក់អំបិលហើយផ្អាប់ :

តាំងទ័ព

កជាកងទ័ព, បោះទីតាំងទ័ព ដាក់តាំងមូលដ្ឋានទ័ពនៅកន្លែងណាមួយ។

តាំងទ័ព កិរិយាសព្ទ

[តាំង-ទ័ប] taamngtba≈

កជាកងទ័ព, បោះទីតាំងទ័ព ដាក់តាំងមូលដ្ឋានទ័ពនៅកន្លែងណាមួយ។

តាំងនៅ កិរិយាសព្ទ

[តាំង-នៅ] tangnov

មាននៅ, នៅសល់, ស្ថិតនៅ :

តាំងម៉ែស្រូវ

ឈ្មោះបង្អែមមួយប្រភេទធ្វើពីស្រូវត្រាំឱ្យចេញឫស ហើយយកវាទៅបុក រួចលាយទឹកក្ដៅឧណ្ហៗ ទើបស្រង់យកតែទឹកថ្លាមកដាក់រំងាស់និងកូរវឹកទាល់តែក្លាយជាស្ករតាំងម៉ែ :

តាំងម៉ែស្រូវ នាម

[តាំង-ម៉ែ-ស្រូវ] taamngmaesruv≈

ឈ្មោះបង្អែមមួយប្រភេទធ្វើពីស្រូវត្រាំឱ្យចេញឫស ហើយយកវាទៅបុក រួចលាយទឹកក្ដៅឧណ្ហៗ ទើបស្រង់យកតែទឹកថ្លាមកដាក់រំងាស់និងកូរវឹកទាល់តែក្លាយជាស្ករតាំងម៉ែ :

តាំងយូ

ឆត្រក្រាញឫស្សីប្រទាក់ស្រេះអំបោះពាសក្រដាសស្វិតជ្រលក់ជ័រ ឬសំពត់ជ្រលក់ជ័រ, ជ្រលក់ក្រមួនឃ្មុំ ដងឫស្សីឬឈើមូល មានគន្លឹះ សម្រាប់ទប់ដូចឆត្រទាំងពួងដែរ មានព័ណ៌ផ្សេងៗជារបាំងភ្លៀងនិងកម្ដៅថ្ងៃ។

តាំងយូ នាម

[តាំង-យូ] tangyu

ឆត្រក្រាញឫស្សីប្រទាក់ស្រេះអំបោះពាសក្រដាសស្វិតជ្រលក់ជ័រ ឬសំពត់ជ្រលក់ជ័រ, ជ្រលក់ក្រមួនឃ្មុំ ដងឫស្សីឬឈើមូល មានគន្លឹះ សម្រាប់ទប់ដូចឆត្រទាំងពួងដែរ មានព័ណ៌ផ្សេងៗជារបាំងភ្លៀងនិងកម្ដៅថ្ងៃ។

តាំងឱ

ឈ្មោះជីរមួយប្រភេទ ពូជមកពីប្រទេសចិន, ស្លឹកស្រដៀងនឹងស្លឹកកូនស្ពៃដែលនៅតូច, មានក្លិនប្រហើរឆួល, សម្រាប់ប្រើជាគ្រឿងផ្សំជាជំនួយម្ហូបមុខខ្លះឱ្យមានរសពីសា។

តាំងឱ នាម

[តាំង-អោ] tangao

ឈ្មោះជីរមួយប្រភេទ ពូជមកពីប្រទេសចិន, ស្លឹកស្រដៀងនឹងស្លឹកកូនស្ពៃដែលនៅតូច, មានក្លិនប្រហើរឆួល, សម្រាប់ប្រើជាគ្រឿងផ្សំជាជំនួយម្ហូបមុខខ្លះឱ្យមានរសពីសា។

តិកតុក ឧទានសព្ទ

[តិក-តុក] tektok

សូរឮដោយលើករបស់នេះដាក់របស់នោះ។

តិកៈ

ចំនួន ៣, ពួក ៣; ដែលមានចំនួន ៣, ត្រឹមតែ ៣។

តិកៈ គុ., ន.

[តិ-កៈ] tekak

ចំនួន ៣, ពួក ៣; ដែលមានចំនួន ៣, ត្រឹមតែ ៣។

តិច

ទីទៃពីច្រើន គឺដែលមានចំនួនថយចុះ ទុកជាបរិបូណ៌ពុំបាន :

តិច គុណនាម

[តិច] tech

ទីទៃពីច្រើន គឺដែលមានចំនួនថយចុះ ទុកជាបរិបូណ៌ពុំបាន :

តិចតួច គុ., គុ.កិ.

[តិច-តួច] techtuoch≈

(ម.ព. បន្តិចបន្តួច)។

តិចៗ គុណកិរិយា

[តិច-តិច] tech

សន្សឹមៗ, ថ្នមៗ, ស្រាលៗ :

តិញតុញ គុ.កិ., គុ.

[តិញ-តុញ] tenhtonh

ដែលញាប់ៗ ខ្លីៗ ច្រេញច្រុញ :

តិណជាតិ

(កសិ.) ប្រភេទរុក្ខជាតិដែលតួដើមគ្មានសាច់ឈើ ទងស្លឹកទន់ និងជាទូទៅស្លឹកពណ៌បៃតងអាចប្រើជាចំណីអាហារ ឱសថឬគ្រឿងក្រអូប :

តិណជាតិ នាម ២)

[តិ-ណៈ-ជាត] tencheate

(កសិ.) ប្រភេទរុក្ខជាតិដែលតួដើមគ្មានសាច់ឈើ ទងស្លឹកទន់ និងជាទូទៅស្លឹកពណ៌បៃតងអាចប្រើជាចំណីអាហារ ឱសថឬគ្រឿងក្រអូប :

តិណពេទ្យ

គ្រូពេទ្យដែលមានជំនាញព្យាបាលដោយប្រើថ្នាំរុក្ខជាតិឬស្មៅ។

តិណពេទ្យ នាម

[តិ-ណៈ-ពែត] tenakpet≈

គ្រូពេទ្យដែលមានជំនាញព្យាបាលដោយប្រើថ្នាំរុក្ខជាតិឬស្មៅ។

តិណភ័ក្ស

ស្មៅជាអាហាររបស់សត្វគោក្របីជាដើម។ ស្មៅជាចំណីសម្រាប់សត្វនានា។

តិណភ័ក្ស នាម

[តិ-ណៈ-ភ័ក] tenakphka≈

ស្មៅជាអាហាររបស់សត្វគោក្របីជាដើម។ ស្មៅជាចំណីសម្រាប់សត្វនានា។

តិណាសី នាម

[តិ-ណា-សី] tenasei≈

សត្វស៊ីស្មៅនិង/ឬរុក្ខជាតិជាអាហារ :

តិថី

ថ្ងៃ (មួយៗ) ក្នុងមួយខែដែលរាប់តាមដំណើរព្រះចន្ទ។

តិថី នាម

[តិ-ថី] ឬ [ដិ-ថី] tethei

ថ្ងៃ (មួយៗ) ក្នុងមួយខែដែលរាប់តាមដំណើរព្រះចន្ទ។

តិថីក្ស័យ នាម

[តិ-ថី-ក្សៃ] ឬ [ដិ-ថី-ក្សៃ] tetheiksai

ថ្ងៃខែដាច់ (ព.កា.)។

តិន្នីស

កីឡាមួយប្រភេទដែលមានគូប្រកួតមួយគូឬពីរគូ ហើយប្រើរ៉ាកែតវាយកូនបាល់ទៅវិញទៅមករំលងសំណាញ់នៅពាក់កណ្ដាលតារាង :

តិន្នីស នាម

[តិន-នីស] tennis≈

កីឡាមួយប្រភេទដែលមានគូប្រកួតមួយគូឬពីរគូ ហើយប្រើរ៉ាកែតវាយកូនបាល់ទៅវិញទៅមករំលងសំណាញ់នៅពាក់កណ្ដាលតារាង :

តិបតុប

(ព.ប្រ.) គឺមនុស្សដែលមានកិរិយាមារយាទមិននឹងនួន, ដែលច្រើនរើរុះ ឬរបេញរបុញ។

តិបតុប ឧទានសព្ទ

[តិប-តុប] tebotob

សូរឮដោយគោះ; ដោយកូនក្មេងដើរ។

តិបតុប គុណនាម

[មៈ-នុស-តិប-តុប] tebotob

(ព.ប្រ.) គឺមនុស្សដែលមានកិរិយាមារយាទមិននឹងនួន, ដែលច្រើនរើរុះ ឬរបេញរបុញ។

តិបុក

លោហជាតិមួយប្រភេទ ស្រដៀងនឹងសំណ តែរឹងជាងសំណបន្តិច, ហៅថា សំណខ្មៅ ឬ សំណប៉ាហាំង។

តិបុក នាម

[តិ-បុក] tebok

លោហជាតិមួយប្រភេទ ស្រដៀងនឹងសំណ តែរឹងជាងសំណបន្តិច, ហៅថា សំណខ្មៅ ឬ សំណប៉ាហាំង។

តិមធី គុ.កិ., គុ.

[តិម-ធី] temothi

ដែលពេញទី, ច្រើន, លើសលន់ :

សត្វដែលមានរាងកាយចម្រើនដោយទទឹង ទីទៃពីសត្វ ដែលមានរាងកាយចម្រើនដោយត្រង់ដោយបញ្ឈរ, បានខាងចំពួកសត្វនានាដែលកើតក្នុងមនុស្សលោក មានរាងកាយជាក់ស្ដែងទៅមកដោយទ្រេត, ដោយផ្ដេកដូចយ៉ាង គោ, ក្របី, ដំរី, សេះ។ល។ ជាសត្វផ្សេងទីទៃពីមនុស្សដែលហៅដោយរួបរួមថា សត្វ ដែរ ព្រោះមានចិត្តជំពាក់ក្ន

តិរច្ឆាន នាម

[តិ-រ៉ាច់-ឆាន] ឬ [ដិ-រ៉ាច់-ឆាន] terchchhan

សត្វដែលមានរាងកាយចម្រើនដោយទទឹង ទីទៃពីសត្វ ដែលមានរាងកាយចម្រើនដោយត្រង់ដោយបញ្ឈរ, បានខាងចំពួកសត្វនានាដែលកើតក្នុងមនុស្សលោក មានរាងកាយជាក់ស្ដែងទៅមកដោយទ្រេត, ដោយផ្ដេកដូចយ៉ាង គោ, ក្របី, ដំរី, សេះ។ល។ ជាសត្វផ្សេងទីទៃពីមនុស្សដែលហៅដោយរួបរួមថា សត្វ ដែរ ព្រោះមានចិត្តជំពាក់ក្ន

តិរច្ឆានកថា

សម្ដីទទឹងផ្លូវធម៌របស់សប្បុរស ... :

តិរច្ឆានកថា នាម

[តិ-រ៉ាច់-ឆា-ណៈ-កៈ-ថា] terchchhanokotha

សម្ដីទទឹងផ្លូវធម៌របស់សប្បុរស ... :

តិរច្ឆានភាព

ការរួមភេទរវាងមនុស្សជាមួយនឹងសត្វ។

តិរច្ឆានភាព នាម

[តិ-រ៉ាច់-ឆា-ណៈ-ភាប] terachchhanakpheab≈

ការរួមភេទរវាងមនុស្សជាមួយនឹងសត្វ។

តិរោកុឌ្ឌសូត្រ

ឈ្មោះសូត្រ ១ក្នុងព្រះសុត្តន្តបិដក; ហៅថា តិរោកុឌ្ឌកណ្ឌ ក៏បាន, ឬហៅដោយខ្លីតាមទម្លាប់ស្រួលមាត់ត្រឹមតែ តិរោក ប៉ុណ្ណេះក៏បាន; ក្នុងប្រទេសខ្មែរយើង ប្រើជាធម៌សម្រាប់សូត្រដារឧទ្ទិសចំណែកបុណ្យ។

តិរោកុឌ្ឌសូត្រ នាម

[តិ-រ៉ោ-កុត-ឌៈ-សូត] teroukoddsoutror

ឈ្មោះសូត្រ ១ក្នុងព្រះសុត្តន្តបិដក; ហៅថា តិរោកុឌ្ឌកណ្ឌ ក៏បាន, ឬហៅដោយខ្លីតាមទម្លាប់ស្រួលមាត់ត្រឹមតែ តិរោក ប៉ុណ្ណេះក៏បាន; ក្នុងប្រទេសខ្មែរយើង ប្រើជាធម៌សម្រាប់សូត្រដារឧទ្ទិសចំណែកបុណ្យ។

តិរ្ថិយ

មនុស្សចំពួកខ្លះ ដែលប្រព្រឹត្តកាន់សាសនា តាមលទ្ធិឆ្វេងទីទៃពីព្រះពុទ្ធសាសនា ដូចយ៉ាងខំប្រឹងដេកននៀលលើគំនរដីខ្សាច់កំពុងក្ដៅ, បរិភោគភោជនាហារត្របាក់ដូចសុនខជាដើម ដោយប្រកាន់អាងថា វត្តប្រតិបត្តិដែលខ្លួនប្រព្រឹត្តនោះ អាចនឹងចម្លងខ្លួនឯងនិងអ្នកដែលជឿកាន់តាមឱ្យបានដល់ត្រើយ គឺស

តិរ្ថិយ នាម

[តិ-រ៉ៈ-ថី] ឬ [ដិ-រ៉ៈ-ថី] terakthei]rue[derakthei≈

មនុស្សចំពួកខ្លះ ដែលប្រព្រឹត្តកាន់សាសនា តាមលទ្ធិឆ្វេងទីទៃពីព្រះពុទ្ធសាសនា ដូចយ៉ាងខំប្រឹងដេកននៀលលើគំនរដីខ្សាច់កំពុងក្ដៅ, បរិភោគភោជនាហារត្របាក់ដូចសុនខជាដើម ដោយប្រកាន់អាងថា វត្តប្រតិបត្តិដែលខ្លួនប្រព្រឹត្តនោះ អាចនឹងចម្លងខ្លួនឯងនិងអ្នកដែលជឿកាន់តាមឱ្យបានដល់ត្រើយ គឺស

តិលក

ដែលជាឆ្នើម, ខ្ពង់ខ្ពស់, ប្រសើរ, លើសលែង :

តិលក នាម

[តិ-ឡៈ-កៈ] ឬ [តិ-ឡក់] telok

ដើមល្ង; ចំណុចខ្មៅៗ ដែលមានតាមរាងកាយ (អាចម៍រុយ) ; ការប្រោះព្រំ, ក្បិតចិញ្ចើមដោយម្សៅក្រអូបជាមង្គល (ចឺម) ...។

តិលក គុណនាម

[តិ-ឡៈ-កៈ] ឬ [តិ-ឡក់] telok

ដែលជាឆ្នើម, ខ្ពង់ខ្ពស់, ប្រសើរ, លើសលែង :

តិអៀ

ផ្ដល់អំណោយ ផ្ដល់អាំងប៉ាវ :

តិអៀ កិរិយាសព្ទ

[តិ-អៀ] teaie≈

ផ្ដល់អំណោយ ផ្ដល់អាំងប៉ាវ :

តាវរ៉ាវ នាម

តាវៅ នាម

តាសក់ នាម

តាអក នាម

តាឱ នាម

តាំង នាម

តាំង នាម

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ ១)

តាំង កិរិយាសព្ទ ២)

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំង កិរិយាសព្ទ

តាំងខ្លួន កិរិយាសព្ទ ១)

តាំងខ្លួន កិរិយាសព្ទ ២)

តាំងឆាយ នាម

តាំងទ័ព កិរិយាសព្ទ

តាំងនៅ កិរិយាសព្ទ

តាំងពី ធ.

តាំងម៉ែស្រូវ នាម

តាំងយូ នាម

តាំងហ៊ុន នាម

តាំងឱ នាម

តាំណាន នាម

តិកតុក ឧទានសព្ទ

តិកៈ គុ., ន.

តិច គុណនាម

តិចតួច គុ., គុ.កិ.

តិចនិក ន., គុ.

តិចៗ គុណកិរិយា

តិញតុញ គុ.កិ., គុ.

តិណជាតិ នាម ១)

តិណជាតិ នាម ២)

តិណពេទ្យ នាម

តិណភក្ខ នាម

តិណភ័ក្ស នាម

តិណាសី នាម

តិថី នាម

តិថីក្ស័យ នាម

តិន្នីស នាម

តិបតុប ឧទានសព្ទ

តិបតុប គុណនាម

តិបុក នាម

តិមធី គុ.កិ., គុ.

តិរច្ឆាន នាម

តិរច្ឆានកថា នាម

តិរច្ឆានភាព នាម

តិរោកុឌ្ឌសូត្រ នាម

តិរ្ថិយ នាម

តិលក នាម

តិលក គុណនាម

តិអៀ កិរិយាសព្ទ