វចនានុក្រមខ្មែរ

ឧបសម្បន្នា នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ស័ម-ប៉ៈ-ទា-ប៉េក-ខៈ] ubosombonnea

(ម.ព. ឧបសម្បទាបេក្ខ)។

ឧបសម្បន្នា នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ស័ម-បុ័ន-ណៈ-ភាប] ubosombonnea

ភាពជាឧបសម្បន្ន (ភិក្ខុភាព ឬ ភិក្ខុភាវៈ)។

ឧបសម្ប័ទ

បួសភិក្ខុ, បំបួសភិក្ខុ :

ឧបសម្ប័ទ នាម a

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ស័ម-ប័ត] ubosomboat

ការដល់នូវភាពជាភិក្ខុ ឬការបានជាភិក្ខុភាព គឺការបួសជាភិក្ខុ ឬការបំបួសសាមណេរឱ្យបានជាភិក្ខុ (ដោយញត្តិចតុត្ថកម្មវាចាតាមលក្ខណប្បញ្ញត្តិក្នុងវិន័យពុទ្ធសាសនា) :

ឧបសម្ប័ទ កិ., គុ. b

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ស័ម-ប័ត] ubosomboat

បួសភិក្ខុ, បំបួសភិក្ខុ :

ឧបសម្ព័ន្ធ

(ច្ប.) លិខិតភ្ជាប់ទៅនឹងលិខិតសំខាន់មួយ ដើម្បីបំពេញលិខិតសំខាន់នេះ ឬដើម្បីបញ្ជាក់ថាលិខិតសំខាន់នេះត្រឹមត្រូវ :

ឧបសម្ព័ន្ធ នាម ១)

[អ៊ុ-ប៉ៈ-សំ-ព័ន] aubaksampno≈

អ្វីដែលនៅជាប់អាស្រ័យនឹងគេ, ការតភ្ជាប់នឹងគេ :

ឧបសម្ព័ន្ធ នាម ២)

[អ៊ុ-ប៉ៈ-សំ-ព័ន] aubaksampno≈

(ច្ប.) លិខិតភ្ជាប់ទៅនឹងលិខិតសំខាន់មួយ ដើម្បីបំពេញលិខិតសំខាន់នេះ ឬដើម្បីបញ្ជាក់ថាលិខិតសំខាន់នេះត្រឹមត្រូវ :

ឧបសាធន

គ្រឿងបន្ទាប់បន្សំ, អ្វីៗដែលអាចផ្លាស់ប្ដូរជំនួសគ្នាបាន, គ្រឿងតាំងកន្លែងលេងល្ខោន។

ឧបសាធន នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-សា-ធន់] aubaksathno≈

គ្រឿងបន្ទាប់បន្សំ, អ្វីៗដែលអាចផ្លាស់ប្ដូរជំនួសគ្នាបាន, គ្រឿងតាំងកន្លែងលេងល្ខោន។

ឧបសេនាបតី

សេនាបតីបន្ទាប់, សេនាបតីរង ឬជំទប់សេនាបតី :

ឧបសេនាបតី នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-សេ-ណា-ប៉ៈ-ដី] ubaseneabatei

សេនាបតីបន្ទាប់, សេនាបតីរង ឬជំទប់សេនាបតី :

ឧបស្ស័យ

ផ្ទះ, គ្រឹះស្ថាន; សាលាសម្នាក់។

ឧបស្ស័យ នាម

[អ៊ុ-ប៉័ស-ស័យ] ubassai

ផ្ទះ, គ្រឹះស្ថាន; សាលាសម្នាក់។

ឧបហាស

អាការៈនៃឧបហាស។

ឧបហាស នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ហាស] ubohas

ការសើចសប្បាយ, ការសើចក្អាកក្អាយ; ការរីករាយសប្បាយឥតបើគិត :

ឧបហាស នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ហា-សៈ-កា] ubohas

(ម.ព. ឧបហាសហេតុ)។

ឧបហាស នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ហា-សៈ-ភាប] ubohas

ភាពនៃឧបហាស។

ឧបហាស នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ហា-សៈ-ស័ប] ubohas

សូរសើចក្អាកក្អាយ។

ឧបហាស នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ហា-សៈ-ហែត] ubohas

ហេតុដែលនាំឱ្យសើចកក្អាកក្អាយ។

ឧបហាស នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ហា-សា-កា] ubohas

អាការៈនៃឧបហាស។

ឧបហាសា—

(ម.ព. ឧបហាស) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧបហាសា— នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ហា-សា—] aubakhasa—≈

(ម.ព. ឧបហាស) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧបហាស—

(ម.ព. ឧបហាស) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧបហាស— នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ហា-សៈ—] aubakhasak—≈

(ម.ព. ឧបហាស) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧបហេតុ

ហេតុជិត, ហេតុដែលប្រាកដនៅមុខ, ដំណើរឬទំនងដែលបណ្ដាលឱ្យឃើញនៅមុខ :

ឧបហេតុ នាម

[អ៊ុ-ប៉ៈ-ហែត] ឬ [អុប-ប៉ៈ-ហែត] ubaheto

ហេតុជិត, ហេតុដែលប្រាកដនៅមុខ, ដំណើរឬទំនងដែលបណ្ដាលឱ្យឃើញនៅមុខ :

ឧបាទវ៍

ឧបទ្រព :

ឧបាទវ៍ នាម

[អ៊ុ-បាត] ubatov

ឧបទ្រព :

ឧបាទាន

ពូជ; គ្រឿងឆេះ; គ្រឿងដុត, ឧស; ស្បៀង, អាហារ។

ឧបាទាន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទាន] ubatean

ការប្រកាន់មាំ, ការប្រតោងចិត្តគំនិត, សេចក្ដីប្រកាន់ជាប់ស្អិត, សេចក្ដីជំពាក់ចិត្ត; ...(ព.ពុ.) :

ឧបាទាន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទា-នៈ-កា] ubatean

ហេតុនៃឧបាទាន, ឧបហេតុ។

ឧបាទាន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទា-ណ័ក-ខ័ន] ubatean

ខន្ធ៥គឺ រូប, វេទនា, សញ្ញា, សង្ខារ, វិញ្ញាណ ជាគ្រឿងតោងនៃចិត្ត (ព.ពុ.)។

ឧបាទាន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទា-នៈ-និ-រោត] ubatean

សេចក្ដីរលត់ឧបាទាន (ព.ពុ.)។

ឧបាទាន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទា-នៈ-សៈ-មុ-ទៃ] ubatean

កំណើតនៃឧបាទាន, ហេតុដែលនាំឱ្យកើតឧបាទាន :

ឧបាទាន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទា-នៈ-ហែត] ubatean

(ម.ព. ឧបាទានការណ៍)។

ឧបាទាន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទាន] ubatean

ពូជ; គ្រឿងឆេះ; គ្រឿងដុត, ឧស; ស្បៀង, អាហារ។

ឧបាទាន—

(ម.ព. ឧបាទាន{¥¥}១{££}) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧបាទាន— នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទា-នៈ—] aubateaneak—≈

(ម.ព. ឧបាទាន១) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧបាទិន្នក គុណនាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទិន-នក់] ubatinnok

ដែលមានវិញ្ញាណចូលអាស្រ័យនៅ :

ឧបាទិន្នក នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទិន-នក់] ubatinnok

សង្ខារឬអ្វីៗដែលមានវិញ្ញាណ (ហៅឧបាទិន្នកជាតិ, ឧបាទិន្នករូប ឬ ឧបាទិន្នកសង្ខារ ក៏បាន)។

ឧបាទិន្នកៈ

(ម.ព. ឧបាទិន្នក)។

ឧបាទិន្នកៈ គុណនាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទិន-នៈ-កៈ] aubatinneakkak≈

(ម.ព. ឧបាទិន្នក)។

ឧបាទិសេសនិញ្វន

ការរលត់កិលេសនៅសល់ខន្ធ គឺការបានសម្រេចអរហត្តផល (ហៅ សឧបាទិសេសនិញ្វន ឬ កិលេសនិញ្វន ក៏បាន, ជាគូគ្នានឹង អនុបាទិសេសនិញ្វន ឬ ខន្ធនិញ្វន (ព.ពុ.)។

ឧបាទិសេសនិញ្វន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទិ-សេ-សៈ-និប-ពាន] aubatisesaknibpean≈

ការរលត់កិលេសនៅសល់ខន្ធ គឺការបានសម្រេចអរហត្តផល (ហៅ សឧបាទិសេសនិញ្វន ឬ កិលេសនិញ្វន ក៏បាន, ជាគូគ្នានឹង អនុបាទិសេសនិញ្វន ឬ ខន្ធនិញ្វន (ព.ពុ.)។

ឧបាទិសេសបរិនិព្វាន

(ម.ព. ឧបាទិសេសនិញ្វន)។

ឧបាទិសេសបរិនិព្វាន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទិ-សេ-សៈ-ប៉ៈ-រ៉ិ-និប-ពាន] aubatisesakbakrenibpean≈

(ម.ព. ឧបាទិសេសនិញ្វន)។

ឧបាទេសកម្ម

ការតែងតាំងជំនួស ការដាក់ជំនួស, ឋានៈមួយដែលបុគ្គលម្នាក់ទទួលជំនួសបុគ្គលម្នាក់ទៀតតាមផ្លូវច្បាប់។

ឧបាទេសកម្ម នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទេ-សៈ-កាំ] aubatesakkaam≈

ការតែងតាំងជំនួស ការដាក់ជំនួស, ឋានៈមួយដែលបុគ្គលម្នាក់ទទួលជំនួសបុគ្គលម្នាក់ទៀតតាមផ្លូវច្បាប់។

ឧបាទេសករ

អ្នកដែលជំនួស។

ឧបាទេសករ នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ទេ-សៈ-ក] aubatesakka≈

អ្នកដែលជំនួស។

ឧបាទេសិក

(ច្ប.) ជនដែលទទួលស្នងសិទ្ធិតាមផ្លូវច្បាប់ឬទទួលស្នងការទាមទាររបស់បុគ្គលម្នាក់ទៀតតាមរយៈឧបាទេសកម្ម។

ឧបាទេសិក នាម ១)

[អ៊ុ-ប៉ា-ទេ-សិក] aubatesek≈

អ្នកមានកាតព្វកិច្ចមើលកិច្ចការជំនួស។

ឧបាទេសិក នាម ២)

[អ៊ុ-ប៉ា-ទេ-សិក] aubatesek≈

(ច្ប.) ជនដែលទទួលស្នងសិទ្ធិតាមផ្លូវច្បាប់ឬទទួលស្នងការទាមទាររបស់បុគ្គលម្នាក់ទៀតតាមរយៈឧបាទេសកម្ម។

ឧបាធ្យាយ

ឧបជ្ឈាយ៍ (ព.ពុ.)។ គ្រូបង្រៀនធម៌ ឬគ្រូបង្រៀនច្បាប់។ ខ្មែរលុប ឧ នៅត្រឹមតែ បាធ្យាយ ក៏មាន :

ឧបាធ្យាយ នាម

[អ៊ុ-បា-ធ្យាយ] ubathyeay

ឧបជ្ឈាយ៍ (ព.ពុ.)។ គ្រូបង្រៀនធម៌ ឬគ្រូបង្រៀនច្បាប់។ ខ្មែរលុប ឧ នៅត្រឹមតែ បាធ្យាយ ក៏មាន :

ឧបាយ

ព្យូហ៍សឹកដោយឧបាយ។

ឧបាយ នាម

[អ៊ុ-បាយ] ubay

ល្បិច, ល្បិចល្បង, កិច្ចកល; ផ្លូវគំនិត; កលមាយា :

ឧបាយ នាម

[កល់-អ៊ុ-បាយ] ubay

(ម.ព. ឧបាយកល)។

ឧបាយ នាម

[អ៊ុ-បាយ-កល់] ubay

ល្បិចល្បងយ៉ាងល្អិត; ឧបាយបញ្ឆោត។

ឧបាយ នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-យ៉ៈ-កោ-សល់] ubay

សេចក្ដីឈ្លាសវៃក្នុងការប្រើឧបាយ :

ឧបាយ នាម

[អ៊ុ-បាយ-បញ់-ឆោត] ubay

ការបញ្ឆោតដោយឧបាយ។

ឧបាយ នាម

[អ៊ុ-បាយ-ព្យូ-សឹក] ubay

ព្យូហ៍សឹកដោយឧបាយ។

ឧបាយាស

សេចក្ដីចង្អៀតចិត្ត, សេចក្ដីតឹងចិត្តខ្លាំង, សេចក្ដីតានតឹងចិត្ត :

ឧបាយាស នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-យ៉ាស] ubayeas

សេចក្ដីចង្អៀតចិត្ត, សេចក្ដីតឹងចិត្តខ្លាំង, សេចក្ដីតានតឹងចិត្ត :

ឧបារម្ភកថា

(អ.សិ.) ឧបទេសអក្សរសិល្ប៍មួយប្រភេទដែលកវី អ្នកនិពន្ធសរសេរអត្ថបទជាពាក្យរាយឬជាពាក្យកាព្យរិះគន់ គុណវិបត្តិនៃសីលធម៌ នយោបាយ ជាពិសេសរិះគន់បុគ្គលក្នុងសង្គម ដូចជានៅក្នុងរឿងតាថេននិងចៅសនជាដើម។

ឧបារម្ភកថា នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-រ៉ម់-ភៈ-កៈ-ថា] aubarmopheakkaktha≈

(អ.សិ.) ឧបទេសអក្សរសិល្ប៍មួយប្រភេទដែលកវី អ្នកនិពន្ធសរសេរអត្ថបទជាពាក្យរាយឬជាពាក្យកាព្យរិះគន់ គុណវិបត្តិនៃសីលធម៌ នយោបាយ ជាពិសេសរិះគន់បុគ្គលក្នុងសង្គម ដូចជានៅក្នុងរឿងតាថេននិងចៅសនជាដើម។

ឧបាសក

សីលសម្រាប់ឧបាសក គឺនិច្ចសីល, ឧបោសថសីលឬអតិរេកសីល (សីល ៥, សីល ៨ឬ សីល ១០) :

ឧបាសក នាម

[អ៊ុ-បា-សក់] ubasok

អ្នកអង្គុយជិតឱ្យប្រើប្រាស់, អ្នកបម្រើ, អ្នកប្រដិតប្រជីបម្រើបម្រាស់, សិស្សសាសនា។

ឧបាសក នាម

[អ៊ុ-បា-សក់] ubasok

(ព.ពុ.) អ្នកដល់ព្រះរត្នត្រ័យជាទីពឹងឬជាទីរឭក គឺគ្រហស្ថដែលចូលកាន់ពុទ្ធសាសនាស៊ប់ ហើយកាន់សីលធម៌ខ្ជាប់ខ្ជួនតាមច្បាប់សម្រាប់ពុទ្ធសាសនិកជនជាគ្រហស្ថ (ខ្មែរហៅកាត់ខ្លីថា បាសក សំដៅសេចក្ដីថា "គ្រហស្ថ"។

ឧបាសក នាម

[មៈ-ហា-អ៊ុ-បា-សក់] ubasok

ឧបាសកធំដែលចូលទៅជិតព្រះរតនត្រៃ ហើយបានបម្រើព្រះរតនត្រៃយ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួន :

ឧបាសក នាម

[មៈ-ហា-អ៊ុ-បា-សិ-កា] ubasok

(ម.ព. មហាឧបាសក)។

ឧបាសក នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-សៈ-កៈ-គុន] ubasok

គុណធម៌សម្រាប់ឧបាសកឬរបស់ឧបាសក។ សព្វថ្ងៃច្រើនអានក្លាយជា អ៊ុ-បា-សក់-គុន។

ឧបាសក នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-សៈ-ក័ប-ប៉ៈ-ដិ-ប័ត] ubasok

ប្រតិបត្តិរបស់ឧបាសក។

ឧបាសក នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-សៈ-កៈ-ប្រៈ-តិ-ប័ត] ubasok

(ម.ព. ឧបាសកប្បដិបត្តិ)។

ឧបាសក នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-សៈ-កៈ-ភាប] ubasok

ភាពជាឧបាសក។ សព្វថ្ងៃច្រើនអានក្លាយជា អ៊ុ-បា-សក់-ភាប។

ឧបាសក នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-សៈ-កៈ-ស័ម-ប័ត] ubasok

ការបរិបូណ៌ដោយឧបាសកគុណ។ សព្វថ្ងៃច្រើនអានក្លាយជា អ៊ុ-បា-សក់-ស័ម-ប័ត។

ឧបាសក នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-សៈ-កៈ-ស័ម-ប៉ៈ-ទា] ubasok

(ម.ព. ឧបាសកសម្បត្តិ) សព្វថ្ងៃច្រើនអានក្លាយជា អ៊ុ-បា-សក់-ស័ម-ប៉ៈ-ទា។

ឧបាសក នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-សៈ-កៈ-សិល] ubasok

សីលសម្រាប់ឧបាសក គឺនិច្ចសីល, ឧបោសថសីលឬអតិរេកសីល (សីល ៥, សីល ៨ឬ សីល ១០) :

ឧបាសក—

(ព.ពុ.) (ម.ព. ឧបាសក) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧបាសក— នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-សៈ-កៈ—] aubasakkak—≈

(ព.ពុ.) (ម.ព. ឧបាសក) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

ឧបាសិកា

(ម.ព. ឧបាសក)។

ឧបាសិកា នាម

[អ៊ុ-បា-សិ-កា] aubaseka≈

(ម.ព. ឧបាសក)។

ឧបាស្រ័យ

ថ្នាំកែរោគ ឱសថ អ្វីៗដែលធ្វើឱ្យស្រាកទុក្ខ អ្វីៗដែលកែបំបាត់ហេតុអាក្រក់។

ឧបាស្រ័យ នាម

[អ៊ុ-បា-ស្រៃ] aubasrey≈

ថ្នាំកែរោគ ឱសថ អ្វីៗដែលធ្វើឱ្យស្រាកទុក្ខ អ្វីៗដែលកែបំបាត់ហេតុអាក្រក់។

ឧបាហន

(ព.ខ្ព.) ឬ (ព.កា) ស្បែកជើងឬស្បែកជើងមួយសម្រាប់ :

ឧបាហន នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ហៈ-ណៈ] ឬ [អ៊ុ-ប៉ា-ហន់] ubahon

(ព.ខ្ព.) ឬ (ព.កា) ស្បែកជើងឬស្បែកជើងមួយសម្រាប់ :

ឧបាហនា

(ម.ព. ឧបាហន)។

ឧបាហនា នាម

[អ៊ុ-ប៉ា-ហៈ-ណា] aubahakna≈

(ម.ព. ឧបាហន)។

ឧបេក្ខា

ដែលជាកណ្ដាល, ដែលព្រងើយកន្តើយ, ដែលមិនលម្អៀងទៅខាងណា :

ឧបេក្ខា នាម ១)

[អ៊ុ-ប៉េក-ខា] ubekkha

ការតាំងចិត្តជាកណ្ដាល, សេចក្ដីព្រងើយកន្តើយ, ដំណើរមិនលម្អៀងទៅខាងណា :

ឧបេក្ខា នាម ២)

[អ៊ុ-ប៉េក-ខា] ubekkha

(ព.ពុ) នេះជាប័ក្ខពួកនៃព្រហ្មវិហារធម៌បួន, រាប់រួមគឺ មេត្តា ការរាប់អានជិតដិតស្និទ្ធស្នាលនឹងគ្នា, ករុណា ការអាណិតអាសូរគ្នាទៅវិញទៅមក, មុទិតា ការរីករាយជានិច្ចចំពោះសេចក្ដីសុខ ចម្រើននៃអ្នកដទៃ, ឧបេក្ខា ការតាំងចិត្តជាកណ្ដាលៗស្មើៗ។ ព្រហ្មវិហារធម៌ទាំងបួននេះ ជាប្រភពនៃសន្តិ

ឧបេក្ខា គុណនាម

[អ៊ុ-ប៉េក-ខា] ubekkha

ដែលជាកណ្ដាល, ដែលព្រងើយកន្តើយ, ដែលមិនលម្អៀងទៅខាងណា :

ឧបេក្ខាបារមី

(ម.ព. ឧបេក្ខា)។

ឧបេក្ខាបារមី នាម

[អ៊ុ-ប៉េក-ខា-បា-រ៉ៈ-ម៉ី] aubekkhabarakmei≈

បារមីមួយក្នុងចំណោមបារមីទាំង១០ដែលព្រះពោធិសត្វក្នុងជាតិជាព្រះនារទបានបំពេញ ដោយការតាំងចិត្តនៅជាកណ្ដាល មិនល្អៀងទៅខាងណា។

ឧបេក្ខាបារមី គុណនាម

[អ៊ុ-ប៉េក-ខា-ស័ម-ប៉ៈ-យុត] aubekkhasmobakyut≈

ចិត្តជាឧបេក្ខា។

ឧបេក្ខាបារមី គុណនាម

[អ៊ុ-ប៉េក-ខា-សៈ-ហៈ-គត់] aubekkhasakhakkta≈

(ម.ព. ឧបេក្ខាសម្បយុត្ត)។

ឧបេក្ខាបារមី នាម

[អ៊ុ-ប៉េក-ក្សា] aubekksa≈

(ម.ព. ឧបេក្ខា)។

ឧបេន្ទវជិរច្ឆន្ទ

ឆន្ទឬកាព្យមានដំណើរសូរសព្ទបទលាំៗគ្នានឹងឥន្ទវជិរច្ឆន្ទ។ ជាឈ្មោះឆន្ទឬគាថាមួយយ៉ាង សម្រាប់ប្រើខាងភាសាសំស្ក្រឹតនិងបាលីដោយងាយ, ឬប្រើជាភាសាខ្មែរក៏បាន ប៉ុន្តែពិបាកតែងណាស់; បួនបាទ គឺបួនឃ្លាកាព្យជាមួយគាថា, ក្នុងបាទមួយៗ មាន ១១អក្សរ, ត្រង់អក្សរ ទី ១, ២, ៣ជា ជ គណៈ គឺគណៈដែលម

ឧបេន្ទវជិរច្ឆន្ទ នាម

[អ៊ុ-ប៉េន-ទៈ-វៈ-ជិ-រ៉័ច-ឆ័ន] ubentvochirchchhantor

ឆន្ទឬកាព្យមានដំណើរសូរសព្ទបទលាំៗគ្នានឹងឥន្ទវជិរច្ឆន្ទ។ ជាឈ្មោះឆន្ទឬគាថាមួយយ៉ាង សម្រាប់ប្រើខាងភាសាសំស្ក្រឹតនិងបាលីដោយងាយ, ឬប្រើជាភាសាខ្មែរក៏បាន ប៉ុន្តែពិបាកតែងណាស់; បួនបាទ គឺបួនឃ្លាកាព្យជាមួយគាថា, ក្នុងបាទមួយៗ មាន ១១អក្សរ, ត្រង់អក្សរ ទី ១, ២, ៣ជា ជ គណៈ គឺគណៈដែលម