Khmer Dictionary

បញ្ចង្គ

(ម.ព. បញ្ចង្គប្រតិស្ឋ)។

បញ្ចង្គ គុ., ន.

[ប៉័ញ-ចង់] bonhchongkor

ដែលមានអង្គប្រាំ; អវយវៈប្រាំ :

បញ្ចង្គ នាម

[ប៉័ញ-ចង់-ប្រ-ដិស] bonhchongkor

ការតាំងសេចក្ដីគោរពដោយបញ្ចង្គ។

បញ្ចង្គ នាម

[ប៉័ញ-ចង់-ប្រ-ដិស-ឋាន] bonhchongkor

(ម.ព. បញ្ចង្គប្រតិស្ឋ)។

បញ្ចទេព

ទេវតា ៥ប្រភេទគឺ បុព្វទេព, សម្មតិទេព, ឧបបាតិកទេព, វិសុទ្ធិទេព, អន្តោទេព។

បញ្ចទេព នាម

[ប៉័ញ-ចៈ-ទេប] banhchotep

ទេវតា ៥ប្រភេទគឺ បុព្វទេព, សម្មតិទេព, ឧបបាតិកទេព, វិសុទ្ធិទេព, អន្តោទេព។

បញ្ចប់

ទីបំផុតនៃអ្វីមួយ :

បញ្ចប់ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចប់] ឬ [បាញ់-ចប់] pjob

ធ្វើឱ្យចប់ :

បញ្ចប់ នាម

[ចុង-បញ់-ចប់] pjob

ទីបំផុតនៃអ្វីមួយ :

បញ្ចពណ៌ ន., គុ.

[ប៉័ញ-ចៈ-ព័រ] ឬ [ប័ញ-ច្ព័រ] bonhchoponr

ព័ណ៌ប្រាំយ៉ាង; ដែលមានព័ណ៌ប្រាំយ៉ាង :

បញ្ចពិធ

ដែលមាន ៥យ៉ាង, មាន ៥ប្រការ, មាន ៥មុខឬបែប។

បញ្ចពិធ គុណនាម

[ប៉័ញ-ចៈ-ពិត] bonhchopith

ដែលមាន ៥យ៉ាង, មាន ៥ប្រការ, មាន ៥មុខឬបែប។

បញ្ចពិធកល្យាណី

ស្ត្រីដែលមានលំអ៥យ៉ាងគឺ លម្អសក់, លម្អបបូរមាត់, លម្អធ្មេញ, លម្អសម្បុរ, លម្អវ័យ។

បញ្ចពិធកល្យាណី នាម

[ប៉័ញ-ចៈ-ពិ-ធៈ-ក័ល-យ៉ា-ណី] bonhchopithkolyeanei

ស្ត្រីដែលមានលំអ៥យ៉ាងគឺ លម្អសក់, លម្អបបូរមាត់, លម្អធ្មេញ, លម្អសម្បុរ, លម្អវ័យ។

បញ្ចព័ណ៌

(ម.ព. បញ្ចពណ៌)។

បញ្ចព័ណ៌ ន., គុ.

[ប៉័ញ-ចៈ-ព័រ] ឬ [ប៉័ញ-ច្ព័រ] bnhochakpr]orue[bnhochapr≈

(ម.ព. បញ្ចពណ៌)។

បញ្ចរ

ធ្វើឱ្យចរ, បណ្ដើរឱ្យចរ។

បញ្ចរ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ច] ឬ [បាញ់-ច] banhchor

ធ្វើឱ្យចរ, បណ្ដើរឱ្យចរ។

បញ្ចរង្គ

ឈ្មោះចានដែលមានព័ណ៌ប្រាំឆ្លាស់ជារូបជាក្បាច់រចនាផ្សេងៗ :

បញ្ចរង្គ នាម

[ប៉័ញ-ចៈ-រង់] banhchorongkor

ឈ្មោះចានដែលមានព័ណ៌ប្រាំឆ្លាស់ជារូបជាក្បាច់រចនាផ្សេងៗ :

បញ្ចសាខា

មែក ៥; និយាយអំពីជាតិមនុស្សយើងដែលចាប់កំណើតក្នុងផ្ទៃមាតា បានត្រឹម ៣៥ថ្ងៃ ក៏បែកចេញជាពក ៥គឺ ពក១បម្រុងនឹងកើតជាក្បាល, ពក៤ទៀតបម្រុងនឹងកើតជាដៃ២, ជើង២, ហៅថា បែកបញ្ចសាខា ឬ បញ្ចបិឡកា "ពក៥" ក៏បាន។

បញ្ចសាខា នាម

[ប៉័ញ-ចៈ-សា-ខា] banhchosakha

មែក ៥; និយាយអំពីជាតិមនុស្សយើងដែលចាប់កំណើតក្នុងផ្ទៃមាតា បានត្រឹម ៣៥ថ្ងៃ ក៏បែកចេញជាពក ៥គឺ ពក១បម្រុងនឹងកើតជាក្បាល, ពក៤ទៀតបម្រុងនឹងកើតជាដៃ២, ជើង២, ហៅថា បែកបញ្ចសាខា ឬ បញ្ចបិឡកា "ពក៥" ក៏បាន។

បញ្ចសីល

សីល ៥។

បញ្ចសីល នាម

[ប៉័ញ-ចៈ-សិល] banhchoseil

សីល ៥។

បញ្ចា នាម

[ប៉័ញ-ចា] banhchea

ឈ្មោះគ្រឿងរចនាមានថ្នាក់មានជាន់ សម្រាប់តម្កល់កោដ្ឋដាក់សព :

បញ្ចាច់

ពោលពាក្យថា ចាច់! (ព.ទ្រ.)។

បញ្ចាច់ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចាច់] ឬ [បាញ់-ចាច់] banhcheach

ពោលពាក្យថា ចាច់! (ព.ទ្រ.)។

បញ្ចាល់

ធ្វើឱ្យចាល់ :

បញ្ចាល់ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចាល់] ឬ [បាញ់-ចាល់] banhcheal

ធ្វើឱ្យចាល់ :

បញ្ចាំ

ជូនឬឱ្យទ្រព្យរបស់អ្វីមួយជាភ័ស្ដុតាងឱ្យចាំចិត្តកុំឱ្យងាកបែរ។

បញ្ចាំ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចាំ] ឬ [បាញ់-ចាំ] bonhchoam

ដាក់ទ្រព្យរបស់អ្វីមួយទុកជាភ័ស្ដុតាងហើយយកប្រាក់មិនដល់នឹងថ្លៃទ្រព្យរបស់នោះ ដោយបម្រុងនឹងលោះយកវិញ :

បញ្ចាំ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចាំ-ចិត] ឬ [បាញ់-ចាំ-ចិត] bonhchoam

ជូនឬឱ្យទ្រព្យរបស់អ្វីមួយជាភ័ស្ដុតាងឱ្យចាំចិត្តកុំឱ្យងាកបែរ។

បញ្ចាំង

ធ្វើឱ្យចាំង, ធ្វើឱ្យឆ្លុះឃើញស្រមោលដោយពន្លឺ :

បញ្ចាំង កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចាំង] ឬ [បាញ់-ចាំង] pjang

ធ្វើឱ្យចាំង, ធ្វើឱ្យឆ្លុះឃើញស្រមោលដោយពន្លឺ :

បញ្ចុក

ឈ្មោះនំមានរសសាប សរសៃវែងៗ ជាចង្វាយៗ ធ្វើដោយម្សៅខ្សាយ, លាយនឹងទឹកសម្ល មានរបោយ ជាគ្រឿងផ្សំផង, ប្រើបរិភោគជាចម្អាប :

បញ្ចុក កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុក] ឬ [បាញ់-ចុក] banhchuk

ចុកឱ្យ, ដាក់ភោជនាហារក្នុងមាត់ឱ្យបរិភោគ :

បញ្ចុក នាម

[បញ់-ចុក] ឬ [បាញ់-ចុក] banhchuk

ឈ្មោះនំមានរសសាប សរសៃវែងៗ ជាចង្វាយៗ ធ្វើដោយម្សៅខ្សាយ, លាយនឹងទឹកសម្ល មានរបោយ ជាគ្រឿងផ្សំផង, ប្រើបរិភោគជាចម្អាប :

បញ្ចុះ

បរិភោគច្រើនហើយថែមទាំងយឺតយូរក្រឈប់ក្រលែង មិនចេះអស់មិនចេះហើយ :

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ] ឬ [បាញ់-ចុះ] banh jos

ធ្វើឱ្យចុះ។

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ-ជ្រំ] ឬ [បាញ់-ចុះ-ជ្រំ] banh jos

ដាក់អ្វីៗច្រើនមុខលាយឡំគ្នា។

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ-ដន់-ឡាប់] ឬ [បាញ់-ចុះ-ដន់-ឡាប់] banh jos

សូត្រសែកមន្តអាគម ប្រសិទ្ធីក្រមួនមាត់ក្នុងដន្លាប់ (តាមទម្លាប់អ្នកដែលជឿ)។

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ-ដំ-ណាប់] ឬ [បាញ់-ចុះ-ដំ-ណាប់] banh jos

ដាក់បន្លួញក្នុងដំណាប់។

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ-តំ-លៃ] ឬ [បាញ់-ចុះ-តំ-លៃ] banh jos

គិត ឬដាក់តម្លៃឱ្យថយចុះតិចជាងមុន។

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ-ធាត] ឬ [បាញ់-ចុះ-ធាត] banh jos

ដាក់អដ្ឋិធាតុក្នុងចេតិយឬក្នុងផែនដី។

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ-បញ់-ចូល] ឬ [បាញ់-ចុះ-បាញ់-ចូល] banh jos

និយាយណែនាំពន្យល់ឱ្យចុះចូល។

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ-សប់] ឬ [បាញ់-ចុះ-សប់] banh jos

កប់សព :

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ-កំ-ពង់] ឬ [បាញ់-ចុះ-កំ-ពង់] banh jos

ដាក់ប្រដាប់បន្លុងប្រគេនភិក្ខុសង្ឃ ជាកិច្ចឧទ្ទិសផលបុណ្យបញ្ជូនទៅបុគ្គលដែលទើបធ្វើមរណកាលថ្មីៗ (ពាក្យសាមញ្ញ, ពាក្យរាបសាហៅថា ប្លុង; ធ្វើតាមប្រពៃណីរបស់ប្រទេស)។

បញ្ចុះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចុះ-កំ-ពង់] ឬ [បាញ់-ចុះ-កំ-ពង់] banh jos

បរិភោគច្រើនហើយថែមទាំងយឺតយូរក្រឈប់ក្រលែង មិនចេះអស់មិនចេះហើយ :

បញ្ចូល

ធ្វើឱ្យចូល :

បញ្ចូល កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចូល] ឬ [បាញ់-ចូល] banh jol

ធ្វើឱ្យចូល :

បញ្ចើ

បង្អួតដើម្បីឱ្យគេស្ងើច ឱ្យគេសរសើរ។

បញ្ចើ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចើ] ឬ [បាញ់-ចើ] banhchau

បង្អួតដើម្បីឱ្យគេស្ងើច ឱ្យគេសរសើរ។

បញ្ចើច

ពោលពាក្យលើកសរសើរហួសហេតុហួសទំនង។

បញ្ចើច កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចើច] ឬ [បាញ់-ចើច] banhchauch

និយាយលើកជើងកើចសរសើរថាខ្ពស់, ថាល្អជាដើម។

បញ្ចើច កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចើច-បញ់-ចើ] ឬ [បាញ់-ចើច-បញ់-ចើ] banhchauch

ពោលពាក្យលើកសរសើរហួសហេតុហួសទំនង។

បញ្ចៀស

និយាយបញ្ចៀសវាសបញ្ឆិតពង្វាងមិនឱ្យចំ។

បញ្ចៀស កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចៀស] ឬ [បាញ់-ចៀស] banhchies

ធ្វើឱ្យចៀស, បង្វែងឱ្យចៀស; ពោលពាក្យកៀសនាយកៀសអាយឱ្យចៀសមិនឱ្យចំ។

បញ្ចៀស កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចៀស-វាស-វាង] ឬ [បាញ់-ចៀស-វាស-វាង] banhchies

និយាយបញ្ចៀសវាសបញ្ឆិតពង្វាងមិនឱ្យចំ។

បញ្ចេញ

បង្ហាញអ្វីៗដែលជាស្នាដៃរបស់ខ្លួន។

បញ្ចេញ កិរិយាសព្ទ ១)

[បញ់-ចេញ] ឬ [បាញ់-ចេញ] banh jenh

ធ្វើឱ្យចេញ :

បញ្ចេញ កិរិយាសព្ទ ២)

[បញ់-ចេញ] ឬ [បាញ់-ចេញ] banh jenh

និយាយពន្លើស :

បញ្ចេញ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចេញ-បញ់-ចូល] ឬ [បាញ់-ចេញ-បញ់-ចូល] banh jenh

និយាយបញ្ចេញខ្លះបញ្ចូលខ្លះ គឺនិយាយបំផ្លើសពន្លើស ដោយបញ្ចូលបន្ថែមខ្លះ។

បញ្ចេញ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចេញ-ប្រាច] ឬ [បាញ់-ចេញ-ប្រាច] banh jenh

បញ្ចេញបែបបទ ឬការចេះដឹងរបស់អ្នកប្រាជ្ញ។

បញ្ចេញ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចេញ-យោ-បល់] ឬ [បាញ់-ចេញ-យោ-បល់] banh jenh

សម្ដែងឬហុចយោបល់របស់ខ្លួន។

បញ្ចេញ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចេញ-ស្នា-ដៃ] ឬ [បាញ់-ចេញ-ស្នា-ដៃ] banh jenh

បង្ហាញអ្វីៗដែលជាស្នាដៃរបស់ខ្លួន។

បញ្ចេរ

និយាយពន្យល់ចង្អុលឱ្យចៀសទៅរកអ្នកដទៃ ឬឱ្យទៅកាន់ទីឯទៀត :

បញ្ចេរ កិរិយាសព្ទ ១)

[បញ់-ចេ] ឬ [បាញ់-ចេ] banhcher

កាន់ខ្សែដឹកចេញឱ្យដើរមុន :

បញ្ចេរ កិរិយាសព្ទ ២)

[បញ់-ចេ] ឬ [បាញ់-ចេ] banhcher

ធ្វើឧបកិច្ចឱ្យចេញទៅកាន់ទីឯទៀត ដោយយកអង្ករជាដើមគ្រវាស ពោលពាក្យថា មួយ ពីរ បី ...ចេរទៅ! (ប្រើក្នុងបែបសែនព្រេនឬអបទេស)។

បញ្ចេរ កិរិយាសព្ទ ៣)

[បញ់-ចេ] ឬ [បាញ់-ចេ] banhcher

និយាយពន្យល់ចង្អុលឱ្យចៀសទៅរកអ្នកដទៃ ឬឱ្យទៅកាន់ទីឯទៀត :

បញ្ចេះ

ធ្វើឱ្យចេះ, ឱ្យយល់ដោយឱ្យគំនិត, ប្រាប់ល្បិច :

បញ្ចេះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចេះ] ឬ [បាញ់-ចេះ] banhcheh

ធ្វើឱ្យចេះ, ឱ្យយល់ដោយឱ្យគំនិត, ប្រាប់ល្បិច :

បញ្ចោរ

ជេរបញ្ចោរចំអាសចំអូងរំលើកបើកកកាយតាមតែរួចពីមាត់។

បញ្ចោរ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចោ] ឬ [បាញ់-ចោ] banhchour

ពោលវាចាអាសគ្រាមទៅកាន់ស្ត្រីដោយប្រើពាក្យថា មេចោរ ... ជាដើម។

បញ្ចោរ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ចោ-លើក-អាស] ឬ [បាញ់-ចោ-លើក-អាស] banhchour

ជេរបញ្ចោរចំអាសចំអូងរំលើកបើកកកាយតាមតែរួចពីមាត់។

បញ្ច្រក

ច្រកដោយបង្ខំ :

បញ្ច្រក កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ច្រក] ឬ [បាញ់-ច្រក] banhchrok

ច្រកដោយបង្ខំ :

បញ្ច្រាស

ដែលផ្ទុយនឹងទិសដែលគេប្រកាន់យក; ដែលមិនស្របនឹងគំនិតឬទស្សនៈដែលកំណត់យក :

បញ្ច្រាស កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ច្រាស] ឬ [បាញ់-ច្រាស] banhchreas

ធ្វើឱ្យច្រាសឡើង គឺធ្វើឱ្យត្រឡប់ពីក្រោមឡើងទៅលើឬពីចុងទៅដើម។

បញ្ច្រាស គុណកិរិយា

[បញ់-ច្រាស-ទិស] ឬ [បាញ់-ច្រាស-ទិស] banhchreas

ដែលផ្ទុយនឹងទិសដែលគេប្រកាន់យក; ដែលមិនស្របនឹងគំនិតឬទស្សនៈដែលកំណត់យក :

បញ្ច្រិច

ធ្វើឱ្យធ្លាក់, ឱ្យស្រក់ ឮច្រិចៗរឿយៗ។

បញ្ច្រិច កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ច្រិច] ឬ [បាញ់-ច្រិច] banhchrich

ធ្វើឱ្យធ្លាក់, ឱ្យស្រក់ ឮច្រិចៗរឿយៗ។

បញ្ច្រូច

ចាក់ឱ្យធ្លាក់, ឱ្យស្រក់, ច្រូចៗច្រើនដង :

បញ្ច្រូច កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ច្រូច] ឬ [បាញ់-ច្រូច] banhchruch

ចាក់ឱ្យធ្លាក់, ឱ្យស្រក់, ច្រូចៗច្រើនដង :

បញ្ច្រោះ

ធ្វើឱ្យច្រោះ, ឱ្យរលុះ។

បញ្ច្រោះ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ច្រោះ] ឬ [បាញ់-ច្រោះ] banhchruoh

ធ្វើឱ្យច្រោះ, ឱ្យរលុះ។

បញ្ឆាក

ធ្វើឱ្យឆាកងាកបែរបញ្ឆៀង។ លូកដៃទៅដោយប្រើពាក្យថា ឆាក! (ព.អា.)។

បញ្ឆាក កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ឆាក] ឬ [បាញ់-ឆាក] banhchheak

ធ្វើឱ្យឆាកងាកបែរបញ្ឆៀង។ លូកដៃទៅដោយប្រើពាក្យថា ឆាក! (ព.អា.)។

បញ្ឆាច់

ហុចដៃលូករហ័សភ្លែត ពោលពាក្យថា ឆាច់! (ព.អា.)។

បញ្ឆាច់ កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ឆាច់] ឬ [បាញ់-ឆាច់] banhchheach

ហុចដៃលូករហ័សភ្លែត ពោលពាក្យថា ឆាច់! (ព.អា.)។

បញ្ឆាប

ធ្វើឱ្យឆាប គឺទាញកញ្ឆក់ឱ្យឆាបចុះ :

បញ្ឆាប កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ឆាប] ឬ [បាញ់-ឆាប] bonhchheab

ធ្វើឱ្យឆាប គឺទាញកញ្ឆក់ឱ្យឆាបចុះ :

បញ្ឆិច

ធ្វើឱ្យឮឆិចៗ :

បញ្ឆិច កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ឆិច] ឬ [បាញ់-ឆិច] bonhchhich

ធ្វើឱ្យឮឆិចៗ :

បញ្ឆិត

និយាយបាយបៀងឱ្យឆិតៗ មិនចំ។

បញ្ឆិត កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ឆិត] ឬ [បាញ់-ឆិត] banhchhit

ធ្វើឱ្យឆិត ឬបញ្ជ្រិះ :

បញ្ឆិត កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ឆិត-បញ់-ឆៀង] ឬ [បាញ់-ឆិត-បាញ់-ឆៀង] banhchhit

និយាយបាយបៀងឱ្យឆិតៗ មិនចំ។

បញ្ឆឹក

ធ្វើឱ្យឮឆឹកៗ ឬដោយប្រើពាក្យថា ឆឹក! :

បញ្ឆឹក កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ឆឹក] ឬ [បាញ់-ឆឹក] bonhchhuek

ធ្វើឱ្យឮឆឹកៗ ឬដោយប្រើពាក្យថា ឆឹក! :

បញ្ឆុក

ធ្វើឱ្យឆុកឆួល គឺញុះឱ្យលង់គំនិតឬឱ្យជ្រុលសម្ដីដោយកំហឹង។

បញ្ឆុក កិរិយាសព្ទ

[បញ់-ឆុក] ឬ [បាញ់-ឆុក] banhchhuk

ធ្វើឱ្យឆុក, ឱ្យលង់គំនិត។