Khmer Dictionary

ភាតុធីតា នាម

[ភា-តុ-ធី-ដា] pheatothida≈

(ម.ព. ភាតុបុត្ត)។

ភាតុបុត្ត

កូនប្រុសរបស់បងប្រុសឬរបស់ប្អូនប្រុស (ក្មួយប្រុស) ; បើក្មួយស្រីជា ភាតុធីតា ឬ ភាតុបុត្រី (រ.ស.)។

ភាតុបុត្ត នាម

[ភា-តុ-បុត] pheatobott

កូនប្រុសរបស់បងប្រុសឬរបស់ប្អូនប្រុស (ក្មួយប្រុស) ; បើក្មួយស្រីជា ភាតុធីតា ឬ ភាតុបុត្រី (រ.ស.)។

ភាតុបុត្រី នាម

[ភា-តុ-បុត-ត្រី] pheatobottri≈

(ម.ព. ភាតុបុត្ត)។

ភាន សព្វនាម

[ភាន] phean

(ព.បុ.) គេហ៍; ពាក្យសម្រាប់ប្ដីហៅប្រពន្ធ ក្នុងទីចំពោះមុខដោយស្មោះស្មើ ជាសម្ដីរាបសារបស់ប្រជាពលរដ្ឋក្នុងបុរាណសម័យ :

ភាន់ កិរិយាសព្ទ

[ភាន់] phean

ជ្រួស, ច្រឡំ, ទាស់ខុសផ្លូវខុសទំនង (ភ័ន្ត ម.ប្រ. ច្រើនប្រើតែ ភាន់ មកយូរហើយ) :

ភាន់ កិរិយាសព្ទ

[ភាន់-ច្រ-ឡំ] phean

ច្រឡំដោយភាន់។

ភាន់ កិរិយាសព្ទ

[ភាន់-ប្រែ] phean

កើតចលាចលភ្ញាក់ផ្អើលដោយធ្វើសង្គ្រាមនឹងគ្នាឯង ដរាបដល់ប្រែកិច្ចរាជការផែនដី, ប្រែផែនដី ឬខូចទឹកដីព្រោះភាន់គំនិត :

ភាន់ កិរិយាសព្ទ

[ភាន់-ភាំង] phean

ភាំង, ស្រឡាំងកាំងព្រោះភាន់។

ភាព នាម

[ភាប] pheap

ភាវៈ; បែប, បែបបទ; លំនាំ, លំនាំសមសា, ឫកពា; ទម្រង់, សណ្ឋាន, ទ្រង់ទ្រាយ; ភេទ :

ភាព នាម

[ប៉ុ-រ៉ិ-សៈ-ភាប] pheap

ភេទប្រុស។

ភាពយន្ត នាម

[ភាប-យន់] pheapyontor

រូបថតផ្ដិតភ្ជាប់នឹងហ៊្វីលសម្រាប់បញ្ចាំងឆ្លុះស្រមោលឱ្យឃើញជារូបផ្សេងៗ តាមដំណើរទំនងដែលបានថតមក :

ភាពយន្ត នាម

[ភាប-យន់-គ] pheapyontor

ភាពយន្តដែលគ្មានសំឡេងរបស់តួសម្ដែង :

ភាពស៊ាំ

(វេជ្ជ.) ដំណើរនៃសរីរាង្គដែលអាចទប់ស្កាត់មិនឱ្យឆ្លងជំងឺពីខាងក្រៅដែលបង្កឡើងដោយភ្នាក់ងារបង្កជំងឺណាមួយ :

ភាពស៊ាំ នាម

[ភាប-ស៊ាំ] pheabseaum≈

(វេជ្ជ.) ដំណើរនៃសរីរាង្គដែលអាចទប់ស្កាត់មិនឱ្យឆ្លងជំងឺពីខាងក្រៅដែលបង្កឡើងដោយភ្នាក់ងារបង្កជំងឺណាមួយ :

ភាយ កិ., គុ.កិ., គុ.

[ភាយ] pheay

ខ្ជោលឡើង; ដែលសាយក្លិនចេញ; ដែលសាយឡើង, ដែលសាយរាយចេញ :

ភាយ នាម

[ដំ-ណឹង-សាយ-ភាយ] pheay

ដំណឹងដែលសាយរាយពេញពាស។។

ភារ បុព្វបទ

[ភា] phear

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ភ័ស្តុ ថា ភ័ស្តុភារ វត្ថុជាអាករ, តង្វាយ, ជំនូន។

ភារ នាម

[ភ័ស-ភា-បន់-ណា-កា] (ជើង ត)] phear

អាករជាជំនូនផ្សេងៗដែលគេផ្ញើមកជូនឬ ដែលគេយកមកឱ្យ។

ភារកិច្ច នាម

[ភា-រៈ-កិច] phearakech

កិច្ចការដែលត្រូវធ្វើ ឬត្រូវបំពេញ :

ភារត នាម

[ភា-រៈ-តៈ] phearot

ឈ្មោះរឿងនិទានមួយ មានសេចក្ដីពិស្ដារវែងឆ្ងាយក្នុងប្រទេសឥណ្ឌាពីព្រេងនាយ ទាក់ទងដោយពូជវង្សមហាក្សត្រទ្រង់ព្រះនាមភារតៈ; ខ្មែរក្នុងសម័យបុរាណ រាប់អានគោរពថាជារឿងស័ក្ដិសិទ្ធិ (ហៅថា មហាភារតៈ ក៏បាន)។

ភារតយុទ្ធ

ចម្បាំងភារតៈ, រឿងចម្បាំងភារតៈ (ហៅថា មហាភារតយុទ្ធ ក៏បាន)។

ភារតយុទ្ធ នាម

[ភា-រៈ-តៈ-យុត] pheartoyutthor

ចម្បាំងភារតៈ, រឿងចម្បាំងភារតៈ (ហៅថា មហាភារតយុទ្ធ ក៏បាន)។

មន្ត្រីជាជំទប់នៃឯកអគ្គរាជទូត ឬឯកអគ្គរដ្ឋទូត មាននាទីបំពេញមុខការក្នុងអង្គទូតជាជំនួសក្នុងករណីដែលឯកអគ្គរាជទូតឬឯកអគ្គរដ្ឋទូតមិននៅ, មន្ត្រីក្នុងអង្គទូតដែលទទួលភារៈកាន់កាប់កិច្ចការជាជំនួសឯកអគ្គរាជទូតឬឯកអគ្គរដ្ឋទូត។

ភារធារី នាម

[ភា-រៈ-ធា-រី] pheartheary

មន្ត្រីជាជំទប់នៃឯកអគ្គរាជទូត ឬឯកអគ្គរដ្ឋទូត មាននាទីបំពេញមុខការក្នុងអង្គទូតជាជំនួសក្នុងករណីដែលឯកអគ្គរាជទូតឬឯកអគ្គរដ្ឋទូតមិននៅ, មន្ត្រីក្នុងអង្គទូតដែលទទួលភារៈកាន់កាប់កិច្ចការជាជំនួសឯកអគ្គរាជទូតឬឯកអគ្គរដ្ឋទូត។

ភារា

រាជធានី, ក្រុង; ប្រើក្លាយមកពី ពារា ដែលជាពាក្យហៅក្រុងពារាណសី ដោយសង្ខេប សម្រាប់ប្រើសម្រួលចួនក្នុងកាព្យ, លុះយូរៗមកក៏ក្លាយសេចក្ដីថា ក្រុង (ច្រើនប្រើក្នុងពាក្យកាព្យ រឿងជាតក)។

ភារា នាម

[ភា-រា] phearea

រាជធានី, ក្រុង; ប្រើក្លាយមកពី ពារា ដែលជាពាក្យហៅក្រុងពារាណសី ដោយសង្ខេប សម្រាប់ប្រើសម្រួលចួនក្នុងកាព្យ, លុះយូរៗមកក៏ក្លាយសេចក្ដីថា ក្រុង (ច្រើនប្រើក្នុងពាក្យកាព្យ រឿងជាតក)។

ភារិយការ

ការងារធ្ងន់, ការងារដោយបង្ខិតបង្ខំ, ការងារលំបាក។

ភារិយការ នាម

[ភា-រិ-យៈ-កា] pheariyeakka≈

ការងារធ្ងន់, ការងារដោយបង្ខិតបង្ខំ, ការងារលំបាក។

ភារៈ

ទម្ងន់, របស់ធ្ងន់; បន្ទុក, គ្រឿងផ្ទុក; កិច្ចការធ្ងន់; កិច្ចធុរៈរវល់ :

ភារៈ នាម

[ភា-រៈ] pheareak

ទម្ងន់, របស់ធ្ងន់; បន្ទុក, គ្រឿងផ្ទុក; កិច្ចការធ្ងន់; កិច្ចធុរៈរវល់ :

ភាវ នាម

[ភា-វៈ] pheav

ភាព; (សរសេរជា ភាវៈ ច្បាស់លាស់ជាង) :

ភាវ គុណនាម

[ភាវ] pheav

ដែលមានសម្បុរខ្ចី មិនខ្លាំងមិនច្បាស់លាស់ :

ភាវនា

នឹកចំពោះត្រង់អារម្មណ៍ដ៏ល្អតែមួយដដែលៗ, នឹកហើយនឹកទៀតរឿយៗជាអនេក, រំពឹងស្មឹងស្មាធិ៍ :

ភាវនា នាម a

[ភា-វៈ-នា] pheavonea

ការចម្រើន, ការនឹកចំពោះត្រង់អារម្មណ៍ដ៏ល្អតែមួយដដែលៗឱ្យច្រើនៗ គឺនឹកហើយនឹកទៀតរឿយៗជាអនេក, ការរំពឹងស្មឹងស្មាធិ៍ :

ភាវនា កិរិយាសព្ទ b

[ភា-វៈ-នា] pheavonea

នឹកចំពោះត្រង់អារម្មណ៍ដ៏ល្អតែមួយដដែលៗ, នឹកហើយនឹកទៀតរឿយៗជាអនេក, រំពឹងស្មឹងស្មាធិ៍ :

ភាវនូបនិស្ស័យ

ឧបនិស័្សយដែលកើតអំពីភាវនា គឺចំណុចចិត្ត ឬសេចក្ដីពេញចិត្ត ដែលជាប់ជាស្នាមជាលំអានមកអំពីការបានធ្វើភាវនា។

ភាវនូបនិស្ស័យ នាម

[ភា-វៈ-នូ-ប៉ៈ-និស-សៃ] pheavnubnissai

ឧបនិស័្សយដែលកើតអំពីភាវនា គឺចំណុចចិត្ត ឬសេចក្ដីពេញចិត្ត ដែលជាប់ជាស្នាមជាលំអានមកអំពីការបានធ្វើភាវនា។

ភាវរូប

រូបតាមភាព គឺរូបដែលមានលក្ខណៈសណ្ឋានផ្សេងគ្នាឱ្យចំណាំបាន យ៉ាងដូចរូបបុរសស្ត្រីជាដើម (រូបបុរសស្ត្រី ហៅ ឥត្ថីភាវរូប, បុរិសភាវរូប)។

ភាវរូប នាម

[ភា-វៈ-រូប] pheavorub

រូបតាមភាព គឺរូបដែលមានលក្ខណៈសណ្ឋានផ្សេងគ្នាឱ្យចំណាំបាន យ៉ាងដូចរូបបុរសស្ត្រីជាដើម (រូបបុរសស្ត្រី ហៅ ឥត្ថីភាវរូប, បុរិសភាវរូប)។

ភាវៈ

(ម.ព. ភាវ)។

ភាវៈ នាម

[ភា-វៈ] pheaveak≈

(ម.ព. ភាវ)។

ភាវៈរស់

ភាវៈទាំងឡាយណាដែលមានជីវិត ដូចជា ផ្សិត រុក្ខជាតិ និងសត្វជាដើម :

ភាវៈរស់ នាម

[ភា-វៈ-រស់] pheaveakrsa≈

ភាវៈទាំងឡាយណាដែលមានជីវិត ដូចជា ផ្សិត រុក្ខជាតិ និងសត្វជាដើម :

ភាសា

ភាសាដែលផ្ដល់កំណើតដល់ភាសាផ្សេងៗទៀត :

ភាសា នាម

[ភា-សា] pheasa

សម្ដី, ពាក្យ :

ភាសា នាម

[ភា-សា-មេ] pheasa

ភាសាដែលផ្ដល់កំណើតដល់ភាសាផ្សេងៗទៀត :

ភាសាជាតិ

ភាសាដែលជាអត្តសញ្ញាណរបស់ជាតិសាសន៍ណាមួយ :

ភាសាជាតិ នាម

[ភា-សា-ជាត] pheasacheat≈

ភាសាដែលជាអត្តសញ្ញាណរបស់ជាតិសាសន៍ណាមួយ :

ភាសាបរទេស

ភាសាដែលទីទៃពីភាសាជាតិឬមានប្រភពមកពីប្រទេសផ្សេងៗ :

ភាសាបរទេស នាម

[ភា-សា-ប-រ៉ៈ-ទេស] pheasabaraktes≈

ភាសាដែលទីទៃពីភាសាជាតិឬមានប្រភពមកពីប្រទេសផ្សេងៗ :

ភាសាបរិវត្តកៈ

អ្នកប្រែភាសា, អ្នកបកភាសា គឺអ្នកដែលចេះស្ដាប់ភាសាបានទាំងពីរខាង ហើយបកប្រែពីសម្ដីអ្នកម្ខាងទៅជាសម្ដីអ្នកម្ខាង។

ភាសាបរិវត្តកៈ នាម

[ភា-សា-ប៉ៈ-រ៉ិ-វ័-ត-តៈ-កៈ] pheasabrivttakak

អ្នកប្រែភាសា, អ្នកបកភាសា គឺអ្នកដែលចេះស្ដាប់ភាសាបានទាំងពីរខាង ហើយបកប្រែពីសម្ដីអ្នកម្ខាងទៅជាសម្ដីអ្នកម្ខាង។

ភាសាបរិវត្តន៍

ការប្រែភាសា គឺការនិយាយ ឬសរសេរប្រែពីភាសាមួយជាភាសាមួយផ្សេង។

ភាសាបរិវត្តន៍ នាម

[ភា-សា-ប៉ៈ-រ៉ិ-វ័ត] pheasabrivtton

ការប្រែភាសា គឺការនិយាយ ឬសរសេរប្រែពីភាសាមួយជាភាសាមួយផ្សេង។

ភាសាបរិវត្តិកា

(ម.ព. ភាសាបរិវត្តកៈ)។

ភាសាបរិវត្តិកា នាម

[ភា-សា-ប៉ៈ-រ៉ិ-វ័ត-តិ-កា] pheasabakrevtateka≈

(ម.ព. ភាសាបរិវត្តកៈ)។

ភាសាវិទូ

អ្នកប្រាជ្ញ ឬអ្នកដែលមានជំនាញជ្រៅជ្រះខាងភាសាវិទ្យា :

ភាសាវិទូ នាម

[ភា-សា-វិ-ទូ] pheasavitu≈

អ្នកប្រាជ្ញ ឬអ្នកដែលមានជំនាញជ្រៅជ្រះខាងភាសាវិទ្យា :

ភាសាសាស្ត្រ

ក្បួនពោលអំពីភាសានិយាយ។ របៀប, វិធីនៃភាសា។

ភាសាសាស្ត្រ នាម

[ភា-សា-សាស] pheasasastror

ក្បួនពោលអំពីភាសានិយាយ។ របៀប, វិធីនៃភាសា។

ភាសិត

ដែលគេពោលហើយ, ដែលនិយាយហើយ។

ភាសិត នាម

[ភា-សិត] pheaset

សម្ដី, ពាក្យ។

ភាសិត គុណនាម

[ភា-សិត] pheaset

ដែលគេពោលហើយ, ដែលនិយាយហើយ។

ភាសិត–

(ម.ព. ភាសិត) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងចុងសព្ទដទៃ។

ភាសិត– គុណនាម

[—ភា-សិត] —pheaset≈

(ម.ព. ភាសិត) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងចុងសព្ទដទៃ។

ភាស៊ី

ពន្ធទំនិញ គឺពន្ធដែលរាជការត្រូវហូតយកអំពីអ្នកលក់ទំនិញ ឬអ្នកនាំទំនិញចេញចូល។ ក្នុងកម្ពុជរដ្ឋ ប្រើពាក្យនេះចំពោះតែពន្ធដែលហូតយករាល់ថ្ងៃអំពីអ្នកលក់ដូរនៅទីផ្សារនីមួយៗដែលមានបញ្ញត្តិឱ្យទារយក; ច្រើននិយាយថា ភស៊ី (ភៈស៊ី) ឬ ផាស៊ី។

ភាស៊ី នាម

[ភា-ស៊ី] pheasi

ពន្ធទំនិញ គឺពន្ធដែលរាជការត្រូវហូតយកអំពីអ្នកលក់ទំនិញ ឬអ្នកនាំទំនិញចេញចូល។ ក្នុងកម្ពុជរដ្ឋ ប្រើពាក្យនេះចំពោះតែពន្ធដែលហូតយករាល់ថ្ងៃអំពីអ្នកលក់ដូរនៅទីផ្សារនីមួយៗដែលមានបញ្ញត្តិឱ្យទារយក; ច្រើននិយាយថា ភស៊ី (ភៈស៊ី) ឬ ផាស៊ី។

ភាំង

ដេកលក់មួយសំកាំង, មួយរំពេច។

ភាំង កិរិយាសព្ទ

[ភាំង] pheang

គាំង ឬលង់ស្មារតី, ស្រឡាំងកាំង។

ភាំង កិរិយាសព្ទ

[ដេក-លក់-មួយ-ភាំង] pheang

ដេកលក់មួយសំកាំង, មួយរំពេច។

ភិក្ខវោ!

ភិក្ខុទាំងឡាយ! (ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ!) ; ព្រះពុទ្ធតម្រាស់ត្រាស់ហៅពួកភិក្ខុឱ្យចូលមកជួបជុំឬឱ្យត្រងត្រាប់ស្ដាប់ព្រះបន្ទូលព្រះអង្គ ក្នុងហេតុការណ៍អ្វីមួយដែលព្រះអង្គនឹងសម្ដែងប្រាប់។ ភិក្ខុទាំងឡាយទទួលព្រះបន្ទូលព្រះអង្គថា ភទន្តេ! "សូមទ្រង់ព្រះចម្រើន!" ឬតាមទម្លាប់ប្រែថា

ភិក្ខវោ! ឧទានសព្ទ

[ភិក-ខៈ-វ៉ោ] phikkhakvao≈

ភិក្ខុទាំងឡាយ! (ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ!) ; ព្រះពុទ្ធតម្រាស់ត្រាស់ហៅពួកភិក្ខុឱ្យចូលមកជួបជុំឬឱ្យត្រងត្រាប់ស្ដាប់ព្រះបន្ទូលព្រះអង្គ ក្នុងហេតុការណ៍អ្វីមួយដែលព្រះអង្គនឹងសម្ដែងប្រាប់។ ភិក្ខុទាំងឡាយទទួលព្រះបន្ទូលព្រះអង្គថា ភទន្តេ! "សូមទ្រង់ព្រះចម្រើន!" ឬតាមទម្លាប់ប្រែថា

ភិក្ខា

អាហារដែលបានមកដោយការសូម។

ភិក្ខា នាម

[ភិក-ខា] phikkha

ការសូម, ការសូមទាន។ (សំ. ភិក្សា) បាយ, ភោជនាហារ។

ភិក្ខា នាម

[ភិក-ខា-ច] phikkha

អ្នកដើរសូមទាន (ស្មូម)។

ភិក្ខា នាម

[ភិក-ខា-ចៈ-រ៉ិ-យ៉ា] phikkha

ការដើរសូម។

ភិក្ខា នាម

[ភិក-ខា-ចា] phikkha

(ម.ព. ភិក្ខាចរិយា)។

ភិក្ខា នាម

[ភិក-ខា-ចា-រ៉ៈ-វាត់] phikkha

សណ្ដាប់ធ្នាប់របស់អ្នកសូមដោយសុភាពរាបសា។

ភិក្ខា នាម

[ភិក-ខា-ទាន] phikkha

ការឱ្យភោជនាហារ (ជាទាន)។

ភិក្ខា នាម

[ភិក-ខា-ភា-ជៈ-នៈ] phikkha

ប្រដាប់ដាក់ភោជនាហារ, ចានបាយ។

ភិក្ខា នាម

[ភិក-ខា-ភាច] phikkha

(ម.ព. ភិក្ខាភាជនៈ)។

ភិក្ខា នាម

[ភិក-ខា-ហា] phikkha

អាហារដែលបានមកដោយការសូម។

ភាតុធីតា នាម

ភាតុបុត្ត នាម

ភាតុបុត្រ នាម

ភាតុបុត្រី នាម

ភាតុភាព នាម

ភាន សព្វនាម

ភានុ នាម

ភានុមា នាម

ភាន់ កិរិយាសព្ទ

ភាន់ កិរិយាសព្ទ

ភាន់ កិរិយាសព្ទ

ភាន់ កិរិយាសព្ទ

ភាព នាម

ភាព នាម

ភាពយន្ត នាម

ភាពយន្ត នាម

ភាពស៊ាំ នាម

ភាយ កិ., គុ.កិ., គុ.

ភាយ នាម

ភារ បុព្វបទ

ភារ នាម

ភារកិច្ច នាម

ភារត នាម

ភារតយុទ្ធ នាម

ភារតៈ នាម

ភារធារី នាម

ភារា នាម

ភារិយការ នាម

ភារៈ នាម

ភាវ នាម

ភាវ គុណនាម

ភាវនា នាម a

ភាវនា កិរិយាសព្ទ b

ភាវនូបនិស្ស័យ នាម

ភាវរូប នាម

ភាវៈ នាម

ភាវៈរស់ នាម

ភាសា នាម

ភាសា នាម

ភាសាជាតិ នាម

ភាសាបរទេស នាម

ភាសាបរិវត្តកៈ នាម

ភាសាបរិវត្តន៍ នាម

ភាសាបរិវត្តិកា នាម

ភាសាវិទូ នាម

ភាសាសាស្ត្រ នាម

ភាសិត នាម

ភាសិត គុណនាម

ភាសិត– គុណនាម

ភាស៊ី នាម

ភាំង កិរិយាសព្ទ

ភាំង កិរិយាសព្ទ

ភិក្ខវោ! ឧទានសព្ទ

ភិក្ខា នាម

ភិក្ខា នាម

ភិក្ខា នាម

ភិក្ខា នាម

ភិក្ខា នាម

ភិក្ខា នាម

ភិក្ខា នាម

ភិក្ខា នាម

ភិក្ខា នាម