Khmer Dictionary

យុះៗ!

សូរសព្ទបន្លឺតឿនបង្ខំសុនខឱ្យដេញឬបន្លឺបង្អើលសត្វសាហាវឱ្យគេចចៀសចេញពីទីជិតខាងផ្លូវក្នុងព្រៃដែលគួរស្ញើប។

យុះៗ! នាម

[យុះ-យុះ] yueahyueah≈

សូរសព្ទបន្លឺតឿនបង្ខំសុនខឱ្យដេញឬបន្លឺបង្អើលសត្វសាហាវឱ្យគេចចៀសចេញពីទីជិតខាងផ្លូវក្នុងព្រៃដែលគួរស្ញើប។

យូកូង

ជើងកាង, អ្នកលេងកាប់ចាក់, ជនពាល, ជនទុច្ចរិត។ ជួនកាលគេហៅ យូកូម :

យូកូង ន., គុ.

[យូ-កូង] yukoung≈

ជើងកាង, អ្នកលេងកាប់ចាក់, ជនពាល, ជនទុច្ចរិត។ ជួនកាលគេហៅ យូកូម :

យូគី

ឈ្មោះល្បែងស៊ីសងមួយប្រភេទ លេងដោយមេល្បែងបញ្ចេញក្នុងមួយលើកៗនូវរូបសត្វណាមួយ(ក្នុងចំណោមសត្វទាំង១២នៃឆ្នាំ) សម្រាប់ឱ្យអ្នកលេងចាក់មុនការចេញរូបសត្វ។

យូគី នាម

[យូ-គី] yuki≈

ឈ្មោះល្បែងស៊ីសងមួយប្រភេទ លេងដោយមេល្បែងបញ្ចេញក្នុងមួយលើកៗនូវរូបសត្វណាមួយ(ក្នុងចំណោមសត្វទាំង១២នៃឆ្នាំ) សម្រាប់ឱ្យអ្នកលេងចាក់មុនការចេញរូបសត្វ។

យូដូ

កីឡាជប៉ុនមួយបែប ដែលគូប្រកួតទាំងពីរព្យាយាមបោកគ្នាឱ្យដួលទៅនឹងដី :

យូដូ នាម

[យូ-ដូ] yudou≈

កីឡាជប៉ុនមួយបែប ដែលគូប្រកួតទាំងពីរព្យាយាមបោកគ្នាឱ្យដួលទៅនឹងដី :

យូធូប

(ប.ព.) វេបសាយរបស់អាម៉េរិកដែលជាវេទិកាអនុញ្ញាតឱ្យបង្ហាញ ចែកចាយ ចូលមើល ធ្វើអត្ថាធិប្បាយ វាយតម្លៃជាដើមនៅលើអ៊ីនធឺណិតនូវវីដេអូដែលយើងបានបង្កើត ហៅថាវីដេអូយូធូប។

យូធូប នាម

[យូ-ធូប] yuthub≈

(ប.ព.) វេបសាយរបស់អាម៉េរិកដែលជាវេទិកាអនុញ្ញាតឱ្យបង្ហាញ ចែកចាយ ចូលមើល ធ្វើអត្ថាធិប្បាយ វាយតម្លៃជាដើមនៅលើអ៊ីនធឺណិតនូវវីដេអូដែលយើងបានបង្កើត ហៅថាវីដេអូយូធូប។

យូយ! នាម

[យូយ] yuy≈

ពាក្យស្រែកពន្យុយបន្លាចគ្នា :

យូរ

ដែលមិនឆាប់, យឺត, អង្វែង :

យូរ គុ.កិ., គុ.

[យូ] yu

ដែលមិនឆាប់, យឺត, អង្វែង :

យូហឺ

(ម.ព. មឹក)។

យូហឺ នាម

[យូ-ហឺ] yuheu≈

(ម.ព. មឹក)។

យូអអិល

(ប.ព.) អាសយដ្ឋានធនធានឯកសារ កម្មវិធី ឬទំព័រវេប នៅលើបណ្ដាញកុំព្យូទ័រ ឬអ៊ីនធឺណិត។

យូអអិល នាម

[យូ-អ-អិល] yuaael≈

(ប.ព.) អាសយដ្ឋានធនធានឯកសារ កម្មវិធី ឬទំព័រវេប នៅលើបណ្ដាញកុំព្យូទ័រ ឬអ៊ីនធឺណិត។

យួន

ជាតិមនុស្សអ្នកដែនតុងក័ង, ដែនអណ្ណាម, ដែនកូស័ងស៊ីន :

យួន នាម

[យួន] youn

ជាតិមនុស្សអ្នកដែនតុងក័ង, ដែនអណ្ណាម, ដែនកូស័ងស៊ីន :

យួរ

ចឹកឬខាំជាប់ ព្យួរស្តោក :

យួរ កិរិយាសព្ទ ១)

[យួ] your

ចាប់កាន់ព្យួរដោយដៃ :

យួរ កិរិយាសព្ទ ២)

[យួ] your

លើកជើងចម្កយឬសំយុងដៃចុះដូចគេព្យួរ :

យួរ គុណកិរិយា ៣)

[យួ] your

ចឹកឬខាំជាប់ ព្យួរស្តោក :

យើ! នាម

[យើ] yeu≈

សូរលាន់មាត់ ដោយក្រោធ, ដោយចំអកឱ្យ, ដោយផ្ទាន់, ដោយភ្ញាក់, តឹងចិត្ត, ឆ្ងល់ :

យើង

ខ្ញុំទាំងឡាយ, ពួកខ្ញុំ :

យើង សព្វនាម

[យើង] yg

ខ្ញុំទាំងឡាយ, ពួកខ្ញុំ :

យើះ! នាម

[យើះ] yeueah≈

(ម.ព. យើ!)។

យឿ

ទីតាំងបែងចែក (ទិញលក់) ផលនេសាទ :

យឿ នាម

[យឿ] yeu≈

ទីតាំងបែងចែក (ទិញលក់) ផលនេសាទ :

យឿង

ឥរិយាក្នុងរបាំបុរាណដែលធ្វើចលនាកផ្អៀងផ្អង បង្អូសយឺតៗ ទន់ភ្លន់ រស់រវើក ស្អិតជាប់គ្នា និងឱ្យហាប់ណែន។

យឿង នាម

[យឿង] yeung≈

ឥរិយាក្នុងរបាំបុរាណដែលធ្វើចលនាកផ្អៀងផ្អង បង្អូសយឺតៗ ទន់ភ្លន់ រស់រវើក ស្អិតជាប់គ្នា និងឱ្យហាប់ណែន។

យេកយោក

ដែលយោកចុះយោកឡើងរឿយៗ, ដែលយោកយោលទៅមកៗ រឿយៗ :

យេកយោក គុ.កិ., គុ.

[យេក-យោក] yekoyouk

ដែលយោកចុះយោកឡើងរឿយៗ, ដែលយោកយោលទៅមកៗ រឿយៗ :

យេកយោគ

(ម.ព. យេកយោក)។

យេកយោគ គុ.កិ., គុ.

[យេក-យោក] yekyok≈

(ម.ព. យេកយោក)។

យេនឌ័រ

លក្ខណៈនិងទំនាក់ទំនងតួនាទីរបស់បុរសនិងស្ត្រីដែលមាននិងត្រូវបានកំណត់ដោយភេទនិងដោយគ្រប់ទិដ្ឋភាពសង្គមហើយមិនមែនកំណត់ដោយកត្តាជីវសាស្ត្រទេ។

យេនឌ័រ នាម

[យេន-ឌ័រ] yendro≈

លក្ខណៈនិងទំនាក់ទំនងតួនាទីរបស់បុរសនិងស្ត្រីដែលមាននិងត្រូវបានកំណត់ដោយភេទនិងដោយគ្រប់ទិដ្ឋភាពសង្គមហើយមិនមែនកំណត់ដោយកត្តាជីវសាស្ត្រទេ។

យេស៊ូ

នាមសាស្តាម្នាក់ជាអ្នកបង្កើតលទ្ធិ ឬសាសនាក្រេជែន កើតនៅក្រុង បេថ្លេអែម (Bethléem) ប្រទេស ប៉ាឡេស្ទីន (Palestine) ក្នុងរវាង ព.ស. ៥៤៥(ឆ្នាំរកាត្រីស័ក) ទទួលមរណភាពក្នុងកាល ព.ស. ៥៧៤(ឆ្នាំខាលទោស័ក) ក្នុងអាយុគម្រប់ ៣០ឆ្នាំ, គឺក្នុងរវាង គ.ស. ៣០; តាំងសករាជមួយគិតពីថ្ងៃដែលសា

យេស៊ូ នាម

[យេ-ស៊ូ] yesu

នាមសាស្តាម្នាក់ជាអ្នកបង្កើតលទ្ធិ ឬសាសនាក្រេជែន កើតនៅក្រុង បេថ្លេអែម (Bethléem) ប្រទេស ប៉ាឡេស្ទីន (Palestine) ក្នុងរវាង ព.ស. ៥៤៥(ឆ្នាំរកាត្រីស័ក) ទទួលមរណភាពក្នុងកាល ព.ស. ៥៧៤(ឆ្នាំខាលទោស័ក) ក្នុងអាយុគម្រប់ ៣០ឆ្នាំ, គឺក្នុងរវាង គ.ស. ៣០; តាំងសករាជមួយគិតពីថ្ងៃដែលសា

យេស៊ូគ្រិស្ត

(ម.ព. យេស៊ូ)។

យេស៊ូគ្រិស្ត នាម

[យេ-ស៊ូ-គ្រិស] (ជើង ត)] yesukris](cheungt)a≈

(ម.ព. យេស៊ូ)។

យែក

(ព.សា.) ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ យំ ថា :

យែក បុព្វបទ

[យែក] yeaek

(ព.សា.) ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ យំ ថា :

យៃ គុណនាម

[យៃ] yey

អភ័ព្វដំណើរ, ដែលតែងតែទាស់ដំណើរ, ទាស់ការ; ដែលរអាក់រអួល, ស្កុនដំណើរ, ស្កុនការ :

យោ

សូរលាន់មាត់ ដោយអស្ចារ្យ, ស្ងើច, កោត; សរសើរ, ប្លែកក្នុងចិត្ត :

យោ នាម

[យោ] you

សូរលាន់មាត់ ដោយអស្ចារ្យ, ស្ងើច, កោត; សរសើរ, ប្លែកក្នុងចិត្ត :

យោក

យោលខ្លួនងោកងើបៗ, យោលទៅៗមកៗ :

យោក កិរិយាសព្ទ

[យោក] youk

យោលខ្លួនងោកងើបៗ, យោលទៅៗមកៗ :

យោក្ប័ត្រ

ឋានន្តរមន្ត្រីរដ្ឋបាល ជាអ្នកកាន់ការខាងបញ្ជីនិងសំបុត្រផ្សេងៗ។ លុះចំណេរកាលតមក ខ្មែរប្រើឋានន្តរនេះជាលេខាធិការសម្រាប់ ក្រសួងរដ្ឋាភិបាលទាំងពួង, សម័យបច្ចុប្បន្នប្រើពាក្យនេះជាលេខាធិការវិញ។

យោក្ប័ត្រ នាម

[យោ-ក្បាត់] youkboatror

ឋានន្តរមន្ត្រីរដ្ឋបាល ជាអ្នកកាន់ការខាងបញ្ជីនិងសំបុត្រផ្សេងៗ។ លុះចំណេរកាលតមក ខ្មែរប្រើឋានន្តរនេះជាលេខាធិការសម្រាប់ ក្រសួងរដ្ឋាភិបាលទាំងពួង, សម័យបច្ចុប្បន្នប្រើពាក្យនេះជាលេខាធិការវិញ។

យោគ នាម

[យោក] youk

ខ្សែតម្បារសំប៉ែតដែលចងភ្ជាប់ជាមួយនឹងស្លោកបាត្រ សម្រាប់ស្ពាយបាត្រ។

យោគ កិរិយាសព្ទ

[យោក] youk

ប្រកបការ, កាន់ការ, ព្យាយាម, ខំប្រឹង, ប្រឹងធ្វើ; ប្រឹងយោលខ្លួនងោកងើបៗ, យោលទៅៗមកៗ; លម្អៀងចិត្ត, បំបែរចិត្ត ឬធ្វើឱ្យងាកចិត្តទៅរក :

យោគ នាម

[យោក] youk

ការប្រកប; ការរួបរួម; ការស្ម័គ្រស្មាគម, ការចួបប្រសព្វគ្នា; ព្យាយាម; សមាធិ; ជោគ; ទ្រព្យ, សម្បត្តិ; នក្សត្រឫក្ស; កិលេស; រវល់; ដំណើរអំពល់ចិត្ត; កល, ឧបាយ; ឧបាយកល; មាយា; ប្រវ័ព្ចាន៍, បោកប្រាស់បំបាត់។ល។

យោគ នាម

[យោ-គ័ក-ក្សែម] ឬ [យោក-ក្សែម] youk

ដំណើរស្រាករវល់, ស្រាកសេចក្ដីអំពល់ចិត្ត; (ព.ពុ.) ធម៌ដែលក្សេមចាកកិលេស, ចាកសេចក្ដីអំពល់ចិត្ត (ព្រះនិញ្វន)។

យោគ នាម

[យោ-គ័ក-ក្សៃ] ឬ [យោក-ក្សៃ] youk

ដំណើរអស់ព្យាយាម; ដំណើររសាយព្យាយាម; ដំណើរអស់រវល់; (ព.ពុ.) ដំណើរអស់កិលេស។

យោគ កិរិយាសព្ទ

[យោក-ពេញ-ទំ-ហ៊ឹង] youk

ប្រឹងពេញកម្លាំង (ព.សា.)។

យោគ នាម

[យោ-គៈ-វិ-ក្រៃ] youk

ការលក់ដូរដោយបំបាត់។

យោគយល់

យល់ដោយសេចក្ដីលម្អៀង, យល់មុខ។

យោគយល់ កិរិយាសព្ទ

[យោក-យល់] yokyl≈

យល់ដោយសេចក្ដីលម្អៀង, យល់មុខ។

យោគយាត្រា

ដំណើររបស់នក្សត្រឫក្ស :

យោគយាត្រា កិរិយាសព្ទ

[យោក-យា-ត្រា] yokyeatrea≈

ដំណើររបស់នក្សត្រឫក្ស :

យោគាវចរ

អ្នកតាំងចិត្តឱ្យចុះស៊ប់ក្នុងការភាវនា, អ្នកចម្រើនកម្មដ្ឋាន។

យោគាវចរ នាម

[យោ-គា-វៈ-ច] youkeavochar

អ្នកតាំងចិត្តឱ្យចុះស៊ប់ក្នុងការភាវនា, អ្នកចម្រើនកម្មដ្ឋាន។

យោគិន

អ្នកមានព្យាយាមខាងការភាវនា, អ្នកមានព្យាយាមខាងការស្មិងស្មាធិ៍, អ្នកចម្រើនកម្មដ្ឋាន; បព្វជិត; តាបស, ឥសី។

យោគិន នាម

[យោ-គិន] youkin

អ្នកមានព្យាយាមខាងការភាវនា, អ្នកមានព្យាយាមខាងការស្មិងស្មាធិ៍, អ្នកចម្រើនកម្មដ្ឋាន; បព្វជិត; តាបស, ឥសី។

យោគិនី

(ម.ព យោគិន)។

យោគិនី នាម

[យោ-គិ-នី] yokini≈

(ម.ព យោគិន)។

យោគី

(ម.ព. យោគិន)។

យោគី នាម

[យោ-គី] yoki≈

(ម.ព. យោគិន)។

យោគៈ

វិធីហាត់លត់ដំផ្នត់គំនិតនិងរាងកាយដែលមានប្រវត្តិដ៏យូរលង់ក្នុងទស្សនវិជ្ជាហិណ្ឌូបុរាណ។ ការហាត់យោគៈមានភាពខុសគ្នាជាច្រើនផ្សេងៗគ្នា រួមបញ្ចូលឥរិយាបថរាងកាយ បច្ចេកទេសដកដង្ហើម និង ការធ្វើសមាធិផងដែរ។

យោគៈ នាម

[យោ-គៈ] yokeak≈

វិធីហាត់លត់ដំផ្នត់គំនិតនិងរាងកាយដែលមានប្រវត្តិដ៏យូរលង់ក្នុងទស្សនវិជ្ជាហិណ្ឌូបុរាណ។ ការហាត់យោគៈមានភាពខុសគ្នាជាច្រើនផ្សេងៗគ្នា រួមបញ្ចូលឥរិយាបថរាងកាយ បច្ចេកទេសដកដង្ហើម និង ការធ្វើសមាធិផងដែរ។

យោគ្យភាព

ភាវៈឬភាពនៃសេចក្ដីឈ្លាសវៃ; ការស្ទាត់ជំនាញ; ដំណើរអង់អាច; ការថ្នឹកប្រសប់; ការហាត់របស់ទាហានសេនា។

យោគ្យភាព នាម

[យោ-គ្យៈ-ភាប] youkyopheap

ភាវៈឬភាពនៃសេចក្ដីឈ្លាសវៃ; ការស្ទាត់ជំនាញ; ដំណើរអង់អាច; ការថ្នឹកប្រសប់; ការហាត់របស់ទាហានសេនា។

យោង

(ម.ព. យោងដំណើរ)។

យោង កិរិយាសព្ទ ១)

[យោង] yong

ភើចទាញពីខាងក្រោមមកខាងលើដោយចាប់កាន់ខ្សែឬពួរ :

យោង នាម

[យោង] yong

ប្រដាប់សម្រាប់ដងទឹកទាញយកមកខាងលើ, ប្រដាប់សម្រាប់ទាញឡើង :

យោង កិរិយាសព្ទ ២)

[យោង] yong

នាំយកគ្រឿងធ្ងន់ទៅមក, ទទួលបន្ទុកធ្ងន់ :

យោង នាម

[ខ្យល់-យោង-ទឹក] yong

ខ្យល់ដែលបក់យោងទឹកឱ្យឡើងឬយោងទឹកឱ្យធ្លាក់ភ្លៀង។

យោង កិរិយាសព្ទ

[យោង-ខ្លួន] yong

នាំខ្លួនឱ្យរួច, ធ្វើខ្លួនឱ្យបានសុខស្រួល។

យោង កិរិយាសព្ទ

[យោង-អន់-ទង] yong

ដឹកនាំឱ្យបានរួចពីការក្រ, ណែនាំឱ្យកើតប្រយោជន៍។

យោង កិរិយាសព្ទ

[យោង-អា-ត្មា] yong

(ម.ព. យោងខ្លួន)។

យោង កិរិយាសព្ទ ១)

[យោង] yong

គូសជាគំនូសឬដឹកជាខ្សែទៅរកគ្នា, សរសេរឆ្លើយរកគ្នា :

យោង កិរិយាសព្ទ ២)

[យោង] yong

នាំមុខ, អន្ទងពីមុខ :

យោង ធ.

[យោង-តាម] yong

ផ្អែកតាម, ផ្អែកលើ, អាស្រ័យលើ, អាស្រ័យតាម, យោងលើ, តាម :

យោង ធ.

[យោង-លើ] yong

(ម.ព. យោងតាម)។

យោង កិរិយាសព្ទ ១)

[យោង] yong

ធ្វើឱ្យអណ្ដែតឡើង, ធ្វើឱ្យឡើងពីក្រាប :

យោង កិរិយាសព្ទ ២)

[យោង] yong

ជួយស្រោចស្រង់សង្គ្រោះ ដោយនាំមុខឱ្យបានប្រយោជន៍, ឱ្យបានស្រួល :

យោង កិរិយាសព្ទ

[យោង-ដំ-ណើ] yong

ធ្វើដំណើរឬសេចក្ដីឱ្យអណ្ដែតឡើង, ឱ្យច្បាស់លាស់។

យោង កិរិយាសព្ទ

[យោង-យឹត] yong

ជួយឱ្យរួចពីទុក្ខភ័យ, ឱ្យបានរួចពីការក្រ; ជេរប្រទេចផ្ដាសា បូរបាច់ឱ្យវិនាស។

យោង កិរិយាសព្ទ

[យោង-សេច-ក្ដី] yong

(ម.ព. យោងដំណើរ)។

យោជនា

ឈ្មោះគម្ពីរបាលីភាសាប្រាប់ដំណើរប្រយោគនិងសម្ពន្ធបាលីជាដើម។

យោជនា នាម

[យោ-ជៈ-នា] youchonea

ឈ្មោះគម្ពីរបាលីភាសាប្រាប់ដំណើរប្រយោគនិងសម្ពន្ធបាលីជាដើម។

យោជន៍

ឈ្មោះមាត្រាវាស់ឬរង្វាស់បុរាណសម្រាប់ វាស់ ប្រវែងភូមិភាគឬចម្ងាយផ្លូវចំនួន៤គាវុត គឺ ៤០០សិន :

យោជន៍ នាម

[យោច] youchn

ឈ្មោះមាត្រាវាស់ឬរង្វាស់បុរាណសម្រាប់ វាស់ ប្រវែងភូមិភាគឬចម្ងាយផ្លូវចំនួន៤គាវុត គឺ ៤០០សិន :

យោធ

អធិបតីរបស់ពួកទាហាន, មេទ័ព។

យោធ នាម

[យោ-ធៈ] youth

អ្នកចម្បាំង, ទាហាន, តែខ្មែរច្រើនប្រើជា យោធា។ ប្រើជាបទសមាស។

យោធ នាម ១)

[យោ-ធៈ-ប-រិក-ខា] youth

បរិក្ខាររបស់ទាហាន។

យោធ នាម ២)

[យោ-ធៈ-ប-រិក-ខា] youth

គ្រឿងប្រដាប់ចាំបាច់សម្រាប់សេនាទាហានបរិភោគ ប្រើប្រាស់គ្រប់យ៉ាង។

យោធ នាម

[យោ-ធៈ-កាំ] youth

ការរបស់អ្នកច្បាំង, មុខការរបស់ទាហាន។

យោធ នាម

[យោ-ធៈ-ក្រឹត] youth

ក្រឹត្យរបស់អ្នកច្បាំង, ក្រឹត្យសម្រាប់ទាហាន។