ស្លឹករឹត
English ចូល បង្កើតគណនី

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

រដ្ឋអធិបតេយ្យ

រដ្ឋដែលមានប្រជាជនរស់នៅជាអចិន្ត្រៃយ៍ មានទឹកដីមួយជាកំណត់ មានរដ្ឋាភិបាលដែលមិនស្ថិតនៅក្រោមអំណាចនៃរដ្ឋផ្សេងទៀត និងមានសមត្ថភាពគតិយុត្តទាក់ទងជាមួយរដ្ឋដទៃទៀត។

រដ្ឋអធិបតេយ្យ នាម

[រ័ត-អៈ-ធិ-ប៉ៈ-តៃ] rtaaakthibaktai≈

រដ្ឋដែលមានប្រជាជនរស់នៅជាអចិន្ត្រៃយ៍ មានទឹកដីមួយជាកំណត់ មានរដ្ឋាភិបាលដែលមិនស្ថិតនៅក្រោមអំណាចនៃរដ្ឋផ្សេងទៀត និងមានសមត្ថភាពគតិយុត្តទាក់ទងជាមួយរដ្ឋដទៃទៀត។

រដ្ឋាករ

អាកររបស់រដ្ឋ; កន្លែងរាជការទទួលបន្ទុកខាងហូតពន្ធដារផ្សេងៗ។

រដ្ឋាករ នាម

[រ័ត-ឋា-ក] rtathaka≈

អាកររបស់រដ្ឋ; កន្លែងរាជការទទួលបន្ទុកខាងហូតពន្ធដារផ្សេងៗ។

រដ្ឋាភិបាល

អង្គការចាត់តាំងរបស់ប្រជាជននៅក្នុងរដ្ឋមួយដែលមានរចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រងច្បាស់លាស់និងគ្រប់គ្រងកិច្ចការនានារបស់រដ្ឋ។ រដ្ឋាភិបាលគឺជាផ្នែកមួយរបស់រដ្ឋគ្មានលក្ខណៈអចិន្ត្រៃយ៍ និងអាចមានការផ្លាស់ប្ដូរតាមរយៈបដិវត្តន៍ រដ្ឋប្រហារ ការបោះឆ្នោត និងវិធីផ្សេងៗខាងផ្លូវច្បាប់ :

រដ្ឋាភិបាល នាម

[រ័ត-ឋា-ភិ-បាល] rtathaphibal≈

អង្គការចាត់តាំងរបស់ប្រជាជននៅក្នុងរដ្ឋមួយដែលមានរចនាសម្ព័ន្ធគ្រប់គ្រងច្បាស់លាស់និងគ្រប់គ្រងកិច្ចការនានារបស់រដ្ឋ។ រដ្ឋាភិបាលគឺជាផ្នែកមួយរបស់រដ្ឋគ្មានលក្ខណៈអចិន្ត្រៃយ៍ និងអាចមានការផ្លាស់ប្ដូរតាមរយៈបដិវត្តន៍ រដ្ឋប្រហារ ការបោះឆ្នោត និងវិធីផ្សេងៗខាងផ្លូវច្បាប់ :

រដ្ឋូបនីយកម្ម នាម

[រ័ត-ថូ-ប៉ៈ-នី-យៈ-កាំ] rtathoubakniyeakkaam≈

ការធ្វើឱ្យមានលក្ខណៈជារដ្ឋ។

រដ្ឋ–

ដែនឬប្រទេសដែលមានសេចក្ដីសុខសាន្ត។

រដ្ឋ– នាម

[—រ័ត] —rta≈

(ម.ព. រដ្ឋ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងចុងសព្ទដទៃ។

រដ្ឋ– នាម

[សាន-តិ-រ័ត] santerta≈

ដែនឬប្រទេសដែលមានសេចក្ដីសុខសាន្ត។

រដ្ឋ—

(ម.ព. រដ្ឋ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

រដ្ឋ— នាម

[រ័ត-ឋៈ—] rtathak—≈

(ម.ព. រដ្ឋ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។

រឌុក ឧទានសព្ទ

[រ-ឌុក] roduk

(ម.ព. រពុក)។

រណប

អ្នកដែលជួយការពារឬជួយស្រោបដណ្ដប់ដូចគេអបស្ទប :

រណប នាម ១)

[រ-ណប] ronab

ប្រដាប់សម្រាប់អប, របស់ដែលអបពីលើគេ :

រណប នាម ២)

[រ-ណប] ronab

(ព.ប្រ.) អ្នកដែលរងបន្ទាប់គេ :

រណប នាម ៣)

[រ-ណប] ronab

អ្នកដែលជួយការពារឬជួយស្រោបដណ្ដប់ដូចគេអបស្ទប :

រណារ

បន្ទះដែកសំប៉ែតស្ដើងមានធ្មេញ មានគ្រឿងភ្ជាប់សម្រាប់កាន់ជាប្រដាប់សម្រាប់អារឈើជាដើម មានច្រើនប្រភេទ :

រណារ នាម

[រ-ណា] ronar

បន្ទះដែកសំប៉ែតស្ដើងមានធ្មេញ មានគ្រឿងភ្ជាប់សម្រាប់កាន់ជាប្រដាប់សម្រាប់អារឈើជាដើម មានច្រើនប្រភេទ :

រណិងរណុង គុណកិរិយា

[រ-ណិង-រ-ណុង] ronengronong

សូរឮណិងណុងៗរឿយៗ។

រណិមរណុំ

ណិមណុំៗរឿយៗ, ច្រិមច្រុមៗ ចាប់នេះបន្តិចចាប់នោះបន្តិច :

រណិមរណុំ គុ.កិ., គុ.

[រ-ណិម-រណុំ] ronemronoam

ណិមណុំៗរឿយៗ, ច្រិមច្រុមៗ ចាប់នេះបន្តិចចាប់នោះបន្តិច :

រណិល

ដែលដួលឬជ្រុះរាយរដូក :

រណិល គុ.កិ., គុ.

[រ-ណិល] ronel

ដែលដួលឬជ្រុះរាយរដូក :

រណូងរណាង

(ព.ប្រ.) ដែលរហ័សតតូងតតាងហួសពេកឬដែលខឹងខ្លាំងចាប់នេះចាប់នោះបោកបោះតតូងតតាង :

រណូងរណាង គុណកិរិយា ១)

[រ-ណូង-រ-ណាង] ronoungronang

សូរឮណូងណាងៗរឿយៗ។

រណូងរណាង គុ.កិ., គុ. ២)

[រ-ណូង-រ-ណាង] ronoungronang

(ព.ប្រ.) ដែលរហ័សតតូងតតាងហួសពេកឬដែលខឹងខ្លាំងចាប់នេះចាប់នោះបោកបោះតតូងតតាង :

រណេបរណប គុណកិរិយា

[រ-ណេប-រ-ណប] roneboronob

រណេបរណឺបអែបអប :

រណេបរណឺប

ខ្នឺបចុះខ្នឺបឡើង, ដែលឱនៗក្រាបៗ ត្រង់ខ្លួនខ្លះបន្ទន់ខ្លួនខ្លះ ដោយសេចក្ដីគោរពឬផ្គាប់ផ្គុន :

រណេបរណឺប គុ.កិ., គុ.

[រ-ណេប-រ-ណឺប] ronebroneub

ខ្នឺបចុះខ្នឺបឡើង, ដែលឱនៗក្រាបៗ ត្រង់ខ្លួនខ្លះបន្ទន់ខ្លួនខ្លះ ដោយសេចក្ដីគោរពឬផ្គាប់ផ្គុន :

រណែង

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំជាមួយនឹងពាក្យ រណោងថា :

រណែង នាម

[រ-ណែង] ronaeng

ចម្រៀកឈើឬឫស្សីជាដើម ដែលវាយភ្ជាប់លើបង្កង់។

រណែង បុព្វបទ

[រ-ណែង] ronaeng

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំជាមួយនឹងពាក្យ រណោងថា :

រណែបរណប គុណកិរិយា

[រ-ណែប-រ-ណប] ronaebaronab

(ម.ព. រណេបរណប)។

រណែរណោ

តែលតោលឥតទីពឹងពំនាក់ឬឥតមានមុខការរបរអ្វីជាប្រាកដ :

រណែរណោ គុណនាម

[រ-ណែ-រ-ណោ] ronaeronao

តែលតោលឥតទីពឹងពំនាក់ឬឥតមានមុខការរបរអ្វីជាប្រាកដ :

រណែល គុ.កិ., គុ.

[រ-ណែល] ronael

ដែលរាយរដូក :

រណោង

ដែលព្យួរឬសំយុងចុះដូចគេចងបន្តោង :

រណោង គុ.កិ., គុ.

[រ-ណោង] ronaong

ដែលព្យួរឬសំយុងចុះដូចគេចងបន្តោង :

រណោបាយ

ឧបាយកលក្នុងសង្គ្រាម, ក្នុងចម្បាំង, ល្បិចព្យូហ៍សឹក :

រណោបាយ នាម

[រ-ណោ-បាយ] ronaobay

ឧបាយកលក្នុងសង្គ្រាម, ក្នុងចម្បាំង, ល្បិចព្យូហ៍សឹក :

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ] ronak

សង្គ្រាម, ទ័ព, ចម្បាំង; សូរសព្ទ, សម្រែក។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-កំា] ronak

ការច្បាំងគ្នាឬការរវល់ដោយច្បាំងគ្នា, ការរវល់ក្នុងចម្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-កា] ronak

(ម.ព. រណកម្ម)។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-កិច] ronak

(ម.ព. រណការ)។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-ខេត] ronak

(ម.ព. រណក្សេត្រ)។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-ក្រឹត] ronak

(ម.ព. រណកិច្ច)។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-ក្សេត] ronak

សមរភូមិ, ទីតយុទ្ធគ្នា, ទីចម្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-ជៃ] ronak

ការឈ្នះទ័ព, ការច្បាំងឈ្នះ។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-នា-យក់] ronak

(ម.ព. រណសភាធិបតី)។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-ប៉ៈ-រ៉ា-ជៃ] ronak

ការចាញ់ទ័ព, ការច្បាំងចាញ់គេ។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-ពិ-ធី] ronak

បែបចម្បាំង, របៀបចម្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-ភ័ន] ronak

ប្រដាប់សម្រាប់ច្បាំង, គ្រឿងចម្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-ភេ-រី] ronak

ស្គរទ័ព។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-មន់-ត្រី] ronak

មន្ត្រីខាងក្រសួងចម្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-មិត] ronak

មិត្រដែលចូលដៃជួយច្បាំង, សម្ពន្ធមិត្រអ្នកជួយច្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-មិត] ronak

(ម.ព. រណមិត្ត)។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-មុក] ronak

កងទ័ពមុខ, ទ័ពស្រួច។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-មុក] ronak

(ម.ព. រណមុខ)។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-រឹត] ronak

ឫទ្ធិនៃចម្បាំង; អ្នកដែលមានឫទ្ធិក្នុងការច្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-រឹត] ronak

(ម.ព. រណឫទ្ធិ)។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-វាត] ronak

ភ្លេងសម្រាប់លេងក្នុងចម្បាំង, ភ្លេងទ័ព។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-វិច-ជា] ronak

ចំណេះខាងចម្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-វិត-ទ្យា] ronak

(ម.ព. រណវិជ្ជា)។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-វិ-នៃ] ronak

ច្បាប់ចម្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-សៈ-ភា] ronak

ដំណើរប្រជុំប្រឹក្សាអំពីការច្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-សៈ-ភា-ធិ-បៈ-ដី] ronak

អធិបតីឬនាយកក្នុងការប្រជុំប្រឹក្សាអំពីការច្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-សាន-តិ-ភាប] ronak

ដំណើរស្ងប់សឹក, ការលើកលែងច្បាំងគ្នាតទៅទៀត។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-សាស] ronak

ក្បួនសម្រាប់សិក្សាខាងចម្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-សិក-សា] ronak

ការហាត់រៀនចំណេះខាងចម្បាំង, ការហាត់ច្បាំង។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-សេ] ronak

ក្បាលទ័ព, ខាងមុខនៃកងទ័ព; ជួរនៃកងទ័ពដែលរៀបចំត្រៀមខ្លួនចាំឈមមុខបម្រុងប្រយុទ្ធនឹងបច្ចាមិត្ត។

រណៈ នាម

[រៈ-ណៈ-ស្ដំ] ronak

សសរគោលដែលបោះ ឬលើកដាំទុកជាទីនឹកឃើញដល់សម័យកាលកើតចម្បាំង, អនុស្សាវរីយ៍ជាទីនឹកដល់គ្រាដែលកើតសង្គ្រាម។

រណៈ នាម

[រៈ-ណាង] ronak

(ម.ព. រណភណ្ឌ)។

រណៈ នាម

[រ-ណោ-ប៉ៈ-ក] ronak

(ម.ព. រណាង្គ)។

រណ្ដាប់

វត្ថុសម្រាប់ធ្វើទានឬសម្រាប់ទទួលភ្ញៀវ, គ្រឿងទេយ្យទាន; ទ្រនឹបគ្រូ; គ្រឿងបណ្ណាការ :

រណ្ដាប់ នាម

[រន់-ដាប់] rondab

វត្ថុសម្រាប់ធ្វើទានឬសម្រាប់ទទួលភ្ញៀវ, គ្រឿងទេយ្យទាន; ទ្រនឹបគ្រូ; គ្រឿងបណ្ណាការ :

រណ្ដាស

ឈ្មោះស្មៅពួកស្បូវមួយប្រភេទ ស្លឹកតូចវែងៗ ច្រើនដុះតាមទីវាលឬទីមានព្រៃស្ដួចស្តើង, ច្រូតក្រងប្រក់រោងឬប្រក់ផ្ទះបាន តែមិនសូវជាប់យូរ :

រណ្ដាស នាម

[រន់-ដាស] rondas

ឈ្មោះស្មៅពួកស្បូវមួយប្រភេទ ស្លឹកតូចវែងៗ ច្រើនដុះតាមទីវាលឬទីមានព្រៃស្ដួចស្តើង, ច្រូតក្រងប្រក់រោងឬប្រក់ផ្ទះបាន តែមិនសូវជាប់យូរ :

រណ្ដៅ

អុជបីប៉ុយ គឺអុជសាច់មនុស្សបីអន្លើដោយប៉ុយ ដើម្បីឱ្យសះជារោគ។

រណ្ដៅ នាម

[រន់-ដៅ] rondau

ក្រហូងរាក់ឬជ្រៅកើតអំពីជីក, កកាយឬដាប់ជាដើម :

រណ្ដៅ នាម

[រន់-ដៅ-ន-រក់] rondau

ឋាននរកដែលមានសណ្ឋាន ដូចជារណ្ដៅយ៉ាងធំ។

រណ្ដៅ នាម

[អុច-បី-រន់-ដៅ] rondau

អុជបីប៉ុយ គឺអុជសាច់មនុស្សបីអន្លើដោយប៉ុយ ដើម្បីឱ្យសះជារោគ។

រណ្ដំ

(ព.ប្រ.) ប្រទូស្តតែគ្នាឯង។

រណ្ដំ កិរិយាសព្ទ

[រន់-ដំ] rondom

ដំគ្នារឿយៗ, ប៉ះឬទង្គិចគ្នាដូចគេដំរឿយៗ :

រណ្ដំ កិរិយាសព្ទ

[ចាន-មួយ-រាវ-រុន-ដំ-តែ-គ្នា-អែង] rondom

(ព.ទ.បុ.) នៅក្នុងលំនៅឬក្នុងបន្ទុកមួយចេះតែប្រទូស្តគ្នារឿយៗឥតស្រាក ដូចជាចានក្នុងរាវមួយរណ្ដំគ្នា។

រណ្ដំ កិរិយាសព្ទ

[រន់-ដំ-តែ-គ្នា-អែង] rondom

(ព.ប្រ.) ប្រទូស្តតែគ្នាឯង។