ស្លឹករឹត

Khmer Dictionary

Khmer words, how to say them, and what they mean — open to read, and improved by the people who use it.

68,369 entries

លំហ នាម

[លំ-ហ] lumhor

(ម.ព. លម្ហ)។

លំហាច នាម

[លំ-ហាច] lumhach

(ម.ព. លម្ហាច)។

លំហាត់

ចំណោទ, ការហាត់, ការហ្វឹកហ្វឺន :

លំហាត់ នាម

[លំ-ហាត់] lumhat

ចំណោទ, ការហាត់, ការហ្វឹកហ្វឺន :

លំហុក គុណកិរិយា

[លំ-ហុក] lomhok

(ម.ព. រំហុក)។

លំហូរ

ចលនាទឹកដែលហូរលើដីឬក្រោមដីឆ្ពោះទៅកាន់ខ្សែទឹក ហើយមានល្បឿនខុសៗគ្នា។

លំហូរ នាម

[លំ-ហូ-ថា-មៈ-ពល់] lomho

ការផ្ទេរថាមពលនៅក្នុងប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី :

លំហូរ នាម

[លំ-ហូ-ទឹក] lomho

ចលនាទឹកដែលហូរលើដីឬក្រោមដីឆ្ពោះទៅកាន់ខ្សែទឹក ហើយមានល្បឿនខុសៗគ្នា។

លំហួត

សណ្ឋានក្បាច់រចនាដែលលក, ល្បក, កូត, ឱ្យផតខូងលំនាំប្រឡាយ :

លំហួត នាម

[លំ-ហួត] lumhuot

សណ្ឋានក្បាច់រចនាដែលលក, ល្បក, កូត, ឱ្យផតខូងលំនាំប្រឡាយ :

លំហើយ កិរិយាសព្ទ

[លំ-ហើយ] lumhaeuy

(ម.ព. លម្ហើយ)។

លំហែ កិរិយាសព្ទ

[លំ-ហែ] lomhae

(ម.ព. លម្ហែ)។

លំហោក នាម

[លំ-ហោក] lumhoak

(ម.ព. រំហោក)។

លំអ នាម

[លំ-អ] lumor

(ម.ព. លម្អ)។

លំអក់ កិរិយាសព្ទ

[លំ-អក់] lumaak

(ម.ព. លម្អក់)។

លំអក់ព័ណ៌ កិរិយាសព្ទ

[លំ-អក់-ព័រ] lumaokpor

(ម.ព. លម្អក់ព័ណ៌)។

លំអង

ម្សៅផង់ដែលសំយោគដោយរុក្ខជាតិមានគ្រាប់សម្រាប់បង្កើតបានជាកាម៉ែតឈ្មោល។

លំអង នាម

[លំ-អង] lumaang

(ម.ព. លម្អង)។

លំអង នាម

[លំ-អង-ផ្កា] lumaang

ម្សៅផង់ដែលសំយោគដោយរុក្ខជាតិមានគ្រាប់សម្រាប់បង្កើតបានជាកាម៉ែតឈ្មោល។

លំអន់ បុព្វបទ

[លំ-អន់] lumaan

(ម.ព. លម្អន់)។

លំអិត កិ., ន.

[លំ-អិត] lumaet

(ម.ព. លម្អិត)។

លំអិតលំអូន

ដែលរាប់រក ដោយទន់ភ្លន់, ថ្នាក់ថ្នម, ប្រើសម្ដីល្អិតល្អរកគ្នា :

លំអិតលំអូន គុ.កិ., គុ.

[លំ-អិត-លំ-អូន] lumaetlumaoun

ដែលរាប់រក ដោយទន់ភ្លន់, ថ្នាក់ថ្នម, ប្រើសម្ដីល្អិតល្អរកគ្នា :

លំអុត

ឱនបន្ទន់កាយឬវាចាឱ្យរាបទាប ឬក៏បង្អោនបន្ទន់ចិត្តទៅរកផ្លូវល្អ។

លំអុត កិរិយាសព្ទ

[លំ-អុត] lumaot

លំទោន, ឱនទន់ទាប (ចំពោះតែកាយ, វាចា, ចិត្ត) :

លំអុត កិរិយាសព្ទ

[ដើ-លំ-អុត-កាយ] lumaot

ដើរឱនបន្ទន់កាយ។

លំអុត គុ.កិ., គុ.

[លំ-អុត-លំ-អោន] lumaot

(ម.ព. លំអុតលំអូន)។

លំអុត កិរិយាសព្ទ

[លំ-អុត-លំ-អូន] lumaot

ឱនបន្ទន់កាយឬវាចាឱ្យរាបទាប ឬក៏បង្អោនបន្ទន់ចិត្តទៅរកផ្លូវល្អ។

លំអូត

លំអុតលំឱនសុភំសុភាពទន់ភ្លន់ :

លំអូត កិ., គុ.កិ.

[លំ-អូត] lumaout

លំអុតលំឱនសុភំសុភាពទន់ភ្លន់ :

លំអៀង កិរិយាសព្ទ

[លំ-អៀង] lumeang

(ម.ព. លម្អៀង)។

លំឥត កិរិយាសព្ទ

[លំ-អិត] lumaet

(ម.ព. លម្អិត)។

លំឱន

ធ្វើឱ្យឱន, បង្អោន, បន្ទន់ចុះ, (ចំពោះតែកាយ, វាចា, ចិត្ត) :

លំឱន កិរិយាសព្ទ

[លំ-អោន] lumoan

ធ្វើឱ្យឱន, បង្អោន, បន្ទន់ចុះ, (ចំពោះតែកាយ, វាចា, ចិត្ត) :

លំៗ គុ.កិ., គុ.

[លំ-លំ] lumlum

(ម.ព. លំ)។

លះ

ច្បាស់, ស្រឡះ, មិនប្រឡិមប្រឡុំ មិនរអាក់រអួល; ដែលអស់អាថ៌សេចក្ដី :

លះ កិរិយាសព្ទ

[លះ] leas

កាត់ចុងមែកឬគល់មែក ដើម្បីឱ្យស្រឡះឬឱ្យសំណុំដើមវែងចម្រើនឡើងទៀត :

លះ កិរិយាសព្ទ

[លះ] leas

ពុះលួសរំហូត :

លះ កិរិយាសព្ទ

[លះ] leas

មុតដូចគេអារ :

លះ កិរិយាសព្ទ

[លះ] leas

ចោលស្រឡះលែងត្រូវការ, លែងធ្វើតទៅទៀត, លែងនឹកនា, មិនឱ្យមានតទៅទៀត :

លះ គុ.កិ., គុ.

[លះ] leas

ច្បាស់, ស្រឡះ, មិនប្រឡិមប្រឡុំ មិនរអាក់រអួល; ដែលអស់អាថ៌សេចក្ដី :

លះបង់ កិរិយាសព្ទ

[លះ-បង់] leahbang

លះចោល, បោះបង់ចោល :

លះលាក

លះឃ្លាតលែងងាកបែរទៅរក :

លះលាក កិរិយាសព្ទ

[លះ-លាក] leahleak

លះឃ្លាតលែងងាកបែរទៅរក :

លះលែង កិរិយាសព្ទ ១)

[លះ-លែង] leahleaeng

លះស្រឡះ លែងធ្វើ, លែងត្រូវការតទៅទៀត :

លះលែង កិរិយាសព្ទ ២)

[លះ-លែង] leahleaeng

លែងគ្នាដាច់ស្រឡះ :

លះលែង កិរិយាសព្ទ

[លះ-លែង-វែង-បង់] leahleaeng

(ម.ព. រវែងបង់)។

ល័ក្កចាន់

ក្អម ឬថូទឹក ច្រើនតែធ្វើដោយឈើក្រឡឹង ឬ ដោយបន្ទោះត្បាញខ្មុកម្រ័ក្សណ៍ មានខ្សែសម្រាប់យួរឬស្ពាយបាន, សម្រាប់ដាក់ទឹក ប្រើក្នុងវេលាដើរដំណើរ, ជាបរិក្ខាររបស់បព្វជិត :

ល័ក្កចាន់ នាម

[លាក់-កៈ-ចាន់] leakkochan

ក្អម ឬថូទឹក ច្រើនតែធ្វើដោយឈើក្រឡឹង ឬ ដោយបន្ទោះត្បាញខ្មុកម្រ័ក្សណ៍ មានខ្សែសម្រាប់យួរឬស្ពាយបាន, សម្រាប់ដាក់ទឹក ប្រើក្នុងវេលាដើរដំណើរ, ជាបរិក្ខាររបស់បព្វជិត :

ល័ក្ដ

ឈ្មោះឈើឬដំណាំដែលមានសម្បុរដូចល័ក្ដស្រម៉ :

ល័ក្ដ នាម a

[លាក់] leak

ជ័រខះរឹងកើតអំពីសត្វល្អិតពួកមួយ មានសម្បុរក្រហម សម្រាប់ប្រើការជ្រលក់សូត្រ អម្បោះជាដើម :

ល័ក្ដ នាម b

[លាក់] leak

ផង់ល្អិតឬកករឹងជាដុំមានព័ណ៌ផ្សេងៗ សម្រាប់ប្រើជាគ្រឿងជ្រលក់ :

ល័ក្ដ នាម

[កាក-លាក់] kakleak

កាករបស់ល័ក្ដស្រម៉ ដែលស្ងោររំងាស់អស់ជាតិហើយ, សម្រាប់ប្រើការបិទឬភ្ជ័រភ្ជាប់អ្វីផ្សេងៗ។

ល័ក្ដ កិរិយាសព្ទ

[ចង-ល័ក] chngolka

យកស្រម៉ល័ក្ដដែលនៅមានសត្វល្អិតជាមេ ដាក់ក្នុងសំបកកាតំស្លឹកត្នោតជាដើមចងភ្ជាប់នឹងឈើរស់មានដើមសង្កែ, ត្រាង, ស្នួលជាដើម ដើម្បីឱ្យមេនោះចេញមកវាររោមមែកឈើ កកើតបានជាស្រម៉ល័ក្ខតទៅទៀត :

ល័ក្ដ កិរិយាសព្ទ

[បន់-ទំ-លាក់] bnotumleak

(ម.ព. ចងល័ក្ដ)។

ល័ក្ដ នាម

[លាក់-ជុំ-កន់-ឡង់] leakchuumknolngo

ស្រម៉ល័ក្ដដែលដុះព័ទ្ធស្រោបរុំជុំវិញមែកឈើ។

ល័ក្ដ នាម

[លាក់] leak

ឈ្មោះឈើឬដំណាំដែលមានសម្បុរដូចល័ក្ដស្រម៉ :

ល័ខ នាម

[លាក់] loakh

(ម.ព. ល័ក្ដ)។

ល័ព្ធ

លេខដែលគិតឃើញជាចំនួនស្រេចហើយត្រាទុក។

ល័ព្ធ គុណនាម

[ឡ័ប] loapthor

ដែលបានហើយ, ដែលស្រេចហើយ :

ល័ព្ធ នាម

[ឡ័ប] loapthor

លេខដែលគិតឃើញជាចំនួនស្រេចហើយត្រាទុក។

ល្កក់ គុ.កិ., គុ.

[ល្កក់] lkok

ដែលលូតលាស់ល្ហក់ :

ល្កម គុណនាម

[ល្កម] lkom

ដែលផុយខ្លាំង :

ល្ខោន

មហោស្រពមួយប្រភេទ លេងរាំរឿងផ្សេងៗ :

ល្ខោន នាម ១)

[ល្ខោន] lkhoun

ទម្រង់សិល្បៈទស្សនីយភាពដែលសម្ដែងអំពីរឿងអ្វីមួយ តាមរយៈពាក្យសម្ដីនិងសកម្មភាពតួអង្គនៅក្នុងសាច់រឿង :

ល្ខោន នាម ២)

[ល្ខោន] lkhoun

មហោស្រពមួយប្រភេទ លេងរាំរឿងផ្សេងៗ :

ល្ខោនខោល

ខ្មែរហៅចំពោះតែល្ខោនដែលអ្នករាំសុទ្ធតែប្រុស។

ល្ខោនខោល នាម

[ល្ខោន-ខោល] lkhaonkhaol

ខ្មែរហៅចំពោះតែល្ខោនដែលអ្នករាំសុទ្ធតែប្រុស។

ល្ខោនចាប់ឆាយ

ល្ខោនកាឡៃ គឺល្ខោនដែលលេងចម្រុះបែបច្រើនយ៉ាងលាយច្របល់គ្នា តាមសម័យនិយម។

ល្ខោនចាប់ឆាយ នាម

[ល្ខោន-ចាប់-ឆាយ] lkhaonchabchhay

ល្ខោនកាឡៃ គឺល្ខោនដែលលេងចម្រុះបែបច្រើនយ៉ាងលាយច្របល់គ្នា តាមសម័យនិយម។

ល្ខោននិយាយ

ទម្រង់សិល្បៈដែលតួសម្ដែងនិយាយឆ្លើយឆ្លងគ្នាក្នុងឆាកឬឈុតនីមួយៗនៃរឿង ដែលអមដោយភ្លេងនិងចម្រៀង :

ល្ខោននិយាយ នាម

[ល្ខោន-និ-យាយ] lkhaonniyeay

ទម្រង់សិល្បៈដែលតួសម្ដែងនិយាយឆ្លើយឆ្លងគ្នាក្នុងឆាកឬឈុតនីមួយៗនៃរឿង ដែលអមដោយភ្លេងនិងចម្រៀង :

ល្ខោនបាសាក់

ទម្រង់សិល្បៈទស្សនីយភាពដែលតួសម្ដែងប្រើក្បាច់ហួនជាគោល ពោលប្រាប់ឈ្មោះតួអង្គនៃរឿងដោយខ្លួនឯង ស្លៀកសម្លៀកបំពាក់មានលក្ខណៈភ្លឺផ្លេកបែបបុរាណ អមដោយតន្ត្រីបុរាណ។ ល្ខោនបាសាក់នេះយកឈ្មោះតាមស្រុកមួយ គឺស្រុកបាសាក់ ខេត្តឃ្លាំង ទល់មុខនឹងខេត្តព្រះត្រពាំងនៃទឹកដីកម្ពុជាក្រោម :

ល្ខោនបាសាក់ នាម

[ល្ខោន-បា-សាក់] lkhaonbasak

ទម្រង់សិល្បៈទស្សនីយភាពដែលតួសម្ដែងប្រើក្បាច់ហួនជាគោល ពោលប្រាប់ឈ្មោះតួអង្គនៃរឿងដោយខ្លួនឯង ស្លៀកសម្លៀកបំពាក់មានលក្ខណៈភ្លឺផ្លេកបែបបុរាណ អមដោយតន្ត្រីបុរាណ។ ល្ខោនបាសាក់នេះយកឈ្មោះតាមស្រុកមួយ គឺស្រុកបាសាក់ ខេត្តឃ្លាំង ទល់មុខនឹងខេត្តព្រះត្រពាំងនៃទឹកដីកម្ពុជាក្រោម :