វញ្ឈៈ គុណនាម
[វ័ញ-ឈៈ] vonhchheak
ដែលមិនមានកូន (អា) ; ដែលមិនមានផល, ឥតប្រយោជន៍; ដែលឥតផ្លែ។
ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។
[វ័ញ-ឈៈ] vonhchheak
ដែលមិនមានកូន (អា) ; ដែលមិនមានផល, ឥតប្រយោជន៍; ដែលឥតផ្លែ។
[វ័ញ-ឈៈ-កាំ] vonhchheak
ប្រើជាបទសមាស ការងារឥតផល, អំពើឥតប្រយោជន៍។
[វ័ញ-ឈៈ-ព្រឹក] vonhchheak
ឈើដែលឥតផ្លែ (ឈើអាឬឈើឈ្មោល)។
[វ័ត-ដៈ] vodd
ដែលវិល; មូល, ដែលជាវង់មូល។
[វ័ត-ដៈ] vodd
ការវិលទៅមក; ដំណើរវិលកើតវិលស្លាប់; វង់មូល; តម្លៃសម្រាប់ចាយប្រើស្បៀង។
[វាត់-ទុក] vodd
ទុក្ខក្នុងវដ្ដៈ គឺទុក្ខសម្រាប់សត្វដែលវិលកើតវិលស្លាប់។
[វ័ត-ដៈ-ភៃ] vodd
ភ័យអំពីការវិលកើតវិលស្លាប់។
[វ័ត-ដៈ-មូល] vodd
ទីតាំងរបស់វដ្ដៈ, ឫសរបស់វដ្ដៈ។
[វ័ត-ដៈ-លោក] vodd
លោកគឺការវិលកើតវិលស្លាប់។
[វ័ត-ដៈ-សង់-សា] vodd
ដំណើរអន្ទោលវិលកើតវិលស្លាប់។
[វ័ត-ដៈ-សន់-ធិ] vodd
តំណវដ្ដៈ។
[វ័ត-ដៈ-ស័ង-សា] vodd
(ម.ព. វដ្ដសង្សារ)។
ដំណើរវិលជុំបន្តគ្នាមិនដាច់នៃបាតុភូតរំហួត កំណក ចំហាយ លំហូររបស់ទឹក :
[វ័ត-ទឹក] vtatoek≈
ដំណើរវិលជុំបន្តគ្នាមិនដាច់នៃបាតុភូតរំហួត កំណក ចំហាយ លំហូររបស់ទឹក :
ខួបរដូវរបស់ស្ត្រីចាប់ផ្ដើមពីស្ត្រីពេញក្រមុំ រហូតដល់វ័យអស់រដូវ។ មួយខួបរដូវមានរយៈពេល២៨ថ្ងៃ រាប់ចាប់ពីថ្ងៃទី១នៃរដូវរហូតដល់ថ្ងៃទី២៨នៃខួបនីមួយៗ :
[វ័ត-រ-ដូវ] vtarodouv≈
ខួបរដូវរបស់ស្ត្រីចាប់ផ្ដើមពីស្ត្រីពេញក្រមុំ រហូតដល់វ័យអស់រដូវ។ មួយខួបរដូវមានរយៈពេល២៨ថ្ងៃ រាប់ចាប់ពីថ្ងៃទី១នៃរដូវរហូតដល់ថ្ងៃទី២៨នៃខួបនីមួយៗ :
(ម.ព.វដ្ដ)។
[វ័ត-ដៈ] vtadak≈
(ម.ព.វដ្ដ)។
(ម.ព. វដ្ដ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[វ័ត-ដៈ—] vtadak—≈
(ម.ព. វដ្ដ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
ហត្ថជាងឈើ, ហត្ថខ្នាត។
[វ័ត-ឍៈ-កី] vodthokei
ជាងឈើ។
[វ័ត-ឍៈ-កី-កាំ] vodthokei
ការជាងឈើ, ការងាររបស់ជាងឈើ។
[វ័ត-ឍៈ-កី-ហ័ត] vodthokei
ហត្ថជាងឈើ, ហត្ថខ្នាត។
[វ័ត-ឍៈ-ណៈ] vodthon
សេចក្ដីចម្រើន; ការលូតលាស់; ដំណើរដុះដាល; ដំណើរកើតកាលវាលគុម្ព។
[វ័ត-ឍៈ-ណៈ-កាំ] vodthon
អំពើឬការងារដែលនាំឱ្យចម្រើនផលប្រយោជន៍។
[វ័ត-ឍៈ-ណៈ-កាល] vodthon
កាលឬសម័យដែលមានសេចក្ដីចម្រើនប្រយោជន៍ផ្សេងៗ។
[វ័ត-ឍៈ-ណៈ-ធ័រ] vodthon
ធម៌ឬសភាវៈដែលនាំឱ្យកើតសេចក្ដីចម្រើន។
[វ័ត-ឍៈ-ណៈ-សៈ-ម៉ៃ] vodthon
(ម.ព. វឌ្ឍនកាល)។
ការប្រកាន់នូវគំនិតចម្រើនជឿនលឿន ការគាំទ្រកំណែទម្រង់សង្គម :
[វ័ត-ឍៈ-ណៈ-និ-យំ] vtatheaknakniyum≈
ការប្រកាន់នូវគំនិតចម្រើនជឿនលឿន ការគាំទ្រកំណែទម្រង់សង្គម :
(ម.ព. វឌ្ឍនភាគី)។
[វ័ត-ឍៈ-នៈ-ភា-គិ-នី] vtatheakneakpheakini≈
(ម.ព. វឌ្ឍនភាគី)។
ដែលតែងចម្រើនរុងរឿង។ (ព.ផ្ទ.) ហានភាគិយ។
[វ័ត-ឍៈ-នៈ-ភា-គិ-យៈ] vtatheakneakpheakiyeak≈
ដែលតែងចម្រើនរុងរឿង។ (ព.ផ្ទ.) ហានភាគិយ។
ដែលមានចំណែកខាងចម្រើនរុងរឿង; អ្នកដែលមានចំណែកទៅខាងចម្រើនរុងរឿង, អ្នកដែលចេះតែចម្រើន។
[វ័ត-ឍៈ-នៈ-ភា-គី] vtatheakneakpheaki≈
ដែលមានចំណែកខាងចម្រើនរុងរឿង; អ្នកដែលមានចំណែកទៅខាងចម្រើនរុងរឿង, អ្នកដែលចេះតែចម្រើន។
ភាវៈឬដំណើរនាំឱ្យចម្រើន។
[វ័ត-ឍៈ-ណៈ-ភាប] vodthonopheap
ភាវៈឬដំណើរនាំឱ្យចម្រើន។
អាការៈនៃសេចក្ដីចម្រើន។
[វ័ត-ឍៈ-នា-កា] vodthoneakar
អាការៈនៃសេចក្ដីចម្រើន។
(ម.ព. វឌ្ឍន)។
[វ័ត-ឍៈ] vtatheak≈
(ម.ព. វឌ្ឍន)។
(ម.ព. វឌ្ឍន) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[វ័ត-ឍៈ-ណៈ—] vtatheaknak—≈
(ម.ព. វឌ្ឍន) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
វិធីតែងនិពន្ធមួយបែបដែលកវី អ្នកនិពន្ធ ធ្វើឱ្យដំណើររឿងមានការរីកចម្រើនពីធូរស្រាលទៅតានតឹងឬពីតានតឹងទៅធូរស្រាលវិញ ដូចជា ក្នុងរឿងទុំទាវ ស្នេហាទុំទាវចេញដំណើរពីភាពធម្មតាទៅរកភាពតានតឹងបន្តិចម្ដងៗរហូតបណ្ដាលឱ្យតួអង្គឯកទាំងពីរស្លាប់។
[វ័ត-ឍៈ-មាន-វិ-ធី] vtatheakmeanvithi≈
វិធីតែងនិពន្ធមួយបែបដែលកវី អ្នកនិពន្ធ ធ្វើឱ្យដំណើររឿងមានការរីកចម្រើនពីធូរស្រាលទៅតានតឹងឬពីតានតឹងទៅធូរស្រាលវិញ ដូចជា ក្នុងរឿងទុំទាវ ស្នេហាទុំទាវចេញដំណើរពីភាពធម្មតាទៅរកភាពតានតឹងបន្តិចម្ដងៗរហូតបណ្ដាលឱ្យតួអង្គឯកទាំងពីរស្លាប់។
រោគពិការអាការៈខាងក្នុង មានសួត, ថ្លើម, ក្រពះ ជាដើម; រោគរបេង :
[វៈ-ណៈ-រោក] vonarouk
រោគពិការអាការៈខាងក្នុង មានសួត, ថ្លើម, ក្រពះ ជាដើម; រោគរបេង :
ការលក់ដូរ, ជំនួញ។
[វៈ-និច-ជា] vonechchea
ការលក់ដូរ, ជំនួញ។
(ម.ព. វនិព្វក)។
[វៈ-និប-ពៈ-កៈ] ឬ [វៈ-និប-ពក់] vonepvok
(ម.ព. វនិព្វក)។
(ម.ព. វណ្ណ{¥¥}១{££}និងវណ្ណ{¥¥}២{££})។
[វ័រ-ណៈ] vonr
(ម.ព. វណ្ណ១និងវណ្ណ២)។
[វាន់] vondor
(ម.ព. វ័ណ្ដ)។
[វាន់] vean≈
(ម.ព. វណ្ដ)។
ទីព័ទ្ធជុំវិញកន្លែងណាមួយ។
[វាន់-មន់-ឌល់] veanmnodlo≈
ប្រវែងរង្វង់ បរិមាត្ររង្វង់។
[វាន់-មន់-ឌល់] veanmnodlo≈
ទីព័ទ្ធជុំវិញកន្លែងណាមួយ។
[វ័ន-ណៈ] vonn
អក្សរ។
[វ័រ-ណៈ-វិ-បុ័រ-យ៉ាយ] vonn
(ម.ព. វណ្ណវិបរិយាយ)។
[វ័ន-ណៈ-កៈ-វ៉ី] vonn
អ្នកប្រាជ្ញខាងអក្សរសាស្ត្រ; អ្នកប្រាជ្ញខាងកាព្យឃ្លោង។
[វ័ន-ណៈ-កូ-ប៉ិ-កា] vonn
ដបទឹកសរសេរ (ដបទឹកខ្មៅ)។
[វ័ន-ណៈ-គៈ-តិ] vonn
ដំណើររបស់អក្សរ គឺការតែងសេចក្ដី, ការចងក្រងពាក្យត្រូវតាមលក្ខណៈអក្សរ។
[វ័ន-ណៈ-តូ-លិ-កា] vonn
ប៉ាកកៃ; ស្លាបប៉ាកកា។
[វ័ន-ណៈ-តូ-លិ-កា-ទ័ន] vonn
ដងប៉ាកកៃ; ដងប៉ាកកា។
[វ័ន-ណៈ-ទូត] vonn
សំបុត្រ, ចុតហ្មាយ, ដីកា។
[វ័ន-ណៈ-ព្រឹត] vonn
ឆន្ទ, កាព្យ :
[វ័ន-ណៈ-មា-លា] vonn
ពួកអក្សរទាំងអស់។
[វ័ន-ណៈ-លេ-ខា] vonn
ដី ស។
[វ័ន-ណៈ-វិ-ប៉ៈ-រ៉ិ-យ៉ាយ] vonn
ការលើកតួអក្សរត្រឡប់មកដើមជាចុងឬចុងជាដើម, ដូចជា មសក ជា មកស "មូស" ជាដើម (ព.វ. បា. សំ.)។
[វ័ន-ណៈ] vonn
ព័ណ៌, សម្បុរ; ពន្លឺ, រស្មី; ភេទ; ថ្នាក់វង្ស, ពូជ, ពូជពង្ស (របស់មនុស្ស)។
[វ័រ-ណៈ-ស្រេស] vonn
(ម.ព. វណ្ណសេដ្ឋ)។
[វ័រ-ណៈ-ស្រេស-ឋា] vonn
(ម.ព. វណ្ណសេដ្ឋា)។
[វ័ន-ណៈ-ម៉ាត់] vonn
ដែលមានត្រឹមតែសម្បុរ; ដែលបានតែព័ណ៌ឥតក្លិន :
[វ័ន-ណៈ-ម៉ាត់-តា] vonn
(ម.ព. វណ្ណមត្ត)។
[វ័ន-ណៈ-មាត] vonn
ដែលមានត្រឹមតែពូជពង្សឧត្តម តែឥតចំណេះវិជ្ជា ឬខ្សត់ទ្រព្យ ឬក៏ឥតគេរាប់ :
[វ័ន-ណៈ-វាត់-តី] vonn
(ម.ព. វណ្ណវ័ត)។
[វ័ន-ណៈ-វាត់] vonn
មានសម្បុរ (ល្អ) ; មានពូជពង្ស។
[វ័ន-ណៈ-សង់-ក] vonn
សេចក្ដីរង្កៀសចំពោះពូជពង្ស; ការលាយច្រឡំពូជពង្ស; ការលាយចម្រុះព័ណ៌។
[វ័ន-ណៈ-សន់-ឋាន] vonn
សម្បុរនិងទ្រង់ទ្រាយ :
[វ័ន-ណៈ-សំ-ប័ត] vonn
ការបរិបូរដោយសម្បុរ។
[វ័ន-ណៈ-សេត] vonn
ដែលប្រសើរព្រោះពូជពង្ស (ព្រាហ្មណ៍ឬក្សត្រិយ៍)។
[វ័ន-ណៈ-ស័ង-ស័ក-គៈ] vonn
ការច្រឡំពូជពង្ស, ការលាយពូជពង្ស; ការកាត់ពូជពង្សដែលទីទៃពីគ្នា :
[វ័ន-ណៈ] vonn
លម្អ; គុណ; សេចក្ដីសរសើរ, ពាក្យសរសើរ; ពាក្យពណ៌នាកេរ្តិ៍ឈ្មោះល្អ; រូបរាង; បែប, បែបយ៉ាង; ការកំណត់ហេតុ; លក្ខណៈ; ...។
[វ័ន-ណៈ-ទា-សី] vonn
ទាសីមានលម្អ គឺនគរសោភិនី, ស្រីពេស្យា។
[វ័ន-ណៈ-ធាត] vonn
លក្ខណៈរូបរាង។
[វ័ន-ណ័ប-ប៉ៈ-ភេត] vonn
ដំណើរបែបផ្សេងគ្នា, បែបទីទៃពីគ្នា; ...។
[វ័ន-ណៈ-វា-ទិ-នី] vonn
(ម.ព. វណ្ណវាទី)។
[វ័ន-ណៈ-វា-ទី] vonn
អ្នកពោលពាក្យសរសើរ។
ស្នាដៃតែងនិពន្ធឬវិចិត្រកម្ម :
[វ័ន-ណៈ-កាំ] vnonakkaam≈
ស្នាដៃតែងនិពន្ធឬវិចិត្រកម្ម :
ពាក្យពណ៌នា, ពាក្យពន្យល់, សេចក្ដីអធិប្បាយ, អដ្ឋកថា; ការសរសេរ។
[វ័ន-ណៈ-នា] vonnonea
ពាក្យពណ៌នា, ពាក្យពន្យល់, សេចក្ដីអធិប្បាយ, អដ្ឋកថា; ការសរសេរ។
សន្ទស្សន៍អក្សរសិល្ប៍មួយប្រភេទ ដែលកវី អ្នកនិពន្ធសរសេរអធិប្បាយរៀបរាប់ឡើងវិញនូវដំណើររឿងរ៉ាវជាក់ស្តែងនៃជីវភាពសង្គម (ពិធីបុណ្យផ្សេងៗ ការធ្វើដំណើរ ឧបទ្ទវហេតុ ទំនាក់ទំនង រវាងគ្រួសារ រវាងខ្លួនឯង និងអ្នកដទៃ) ទោះជាដំណើររឿងទាំងនោះកន្លងផុតទៅក្ដីឬកំពុងប្រព្រឹត្តទៅក្ដី មករៀ
[វ័ន-ណៈ-នា-កៈ-ថា] vnonakneakaktha≈
សន្ទស្សន៍អក្សរសិល្ប៍មួយប្រភេទ ដែលកវី អ្នកនិពន្ធសរសេរអធិប្បាយរៀបរាប់ឡើងវិញនូវដំណើររឿងរ៉ាវជាក់ស្តែងនៃជីវភាពសង្គម (ពិធីបុណ្យផ្សេងៗ ការធ្វើដំណើរ ឧបទ្ទវហេតុ ទំនាក់ទំនង រវាងគ្រួសារ រវាងខ្លួនឯង និងអ្នកដទៃ) ទោះជាដំណើររឿងទាំងនោះកន្លងផុតទៅក្ដីឬកំពុងប្រព្រឹត្តទៅក្ដី មករៀ
វិធីតែងនិពន្ធមួយបែបដែលកវី អ្នកនិពន្ធប្រើដោយលើកយកតួអង្គមនុស្ស សត្វ រឿងចម្បាំង ធម្មជាតិឬទេសភាពមកនិទានរៀបរាប់ឱ្យឃើញច្បាស់ដូចបានឃើញនឹងភ្នែកផ្ទាល់។
[វ័ន-ណៈ-នា-វិ-ធី] vnonakneavithi≈
វិធីតែងនិពន្ធមួយបែបដែលកវី អ្នកនិពន្ធប្រើដោយលើកយកតួអង្គមនុស្ស សត្វ រឿងចម្បាំង ធម្មជាតិឬទេសភាពមកនិទានរៀបរាប់ឱ្យឃើញច្បាស់ដូចបានឃើញនឹងភ្នែកផ្ទាល់។
គ្រឿងប្រដាប់សម្រាប់ប្រើផ្សំជាមួយនឹងអក្សរ; វណ្ណយុត្តសម្រាប់ប្រើក្នុងភាសាខ្មែរមាន ១៨យ៉ាងគឺ ១-វិសជ៌នី ឬ វិសគ៌ៈ ឬក៏ រះមុខ (ះ) ; ២-មូសិកទន្ត ឬ ធ្មេញកណ្ដុរ (៉) ; ៣-ត្រីសព្ទ (៊) ; ៤-ទណ្ឌឃាត ឬ បដិសេធ (៍) ; ៥-របាទ ឬ រេផៈ (៌) ; ៦-រស្សសញ្ញា ឬ បន្តក់ (់) ; ៧-សំយោគសញ្ញា (័