សរសរពេជ្រ
សសររាងតូចស្រាវ ជាធម្មតាមានការរចនាលម្អ ដែលទ្រធ្នឹម មេទ្វារ ឬបង្អួចខាងលើ។
Khmer words, how to say them, and what they mean — open to read, and improved by the people who use it.
សសររាងតូចស្រាវ ជាធម្មតាមានការរចនាលម្អ ដែលទ្រធ្នឹម មេទ្វារ ឬបង្អួចខាងលើ។
[ស-ស-ពេច] sasapech≈
សសររាងតូចស្រាវ ជាធម្មតាមានការរចនាលម្អ ដែលទ្រធ្នឹម មេទ្វារ ឬបង្អួចខាងលើ។
ឈ្មោះកាព្យបុរាណមួយរឿងខាងព្រះពុទ្ធសាសនា កើតមានក្នុងរជ្ជកាលនៃ ព្រះបាទសម្ដេចព្រះហរិរក្សរាមា ឥស្សរាធិបតី ...មានដើមថា ឧកាស, បាទយុគលំ នមាមិហំ ខ្ញុំអរឱនអង្គ ក្រួញក្រាបអភិវាទ ព្រះបាទពុទ្ធពង្សទាំងគូរត្នរុង- រឿងឫទ្ធិរង្សី។ល។
[ស-សើ] s'ser
និយាយលើក, លើកតម្កើង, និយាយស្ងើច, ពោលពណ៌នាគុណ :
[ស-សើ-ព្រះ-បាត] s'ser
ឈ្មោះកាព្យបុរាណមួយរឿងខាងព្រះពុទ្ធសាសនា កើតមានក្នុងរជ្ជកាលនៃ ព្រះបាទសម្ដេចព្រះហរិរក្សរាមា ឥស្សរាធិបតី ...មានដើមថា ឧកាស, បាទយុគលំ នមាមិហំ ខ្ញុំអរឱនអង្គ ក្រួញក្រាបអភិវាទ ព្រះបាទពុទ្ធពង្សទាំងគូរត្នរុង- រឿងឫទ្ធិរង្សី។ល។
គូស, វាស ឱ្យដិតជាតួអក្សរឬលេខ ឬឱ្យដិតអក្សរកើតបានជាសេចក្ដី :
[ស-សេ] s'se
គូស, វាស ឱ្យដិតជាតួអក្សរឬលេខ ឬឱ្យដិតអក្សរកើតបានជាសេចក្ដី :
(ម.ព. ឌិកតេ)។
[ស-សេ-តាម-សូត] sasetamsout≈
(ម.ព. ឌិកតេ)។
(ម.ព. ឌិកតេ)។
[ស-សេ-តាម-អាន] sasetamaan≈
(ម.ព. ឌិកតេ)។
សម្រួលសាច់ដុំឬផ្នែកណាមួយនៃរាងកាយដោយគក់ ច្របាច់ ឈ្លី ជាដើម។
[ស-សៃ] sorosai
អាការៈឬអវយវៈក្នុងខ្លួនមនុស្សសត្វ មានសណ្ឋានជាវល្លិធំតូចវែងខ្លីប្រទាក់គ្នាជាគ្រឿងចងតសរីរកាយខ្លះ ជាផ្លូវឈាមនិងខ្យល់ខ្លះ។ល។ :
[ស-សៃ] sorosai
ខ្សែល្អិតឆ្មារ :
[ចាប់-ស-សៃ] sorosai
(ម.ព. ធ្វើសរសៃ)។
[ធ្វើ-ស-សៃ] sorosai
សម្រួលសាច់ដុំឬផ្នែកណាមួយនៃរាងកាយដោយគក់ ច្របាច់ ឈ្លី ជាដើម។
សរសៃក្នុងខ្លួនមនុស្សសត្វ មានសណ្ឋានជាបំពង់តូចធំ ជាផ្លូវសម្រាប់បញ្ជូនឈាមទៅកាន់សារពាង្គកាយ :
[ស-សៃ-ឈាម] sasaichheam≈
សរសៃក្នុងខ្លួនមនុស្សសត្វ មានសណ្ឋានជាបំពង់តូចធំ ជាផ្លូវសម្រាប់បញ្ជូនឈាមទៅកាន់សារពាង្គកាយ :
ធម្មជាតិទទួលសម្ផស្សដឹងអារម្មណ៍របស់មនុស្សសត្វតាមរយៈសរីរាង្គឥន្ទ្រិយ សម្រាប់ដឹងព័ត៌មាននិងបញ្ជូនសកម្មភាពទាំងឡាយទៅខួរក្បាល។
[ស-សៃ-ប្រ-សាទ] sasaibrosat≈
ធម្មជាតិទទួលសម្ផស្សដឹងអារម្មណ៍របស់មនុស្សសត្វតាមរយៈសរីរាង្គឥន្ទ្រិយ សម្រាប់ដឹងព័ត៌មាននិងបញ្ជូនសកម្មភាពទាំងឡាយទៅខួរក្បាល។
សំណុំសរសៃតូចៗដែលភ្ជាប់ទៅប៉ូលទាំងពីរនៃកោសិកាពេលដែលវាចែកជាពីរ។
[ស-សៃ-អា-ក្រូ-ម៉ា-ទិច] sasaiaakrumatich≈
សំណុំសរសៃតូចៗដែលភ្ជាប់ទៅប៉ូលទាំងពីរនៃកោសិកាពេលដែលវាចែកជាពីរ។
(ម.ព. សរស្វ័ត)។
[សៈ-រ័ស-ស្វៈ-តី] ឬ [ដី] sakrsasveaktei]rue[dei≈
(ម.ព. សរស្វ័ត)។
ស្ត្រីប្រសើរ, នាងឆើតឆាយ; ...។
[សៈ-រ័ស-ស្វាត់] sorosvoat
ឈ្មោះនទីមួយក្នុងប្រទេសឥណ្ឌា (ហៅក្នុងសម័យពីដើម) ជាទីគោរពរាប់អានរបស់ពួកហិណ្ឌូព្រាហ្មណិក។
[សៈ-រ័ស-ស្វាត់] sorosvoat
នាមនាងទេវីជាជាយានៃព្រះព្រហ្ម (តាមលទ្ធិព្រាហ្មណ៍)។
[សៈ-រ័ស-ស្វាត់] sorosvoat
ស្ត្រីប្រសើរ, នាងឆើតឆាយ; ...។
អត្តភាព, រាងកាយ, ខ្លួនប្រាណ :
[សៈ-រ៉ិល] saril
អត្តភាព, រាងកាយ, ខ្លួនប្រាណ :
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ] sarir
(ម.ព. សរីរៈ)។
សំណល់អដ្ឋិដែលរម្លាយរួចហើយ (ហៅចំពោះតែអដ្ឋិលោកអ្នកមានបុណ្យឬព្រះអរហន្ត) :
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ធាត] sakreiraktheat≈
ធាតុដែលប្រជុំនៅក្នុងខ្លួន គឺ ដី, ទឹក, ភ្លើង, ខ្យល់, អាកាស។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ធាត] sakreiraktheat≈
សំណល់អដ្ឋិដែលរម្លាយរួចហើយ (ហៅចំពោះតែអដ្ឋិលោកអ្នកមានបុណ្យឬព្រះអរហន្ត) :
វិធីសាស្ត្រព្យាបាលជំងឺដោយប្រើភ្នាក់ងាររូប ធម្មជាតិឬសិប្បនិមិ្មត :
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ព្យា-បាល] sakreirakpyeabal≈
វិធីសាស្ត្រព្យាបាលជំងឺដោយប្រើភ្នាក់ងាររូប ធម្មជាតិឬសិប្បនិមិ្មត :
វិទ្យាសាស្ត្រសិក្សាអំពីមុខងារសកម្មភាពនៃជាលិកានិងសរីរាង្គរបស់ភាវៈមានជីវិត។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-វិត-ទ្យា] sakreirakvittyea≈
វិទ្យាសាស្ត្រសិក្សាអំពីមុខងារសកម្មភាពនៃជាលិកានិងសរីរាង្គរបស់ភាវៈមានជីវិត។
ផ្នែកនៃសព៌ាង្គកាយដែលមានមុខងារពិសេស :
[សៈ-រ៉ី-រាង] ឬ [សៈ-រ៉ី-រ៉ាង] sakreireang]rue[sakreirang≈
ផ្នែកនៃសព៌ាង្គកាយដែលមានមុខងារពិសេស :
(ម.ព. លិង្គ, យោនី, ប្រដាប់ភេទ, សរីរាង្គភេទ,កេរខ្មាស)។
[ស-រ៉ី-រាង-បន់-ត-ពូច] sareireangbnotapuch≈
(ម.ព. លិង្គ, យោនី, ប្រដាប់ភេទ, សរីរាង្គភេទ,កេរខ្មាស)។
(ម.ព. លិង្គ, យោនី, ប្រដាប់ភេទ, សរីរាង្គភេទ,កេរខ្មាស)។
[សៈ-រ៉ី-រាង-ភេត] sakreireangphet≈
(ម.ព. លិង្គ, យោនី, ប្រដាប់ភេទ, សរីរាង្គភេទ,កេរខ្មាស)។
ប៉ែកឬចំណែកនៃសរីរៈ (មានដៃ, ជើង ជាដើម)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ា-វ៉ៈ-យៈ-វៈ] sakreiravakyeakveak≈
ប៉ែកឬចំណែកនៃសរីរៈ (មានដៃ, ជើង ជាដើម)។
អ្នកមានសរីរៈ គឺមនុស្ស, សត្វ, សត្វលោក។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ិន] soririn
អ្នកមានសរីរៈ គឺមនុស្ស, សត្វ, សត្វលោក។
(ម.ព. សរីរិន)។
[សៈ-រ៉ី-រិ-នី] sakreirini≈
(ម.ព. សរីរិន)។
អាការៈក្នុងខ្លួន (មានសក់, រោមជាដើម)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ] sorireak
អត្តភាព, រូប, រាងកាយ, ខ្លួនប្រាណ; សាកសព; រាងឆ្អឹង :
[សៈ-រ៉ី-រុ័ប-ប៉ៈ-ដិ-ព័ត] sorireak
ដែលជាប់ទាក់ទងដោយសរីរកាយ :
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-វិ-មោក] sorireak
(ម.ព. សរីរវិមោក្ខ)។
[សៈ-រ៉ី-រុ័ប-ប៉ៈ-ដិ-ព័ត] sorireak
ដែលជាប់នៅនាសរីរៈ (ដូចយ៉ាងសំពត់អាវដែលស្លៀកពាក់ជាប់នឹងខ្លួន, អម្រែកនៅលើស្មាជាដើម)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-កាយ] sorireak
រាងកាយទាំងមូល, គ្រោងរូប។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-កិច] sorireak
ការរវល់ដោយរាងកាយ (មានបន្ទោឧច្ចារៈបស្សាវៈជាដើម) ; ការរម្លាយសព្វឬបញ្ចុះសព :
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ជាត] sorireak
(ម.ព. សរីរជៈ)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ជៈ] sorireak
ដែលកើតចេញអំពីសរីរៈ។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-និក-ខេប] sorireak
ការបោះបង់សរីរៈ; ការបញ្ចុះសព :
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ប-រ៉ិ-ហា] sorireak
ការថែរក្សាខ្លួន។
[សៈ-រី-រុ័ប-ប៉ៈ-ដិ-ជ័ក-គៈ-នៈ] sorireak
ការជម្រះឬសម្អាតសរីរៈ។
[សៈ-រ៉ី-រុ័ប-ប៉ៈ-ទេស] sorireak
សរីរកាយ, សព៌ាង្គកាយ។
[សៈ-រ៉ី-រុ័ប-ប៉ៈ-ភា] sorireak
រស្មីឬពន្លឺដែលភ្លឺចេញអំពីសរីរកាយ :
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ប្រៈ-តិ-ព័ត] sorireak
(ម.ព. សរីរប្បដិព័ទ្ធ)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ប្រ-ទេស] sorireak
សព៌ាង្គកាយ គឺរូបរាងកាយទាំងមូល។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ប្រ-ភា] sorireak
(ម.ព. សរីរប្បភា)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ព័រ] sorireak
សម្បុរសរីរៈ។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-ភេត] sorireak
ការបែកធ្លាយសរីរៈ, ដំណើររំលាងខន្ធ, មរណភាព :
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-យន់] sorireak
យន្តគឺសរីរៈ, សរីរកាយដែលទុកដូចជាគ្រឿងយន្ត។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-យន់] sorireak
(ម.ព. សរីរយន្ត)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-យា-ត្រា] sorireak
ការចិញ្ចឹមជិវីត, ការរស់នៅ។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-រ័ក-សា] sorireak
(ម.ព. សរីរព្យាបាល)។
[សៈ-រ៉ី-រៈ-រូ-ប៉ៈ-ធាត] sorireak
រូបធាតុក្នុងសរីរៈ គឺធាតុដែលមានរូបផ្សេងៗក្នុងសរីរកាយ។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-វ័ន] sorireak
(ម.ព. សរីរព័ណ៌)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-វិច-ជា] sorireak
វិជ្ជាឬក្បួនសម្រាប់រៀនសង្កេតចំណាំអាការៈក្នុងខ្លួន ឱ្យដឹងដោយការវះកាត់ជាដើម។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-វិ-មោក] sorireak
ការរួចផុតចាកសរីរៈ (មរណភាព)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-សន់-ឋាន] sorireak
ទ្រង់ទ្រាយសរីរៈ, បែបភាពឬរាងរៅរបស់រូបកាយ។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-សន់-ធិ] sorireak
តំណសរីរៈ, សន្លាក់ឆ្អឹង។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-សាស] sorireak
(ម.ព. សរីរវិទ្យា)។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-សោ-សៈ-ណៈ] ឬ [សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-សោ-សន់] sorireak
ការបង្អត់ខ្លួនឱ្យស្គាំងស្គម។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ-សំ-ស្កា] sorireak
ការរម្លាយរូប, ឈាបនកិច្ច។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ា-កា] sorireak
អាការៈក្នុងខ្លួន (មានសក់, រោមជាដើម)។
(ម.ព. សរីរៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[សៈ-រ៉ី-រ៉ៈ—] sakreirak—≈
(ម.ព. សរីរៈ) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
សត្វលូន, ឧរគសត្វ :
[សៈ-រ៉ី-ស្រឹប] sorisroeb
សត្វលូន, ឧរគសត្វ :
រួបរួម, ប្រមូលរួមគ្នា; រួមសេចក្ដី, ប្រមូលសេចក្ដីដោយសង្ខេប (ច្រើនប្រើ សរូប ជាង) :
[សៈ-រ៉ុប] srub
រួបរួម, ប្រមូលរួមគ្នា; រួមសេចក្ដី, ប្រមូលសេចក្ដីដោយសង្ខេប (ច្រើនប្រើ សរូប ជាង) :
[សៈ-រ៉ូប] sakroub≈
(ម.ព. សរុប)។
[សៈ-រ៉ូ-ប៉ៈ-កៈ-ថា] sakroubakkaktha≈
ពាក្យរួបរួម។
[សៈ-រ៉ូ-ប៉ៈ-និ-ទេស] sakroubaknites≈
ការសម្ដែងចេញដោយសរុប, ការញែកសេចក្ដីដោយសង្ខេប។
[សៈ-រ៉ូ-ប៉ៈ-នៃ] sakroubakney≈
ន័យសង្ខេប, សេចក្ដីពន្យល់ដោយរួបរួម។
(ម.ព. សរុប) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
[សៈ-រ៉ូ-ប៉ៈ—] sakroubak—≈
(ម.ព. សរុប) បើរៀងភ្ជាប់ពីខាងដើមសព្ទដទៃ។
ផ្កាឈូក; ប្រើជា សរោជបុប្ផា ក៏បាន (សម្រាប់ប្រើក្នុងកាព្យ) :
[សៈ-រ៉ោច] ឬ [សៈ-រ៉ោ-ជៈ] sorouch
ឈូក។
[សៈ-រ៉ោ-ជៈ-បុស] sorouch
ផ្កាឈូក; ប្រើជា សរោជបុប្ផា ក៏បាន (សម្រាប់ប្រើក្នុងកាព្យ) :
ស្រៈមានសំឡេងខ្លី (ព.វ.)។
[សៈ-រ៉ៈ] soreak
សំឡេង; ស្រៈ។