ស្លឹករឹត

វចនានុក្រមខ្មែរ

ពាក្យខ្មែរ ការអាន និងអត្ថន័យ — បើកជាសាធារណៈ និងកែលម្អដោយអ្នកអាន។

៦៨,៣៦៩ ធាតុ

ស៊ីណូវីត នាម

[ស៊ី-ណូ-វីត] sinouvit

រលាកទឹកសន្លាក់, ជំងឺមានសភាពស្រួចស្រាល់ ឬរ៉ាំរ៉ៃដែលធ្វើឱ្យស្ងួត ឬមានសារធាតុរាវមិនប្រក្រតីដូចជា ឈាម ទឹករងៃ ឬអាចមានឧស្ម័ន :

ស៊ីតូប្លាស

ធាតុផ្សំនៃកោសិកាដែលជាសារធាតុថ្លាអន្ធិលហើយស្ថិតនៅចន្លោះភ្នាសនិងណ្វៃយ៉ូនៃកោសិកា :

ស៊ីតូប្លាស នាម

[ស៊ី-តូ-ប្លាស] sitoubleas

ធាតុផ្សំនៃកោសិកាដែលជាសារធាតុថ្លាអន្ធិលហើយស្ថិតនៅចន្លោះភ្នាសនិងណ្វៃយ៉ូនៃកោសិកា :

ស៊ីទែន

ធុងធំធ្វើអំពីលោហធាតុឬជ័រប្លាស្ទិក សម្រាប់ផ្ទុកវត្ថុរាវ :

ស៊ីទែន នាម

[ស៊ី-ទែន] siten

ធុងធំធ្វើអំពីលោហធាតុឬជ័រប្លាស្ទិក សម្រាប់ផ្ទុកវត្ថុរាវ :

ស៊ីនេទិក

ការសិក្សាពីចលនានៃអង្គធាតុនិងបុព្វហេតុដែលបណ្ដាលឱ្យវាមានចលនា។

ស៊ីនេទិក នាម

[ស៊ី-នេ-ទិក] sinetik

ការសិក្សាពីចលនានៃអង្គធាតុនិងបុព្វហេតុដែលបណ្ដាលឱ្យវាមានចលនា។

ស៊ីនេទិកគីមី

ការសិក្សាពីកម្រិតល្បឿន និងចលនការនៃបណ្ដាប្រតិកម្មគីមី។

ស៊ីនេទិកគីមី នាម

[ស៊ី-នេ-ទិក-គី-មី] sinetikkimi

ការសិក្សាពីកម្រិតល្បឿន និងចលនការនៃបណ្ដាប្រតិកម្មគីមី។

ស៊ីនេម៉ាទិក

ផ្នែកមួយនៃមេកានិកសិក្សាពីចលនានៃប្រព័ន្ធចំណុចរូបធាតុដោយមិនអាស្រ័យទៅនឹងកម្លាំងដែលមានអំពើលើប្រព័ន្ធឡើយ។

ស៊ីនេម៉ាទិក នាម

[ស៊ី-នេ-ម៉ា-ទិក] sinematik

ផ្នែកមួយនៃមេកានិកសិក្សាពីចលនានៃប្រព័ន្ធចំណុចរូបធាតុដោយមិនអាស្រ័យទៅនឹងកម្លាំងដែលមានអំពើលើប្រព័ន្ធឡើយ។

ស៊ីប

វង់បាញ់, បន្ទះម្យ៉ាងមានរាងមូលសំប៉ែតសម្រាប់ឱ្យអ្នកធ្វើលំហាត់តម្រង់បាញ់ចំចំណុចគោលដៅដែលស្ថិតនៅចំកណ្ដាល :

ស៊ីប នាម

[ស៊ីប] Cyprus

វង់បាញ់, បន្ទះម្យ៉ាងមានរាងមូលសំប៉ែតសម្រាប់ឱ្យអ្នកធ្វើលំហាត់តម្រង់បាញ់ចំចំណុចគោលដៅដែលស្ថិតនៅចំកណ្ដាល :

ស៊ីប៉ារេត

ដាក់កោយបោះលើផែនដី យឹតម្រាមដៃមួយផ្ទប់នឹងដីបាញ់តម្រង់ផ្ដួលកោយដាំ (ក្នុងល្បែងអង្គញ់)។

ស៊ីប៉ារេត កិរិយាសព្ទ

[ស៊ី-ប៉ា-រ៉េត] seiparet

ដាក់កោយបោះលើផែនដី យឹតម្រាមដៃមួយផ្ទប់នឹងដីបាញ់តម្រង់ផ្ដួលកោយដាំ (ក្នុងល្បែងអង្គញ់)។

ស៊ីផឹក កិរិយាសព្ទ

[ស៊ី-ផឹក] siphoek

ស៊ីផងផឹកស្រាផង។

ស៊ីផ្លេ

ប្រដាប់សម្រាប់ចុចច្របាច់ឱ្យឮសំឡេងចេញពីរថយន្ត ឬទោចក្រយានយន្ត ជាសញ្ញាឱ្យជៀសពីផ្លូវ ដើម្បីជាដំណឹងឱ្យអ្នកនៅតាមដងផ្លូវជៀសទៅម្ខាង ទុកចន្លោះឱ្យយានយន្តបើកបរទៅដោយឥតឧបសគ្គ។

ស៊ីផ្លេ កិ., ន.

[ស៊ី-ផ្លេ] siphle

ចុចឧបករណ៍នៃយានយន្តឱ្យឮសំឡេងឡើង ដើម្បីឱ្យអ្នកដទៃទៀតបានឮជាមុន, ឧបករណ៍សម្រាប់ចុចស៊ីផ្លេនេះ :

ស៊ីផ្លេ នាម

[ស៊ី-ផ្លេ] siphle

ប្រដាប់សម្រាប់ចុចច្របាច់ឱ្យឮសំឡេងចេញពីរថយន្ត ឬទោចក្រយានយន្ត ជាសញ្ញាឱ្យជៀសពីផ្លូវ ដើម្បីជាដំណឹងឱ្យអ្នកនៅតាមដងផ្លូវជៀសទៅម្ខាង ទុកចន្លោះឱ្យយានយន្តបើកបរទៅដោយឥតឧបសគ្គ។

ស៊ីភីយូ

(ប.ព.) ឧបករណ៍បណ្ដុំសៀគ្វីដែលធ្វើការងារបីយ៉ាងគឺ ត្រួតពិនិត្យដំណើរការកុំព្យូទ័រ, ធ្វើប្រមាណវិធីបែបតក្កវិទ្យានិងនព្វន្ត, ទទួលធាតុចូលនិងបង្កើតធាតុចេញ។

ស៊ីភីយូ នាម

[ស៊ី-ភី-យូ] siphiyu

(ប.ព.) ឧបករណ៍បណ្ដុំសៀគ្វីដែលធ្វើការងារបីយ៉ាងគឺ ត្រួតពិនិត្យដំណើរការកុំព្យូទ័រ, ធ្វើប្រមាណវិធីបែបតក្កវិទ្យានិងនព្វន្ត, ទទួលធាតុចូលនិងបង្កើតធាតុចេញ។

ស៊ីមណូស្ពែម

រុក្ខជាតិមានគ្រាប់ដែលគ្មានសំបកការពារពីខាងក្រៅទេ :

ស៊ីមណូស្ពែម នាម

[ស៊ីម-ណូ-ស្ពែម] simnouspem

រុក្ខជាតិមានគ្រាប់ដែលគ្មានសំបកការពារពីខាងក្រៅទេ :

ស៊ីមឹង កិរិយាសព្ទ

[ស៊ី-មឹង] seimueng

សម្ដែងអាការៈខ្មាំងមឹលរកគ្នា; តស៊ូឥតញញើត :

ស៊ីមឹង គុណនាម

[ស៊ី-មឹង] seimueng

ដែលខ្មាំងមឹលរកគ្នា :

ស៊ីមេទ្រី

ដែលឆ្លុះគ្នា, ដែលឆ្លើយគ្នាពិតប្រាកដនៃទ្រង់ទ្រាយ ទំហំ និងទីតាំងនៃវត្ថុពីរដែលនៅទល់មុខគ្នាឬវិលជុំវិញអ័ក្ស។

ស៊ីមេទ្រី គុណនាម

[ស៊ី-មេ-ទ្រី] simetri

ដែលឆ្លុះគ្នា, ដែលឆ្លើយគ្នាពិតប្រាកដនៃទ្រង់ទ្រាយ ទំហំ និងទីតាំងនៃវត្ថុពីរដែលនៅទល់មុខគ្នាឬវិលជុំវិញអ័ក្ស។

ស៊ីម៉ងត៍

បាយអលាយផ្សំដោយស៊ីម៉ងត៍, ខ្សាច់, ក្រួស, ដែក :

ស៊ីម៉ងត៍ នាម

[ស៊ី-ម៉ង់] seimongot

កំបោរវិសេស កាលណាសើមឬទទឹកឆាប់រឹង មានអាការៈជាថ្មសាច់រឹង។

ស៊ីម៉ងត៍ នាម

[ស៊ី-ម៉ង់-អា-មេ] seimongot

បាយអលាយផ្សំដោយស៊ីម៉ងត៍, ខ្សាច់, ក្រួស, ដែក :

ស៊ីម៉ង់ កិរិយាសព្ទ ១)

[ស៊ី-ម៉ង់] simngo

ស៊ីក្នុងមួយរន្ធបានតែគ្រាប់មួយម៉ង់ៗ (ក្នុងល្បែងបាយខុំ)។

ស៊ីម៉ង់ កិរិយាសព្ទ ២)

[ស៊ី-ម៉ង់] simngo

(ព.ប្រ.) គួរនឹងបានច្រើន បែរជាបានតែមួយគត់ឬគួរនឹងបានចំណែកច្រើនទៅជាបានតែមួយចំណែក។

ស៊ីម៉ង់ នាម

[ស៊ី-ម៉ង់] simngo

(ម.ព. ស៊ីម៉ងត៍)។

ស៊ីរ៉ា

ដុសខាត់ស្បែកឱ្យភ្លឺរលាងដោយស៊ីរ៉ា :

ស៊ីរ៉ា នាម

[ស៊ី-រ៉ា] sira

ថ្នាំក្រមួនមួយប្រភេទ សម្រាប់ដុសខាត់ស្បែកឱ្យភ្លឺរលាង :

ស៊ីរ៉ា កិរិយាសព្ទ

[វាយ-ស៊ី-រ៉ា] veaysira

ដុសខាត់ស្បែកឱ្យភ្លឺរលាងដោយស៊ីរ៉ា :

ស៊ីរ៉ូប៍

ទឹកស្អិតមានរសផ្អែម លាយដោយមានគ្រឿងផ្សំមានស្ករ សឬស្ករក្រាមនិងរសជាតិផ្លែឈើជាដើម ប្រើជាគ្រឿងផឹក (ភេសជ្ជៈ) :

ស៊ីរ៉ូប៍ នាម

[ស៊ី-រ៉ូ] seiroub

ទឹកស្អិតមានរសផ្អែម លាយដោយមានគ្រឿងផ្សំមានស្ករ សឬស្ករក្រាមនិងរសជាតិផ្លែឈើជាដើម ប្រើជាគ្រឿងផឹក (ភេសជ្ជៈ) :

ស៊ីរ៉ែន នាម

[ស៊ី-រ៉ែន] siraen

ឧបករណ៍ម្យ៉ាងមានសំឡេងលាន់ឮខ្លាំង សម្រាប់ផ្ដល់ជាសញ្ញាអាសន្នឬបន្ទាន់ខ្លាំង :

ស៊ីរ៉ែន កិរិយាសព្ទ

[ស៊ី-រ៉ែន] siraen

ចុចឧបករណ៍ស៊ីរ៉ែន :

ស៊ីវម៉ៃ

ឈ្មោះម្ហូបចំហុយមានរាងមូលៗធ្វើពីសាច់ជ្រូកចិញ្ច្រាំលាយច្របល់ជាមួយគ្រឿងផ្សំច្រើនមុខ។

ស៊ីវម៉ៃ នាម

[ស៊ីវ-ម៉ៃ] sivmai

ឈ្មោះម្ហូបចំហុយមានរាងមូលៗធ្វើពីសាច់ជ្រូកចិញ្ច្រាំលាយច្របល់ជាមួយគ្រឿងផ្សំច្រើនមុខ។

ស៊ីវិល

ទីទៃពីយោធាឬកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ :

ស៊ីវិល នាម

[ស៊ី-វិល] seivil

ទីទៃពីយោធាឬកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ :

ស៊ីវិល័យ គុណនាម

[ស៊ី-វិ-ឡៃ] sivilai

ដែលទាន់សម័យនិយម :

ស៊ីវិឡាត

ដែកសម្បុរស ដែលប្រើធ្វើប៉ោតប្រេងកាតជាដើម (មកពីប្រទេសក្រៅ) :

ស៊ីវិឡាត នាម

[ស៊ី-វិ-ឡាត] seivilat

ដែកសម្បុរស ដែលប្រើធ្វើប៉ោតប្រេងកាតជាដើម (មកពីប្រទេសក្រៅ) :

ស៊ីសង

ដែលភ្នាល់គ្នាមានឈ្នះមានចាញ់ :

ស៊ីសង កិរិយាសព្ទ

[ស៊ី-សង] seisang

លេងល្បែងភ្នាល់ណាមួយដែលមានស៊ីមានសងទៅវិញទៅមក។

ស៊ីសង គុណនាម

[ស៊ី-សង] seisang

ដែលភ្នាល់គ្នាមានឈ្នះមានចាញ់ :

ស៊ីសឹក

ឈ្មោះល្បែងស៊ីសងមួយប្រភេទ ក្នុងពួកបៀក្រដាស :

ស៊ីសឹក នាម

[ស៊ី-សឹក] seisoek

ឈ្មោះល្បែងស៊ីសងមួយប្រភេទ ក្នុងពួកបៀក្រដាស :

ស៊ីស្តូសូម

ជំងឺបង្កដោយព្រូនស៊ីស្តូសូម៉ា ស្ថិតក្នុងសន្តានស៊ីស្តូសូម៉ាទីដេ។ ជំងឺនេះកើតចំពោះគោ ក្របី ចៀម ពពែ សេះ ជ្រូក ឆ្កែ ឆ្មា និងមនុស្ស :

ស៊ីស្តូសូម នាម

[ស៊ី-ស្តូ-សូម] (ជើង ត)] sistousoum](cheungt)a

ជំងឺបង្កដោយព្រូនស៊ីស្តូសូម៉ា ស្ថិតក្នុងសន្តានស៊ីស្តូសូម៉ាទីដេ។ ជំងឺនេះកើតចំពោះគោ ក្របី ចៀម ពពែ សេះ ជ្រូក ឆ្កែ ឆ្មា និងមនុស្ស :

ស៊ីឡាំង

អង្គធាតុរឹងមានរាងជាបំពង់ដែលបាតទាំងពីររបស់វាជារង្វង់ប៉ុនគ្នា ហើយស្របគ្នា។

ស៊ីឡាំង នាម

[ស៊ី-ឡាំង] seilang

អង្គធាតុរឹងមានរាងជាបំពង់ដែលបាតទាំងពីររបស់វាជារង្វង់ប៉ុនគ្នា ហើយស្របគ្នា។

ស៊ឹង

ឈ្មោះសំពត់ម្យ៉ាងមានតែក្រឡាក្បាច់រចនានៅរងជើងសំពត់ :

ស៊ឹង គុណកិរិយា

[ស៊ឹង] soeng

ស្ទើរនឹង, វិះនឹង :

ស៊ឹង គុណកិរិយា

[ស៊ឹង-តែ-នឹង] soeng

(ម.ព. ស៊ឹងនឹង)។

ស៊ឹង គុណកិរិយា

[ស៊ឹង-តែ-នឹង] soeng

ស្ទើរនឹងឬស្ទើរតែនឹង :

ស៊ឹង នាម

[ស៊ឹង] soeng

ឈ្មោះសំពត់ម្យ៉ាងមានតែក្រឡាក្បាច់រចនានៅរងជើងសំពត់ :

ស៊ឹម

មីងសាច់ថ្លៃ, ប្រពន្ធរបស់ចិក, ពាក្យសម្រាប់ហៅសាច់ថ្លៃឋានៈស្មើគ្នាសន្មតដូចកូនត្រូវហៅ។

ស៊ឹម នាម

[ស៊ឹម] soem

មីងសាច់ថ្លៃ, ប្រពន្ធរបស់ចិក, ពាក្យសម្រាប់ហៅសាច់ថ្លៃឋានៈស្មើគ្នាសន្មតដូចកូនត្រូវហៅ។

ស៊ុកគ្រលុក

ដែលច្របូកច្របល់; ខ្ជីខ្ជា, ឥតសណ្ដាប់ធ្នាប់; កញ្ជះកញ្ជាយ :

ស៊ុកគ្រលុក គុ.កិ., គុ.

[ស៊ុក-គ្រ-លុក] sokkroluk

ដែលច្របូកច្របល់; ខ្ជីខ្ជា, ឥតសណ្ដាប់ធ្នាប់; កញ្ជះកញ្ជាយ :

ស៊ុត

ទាត់បាល់បញ្ចូលទី :

ស៊ុត នាម

[ស៊ុត] sut

អណ្ឌៈសត្វ គឺពងសត្វ :

ស៊ុត កិរិយាសព្ទ

[ស៊ុត] sut

ទាត់បាល់បញ្ចូលទី :

ស៊ុតទ្រុឌ កិរិយាសព្ទ

[ស៊ុត-ទ្រុត] sottrud

(ម.ព. ស្មុតទ្រុឌ)។

ស៊ុន កិ., គុ.កិ.

[ស៊ុន] son

ហួស, ជ្រុលហួស, ហួសប្រមាណ, ហួសកំណត់, លង់, លង់ជ្រុល :

ស៊ុន កិរិយាសព្ទ

[ស៊ុន-គំ-និត] son

ជ្រុលគំនិត។

ស៊ុន កិរិយាសព្ទ

[ស៊ុន-ដៃ] son

លង់ដៃ។

ស៊ុន គុណកិរិយា

[ស៊ុន-ពេក] son

ហួសពេក។

ស៊ុន កិរិយាសព្ទ

[ស៊ុន-សំ-ដី] son

(ម.ព. ស៊ុនមាត់)។

ស៊ុនមាត់ កិរិយាសព្ទ

[ស៊ុន-មាត់] sunmeat

ជ្រុលមាត់, ជ្រុលសម្ដី, លង់សម្ដី។

ស៊ុប

ឈ្មោះសម្លទឹកមួយប្រភេទ មានសញ្ជាតិអំពីប្រទេសអឺរ៉ុប :

ស៊ុប នាម

[ស៊ុប] sob

ឈ្មោះសម្លទឹកមួយប្រភេទ មានសញ្ជាតិអំពីប្រទេសអឺរ៉ុប :

ស៊ុបខ្នរ

គ្រឿងផ្សំស្រេចម្យ៉ាង ផ្សំពីសាច់មាន់ឬសាច់ជ្រូក មានលក្ខណៈជាម្សៅឬដុំ ប្រើជាគ្រឿងស៊ុបឬសម្លជាដើម ទុកប្រើតាមត្រូវការ :

ស៊ុបខ្នរ នាម

[ស៊ុប-ខ្នរ] subkhanr

គ្រឿងផ្សំស្រេចម្យ៉ាង ផ្សំពីសាច់មាន់ឬសាច់ជ្រូក មានលក្ខណៈជាម្សៅឬដុំ ប្រើជាគ្រឿងស៊ុបឬសម្លជាដើម ទុកប្រើតាមត្រូវការ :

ស៊ុបទ្រុប

ស្លុប, យុលស្លុប; ទ្រុបទ្រុលឬទ្រុលទ្រុប :

ស៊ុបទ្រុប គុណនាម

[ស៊ុប-ទ្រុប] sobtrub

ស្លុប, យុលស្លុប; ទ្រុបទ្រុលឬទ្រុលទ្រុប :

ស៊ុម

ប្រដាប់មានសណ្ឋានជាអង្រុត តែធំខ្ពស់សម្រាប់ក្រុងមាន់ជាដើម :

ស៊ុម នាម ១)

[ស៊ុម] som

ខ្លោងដែលរចនាដោយស្លឹកទន្សែឬដោយស្លឹកឈើស្រស់ជាដើម មានសណ្ឋានជាខ្លោងទ្វារ ធ្វើជាលំអក្នុងវេលាធ្វើបុណ្យ ឬទទួលឥស្សរជនជាដើម :

ស៊ុម នាម ២)

[ស៊ុម] som

ក្បាច់រចនាមានសណ្ឋានជាខ្លោង ដាក់ភ្ជាប់លើទ្វារឬលើបង្អួច :

ស៊ុម នាម

[ស៊ុម] som

ប្រដាប់មានសណ្ឋានជាអង្រុត តែធំខ្ពស់សម្រាប់ក្រុងមាន់ជាដើម :

ស៊ុមគ្រលុំ កិរិយាសព្ទ

[ស៊ុម-គ្រ-លុំ] somkroluum

សមគំនិតគ្នាបិទបាំងលាក់ទោសឬ អំពើអាក្រក់ :

ស៊ុមទ្រុម

ដែលមានវល្លិរួបរឹតទ្រុបទ្រុលសុបប្រឡុប :

ស៊ុមទ្រុម នាម a

[ស៊ុម-ទ្រុម] somtrum

ដើមឈើ, គុម្ពោត, ព្រៃដែលមានវល្លិរួបរឹតទ្រុបទ្រុលសុបប្រឡុប :

ស៊ុមទ្រុម គុណនាម b

[ស៊ុម-ទ្រុម] somtrum

ដែលមានវល្លិរួបរឹតទ្រុបទ្រុលសុបប្រឡុប :

ស៊ុលគឃុល គុ.កិ., គុ.

[ស៊ុល-គ-ឃុល] solkokhul

ដែលស្លុយសោត្រោរយាកខ្ជីខ្ជា :