វចនានុក្រមខ្មែរ

ស្មាក្ដី នាម

[ស្មា-ក្ដី] smakdei

អ្នកកាន់ក្ដី :

ស្មាគម

ពាក្យប្រើក្លាយមកពី សមាគម។

ស្មាគម នាម

[ស្មា-គំ] smakom

ពាក្យប្រើក្លាយមកពី សមាគម។

ស្មាច់

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ សំបកពុកៗរសកៗជាស្រទាប់ៗ សកត្រាំក្នុងជ័រទឹកហើយស្រង់ពូតធ្វើជាចន្លុះ ហៅ ចន្លុះស្មាច់; គេច្រើនប្រើដើមធ្វើជាឧស ឬធ្វើជាឫសបុករណ្ដៅសង់គ្រឹហា។

ស្មាច់ កិរិយាសព្ទ

[ស្មាច់] smach

បិទក្រដាសឬសំពត់ភ្ជាប់គ្នាច្រើនស្រទាប់ដោយវត្ថុស្អិត ដើម្បីនឹងខ្មុកម្រ័ក្សណ៍ឬលាបថ្នាំជាន់ខាងក្រៅ ធ្វើជារបស់តាមការប្រកប :

ស្មាច់ នាម

[ស្មាច់] smach

បច្ចេកទេសមួយប្រភេទក្នុងសិល្បៈសូនរូប។

ស្មាច់ នាម

[ផ្តិល-ស្មាច់] (ជើង ត)] smach

ផ្តិលដែលធ្វើដោយស្មាច់។

ស្មាច់ គុណនាម

[ស្មាច់] smach

ដែលធ្វើពីសរសៃនីឡុង :

ស្មាច់ នាម

[ស្មាច់] smach

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ សំបកពុកៗរសកៗជាស្រទាប់ៗ សកត្រាំក្នុងជ័រទឹកហើយស្រង់ពូតធ្វើជាចន្លុះ ហៅ ចន្លុះស្មាច់; គេច្រើនប្រើដើមធ្វើជាឧស ឬធ្វើជាឫសបុករណ្ដៅសង់គ្រឹហា។

ស្មាច់ដោម

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ ត្រួយខ្ចីប្រើជាអន្លក់បាន, សំបកប្រើការជាគ្រឿងជ្រលក់យកព័ណ៌ស្លាបជ្រឹង។

ស្មាច់ដោម នាម

[ស្មាច់-ដោម] smachadaom

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ ត្រួយខ្ចីប្រើជាអន្លក់បាន, សំបកប្រើការជាគ្រឿងជ្រលក់យកព័ណ៌ស្លាបជ្រឹង។

ស្មាជិក

ពាក្យប្រើឃ្លាតក្លាយមកពី សមាជិក។ ពុំគួរសរសេរតាមនេះឡើយ។

ស្មាជិក នាម

[ស្មា-ជិក] smachik

ពាក្យប្រើឃ្លាតក្លាយមកពី សមាជិក។ ពុំគួរសរសេរតាមនេះឡើយ។

ស្មាជិកា

ពាក្យប្រើឃ្លាតក្លាយមកពី សមាជិកា។ ពុំគួរសរសេរតាមនេះឡើយ។

ស្មាជិកា នាម

[ស្មា-ជិ-កា] smeachika≈

ពាក្យប្រើឃ្លាតក្លាយមកពី សមាជិកា។ ពុំគួរសរសេរតាមនេះឡើយ។

ស្មាញ

ដែលរឹងប្រទាក់ចាក់ស្រែះស្ញាញ :

ស្មាញ គុណនាម

[ស្មាញ] smanh

ដែលរឹងប្រទាក់ចាក់ស្រែះស្ញាញ :

ស្មាទាន

ប្រាក់ដែលបរិច្ចាគធ្វើបុណ្យឬប្រាក់ចំណូលក្នុងការកុសល។

ស្មាទាន នាម ១)

[ស្មា-ទាន] smatean

ពាក្យប្រើក្លាយមកពី សមាទាន។

ស្មាទាន គុណនាម ២)

[ស្មា-ទាន] smatean

(ព.បុ.) ដែលចំណាយធ្វើបុណ្យឬដែលចូលចាប់កុសល។

ស្មាទាន នាម

[ប្រាក់-ស្មា-ទាន] smatean

ប្រាក់ដែលបរិច្ចាគធ្វើបុណ្យឬប្រាក់ចំណូលក្នុងការកុសល។

ស្មាធិ នាម

[ស្មា-ធិ] smathi

ពាក្យប្រើក្លាយមកពី សមាធិ។

ស្មាធិ៍

សម្រឹងធ្មឹងស្លឹងឥតកម្រើក ដោយការភាវនារំពឹងក្នុងចិត្ត (មានអាការៈដូចរូបស្លាប់) :

ស្មាធិ៍ បុព្វបទ

[ស្មាត] smathi

ពាក្យសម្រាប់ប្រើផ្សំនឹងពាក្យ ស្មិង ថា ស្មិងស្មាធិ៍។

ស្មាធិ៍ កិរិយាសព្ទ

[ស្មិង-ស្មាត] smathi

សម្រឹងធ្មឹងស្លឹងឥតកម្រើក ដោយការភាវនារំពឹងក្នុងចិត្ត (មានអាការៈដូចរូបស្លាប់) :

ស្មាន បុព្វបទ

[ស្មាន] sman

ពាក្យសម្រាប់និយាយផ្សំនឹងពាក្យ ស្ម័គ្រ, ស្មោះ ថា ស្ម័គ្រស្មាន និង ស្មោះស្មាន ។

ស្មាន កិរិយាសព្ទ

[ស្មាន] sman

នឹកប្រមាណ, កាត់ប្រមាណ, ស្ទង់ដោយកាត់ប្រមាណ :

ស្មាន គុណកិរិយា

[ស្មាន-ជា] sman

ក្រែងលោ, ចួនក្រែង :

ស្មាន កិរិយាសព្ទ

[ស្មាន-ថា] sman

នឹកប្រមាណថា :

ស្មាន់

សត្វចតុប្បាទព្រៃមួយប្រភេទ ពួកក្ដាន់, ប្រើស, រមាំង។

ស្មាន់ នាម

[ស្មាន់] sman

សត្វចតុប្បាទព្រៃមួយប្រភេទ ពួកក្ដាន់, ប្រើស, រមាំង។

ស្មាភាព

ពាក្យប្រើក្លាយមកពី សមភាព។

ស្មាភាព នាម

[ស្មា-ភាប] smapheap

ពាក្យប្រើក្លាយមកពី សមភាព។

ស្មារតី

សេចក្ដីនឹកឃើញ, ការរឭកបាន, ការរឭកឃើញមិនភ្លេច, ការចាំបាន, ការប្រុងប្រយ័ត្នមិនឱ្យភ្លេច; ដំណើរស្វាងរុងរឿងគំនិត (សតិ) :

ស្មារតី នាម

[ស្មា-រ-ដី] smarotey

សេចក្ដីនឹកឃើញ, ការរឭកបាន, ការរឭកឃើញមិនភ្លេច, ការចាំបាន, ការប្រុងប្រយ័ត្នមិនឱ្យភ្លេច; ដំណើរស្វាងរុងរឿងគំនិត (សតិ) :

ស្មារលា

រឭកឃើញទោសកំហុស ហើយសូមលន់តួកុំឱ្យជាប់ជំពាក់ដោយទោសនោះ។

ស្មារលា កិរិយាសព្ទ

[ស្មា-លា] smarolea

រឭកឃើញហើយបញ្ចេញវាចាសូមលា គឺសូមលែងធ្វើដូច្នោះតទៅទៀត ឬសូមកុំឱ្យបានចួបប្រទះទៀត :

ស្មារលា កិរិយាសព្ទ

[ស្មា-លា-ទោស] smarolea

រឭកឃើញទោសកំហុស ហើយសូមលន់តួកុំឱ្យជាប់ជំពាក់ដោយទោសនោះ។

ស្មារ្តី

(ម.ព. ស្មារតី)។

ស្មារ្តី នាម

[ស្មា-រ-ដី] smarti

(ម.ព. ស្មារតី)។

ស្មិង

(ព.សា.) ស្លាប់, ស្លាប់ស្ដូក :

ស្មិង កិរិយាសព្ទ

[ស្មិង] smeng

(ព.សា.) ស្លាប់, ស្លាប់ស្ដូក :

ស្មិញ

(ម.ព. ស្មេញ)។

ស្មិញ គុណនាម

[ស្មិញ] smenh

(ម.ព. ស្មេញ)។

ស្មិត

សំលោហៈ´រវាងដែកនិងកាបូនដែលមានលើសពី ២,១៤% :

ស្មិត គុ., ន.

[ស្មិត] smet

ដែលកើតអំពីសិត; ការសិត; របស់ដែលកើតអំពីសិត; អ្នកសិតលោហជាតិផ្សេងៗ។

ស្មិត នាម

[ជាង-ស្មិត] smet

ជាងអ្នកសិតលោហជាតិឱ្យកើតបានជារូបឬជារបស់ផ្សេងៗ។

ស្មិត នាម

[ដែក-ស្មិត] smet

សំលោហៈ´រវាងដែកនិងកាបូនដែលមានលើសពី ២,១៤% :

ស្មិប

ស្លឹប, ដែលហើមលឹប :

ស្មិប គុណនាម

[ស្មិប] smeb

ស្លឹប, ដែលហើមលឹប :

ស្មិល

ឈ្មោះរបៀនអាគមធ្វើឱ្យមានកម្លាំងលុបមាឌលើសប្រក្រតី ...។

ស្មិល នាម

[ស្មិល] smel

ឈ្មោះរបៀនអាគមធ្វើឱ្យមានកម្លាំងលុបមាឌលើសប្រក្រតី ...។

ស្មី

(ព.បុ.) ពាក្យបុរាណខាងពុទ្ធសាសនា សម្រាប់ហៅបព្វជិតដែលជាប់ចោទក្នុងបទបារាជិកណាមួយ, គណៈសង្ឃត្រូវហៅបុគ្គលនោះថា ស្មី, ដូចជាសួរយកចម្លើយថា :

ស្មី នាម

[ស្មី] smei

ឈ្មោះឈើមួយប្រភេទ ស្លឹកល្អិតល្វន់ ប្រើជាអន្លក់ឬជាបន្លែស្លស្រឡក់បាន។

ស្មី នាម

[ស្មី] smei

(ព.បុ.) ពាក្យបុរាណខាងពុទ្ធសាសនា សម្រាប់ហៅបព្វជិតដែលជាប់ចោទក្នុងបទបារាជិកណាមួយ, គណៈសង្ឃត្រូវហៅបុគ្គលនោះថា ស្មី, ដូចជាសួរយកចម្លើយថា :

ស្មឹង

(ម.ព. ស្មិង)។

ស្មឹង កិរិយាសព្ទ

[ស្មឹង] smoeng

(ម.ព. ស្មិង)។

ស្មឹប

(ម.ព. ស្មិប)។

ស្មឹប គុណនាម

[ស្មឹប] smoeb

(ម.ព. ស្មិប)។

ស្មឹម

ស្រមឹម, ក្រមឹម; កំប្លឹម, ប៉ឹម :

ស្មឹម គុ.កិ., គុ.

[ស្មឹម] smoem

ស្រមឹម, ក្រមឹម; កំប្លឹម, ប៉ឹម :

ស្មឺ

ឈ្មោះបទភ្លេងពិណពាទ្យមួយមេ :

ស្មឺ នាម

[ស្មឺ] smeu

ឈ្មោះបទភ្លេងពិណពាទ្យមួយមេ :

ស្មឺប

ធាត់ស្ពោរដូចជាហើមសាច់ :

ស្មឺប គុណនាម

[ស្មឺប] smeub

ធាត់ស្ពោរដូចជាហើមសាច់ :

ស្មុគ

ហឹបឬប្រអប់ត្បាញដោយបន្ទោះស្លឹកត្នោតឬស្លឹកទ្រាំងជាដើម (ច្រើនតែត្បាញដោយស្លឹកត្នោត) :

ស្មុគ នាម

[ស្មុក] smok

ហឹបឬប្រអប់ត្បាញដោយបន្ទោះស្លឹកត្នោតឬស្លឹកទ្រាំងជាដើម (ច្រើនតែត្បាញដោយស្លឹកត្នោត) :

ស្មុគស្មាញ

(ព.ប្រ.) ស្មាញចាក់ស្រែះ។ សាញចាក់ស្មុគ :

ស្មុគស្មាញ គុណនាម

[ស្មុក-ស្មាញ] smuksmeanh≈

(ព.ប្រ.) ស្មាញចាក់ស្រែះ។ សាញចាក់ស្មុគ :

ស្មុគ្គ

(ម.ព. ស្មុគ)។

ស្មុគ្គ នាម

[ស្មុក] smuk≈

(ម.ព. ស្មុគ)។

ស្មុតទ្រុឌ

ដែលចេះតែទ្រុឌទ្រោមចុះ, ស្រុតចុះ; ដែលទន់ទាប, ដុនដាប, ថោកទាប; ទ័លក្រក្រៃពេក :

ស្មុតទ្រុឌ គុណនាម

[ស្មុត-ទ្រុត] smottrud

ដែលចេះតែទ្រុឌទ្រោមចុះ, ស្រុតចុះ; ដែលទន់ទាប, ដុនដាប, ថោកទាប; ទ័លក្រក្រៃពេក :

ស្មុយ

ស្រមុយ, សុយម៉ុយ; ដែលឡើងស្មូញមិនរលីង, មិនស្អាត; ស្រពោនស្រពាប់ :

ស្មុយ គុណនាម

[ស្មុយ] smoy

ស្រមុយ, សុយម៉ុយ; ដែលឡើងស្មូញមិនរលីង, មិនស្អាត; ស្រពោនស្រពាប់ :

ស្មុំ

(ព.សា.) អ្នកសុំទាន (ស្មូម) ; ការសុំ។

ស្មុំ គុណនាម

[ស្មុំ] smom

ដែលហៃខាងទទូចសុំគេ នេះហើយនុះទៀត ឥតអៀនខ្មាស :

ស្មុំ នាម

[ស្មុំ] smom

(ព.សា.) អ្នកសុំទាន (ស្មូម) ; ការសុំ។

ស្មូញ

ស្កូញស្កាញ។

ស្មូញ គុណនាម

[ស្មូញ] smounh

ដែលចាក់ស្រែះជុកជិត, ស្កូញ :

ស្មូញ គុណនាម

[ស្មូញ-ស្មាញ] smounh

ស្កូញស្កាញ។

ស្មូត

ការសូត្របទរលាក់រលែក។

ស្មូត កិរិយាសព្ទ a

[ស្មូត] smout

សូត្របទរលាក់រលែកស្រែកជាតម្អូញមានទំនងជាទំនួញរៀបរាប់ :

ស្មូត នាម b

[ស្មូត] smout

ការសូត្របទរលាក់រលែក។

ស្មូត្រ

(ម.ព. ស្មូត)។

ស្មូត្រ កិរិយាសព្ទ

[ស្មូត] smut≈

(ម.ព. ស្មូត)។

ស្មូន

អ្នកសូនរបស់ឬរបស់ដែលកើតពីសូន, ពីប៉ាន់ (ម.ប្រ.)។ ការសូនឬប៉ាន់ឱ្យកើតជារូប, ឱ្យកើតជារបស់។

ស្មូន នាម

[ស្មូន] smoun

អ្នកសូនរបស់ឬរបស់ដែលកើតពីសូន, ពីប៉ាន់ (ម.ប្រ.)។ ការសូនឬប៉ាន់ឱ្យកើតជារូប, ឱ្យកើតជារបស់។

ស្មូនឆ្នាំង

អ្នកសូនក្អមឆ្នាំង គឺជាងអ្នកធ្វើឆ្នាំងដីឬក្អមដី :

ស្មូនឆ្នាំង នាម

[ស្មូន-ឆ្នាំង] smounchhnang

អ្នកសូនក្អមឆ្នាំង គឺជាងអ្នកធ្វើឆ្នាំងដីឬក្អមដី :

ស្មូម

អ្នកសូមទាន :

ស្មូម នាម

[ស្មូម] smoum

អ្នកសូមទាន :

ស្មូរ

ដែលហៃទទូចឥតខ្មាស :

ស្មូរ គុណនាម

[ស្មូ] smour

កំណាញ់រឹតត្បិតឥតអៀនខ្មាស :

ស្មូរ គុណកិរិយា

[ស្មូ] smour

ដែលហៃទទូចឥតខ្មាស :

ស្មូរជន

ជនដែលស្មូរ។

ស្មូរជន គុណនាម

[ស្មូ-ជន់] smourochon

ដែលជាជនស្មូរ ឬដែលជារបស់ជនស្មូរ :

ស្មូរជន នាម

[ស្មូ-ជន់] smourochon

ជនដែលស្មូរ។

ស្មើ

អស់ហើយ! (ព.គ.)។

ស្មើ គុ., គុ.កិ.

[ស្មើ] smer

ដែលប៉ុនគ្នា, ត្រូវគ្នា, មិនលើសមិនខ្វះពីគ្នា; រាបដូចគ្នា (យ៉ាងផ្ទៃស្គរ) ; ដែលជាកណ្ដាលមិនលម្អៀងទៅរកខាងណា :