Khmer Dictionary

ហូនហ៊ក់ គុណនាម

[ហូន-ហ៊ក់] honhak

ចាស់គ្រាំគ្រាខ្លាំង, ចាស់ណាស់ :

ហូប

បរិភោគភោជនាហារ (ស៊ី)។ សម្ដីសម្រាប់ហៅការបរិភោគនៃមនុស្សស្មើភាពនឹងខ្លួនឬតូចជាងខ្លួន ដោយសេចក្ដីគួរសម, ជាសម្ដីខ្ពស់ជាងពាក្យអាស្រ័យ ទាបជាងពាក្យពិសា :

ហូប កិរិយាសព្ទ

[ហូប] houb

បរិភោគភោជនាហារ (ស៊ី)។ សម្ដីសម្រាប់ហៅការបរិភោគនៃមនុស្សស្មើភាពនឹងខ្លួនឬតូចជាងខ្លួន ដោយសេចក្ដីគួរសម, ជាសម្ដីខ្ពស់ជាងពាក្យអាស្រ័យ ទាបជាងពាក្យពិសា :

ហូរ

បោលជ្រំៗជើង (ចំពោះតែគោ, ក្របី) :

ហូរ កិរិយាសព្ទ

[ហូ] ho

រអិលជ្រុលទៅឯងនៃទឹកឬវត្ថុរាវ, នៃខ្សាច់ជាដើម :

ហូរ គុ.កិ., គុ.

[ហូ] ho

(ព.ប្រ.) រអិលឥតទើសទាក់, មិនរអាក់រអួល :

ហូរ គុ.កិ., គុ.

[ហូ-ហៀ] ho

(ម.ព. ហៀរ)។

ហូរ កិរិយាសព្ទ

[ហូ] ho

បោលជ្រំៗជើង (ចំពោះតែគោ, ក្របី) :

ហូរហែ

ដែលហែៗគ្នាមិនដាច់, ដែលចេះតែមានបន្តគ្នាមិនដាច់ :

ហូរហែ គុណកិរិយា

[ហូ-ហែ] houhae≈

ដែលហែៗគ្នាមិនដាច់, ដែលចេះតែមានបន្តគ្នាមិនដាច់ :

ហូល

ហូលដែលត្បាញលើកជាក្បាច់ជរត្រង់ជាយ។ (ព.កា.) ថា :

ហូល នាម

[ហូល] houl

ឈ្មោះសំពត់សូត្ររបស់ខ្មែរ ត្បាញដោយសូត្រចងគាធ លើកជាគោម ជាក្រឡាក្បាច់រចនាវិចិត្រផ្សេងៗ តាមចំពោះនិងសេចក្ដីពេញចិត្តនៃអ្នកត្បាញ ជាការយ៉ាងល្អិតធ្វើដោយផ្ចិតផ្ចង់មមឹះមមៀវរបស់ស្ត្រីខ្មែរ :

ហូល នាម

[ហូល-ជ] houl

ហូលដែលត្បាញលើកជាក្បាច់ជរត្រង់ជាយ។ (ព.កា.) ថា :

ហួង

ឈ្មោះរូបប្រាក់សម័យបុរាណសម្រាប់ចាយក្នុងកម្ពុជរដ្ឋ តម្លៃ១០សេន :

ហួង កិរិយាសព្ទ

[ហួង] huong

ទាមយក, តោងទាម, ខារខាំង :

ហួង គុណនាម

[ហួង] huong

ដែលមានក្លិនល្អឬអាក្រក់ធុំច្បាស់ប្រាកដ, ដែលធុំក្លិនភាយ :

ហួង នាម

[ហួង] huong

ឈ្មោះរូបប្រាក់សម័យបុរាណសម្រាប់ចាយក្នុងកម្ពុជរដ្ឋ តម្លៃ១០សេន :

ហួងហែង

ហែហៃឱ្យស្រេចលើខ្លួន :

ហួងហែង កិរិយាសព្ទ ១)

[ហួង-ហែង] houngheng

កាន់កាប់រក្សាឱ្យនៅក្នុងអំណាចខ្លួន, ខារខាំងមិនឱ្យបានទៅអ្នកដទៃ :

ហួងហែង កិរិយាសព្ទ ២)

[ហួង-ហែង] houngheng

ហែហៃឱ្យស្រេចលើខ្លួន :

ហួងហែន

(ម.ព. ហួងហែង)។

ហួងហែន កិរិយាសព្ទ

[ហួង-ហែន] hounghaen

(ម.ព. ហួងហែង)។

ហួច

បង្ហើបក្របួចបបូរមាត់បញ្ចេញសូរសព្ទតូចគ្រលួច (ច្រើនប្រើជាបទភ្លេង) :

ហួច កិរិយាសព្ទ

[ហួច] huoch

បង្ហើបក្របួចបបូរមាត់បញ្ចេញសូរសព្ទតូចគ្រលួច (ច្រើនប្រើជាបទភ្លេង) :

ហួញ

គ្រែត; ស្ញូញ (ចំពោះតែជូរ) :

ហួញ គុណនាម

[ហួញ] huonh

គ្រែត; ស្ញូញ (ចំពោះតែជូរ) :

ហួត

ហួតស្ងួត; រីងស្ងួត។

ហួត កិរិយាសព្ទ

[ហួត] huot

ជ្រាបបាត់អស់, ជ្រាបរីងអស់ :

ហួត គុណនាម

[ហួត] huot

ដែលឆាប់ជ្រាបឬឆាប់រីង :

ហួត គុណនាម

[ហួត] huot

ហួតស្ងួត; រីងស្ងួត។

ហួម

សូរស្ងាបខ្លាំង :

ហួម ឧទានសព្ទ

[ហួម] huom

សូរស្ងាបខ្លាំង :

ហួម៉ៃ

អ្នកលេងកាប់ចាក់ដៃជាឬយ៉ាងប៉ិន, យ៉ាងពូកែ :

ហួម៉ៃ នាម

[ហួ-ម៉ៃ] houymay

អ្នកលេងកាប់ចាក់ដៃជាឬយ៉ាងប៉ិន, យ៉ាងពូកែ :

ហួយ

ឈ្មោះល្បែងស៊ីសងមួយប្រភេទមានដើមកំណើតអំពីពួកចិន លេងដោយចេញរូបមាន៣៦រូបណាមួយ ឬចេញតួអក្សរ, តួលេខ៣៦តួ តួណាមួយ, ចេញក្នុងមួយថ្ងៃពីរពេល ព្រឹកម្ដងល្ងាចម្ដង ឱ្យពួកអ្នកចូលចិត្តលេងចាក់ផ្សងតាមសំណាង, ជាល្បែងនាំឱ្យមនុស្សទាំងឡាយញៀនជាប់ចិត្តមិនងាយលែងលេង, នាំឱ្យខាតវេលាធ្វើការរបរន

ហួយ នាម

[ហួយ] huoy

ឈ្មោះល្បែងស៊ីសងមួយប្រភេទមានដើមកំណើតអំពីពួកចិន លេងដោយចេញរូបមាន៣៦រូបណាមួយ ឬចេញតួអក្សរ, តួលេខ៣៦តួ តួណាមួយ, ចេញក្នុងមួយថ្ងៃពីរពេល ព្រឹកម្ដងល្ងាចម្ដង ឱ្យពួកអ្នកចូលចិត្តលេងចាក់ផ្សងតាមសំណាង, ជាល្បែងនាំឱ្យមនុស្សទាំងឡាយញៀនជាប់ចិត្តមិនងាយលែងលេង, នាំឱ្យខាតវេលាធ្វើការរបរន

ហួរ

ហែកច្រៀកខ្ទេចខ្ទីឬហែកឈ្លីញីញក់។

ហួរ កិរិយាសព្ទ

[ហួ] huor

ស្រូបរាវដោយចំពុះ (ចំពោះតែសត្វពួកទាពួកក្ងាន) :

ហួរ កិរិយាសព្ទ

[ហួ-ហែក] huor

ហែកច្រៀកខ្ទេចខ្ទីឬហែកឈ្លីញីញក់។

ហួល

ឈឺអួលស្រយង់ខ្លាំងដោយមានប៉ៈទង្គុកទង្គិចត្រូវសរសៃអណ្ឌៈ។

ហួល គុណនាម

[ហួល] huol

ឈឺអួលស្រយង់ខ្លាំងដោយមានប៉ៈទង្គុកទង្គិចត្រូវសរសៃអណ្ឌៈ។

ហួស

រំលងពីនោះទៅ។

ហួស កិរិយាសព្ទ

[ហួស] huos

ផុតរលត់ (ស្លាប់) :

ហួស កិរិយាសព្ទ

[ហួស] huos

កន្លងឬរំលងហើយ :

ហួស គុ., គុ.កិ.

[ហួស] huos

ដែលកន្លង, រំលង; លើស, លើសលុប, លើសលែង, ក្រៃលៃង; លុបលើ; ជ្រុល; ជាង; ...។

ហួស កិរិយាសព្ទ

[ចេះ-ហួស] huos

ចេះជ្រុល។

ហួស កិរិយាសព្ទ

[ចេះ-ហួស-គេ] huos

ចេះជាងគេឬចេះលើសគេ។

ហួស កិរិយាសព្ទ

[ហួស-កា] huos

ជ្រុលការ, អស់អំណាចការ; ខូចការ។

ហួស គុណកិរិយា

[ហួស-កំ-ណោស] huos

លើសប្រមាណ, លើសកំណត់។

ហួស គុណកិរិយា

[ហួស-ខ្នាត] huos

លើសពីខ្នាត។

ហួស គុណកិរិយា

[ហួស-គំ-និត] huos

អស់គិតទៅទៀតកើត។

ហួស គុណកិរិយា

[ហួស-ប្រ-ម៉ាន] huos

លើសពីប្រមាណ។

ហួស គុណកិរិយា

[ហួស-ពី-នោះ-ទៅ] huos

រំលងពីនោះទៅ។

ហួសកម្លាំង

លើសពីកម្លាំង, លុបលើសកម្លាំង។

ហួសកម្លាំង គុណនាម

[ហួស-កំ-ឡាំង] huoskamlaamng≈

លើសពីកម្លាំង, លុបលើសកម្លាំង។

ហួសកំណត់

ច្រើនពេក លើសស្តង់ដាកំណត់ :

ហួសកំណត់ គុណនាម ១)

[ហួស-កំ-ណត់] huoskamnta≈

ដែលផុតរយៈពេលកំណត់ឱ្យធ្វើអ្វីមួយ ឬប្រើប្រាស់អ្វីមួយ :

ហួសកំណត់ គុណកិរិយា ២)

[ហួស-កំ-ណត់] huoskamnta≈

ច្រើនពេក លើសស្តង់ដាកំណត់ :

ហួសគិត

អស់គិតទៅទៀតកើត។

ហួសគិត កិរិយាសព្ទ

[ហួស-គិត] huoskit≈

អស់គិតទៅទៀតកើត។

ហួសចិត្ត

ហួសគំនិត, ហួសគិត។

ហួសចិត្ត កិរិយាសព្ទ

[ហួស-ចិត] huoschet≈

ហួសគំនិត, ហួសគិត។

ហួសពេក

ជ្រុលពេក។

ហួសពេក គុណកិរិយា

[ហួស-ពេក] huospek≈

ជ្រុលពេក។

ហួសមាឌ

លុបមាឌ។

ហួសមាឌ គុណកិរិយា

[ហួស-មាឌ] huosmead≈

លុបមាឌ។

ហួសមាត្រ

(ម.ព. ហួសមាឌ)។

ហួសមាត្រ គុណកិរិយា

[ហួស-មាត] huosmeat≈

(ម.ព. ហួសមាឌ)។

ហួសវិស័យ

ផុតវិស័យ, ក្រៅវិស័យ។

ហួសវិស័យ គុណកិរិយា

[ហួស-វិ-សៃ] huosvisai≈

ផុតវិស័យ, ក្រៅវិស័យ។

ហួសហេតុ

ដែលកន្លងពីហេតុ, ដែលលើសជ្រុល, ដែលហួសជ្រុល :

ហួសហេតុ គុ.កិ., គុ.

[ហួស-ហែត] huoshaet≈

ដែលកន្លងពីហេតុ, ដែលលើសជ្រុល, ដែលហួសជ្រុល :

ហើប

ហាមាត់ឬបើកមាត់ស្ដី។

ហើប កិរិយាសព្ទ ១)

[ហើប] hueb

របើកងើបឃ្លាតពីទីប្រក្រតី :

ហើប កិរិយាសព្ទ ២)

[ហើប] hueb

អណ្ដែតងើបខ្ពស់ឡើង :

ហើប កិរិយាសព្ទ ៣)

[ហើប] hueb

លើកឬក្រោកឱ្យឃ្លាតឡើងបន្តិច (បង្ហើប) :

ហើប កិរិយាសព្ទ ៤)

[ហើប] hueb

បញ្ចេញវាចាឬចេញស្ដី :

ហើប កិរិយាសព្ទ

[ហើប-មាត់] hueb

បើកមាត់ឬហាមាត់ស្ដី។

ហើប កិរិយាសព្ទ

[ហើប-មាត់-មិន-រួច] hueb

ស្ងៀមឈឹង; ស្ដីថាមិនកើត, មិនហ៊ានស្ដីថា។

ហើប កិរិយាសព្ទ

[ហើប-ហា] hueb

ហាមាត់ឬបើកមាត់ស្ដី។

ហើម

ទុលប៉ោងសាច់ឡើងកំពុងធំខ្ពស់ជាងប្រក្រតីដើម :

ហើម កិ., គុ.

[ហើម] huem

ទុលប៉ោងសាច់ឡើងកំពុងធំខ្ពស់ជាងប្រក្រតីដើម :

ហើមស្រក

ឈ្មោះជំងឺមួយប្រភេទហើមៗស្រកៗសាចុះសាឡើងរឿយៗ :

ហើមស្រក នាម

[ហើម-ស្រក] haeumsrok

ឈ្មោះជំងឺមួយប្រភេទហើមៗស្រកៗសាចុះសាឡើងរឿយៗ :

ហើយ

ស្រេចហោង។

ហើយ គុ., គុ.កិ.

[ហើយ] hery

ដែលស្រេច, រួច, រួចស្រេច; រួចរាល់; ស្រេចបាច់; ដែលកន្លងទៅជាស្រេច :

ហើយ គុណនាម

[ដ-ហើយ-ដោយ] hery

(ម.ព. ហើយដោយ)។

ហើយ គុណកិរិយា

[ហើយ-ក] hery

រួចក៏។

ហើយ គុណនាម

[ហើយ-ដោយ] hery

ដែលធ្វើដោយ :

ហើយ គុណកិរិយា

[ហើយ-អ្ហង] hery

ស្រេចហោង។

ហើយគ្នា

ពាក្យលាន់មាត់ដោយនឹកស្ដាយ, ដោយតូចចិត្តឬដោយអស់សង្ឃឹម :

ហើយគ្នា កិរិយាសព្ទ

[ហើយ-គ្នា] haeuyknea≈

ស្រេចគ្នា, លែងទាក់ទិនគ្នាទៅទៀត :

ហើយគ្នា ឧទានសព្ទ

[ហើយ-គ្នា] haeuyknea≈

ពាក្យលាន់មាត់ដោយនឹកស្ដាយ, ដោយតូចចិត្តឬដោយអស់សង្ឃឹម :

ហើយពី

រួចពី, អស់ពី :

ហើយពី ឈ.

[ហើយ-ពី] haeuypi≈

រួចពី, អស់ពី :

ហើរ

ដែលលូតវែងខ្ពស់ឡើង (ចំពោះតែទំពាំង) :

ហើរ កិរិយាសព្ទ ១)

[ហើ] heur

ទៅឯអាកាសដោយកម្លាំងស្លាបជក់ខ្យល់ :

ហើរ កិរិយាសព្ទ ២)

[ហើ] heur

រសាត់ឡើងដោយកម្លាំងខ្យល់ :

ហើរ កិរិយាសព្ទ ៣)

[ហើ] heur

ឡើងទៅឯអាកាសដោយជក់ខ្យល់ :

ហើរ កិរិយាសព្ទ ៤)

[ហើ] heur

ខ្ចរខ្ចាយទៅ :